Adhyaya 20

Verse 1

श्रीसूत उवाच । लक्ष्मणस्य महातीर्थे ब्रह्महत्याविनाशने । स्नात्वा स्वचित्तशुद्ध्यर्थं जटातीर्थं ततो व्रजेत्

ଶ୍ରୀସୂତ କହିଲେ—ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ପାପକୁ ନାଶ କରୁଥିବା ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ମହାତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି, ନିଜ ଚିତ୍ତଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ପରେ ଜଟାତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ।

Verse 2

जन्ममृत्युजराक्रांतसंसारातुरचेतसाम् । अज्ञाननाशकं नास्ति जटातीर्थादृते द्विजाः

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ଜନ୍ମ-ମୃତ୍ୟୁ-ଜରାରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ସଂସାରରେ ଆତୁର ଚେତନାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଜଟାତୀର୍ଥ ବ୍ୟତୀତ ଅଜ୍ଞାନନାଶକ କିଛି ନାହିଁ।

Verse 3

लोके मुमुक्षवः केचिच्चित्तशुद्धिमभीप्सवः । वाचा पठंति वेदांतांस्तूष्णीन्नानुभवंति ते

ଲୋକରେ କେତେକ ମୁମୁକ୍ଷୁ ଚିତ୍ତଶୁଦ୍ଧି ଆଶାରେ ବେଦାନ୍ତକୁ କେବଳ ବାଣୀରେ ପଢ଼ନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ମୌନରେ ସେମାନେ ତାହାକୁ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି ନାହିଁ।

Verse 4

पूर्वपक्षमहाग्राहे सिद्धांतझषसंकुले । वेदांताब्धाविहाज्ञानं मुह्यंति पतिता द्विजाः

ବେଦାନ୍ତର ଏହି ସମୁଦ୍ରରେ—ପୂର୍ବପକ୍ଷରୂପ ମହାଗ୍ରାହ ଓ ସିଦ୍ଧାନ୍ତରୂପ ମାଛମାନଙ୍କ ଭିଡ଼ରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ—ଅଜ୍ଞାନରୁ ପତିତ ଦ୍ୱିଜମାନେ ମୋହିତ ହୋଇ ଭ୍ରମିତ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 5

प्रथमं चित्तशुद्ध्यर्थं वेदांतान्संपठंति ये । विवदंते पठित्वा ते कलहं च वितन्वते

ଯେମାନେ ପ୍ରଥମେ ଚିତ୍ତଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ବେଦାନ୍ତ ପଢ଼ନ୍ତି, ସେମାନେ ପଢ଼ି ସାରିଲେ ମଧ୍ୟ ବିବାଦ କରନ୍ତି ଏବଂ କଳହ ପ୍ରସାର କରନ୍ତି।

Verse 6

चित्तशुद्धिर्न वेदांताद्बहुव्यामोहकारणात् । ततो वयं न वेदांतान्मुनींद्रा बहु मन्महे

କେବଳ ବେଦାନ୍ତରୁ ଚିତ୍ତଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ ନାହିଁ; କାରଣ ତାହା ବହୁ ପ୍ରକାର ମୋହର କାରଣ ହୁଏ। ତେଣୁ, ହେ ମୁନୀନ୍ଦ୍ରମାନେ, ଆମେ କେବଳ ବେଦାନ୍ତ ଉପରେ ବହୁତ ଭରସା କରୁନାହିଁ।

Verse 7

चित्तशुद्धिं यदीच्छध्वं लघूपायेन तापसाः । उद्घोषयामि सर्वेषां जटातीर्थं निषेवत

ହେ ତପସ୍ବୀମାନେ, ଯଦି ସହଜ ଉପାୟରେ ଚିତ୍ତଶୁଦ୍ଧି ଚାହୁଁଛ, ମୁଁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଘୋଷଣା କରୁଛି—ଜଟାତୀର୍ଥକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ସେବନ କର।

