Shloka 60

Śiva–Arjuna Yuddha and the Subjugation of Pride (Śiva-parīkṣā)

Devanagari script

अथार्जुनः प्रसन्नात्मा प्राप्यास्त्रं च वरं प्रभोः । जगाम स्वाश्रमे मुख्यं स्मरन्भक्त्या गुरुं शिवम्

Transliteration

athārjunaḥ prasannātmā prāpyāstraṃ ca varaṃ prabhoḥ | jagāma svāśrame mukhyaṃ smaranbhaktyā guruṃ śivam

Translation

ତାପରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ମନ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲା। ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଠାରୁ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ବର ପାଇ ସେ ନିଜର ମୁଖ୍ୟ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲା—ଭକ୍ତିରେ ଗୁରୁ ଶିବଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି।

Word by Word

• अथ: then
• अथ: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अनन्तरार्थक अव्यय (then/now)

• अर्जुनः: Arjuna
• अर्जुनः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अर्जुन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• प्रसन्नात्मा: one whose mind was pleased
• प्रसन्नात्मा: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: प्रसन्न + आत्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः (प्रसन्नः आत्मा यस्य)

• प्राप्य: having obtained
• प्राप्य: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-आप् (धातु)
• Form: ल्यप्-प्रत्ययान्त (absolutive/gerund), पूर्वक्रिया

• अस्त्रम्: weapon
• अस्त्रम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: अस्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय

• वरम्: boon
• वरम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: वर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• प्रभोः: of the Lord
• प्रभोः: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: प्रभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• जगाम: went
• जगाम: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• स्व: own
• स्व: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: स्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण

• आश्रमे: to the hermitage
• आश्रमे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: आश्रम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• मुख्यम्: chiefly/primarily
• मुख्यम्: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: मुख्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; क्रियाविशेषणवत् (as adverbial accusative)

• स्मरन्: remembering
• स्मरन्: Karta (कर्ता)
• Type: Verb
• Root: स्मृ (धातु)
• Form: शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकाले कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• भक्त्या: with devotion
• भक्त्या: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: भक्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• गुरुम्: the teacher
• गुरुम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: गुरु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• शिवम्: Śiva
• शिवम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: शिव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

Speaker

Suta Goswami

Shaiva Theology

Tattva Level: pashu

Shiva Form: Dakṣiṇāmūrti

Mantra Metadata

Type: stotra

Shakti Dimension

Role: teaching

Characters & Entities

• Shiva
• Arjuna

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It shows that Shiva’s anugraha (grace) gives both worldly competence (astra, boon) and inner purification; Arjuna’s calm mind and devotional remembrance indicate that true success is sealed by bhakti and reverence to Shiva as the supreme Guru.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

Arjuna’s devotion is directed to Shiva as a personal, gracious Lord (Saguna Shiva) who bestows boons; such a relationship is central to Linga-worship where the devotee remembers, serves, and receives Shiva’s protective grace.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

The verse emphasizes smaraṇa—devotional recollection of Shiva; practically this aligns with japa of the Panchakshara (Om Namaḥ Śivāya) and daily Shiva-dhyāna, offered with a guru-bhāva toward Shiva.