Adhyaya 197

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । तस्यैवानन्तरं गच्छेत्सूर्यतीर्थमनुत्तमम् । मूलस्थानमिति ख्यातं पद्मजस्थापितं शुभम्

ଶ୍ରୀ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ—ତାହା ପରେ ଅନୁତ୍ତମ ସୂର୍ୟତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ‘ମୂଳସ୍ଥାନ’ ନାମେ ଖ୍ୟାତ ସେଇ ଶୁଭ ସ୍ଥାନକୁ ପଦ୍ମଜ (ବ୍ରହ୍ମା) ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ।

Verse 2

मूलश्रीपतिना देवी प्रोक्ता स्थापय भास्करम् । श्रुत्वा देवोदितं देवी स्थापयामास भास्करम्

ମୂଳଶ୍ରୀପତି ବିଷ୍ଣୁ ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ— “ଭାସ୍କର (ସୂର୍ଯ୍ୟ)ଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କର।” ଦେବବାଣୀ ଶୁଣି ଦେବୀ ଭାସ୍କରଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ସ୍ଥାପନ କଲେ।

Verse 3

प्रोच्यते नर्मदातीरे मूलस्थानाख्यभास्करः

ନର୍ମଦା ତଟରେ ଭାସ୍କର ‘ମୂଳସ୍ଥାନ’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

Verse 4

तत्र तीर्थे नरो यस्तु स्नात्वा नियतमानसः । संतर्प्य पितृदेवांश्च पिण्डेन सलिलेन च

ସେହି ତୀର୍ଥରେ ଯେ ମନୁଷ୍ୟ ନିୟତମନରେ ସ୍ନାନ କରି, ପିଣ୍ଡଦାନ ଓ ଜଳାର୍ପଣ ଦ୍ୱାରା ପିତୃମାନଙ୍କୁ ଓ ଦେବମାନଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କରେ—

Verse 5

मूलस्थानं ततः पश्येत्स गच्छेत्परमां गतिम् । गुह्याद्गुह्यतरस्तत्र विशेषस्तु श्रुतो मया

ତାପରେ ‘ମୂଳସ୍ଥାନ’ ଦର୍ଶନ କଲେ ସେ ପରମ ଗତି ପାଏ। ସେଠାରେ ଗୁହ୍ୟଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଗୁହ୍ୟ ଏକ ବିଶେଷତା ଅଛି—ଏହା ମୁଁ ଶୁଣିଛି।

Verse 6

समागमे मुनीनां तु शङ्कराच्छशिशेखरात् । सदा वै शुक्लसप्तम्यां मूलमादित्यवासरः

ମୁନିମାନଙ୍କ ସମାଗମରେ ଶଶିଶେଖର ଶଙ୍କରଙ୍କ ଠାରୁ ଏହା ଘୋଷିତ ହେଲା— ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶୁକ୍ଳ ସପ୍ତମୀରେ ‘ମୂଳ’ ବ୍ରତ ସଦା ଆଦିତ୍ୟବାର (ରବିବାର) ପଡ଼େ।

Verse 7

तदा रेवाजलं गत्वा स्नात्वा संतर्प्य देवताः । पित्ःंश्च भरतश्रेष्ठ दत्त्वा दानं स्वशक्तितः

ତେବେ, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରେବା (ନର୍ମଦା) ଜଳକୁ ଯାଇ ସ୍ନାନ କରି, ଦେବତା ଓ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ତର୍ପଣ କରି, ନିଜ ଶକ୍ତିଅନୁସାରେ ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ।

Verse 8

करवीरैस्ततो गत्वा रक्तचन्दनवारिणा । संस्थाप्य भास्करं भक्त्या सम्पूज्य च यथाविधि

ତାପରେ କରବୀର ପୁଷ୍ପ ଓ ରକ୍ତଚନ୍ଦନ-ସୁଗନ୍ଧିତ ଜଳ ସହ ଯାଇ, ଭକ୍ତିରେ ଭାସ୍କରଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କରି, ଯଥାବିଧି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।

Verse 9

ततः सागुरुकैर्धूपैः कुन्दरैश्च विशेषतः । धूपयेद्देवदेवेशं दीपान् बोध्य दिशो दश

ତାପରେ ଅଗୁରୁ ଓ ବିଶେଷତଃ କୁନ୍ଦର ଆଦି ସୁଗନ୍ଧିତ ଧୂପରେ ଦେବଦେବେଶଙ୍କୁ ଧୂପ ଦେଇ, ଦୀପ ଜ୍ୱାଳାଇ ଦଶଦିଗକୁ ଆଲୋକିତ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 10

उपोष्य जागरं कुर्याद्गीतवाद्यं विशेषतः । एवं कृते महीपाल न भवेदुग्रदुःखभाक्

ଉପବାସ କରି ରାତ୍ରିଜାଗରଣ କରିବା ଉଚିତ, ବିଶେଷତଃ ଭଜନ-ଗୀତ ଓ ବାଦ୍ୟସେବା ସହ। ଏପରି କଲେ, ହେ ମହୀପାଳ, ସେ ଉଗ୍ର ଦୁଃଖର ଭାଗୀ ହୁଏ ନାହିଁ।

Verse 11

सूर्यलोके वसेत्तावद्यावत्कल्पशतत्रयम् । गन्धर्वैरप्सरोभिश्च सेव्यमानो नृपोत्तम

ସେ ତିନିଶେ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୂର୍ୟଲୋକରେ ବସେ; ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ତାହାକୁ ସେବା କରି ସମ୍ମାନ ଦେନ୍ତି, ହେ ନୃପୋତ୍ତମ।

Verse 197

अध्याय

ଅଧ୍ୟାୟ (ଗ୍ରନ୍ଥ-ବିଭାଗ ସୂଚକ)