Verse 8

पुरा सर्वोपकारार्थं तीर्थमज्ञाननाशनम् । एतद्विनिर्मितं साक्षाच्छम्भुना गन्धमादने

ପୁରାକାଳରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ, ଅଜ୍ଞାନନାଶକ ଏହି ତୀର୍ଥକୁ ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତରେ ସାକ୍ଷାତ୍ ଶମ୍ଭୁ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ।

Verse 9

निहते रावणे विप्रा जटां रामस्तु धार्मिकः । क्षालयामास यत्तोये तज्जटातीर्थमुच्यते

ହେ ବିପ୍ରମାନେ, ରାବଣ ନିହତ ହେବା ପରେ ଧର୍ମାତ୍ମା ରାମ ଯେ ଜଳରେ ନିଜ ଜଟା ଧୋଇଥିଲେ, ସେହି ତୀର୍ଥ ‘ଜଟାତୀର୍ଥ’ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

Verse 10

वर्षाणां षष्टिसाहस्रं जाह्नवीजलमज्जनम् । गोदावर्यां सकृत्स्नानं सिंहस्थे च बृहस्पतौ

ଜାହ୍ନବୀ (ଗଙ୍ଗା) ଜଳରେ ଷଷ୍ଟି ହଜାର ବର୍ଷ ମଜ୍ଜନ କରିବାର ଫଳ, ସିଂହସ୍ଥ କାଳରେ ବୃହସ୍ପତି ଥିବାବେଳେ ଗୋଦାବରୀରେ ଏକଥର ସ୍ନାନ କଲେ ସମାନ ହୁଏ।

Verse 11

तावत्सहस्रस्नानानि सिंहं देवगुरौ गते । गोमत्यां लभ्यते वर्षैस्तज्जटातीर्थदर्शनात्

ଦେବଗୁରୁ ବୃହସ୍ପତି ସିଂହରାଶିରେ ଥିଲେ ଗୋମତୀ ନଦୀରେ ସହସ୍ର ସ୍ନାନର ଯେ ପୁଣ୍ୟ ବର୍ଷକ୍ରମେ ମିଳେ, ସେହି ପୁଣ୍ୟ ଜଟାତୀର୍ଥ ଦର୍ଶନମାତ୍ରେ ମିଳିଯାଏ।

Verse 12

जटातीर्थे मनुष्याणां स्नातानां द्विजपुंगवाः । अन्तःकरणशुद्धिः स्यात्ततोऽज्ञानं विनश्यति

ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଜଟାତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରୁଥିବା ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କର ଅନ୍ତଃକରଣ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ; ତାହାରୁ ଅଜ୍ଞାନ ନଶିଯାଏ।

Verse 13

अज्ञाननाशे ज्ञानं स्यात्ततो मुक्तिमवाप्स्यसि । अखण्डसच्चिदानंदसंपूर्णः स्यात्ततः परम्

ଅଜ୍ଞାନ ନଶିଲେ ଜ୍ଞାନ ଉଦୟ ହୁଏ; ତାପରେ ତୁମେ ମୋକ୍ଷ ପାଇବ। ତଦନନ୍ତରେ ତୁମେ ଅଖଣ୍ଡ ପରମତତ୍ତ୍ୱ—ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ—ସ୍ୱରୂପରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ।

Verse 14

अत्राप्युदाहरंतीममितिहासं पुरातनम् । पितुः पुत्रस्य संवादं व्यासस्य च शुकस्य च

ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ଏକ ପୁରାତନ ଇତିହାସ ଉଦ୍ଧୃତ କରନ୍ତି—ପିତା ଓ ପୁତ୍ରଙ୍କ ସଂବାଦ, ଅର୍ଥାତ୍ ବ୍ୟାସ ଓ ଶୁକଙ୍କର।

Verse 15

पुरा मुनिवरं कृष्णं भावि तात्मानमच्युतम् । पारंपर्यविशेषज्ञं सर्वशास्त्रार्थकोविदम् । प्रणम्य शिरसा व्यासं शुकः पप्रच्छ वै द्विजाः

