
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ଋଷି ରାଜାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି ପାଣ୍ଡୁ-ତୀର୍ଥର ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ତୀର୍ଥ-ମାହାତ୍ମ୍ୟ କହିଛନ୍ତି। ପାଣ୍ଡୁ-ତୀର୍ଥ ସର୍ବପାବନ ବୋଲି ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି; ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ‘ସର୍ବ-କିଲ୍ବିଷ’—ସମସ୍ତ ଅଶୁଚିତା/ଅପରାଧ ନାଶ ପାଇ ମୁକ୍ତି ମିଳେ—ଏହା ମୁଖ୍ୟ ବିଧି। ସ୍ନାନ ପରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ କାଞ୍ଚନ-ଦାନ (ସୁବର୍ଣ୍ଣଦାନ) କରିବାକୁ ନୀତି-ଆଚାର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି; ଏଥିରେ ଭ୍ରୂଣହତ୍ୟା ପରି ଘୋର ପାପ ମଧ୍ୟ ନଶିଯାଏ ବୋଲି ଦୃଢ଼ ଫଳଶ୍ରୁତି ଅଛି। ପୁଣି ପିଣ୍ଡ ଓ ଜଳ ଅର୍ପଣ (ପିଣ୍ଡୋଦକ-ପ୍ରଦାନ) କଲେ ବାଜପେୟ ଯଜ୍ଞ ସମାନ ଫଳ ମିଳେ ଏବଂ ପିତୃ ଓ ପିତାମହମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି। ଏଭଳି ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା, ଦାନ ଓ ପିତୃକର୍ମକୁ ଏକ ମୋକ୍ଷଦାୟକ ପଥରେ ଏକତ୍ର କରାଯାଇଛି।
Verse 1
मार्कण्डेय उवाच । पाण्डुतीर्थं ततो गच्छेत्सर्वपापविनाशनम् । तत्र स्नात्वा नरो राजन्मुच्यते सर्वकिल्बिषैः
ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ—ତାପରେ ସର୍ବପାପବିନାଶକ ପାଣ୍ଡୁତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ହେ ରାଜନ, ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ କଲ୍ମଷରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।
Verse 2
तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा दापयेत्काञ्चनं शुचिः । भ्रूणहत्यादिपापानि नश्यन्ते नात्र संशयः
ସେହି ତୀର୍ଥରେ ଯେ ଶୁଚି ହୋଇ ସ୍ନାନ କରି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଦାନ କରାଏ, ତାହାର ଭ୍ରୂଣହତ୍ୟା ଆଦି ପାପ ନଶିଯାଏ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
Verse 3
पिण्डोदकप्रदानेन वाजपेयफलं लभेत् । पितरः पितामहाश्च नृत्यन्ते च प्रहर्षिताः
ପିଣ୍ଡ ଓ ତର୍ପଣ-ଜଳ ଅର୍ପଣ କରିଲେ ବାଜପେୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ପିତୃମାନେ ଓ ପିତାମହମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ହର୍ଷରେ ନୃତ୍ୟ କରନ୍ତି।
Verse 116
। अध्याय
ଏଠାରେ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତି।