Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 41

Devanagari script

सा भर्त्तारमनुप्राप्य स्नात्वा शुचिरलंकृता । गृहमादीप्य तं वह्निं भक्त्या चक्रे प्रदक्षिणम्

Transliteration

sā bharttāramanuprāpya snātvā śuciralaṃkṛtā | gṛhamādīpya taṃ vahniṃ bhaktyā cakre pradakṣiṇam

Translation

ସେ ଭର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇ ସ୍ନାନ କରି ଶୁଚି ହେଲା, ଅଲଙ୍କୃତ ହେଲା, ଗୃହାଗ୍ନିକୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରି ଭକ୍ତିରେ ସେଇ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନିର ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କଲା।

Word by Word

• सा: she
• सा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन

• भर्तारम्: husband
• भर्तारम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: भर्तृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case/accusative), एकवचन

• अनुप्राप्य: having reached
• अनुप्राप्य: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: अनु + प्र + आप् (धातु) → अनुप्राप्य (क्त्वान्त)
• Form: क्त्वा/ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund)

• स्नात्वा: having bathed
• स्नात्वा: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्ना (धातु) → स्नात्वा (क्त्वान्त)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund)

• शुचिः: pure, clean
• शुचिः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुचि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; विशेषण (सा)

• अलंकृता: adorned
• अलंकृता: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अलम् + कृ (धातु) → अलंकृत (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; विशेषण (सा)

• गृहम्: the house
• गृहम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गृह (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case/accusative), एकवचन

• आदीप्य: having kindled, having lit
• आदीप्य: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ + दीप् (धातु) → आदीप्य (क्त्वान्त)
• Form: ल्यप्/क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund)

• तम्: that
• तम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम-विशेषण (demonstrative), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case/accusative), एकवचन; विशेषण (वह्निम्)

• वह्निम्: fire
• वह्निम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वह्नि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case/accusative), एकवचन

• भक्त्या: with devotion
• भक्त्या: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: भक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd case/instrumental), एकवचन

• चक्रे: did, performed
• चक्रे: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लिट्-लकार (perfect), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

• प्रदक्षिणम्: circumambulation
• प्रदक्षिणम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रदक्षिण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case/accusative), एकवचन

Speaker

Narrator (Purāṇic narrator, contextually Sūta/Lomaharṣaṇa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Gṛhāgni (as micro-tīrtha)

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: The woman, freshly bathed and adorned, lights the household fire; flames rise as she circles it reverently, hands in devotion, the home glowing like a shrine.

Characters & Entities

• Śabarī
• Śabara
• Agni

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Purity, reverence, and devotional discipline prepare the devotee for profound acts of worship.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is specified; the sanctity is conveyed through ritual purity and devotional action.

What ritualistic prescription is mentioned?

Snāna (bathing for purity), kindling the sacred fire, and pradakṣiṇā (circumambulation) are explicitly mentioned.