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ! ପୁରାକାଳରେ ଶୁକ ଶିର ନମାଇ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ—ମୁନିବର କୃଷ୍ଣଦ୍ୱୈପାୟନ, ଭାବୀ ଅଚ୍ୟୁତାବତାର, ପରମ୍ପରାର ସୂକ୍ଷ୍ମବିଶେଷଜ୍ଞ ଏବଂ ସର୍ବଶାସ୍ତ୍ରାର୍ଥକୋବିଦ—ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ।

Verse 16

श्रीशुक उवाच । भगवंस्तात सर्वज्ञ ब्रूहि गुह्यमनुत्तमम्

ଶ୍ରୀଶୁକ କହିଲେ— ହେ ଭଗବନ୍, ପ୍ରିୟ ପିତା, ସର୍ବଜ୍ଞ! ମୋତେ ସେଇ ଅନୁତ୍ତମ ଗୁହ୍ୟ ରହସ୍ୟ କହନ୍ତୁ।

Verse 17

अन्तःकरणशुद्धिः स्यात्तथाज्ञानविनाशनम् । ज्ञानोदयश्च येन स्यादंते मुक्तिश्च शाश्वती

କେଉଁ ଉପାୟରେ ଅନ୍ତଃକରଣ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ, ଅଜ୍ଞାନ ନାଶ ହୁଏ, ଜ୍ଞାନୋଦୟ ହୁଏ, ଏବଂ ଶେଷରେ ଶାଶ୍ୱତ ମୋକ୍ଷ ମିଳେ?

Verse 18

तमुपायं वदस्वाद्य स्नेहान्मम महामुने । वेदांताश्चेतिहासाश्च पुराणादीनि कृत्स्नशः

ହେ ମହାମୁନି! ମୋପ୍ରତି ସ୍ନେହରୁ ଆଜି ସେଇ ଉପାୟ କହନ୍ତୁ। ବେଦାନ୍ତ, ଇତିହାସ ଓ ପୁରାଣାଦି—ସମସ୍ତ ମୁଁ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଛି।

Verse 19

अधीतानि मया त्वत्तः शोधयंति न मानसम् । अतो मे चित्तशुद्धिः स्याद्यथा तात तथा वद

ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ପଢ଼ିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେଗୁଡ଼ିକ ମୋ ମନକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରୁନାହିଁ। ତେଣୁ, ହେ ତାତ, ଯେପରି ମୋର ଚିତ୍ତଶୁଦ୍ଧି ହେବ, ସେପରି କହନ୍ତୁ।

Verse 20

इति पृष्टस्तदा व्यासः शुकेन मुनिसत्तमाः । रहस्यं कथयामास येनाविद्या विन श्यति

ଏଭଳି ଶୁକ ପଚାରିବାରେ, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ୟାସ ତେବେ ସେଇ ରହସ୍ୟ କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଅବିଦ୍ୟା ନାଶ ହୁଏ।

Verse 21

व्यास उवाच । शुक वक्ष्यामि ते गुह्यमविद्याग्रन्थिभेदनम् । बुद्धिशुद्धिप्रदं पुंसां जन्मादिभयनाशनम्

ବ୍ୟାସ କହିଲେ—ହେ ଶୁକ! ମୁଁ ତୁମକୁ ଗୁହ୍ୟ ଉପଦେଶ କହୁଛି, ଯାହା ଅବିଦ୍ୟାର ଗ୍ରନ୍ଥିକୁ ଛେଦ କରେ; ଏହା ମନୁଷ୍ୟଙ୍କୁ ବୁଦ୍ଧିଶୁଦ୍ଧି ଦେଇ ଜନ୍ମାଦି ଭୟକୁ ନାଶ କରେ।

Verse 22

रामसेतौ महापुण्यं गन्धमादनपर्वते । विद्यते पापसंहारि जटातीर्थमिति श्रुतम्

ରାମସେତୁର ମହାପୁଣ୍ୟ ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତରେ ‘ଜଟାତୀର୍ଥ’ ନାମରେ ପାପସଂହାରକ ତୀର୍ଥ ଅଛି ବୋଲି ଶୁଣାଯାଏ।

