Adhyaya 141

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महीपाल तापेश्वरमनुत्तमम् । यत्र सा हरिणी सिद्धा व्याधभीता नरेश्वर

ଶ୍ରୀ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ—ତତଃ, ହେ ମହୀପାଳ, ଅନୁତ୍ତମ ତାପେଶ୍ୱରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଯେଉଁଠାରେ ସେ ହରିଣୀ ବ୍ୟାଧଭୟରେ, ହେ ନରେଶ୍ୱର, ସିଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା।

Verse 2

जले प्रक्षिप्य गात्राणि ह्यन्तरिक्षं गता तु सा । व्याधो विस्मितचित्तस्तु तां मृगीमवलोक्य च

ସେ ନିଜ ଅଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ ଜଳରେ ନିକ୍ଷେପ କରି ସତ୍ୟସତ୍ୟ ଆକାଶକୁ ଉଠିଗଲା। ତାହା ଦେଖି ବ୍ୟାଧ ବିସ୍ମୟଚିତ୍ତ ହୋଇ ସେଇ ମୃଗୀକୁ ନିର୍ନିମେଷ ଦେଖିଲା।

Verse 3

विमुच्य सशरं चापं प्रारेभे तप उत्तमम् । दिव्यं वर्षसहस्रं तु व्याधेनाचरितं तपः

ଶରସହିତ ଧନୁଷକୁ ଛାଡ଼ି ସେ ବ୍ୟାଧ ଉତ୍ତମ ତପ ଆରମ୍ଭ କଲା। ଏକ ସହସ୍ର ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଶିକାରୀ ସେହି ତପ ଆଚରଣ କଲା।

Verse 4

अतीते तु ततः काले परितुष्टो महेश्वरः । वरं ब्रूहि महाव्याध यत्ते मनसि रोचते

ତାହାପରେ ସମୟ ଅତୀତ ହେଲାପରେ ମହେଶ୍ୱର ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ କହିଲେ— “ହେ ମହାବ୍ୟାଧ! ତୋ ମନକୁ ଯାହା ରୋଚେ, ସେହି ବର କହ।”

Verse 5

व्याध उवाच । यदि तुष्टोऽसि देवेश यदि देयो वरो मम । तव पार्श्वे महादेव वासो मे प्रतिदीयताम्

ବ୍ୟାଧ କହିଲା— “ହେ ଦେବେଶ! ଯଦି ଆପଣ ପ୍ରସନ୍ନ, ଯଦି ମୋତେ ବର ଦେବେ, ତେବେ ହେ ମହାଦେବ! ଆପଣଙ୍କ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ବାସ ମୋତେ ଦିଅନ୍ତୁ।”

Verse 6

ईश्वर उवाच । एवं भवतु ते व्याध यस्त्वया काङ्क्षितो वरः । दैवदेवो महादेव इत्युक्त्वान्तरधीयत । गते चादर्शनं देवे स्थापयित्वा महेश्वरम्

ଇଶ୍ୱର କହିଲେ— “ହେ ବ୍ୟାଧ! ତୁମେ ଯେ ବର କାଙ୍କ୍ଷା କରିଛ, ସେହିପରି ହେଉ।” ‘ମହାଦେବ ହେଉଛନ୍ତି ଦେବଦେବ’ ଏହି କଥା କହି ସେ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲେ। ଦେବ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେବା ପରେ ବ୍ୟାଧ ସେଠାରେ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କଲା।

Verse 7

पूजयित्वा विधानेन गतो व्याधस्ततो दिवम् । तदाप्रभृति तत्तीर्थं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम्

ବିଧିମତେ ପୂଜା କରି ବ୍ୟାଧ ପରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲା। ସେହି ସମୟରୁ ସେ ତୀର୍ଥ ତ୍ରିଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା।

Verse 8

व्याधानुतापसंजातं तापेश्वरमिति श्रुतम् । तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा सम्पूजयति शङ्करम्

ଶିକାରୀର ପଶ୍ଚାତ୍ତାପରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହା ‘ତାପେଶ୍ୱର’ ନାମେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ସେହି ତୀର୍ଥରେ ଯେ ସ୍ନାନ କରି ବିଧିପୂର୍ବକ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ପୂଜେ—

Verse 9

शिवलोकमवाप्नोति मामुवाच महेश्वरः । ये स्नाता नर्मदातोये तीर्थे तापेश्वरे नराः

ସେ ଶିବଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ—ଏହିପରି ମହେଶ୍ୱର ମୋତେ କହିଲେ। ନର୍ମଦାଜଳରେ ତାପେଶ୍ୱର ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିଥିବା ଲୋକମାନେ—

Verse 10

तापत्रयविमुक्तास्ते नात्र कार्या विचारणा । अष्टम्यां च चतुर्दश्यां तृतीयायां विशेषतः

ସେମାନେ ତ୍ରିତାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ବିଶେଷତଃ ଅଷ୍ଟମୀ, ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଓ ତୃତୀୟା ତିଥିରେ।

Verse 11

स्नानं समाचरेन्नित्यं सर्वपातकशान्तये

ସମସ୍ତ ପାପ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ନିତ୍ୟ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 141

। अध्याय

ଇତି ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ।