Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 15
Devanagari script
अतो बन्धुभिरुत्सृष्टमनाथं परिपालय । अस्मै सम्यक्सतां मार्गमुपदेष्टुं त्वमर्हसि
Transliteration
ato bandhubhirutsṛṣṭamanāthaṃ paripālaya | asmai samyaksatāṃ mārgamupadeṣṭuṃ tvamarhasi
Translation
“ଏହିପରି ବନ୍ଧୁମାନେ ତ୍ୟାଗ କରିଥିବା ଏହି ଅନାଥସମ ଅସହାୟକୁ ପାଳନ କରନ୍ତୁ। ସତ୍ଜନମାର୍ଗକୁ ଏହାକୁ ସମ୍ୟକ୍ ଉପଦେଶ ଦେବାକୁ ଆପଣ ଅର୍ହ।”
Word by Word
अतःtherefore
अतः:
Hetu (Causal connector)
TypeIndeclinable
Rootअतः (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थक/तस्मात्-अर्थे (therefore/from this reason)
बन्धुभिःby (his) relatives
बन्धुभिः:
Kartr̥ (Agent in passive sense)
TypeNoun
Rootबन्धु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया विभक्ति; बहुवचन
उत्सृष्टम्abandoned
उत्सृष्टम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier of अनाथम्)
TypeAdjective
Rootउत्√सृज् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; (abandoned)
अनाथम्the orphan/helpless one
अनाथम्:
Karma (Object of परिपालय)
TypeNoun
Rootअनाथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचन
परिपालयprotect
परिपालय:
Kriyā (Verb)
TypeVerb
Rootपरि√पाल् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative); परस्मैपद; मध्यमपुरुष; एकवचन
अस्मैto him
अस्मै:
Sampradāna (Recipient)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; चतुर्थी विभक्ति (Dative/4th); एकवचन; सर्वनाम
सम्यक्properly
सम्यक्:
Kriyāviśeṣaṇa
TypeIndeclinable
Rootसम्यक् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: properly)
सताम्of the good (people)
सताम्:
Sambandha (Genitive)
TypeNoun
Rootसत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी विभक्ति; बहुवचन; (good people)
मार्गम्path
मार्गम्:
Karma (Object of उपदेष्टुम्)
TypeNoun
Rootमार्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति; एकवचन
उपदेष्टुम्to instruct
उपदेष्टुम्:
Prayojana (Purpose infinitive)
TypeVerb
Rootउप√दिश् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त कृदन्त (infinitive); (to instruct)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा विभक्ति; एकवचन; सर्वनाम
अर्हसिare fit/ought
अर्हसि:
Kriyā (Verb)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
Formलट्-लकार; परस्मैपद; मध्यमपुरुष; एकवचन
Speaker
rājñī (queen)
Visual Art Cues
Scene: The queen’s plea intensifies: she portrays the prince as abandoned and helpless; the yogin’s compassionate resolve to protect and teach is implied, creating a moral turning point.
Characters & Entities
B
bandhu (kinsmen)A
anātha (helpless one)S
satām mārga (path of the good)G
guru (Śivayogin)FAQs
Dharma demands protection of the vulnerable and guidance toward satmārga—the way of the noble.
No tīrtha is mentioned; the verse stresses ethical responsibility and spiritual mentorship.
None; the prescription is moral—paripālana (protection) and upadeśa (instruction).