Verse 23

जटां स्वां शोधयामास यत्र रामो हरिः स्वयम् । रामो दाशरथिः श्रीमांस्तीर्थाय च वरं ददौ

ଯେଉଁଠାରେ ସ୍ୱୟଂ ହରିସ୍ୱରୂପ ରାମ ନିଜ ଜଟାକୁ ଶୋଧନ କଲେ; ସେଇ ଶ୍ରୀମାନ୍ ଦାଶରଥି ରାମ ସେ ତୀର୍ଥକୁ ଏକ ବର ଦାନ କଲେ।

Verse 24

स्नाति येऽत्र समागत्य जटातीर्थेऽतिपावने । अन्तःकरणशुद्धिश्च तेषां भूयादिति स्म सः

ସେ କହିଲେ—ଯେମାନେ ଏଠାକୁ ଆସି ଅତିପାବନ ଜଟାତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଅନ୍ତଃକରଣଶୁଦ୍ଧି ହେଉ।

Verse 25

विना यज्ञं विना ज्ञानं विना जाप्यमुपोषणम् । स्नानमात्राज्जटातीर्थे बुद्धिशुद्धिर्भवेन्नृणाम्

ଯଜ୍ଞ ବିନା, ଜ୍ଞାନ ବିନା, ଜପ ଓ ଉପବାସ ବିନା—କେବଳ ଜଟାତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନମାତ୍ରେ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କର ବୁଦ୍ଧିଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ।

Verse 26

सर्वदानसमं पुण्यं स्नानादत्र भविष्यति । दुर्गाण्यनेन तरति पुण्यलोकान्समश्नुते

ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ସମସ୍ତ ଦାନ ସମାନ ପୁଣ୍ୟ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଦୁର୍ଗତି ଓ କଷ୍ଟ ଅତିକ୍ରମ କରି ପୁଣ୍ୟଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 27

महत्त्वमश्नुते स्नानाज्जटातीर्थे शुभोदके । जटातीर्थं विना नान्यदंतःकरण शुद्धये

ଶୁଭ ଜଳଯୁକ୍ତ ଜଟାତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କଲେ ମହତ୍ତ୍ୱ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ଅନ୍ତଃକରଣ ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ଜଟାତୀର୍ଥ ବିନା ଅନ୍ୟ କିଛି ନାହିଁ।

Verse 28

विद्यते नियमो वापि जपो वा नान्यदेवता । धन्यं यशस्यमायुष्यं सर्वलोकेषु विश्रुतम्

ଏଠାରେ ବିଶେଷ ନିୟମ, ଜପ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଦେବତାପୂଜାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ। ଏହି ତୀର୍ଥ ସର୍ବଲୋକରେ ଧନ୍ୟ, ଯଶପ୍ରଦ ଓ ଆୟୁଷ୍ୟବର୍ଧକ ଭାବେ ବିଶ୍ରୁତ।

Verse 29

पवित्राणां पवित्रं च जटातीर्थं शुकाधुना । सर्वपापप्रशमनं मंगलानां च मंगलम्

ହେ ଶୁକ! ଶୁଣ—ଜଟାତୀର୍ଥ ପବିତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରମ ପବିତ୍ର। ଏହା ସର୍ବପାପ ପ୍ରଶମନକାରୀ ଓ ମଙ୍ଗଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରମ ମଙ୍ଗଳ।

Verse 30

भृगुर्वै वारुणिः पूर्वं वरुणं पितरं शुक । बुद्धिशुद्धिप्रदोपायमपृच्छत्पावनं शुभम् । प्रोवाच वरुणस्तस्मै बुद्धिशुद्धिप्रदं शुभम्

