Adhyaya 87
Avanti KhandaReva KhandaAdhyaya 87

Adhyaya 87

ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ରାଜାଙ୍କୁ ରେବା (ନର୍ମଦା) ତଟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୁଣ୍ୟ ‘ଋଣମୋଚନ’ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବାକୁ ଉପଦେଶ ଦିଅନ୍ତି। ଏହି ତୀର୍ଥ ବ୍ରହ୍ମବଂଶୀୟ ଋଷିସଭାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ବୋଲି କହି ତାହାର ଆଚାରିକ ଅଧିକାର ଓ ପବିତ୍ରତା ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି। ଏଠାରେ ‘ଋଣ’ ମୋଚନର ମୁଖ୍ୟ ବିଧି—ଯେ ସାଧକ ଛଅ ମାସ ଭକ୍ତିସହିତ ପିତୃ-ତର୍ପଣ କରେ ଏବଂ ନର୍ମଦାଜଳରେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ଦେବଋଣ, ପିତୃଋଣ ଓ ମନୁଷ୍ୟଋଣରୁ ବିଶେଷ ଭାବେ ମୁକ୍ତ ହୁଏ। ପାପ ସହିତ କର୍ମଫଳ ଏଠାରେ ଫଳ ପରି ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ହୁଏ ବୋଲି କହି ନୀତିଗତ କାରଣ-କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧ ଦୃଢ଼ କରାଯାଇଛି। ଏକାଗ୍ରତା, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ-ନିଗ୍ରହ, ସ୍ନାନ, ଦାନ ଓ ଗିରିଜାପତି (ଶିବ) ପୂଜା—ଏହି ଆଚରଣ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ଫଳରେ ଋଣତ୍ରୟ ମୋଚନ ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦେବତୁଲ୍ୟ ଦୀପ୍ତିମୟ ଅବସ୍ଥା ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Shlokas

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महीपाल तीर्थं परमशोभनम् । स्थापितं मुनिसङ्घैर्यद्ब्रह्मवंशसमुद्भवैः

ଶ୍ରୀ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ—ହେ ମହୀପାଳ! ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମବଂଶସମୁଦ୍ଭବ ମୁନିସଂଘମାନେ ସ୍ଥାପିତ କରିଥିବା ସେଇ ପରମ ଶୋଭନ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ।

Verse 2

ऋणमोचनमित्याख्यं रेवातटसमाश्रितम् । षण्मासं मनुजो भक्त्या तर्पयन् पितृदेवताः

ଏହା ‘ଋଣମୋଚନ’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏବଂ ରେବା-ତଟରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଛଅ ମାସ ଧରି ଭକ୍ତିପୂର୍ବକ ତର୍ପଣ କରି ପିତୃଦେବତାମାନଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 3

देवैः पितृमनुष्यैश्च ऋणमात्मकृतं च यत् । मुच्यते तत्क्षणान्मर्त्यः स्नातो वै नर्मदाजले

ଦେବ, ପିତୃ ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ନିଜେ କରିଥିବା ଯେକୌଣସି ଋଣ—ନର୍ମଦାଜଳରେ ସ୍ନାନ କରିବାମାତ୍ରେ ମର୍ତ୍ୟ ସେହି କ୍ଷଣରେ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 4

प्रत्यक्षं दुरितं तत्र दृश्यते फलरूपतः । तत्र तीर्थे तु यो राजन्नेकचित्तो जितेन्द्रियः

ସେଠାରେ ପାପ ତାହାର ଫଳରୂପେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦେଖାଯାଏ। ଏବଂ ସେଇ ତୀର୍ଥରେ, ହେ ରାଜନ୍, ଯେ ଏକଚିତ୍ତ ଓ ଜିତେନ୍ଦ୍ରିୟ ହୁଏ…

Verse 5

स्नात्वा दानं च वै दद्यादर्चयेद्गिरिजापतिम् । ऋणत्रयविनिर्मुक्तो नाके दीप्यति देववत्

ସ୍ନାନ କରି ନିଶ୍ଚୟ ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ ଏବଂ ଗିରିଜାପତି (ଶିବ)ଙ୍କୁ ଆରାଧନା କରିବା ଉଚିତ। ତ୍ରିବିଧ ଋଣରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦେବତା ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ହୁଏ।

Verse 87

। अध्याय

ଇତି ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।