Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 47
Devanagari script
अनाथकृपणार्तेषु सघृणाः खलु साधवः । इत्थमभ्यर्थितः सोऽपि पुरुषादः स निर्घृणः
Transliteration
anāthakṛpaṇārteṣu saghṛṇāḥ khalu sādhavaḥ | itthamabhyarthitaḥ so'pi puruṣādaḥ sa nirghṛṇaḥ
Translation
ସାଧୁ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ଅନାଥ, ଦୀନ ଓ ଦୁଃଖୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ ଅଟନ୍ତି। ଏପରି ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ସେହି ନରଭକ୍ଷକ ନିର୍ଦ୍ଦୟ ହୋଇ ରହିଲା।
Word by Word
अनाथकृपणार्तेषुamong the helpless, poor, and afflicted
अनाथकृपणार्तेषु:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअनाथ + कृपण + आर्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), बहुवचन; द्वन्द्व-समास (अनाथाश्च कृपणाश्च आर्ताश्च)
सघृणाःcompassionate
सघृणाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस + घृण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; विशेषण (सघृण = करुणायुक्त)
खलुindeed
खलु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootखलु (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक/एव-अर्थे (indeed)
साधवःgood people
साधवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसाधु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
इत्थम्thus
इत्थम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइत्थम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus/in this manner)
अभ्यर्थितःhaving been entreated
अभ्यर्थितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootअभि + अर्थ् (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय, past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘requested/entreated’
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सर्वनाम
अपिalso/even
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि-अर्थे (also/even)
पुरुषादःman-eater (cannibal)
पुरुषादः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुरुष + अद (प्रातिपदिक; √अद्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘पुरुषं अत्ति’ इति (man-eater)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सर्वनाम
निर्घृणःmerciless
निर्घृणः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिर् + घृण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषण (निर्घृण = दयारहित)
Speaker
Narrator (contextual; moral commentary within the narration)
Visual Art Cues
Scene: A group of supplicants plead; the man-eater stands unmoved, shadowed and hard-eyed, contrasting with the luminous, gentle faces of the compassionate; the moral polarity is visually stark.
Characters & Entities
S
sādhavaḥP
puruṣāda (man-eater)FAQs
Compassion is a defining mark of sādhus; cruelty that ignores sincere supplication is condemned as adharma.
None is mentioned; it is a general ethical observation within the story.
None.