ହେ ଶୁକ! ପୂର୍ବକାଳରେ ଭୃଗୁପୁତ୍ର ବାରୁଣି ନିଜ ପିତା ବରୁଣଙ୍କୁ ବୁଦ୍ଧିଶୁଦ୍ଧି ପ୍ରଦାନକାରୀ ପାବନ ଓ ଶୁଭ ଉପାୟ ବିଷୟରେ ପଚାରିଲେ। ତେବେ ବରୁଣ ତାଙ୍କୁ ବୁଦ୍ଧିଶୁଦ୍ଧିଦାୟକ ସେଇ ଶୁଭ ଉପାୟ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କଲେ।

Verse 31

वरुण उवाच । रामसेतौ भृगो पुण्ये गन्धमादनपर्वते

ବରୁଣ କହିଲେ—ହେ ଭୃଗୁ! ପୁଣ୍ୟ ରାମସେତୁରେ, ପାବନ ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତେ, ଏହି ବୃତ୍ତାନ୍ତ ଶୁଣ।

Verse 32

स्नानमात्राज्जटा तीर्थे बुद्धिशुद्धिर्भवेद्ध्रुवम् । स पितुर्वचनात्सद्यो भृगुर्वै वरुणात्मजः

ଜଟାତୀର୍ଥରେ କେବଳ ସ୍ନାନମାତ୍ରେ ବୁଦ୍ଧିଶୁଦ୍ଧି ନିଶ୍ଚୟ ହୁଏ। ତେଣୁ ପିତୃବଚନ ଶୁଣି ବରୁଣପୁତ୍ର ଭୃଗୁ ସତ୍ୱର ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।

Verse 33

गत्वा स्नात्वा जटातीर्थे बुद्धिशुद्धिमवाप्तवान् । विनष्टाज्ञानसंतानस्तया शुद्ध्या तदा भृगुः

ଜଟାତୀର୍ଥକୁ ଯାଇ ସ୍ନାନ କରି ଭୃଗୁ ବୁଦ୍ଧିଶୁଦ୍ଧି ପାଇଲେ। ସେଇ ଶୁଦ୍ଧିଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ମନର ଅଜ୍ଞାନର ଅବିରତ ସନ୍ତତି ତେବେ ନଶିଗଲା।

Verse 34

उत्पन्नाद्वैतविज्ञानः स्वपितुर्वरुणादयम् । अखण्डसच्चिदानंदपूर्णाकारोऽभवच्छुक

ସ୍ୱପିତା ବରୁଣଙ୍କ ଉପଦେଶରେ ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଦ୍ୱୈତବିଜ୍ଞାନ ଉଦିତ ହେଲା। ହେ ଶୁକ! ସେ ଅଖଣ୍ଡ ସତ୍-ଚିତ୍-ଆନନ୍ଦର ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱରୂପ ହେଲେ।

Verse 35

शंकरांशोऽपि दुर्वासा जटातीर्थेऽभिषेकतः । मनःशुद्धिमवाप्याशु ब्रह्मानंदमयोऽभवत्

ଶଙ୍କରଙ୍କ ଅଂଶ ଦୁର୍ବାସା ମଧ୍ୟ ଜଟାତୀର୍ଥରେ ଅଭିଷେକଦ୍ୱାରା ଶୀଘ୍ର ମନଃଶୁଦ୍ଧି ପାଇ ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦମୟ ହେଲେ।

Verse 36

दत्तात्रेयोऽपि विष्ण्वंशस्तीर्थेऽस्मिन्नभिषेचनात् । शुद्धांतःकरणो भूत्वा ब्रह्माकारोऽभवच्छुक

ବିଷ୍ଣୁଅଂଶ ଦତ୍ତାତ୍ରେୟ ମଧ୍ୟ ଏହି ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି ଅନ୍ତଃକରଣ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ହେ ଶୁକ, ବ୍ରହ୍ମସ୍ୱରୂପରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେଲେ।

Verse 37

इच्छेदज्ञाननाशं यः स स्नायात्तु जटाभिधे । तीर्थे शुद्धतमे पुण्ये सर्वपापविनाशने

ଯେ ଅଜ୍ଞାନନାଶ ଇଚ୍ଛା କରେ, ସେ ‘ଜଟା’ ନାମକ ତୀର୍ଥରେ ନିଶ୍ଚୟ ସ୍ନାନ କରୁ; ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୁଦ୍ଧ, ପୁଣ୍ୟମୟ ଓ ସର୍ବପାପବିନାଶକ।

Verse 38

जटातीर्थमतस्त्वं च शुक गच्छ महामते । मनःशुद्धिप्रदं तस्मिन्स्नानं च कुरु पुण्यदे

ଏହେତୁ, ହେ ମହାମତି ଶୁକ, ତୁମେ ଜଟା-ତୀର୍ଥକୁ ଯାଅ; ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କର—ତାହା ମନଃଶୁଦ୍ଧି ଦେଇ ପୁଣ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରେ।

Verse 39

पित्रैवमुक्तो व्यासेन शुकः पुत्रस्तदा द्विजाः । रामसेतुं महापुण्यं गन्धमादनपर्वतम्

ପିତା ବ୍ୟାସ ଏପରି କହିବା ପରେ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ପୁତ୍ର ଶୁକ ମହାପୁଣ୍ୟ ରାମସେତୁ ଓ ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତ ଦିଗକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।

Verse 40

अगमत्स्नातुकामः सञ्जटातीर्थे विशुद्धिदे । स्नात्वा संकल्पपृर्वं च जटातीर्थे शुको मुनिः

ସ୍ନାନ କରିବା ଇଚ୍ଛାରେ ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଦ୍ଧିଦାୟକ ଜଟା-ତୀର୍ଥକୁ ଗଲେ; ମୁନି ଶୁକ ପ୍ରଥମେ ସଙ୍କଳ୍ପ କରି ଜଟା-ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କଲେ।

Verse 41

मनःशुद्धिमनुप्राप्य तेन चाज्ञाननाशने । स्वस्वरूपं समापन्नः परमानंदरूपकम्

ମନଃଶୁଦ୍ଧି ଲାଭ କରି ତାହାଦ୍ୱାରା ଅଜ୍ଞାନ ନାଶ ହେଲେ, ସାଧକ ପରମାନନ୍ଦସ୍ୱରୂପ ନିଜ ସ୍ୱସ୍ୱରୂପରେ ଅବସ୍ଥିତ ହୁଏ।

Verse 42

ये चाप्यन्ये मनःशुद्धिकामाः संति द्विजोत्तमाः । जटातीर्थे तु ते सर्वे स्नातुं भक्तिपुरःसरम

ଏବଂ ମନଃଶୁଦ୍ଧି କାମନା କରୁଥିବା ଅନ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ ମଧ୍ୟ—ଭକ୍ତିକୁ ଅଗ୍ରେ ରଖି—ଜଟାତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିବାକୁ ଆସନ୍ତି।

Verse 43

अहो जना जटातीर्थे कामधेनुसमे शुभे । विद्यमानेऽपि किं तुच्छे रमंतेन्यत्र मोहिताः

ହାୟ! କାମଧେନୁସମ ଶୁଭ ଜଟାତୀର୍ଥ ଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ, ମୋହିତ ଲୋକେ କାହିଁକି ତୁଚ୍ଛ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନରେ ରମଣ କରନ୍ତି?

Verse 44

भुक्तिकामो लभेद्भुक्तिं मुक्तिकामस्तु तां लभेत् । स्नानमात्राज्जटातीर्थे सत्यमुक्तं मया द्विजाः

ଭୋଗକାମୀ ଭୋଗ ଲାଭ କରେ, ମୋକ୍ଷକାମୀ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରେ—ଜଟାତୀର୍ଥରେ କେବଳ ସ୍ନାନମାତ୍ରରୁ। ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ଏହା ମୁଁ ସତ୍ୟ କହିଛି।

Verse 45

वेदानुवच नात्पुण्याद्यज्ञाद्दानात्तपोव्रतात् । उपवासाज्जपाद्योगान्मनःशुद्धिर्नृणां भवेत्

ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କର ମନଃଶୁଦ୍ଧି କେବଳ ବେଦପାଠ, ପୁଣ୍ୟକର୍ମ, ଯଜ୍ଞ, ଦାନ, ତପୋବ୍ରତ, ଉପବାସ, ଜପ କିମ୍ବା ଯୋଗସାଧନା ମାତ୍ରରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 46

विनाप्येतानि विप्रेंद्रा जटातीर्थेऽतिपावने । स्नानमात्रान्मनःशुद्धिर्ब्राह्मणानां ध्रुवं भवेत्

ହେ ବିପ୍ରଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ! ଅତିପାବନ ଜଟାତୀର୍ଥରେ ସେହି ଅନ୍ୟ ଆଚାର ନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ କେବଳ ସ୍ନାନମାତ୍ରରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର ମନଃଶୁଦ୍ଧି ନିଶ୍ଚୟ ହୁଏ।

Verse 47

जटातीर्थस्य माहात्म्यं मया वक्तुं न शक्यते । शंकरो वेत्ति तत्तीर्थं हरिर्वेत्ति विधिस्तथा

ଜଟାତୀର୍ଥର ମାହାତ୍ମ୍ୟ ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କହିପାରେ ନାହିଁ। ସେହି ତୀର୍ଥକୁ ଶଙ୍କର ଜାଣନ୍ତି, ହରି ଜାଣନ୍ତି, ଏବଂ ବିଧି (ବ୍ରହ୍ମା) ମଧ୍ୟ ଜାଣନ୍ତି।

Verse 48

जटातीर्थसमंतीर्थं न भूतं न भविष्यति । जटातीर्थस्य तीरे यः क्षेत्रपिंडं समाचरेत्

ଜଟାତୀର୍ଥ ସମାନ ତୀର୍ଥ ପୂର୍ବେ ଥିଲା ନାହିଁ, ଭବିଷ୍ୟତରେ ମଧ୍ୟ ହେବ ନାହିଁ। ଯେ ଜଟାତୀର୍ଥର ତଟରେ କ୍ଷେତ୍ର-ପିଣ୍ଡ କର୍ମ ଆଚରଣ କରେ…

Verse 49

गयाश्राद्धसमंपुण्यंतस्य स्यान्नात्र संशयः । जटातीर्थे नरः स्नात्वा न पापेन विलिप्यते । दारिद्र्यं न समाप्नोति नेयाच्च नरकार्णवम्

ତାହାର ପୁଣ୍ୟ ଗୟା-ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସମାନ ହୁଏ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଜଟାତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ପାପରେ ଲିପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ; ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ପାଏ ନାହିଁ, ନରକ-ସମୁଦ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ଯାଏ ନାହିଁ।

Verse 50

श्रीसूत उवाच । एवं वः कथितं विप्रा जटातीर्थस्य वैभवम्

ଶ୍ରୀସୂତ କହିଲେ—ହେ ବିପ୍ରମାନେ! ଏହିପରି ତୁମମାନଙ୍କୁ ଜଟାତୀର୍ଥର ବୈଭବ କଥିତ ହେଲା।

Verse 51

यत्र व्याससुतो योगी स्नात्वा पापविमोचने । अवाप्तवान्मनःशुद्धिमद्वैतज्ञानसाधनाम्

ସେଠାରେ ପାପବିମୋଚନକର ତୀର୍ଥରେ ବ୍ୟାସପୁତ୍ର ଯୋଗୀ ସ୍ନାନ କରି ମନଃଶୁଦ୍ଧି ଲାଭ କଲେ; ଏହା ଅଦ୍ୱୈତଜ୍ଞାନସାଧନର ଉପାୟ।

Verse 52

यस्त्विमं पठतेऽध्यायं शृणुते वा समाहितः । स विधूयेह पापानि लभते वैष्णवं पदम्

ଯେ ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତରେ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ପଢ଼େ କିମ୍ବା ଶୁଣେ, ସେ ଏଠାରେଇ ପାପ ଝାଡ଼ି ପରମ ବୈଷ୍ଣବ ପଦ ଲାଭ କରେ।