Adhyaya 28
Rudra SamhitaSati KhandaAdhyaya 2843 Verses

दाक्षयज्ञप्रस्थान-प्रश्नः (Satī Inquires about the Departure for Dakṣa’s Sacrifice)

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ବ୍ରହ୍ମା ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି—ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନେ ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞୋତ୍ସବକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରୁଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସତୀ ଗନ୍ଧମାଦନରେ ଏକ ମଣ୍ଡପ ଭିତରେ ସଖୀମାନଙ୍କ ସହ କ୍ରୀଡା-ବିହାରରେ ରହିଛନ୍ତି। ସେ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରସ୍ଥାନ ଦେଖି ବିଶ୍ୱସ୍ତ ସଖୀ ବିଜୟାକୁ ରୋହିଣୀଙ୍କୁ ପଚାରିବାକୁ ପଠାନ୍ତି—ଚନ୍ଦ୍ର କେଉଁଠିକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। ବିଜୟା ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ଯଥୋଚିତ ପ୍ରଶ୍ନ କରି ଦକ୍ଷ-ଯଜ୍ଞର ଉତ୍ସବବିବରଣୀ ଓ ତାଙ୍କ ଯାତ୍ରାକାରଣ ଜାଣି ଶୀଘ୍ର ଫେରି ସତୀଙ୍କୁ ସବୁ କହିଦିଅନ୍ତି। ସତୀ (କାଳିକା) ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇ ଭାବନ୍ତି—ଦକ୍ଷ ମୋ ପିତା, ବୀରିଣୀ ମୋ ମାତା; ତଥାପି ପ୍ରିୟ କନ୍ୟା ହୋଇ ମୋତେ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କାହିଁକି ନାହିଁ? ଏହି ଅନାହ୍ୱାନ ଦକ୍ଷଙ୍କ ଅବମାନନାକୁ ସୂଚାଇ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସଂଘର୍ଷର ଭୂମିକା ତିଆରି କରେ।

Shlokas

Verse 1

ब्रह्मोवाच । यदा ययुर्दक्षमखमुत्सवेन सुरर्षयः । तस्मिन्नैवांतरे देवो पर्वते गंधमादने

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ଯେତେବେଳେ ଦେବମାନେ ଓ ଦେବର୍ଷିମାନେ ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞୋତ୍ସବକୁ ଯାତ୍ରା କଲେ, ସେଇ ସମୟରେ ପ୍ରଭୁ ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତରେ ଅବସ୍ଥିତ ଥିଲେ।

Verse 2

धारागृहे वितानेन सखीभिः परिवारिता । दाक्षायणी महाक्रीडाश्चकार विविधास्सती

ଧାରାଗୃହରେ, ବିତାନ ତଳେ ସଖୀମାନଙ୍କ ଘେରାଉରେ ଥିବା ଦାକ୍ଷାୟଣୀ ସତୀ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ମନୋହର କ୍ରୀଡା କଲେ।

Verse 3

क्रीडासक्ता तदा देवी ददर्शाथ मुदा सती । दक्षयज्ञे प्रयांतं च रोहिण्या पृच्छ्य सत्वरम्

ସେତେବେଳେ କ୍ରୀଡାରେ ଆସକ୍ତା ଦେବୀ ସତୀ ଆନନ୍ଦରେ ଦେଖିଲେ—କେହି ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞକୁ ପ୍ରୟାଣ କରୁଛନ୍ତି। ସେ ଶୀଘ୍ର ରୋହିଣୀଙ୍କୁ ପଚାରି ସେଇ ଘଟଣାରେ ମନ ଲଗାଇଲେ।

Verse 4

दृष्ट्वा सीमंतया भूतां विजयां प्राह सा सती । स्वसखीं प्रवरां प्राणप्रियां सा हि हितावहाम्

ସୀମନ୍ତ-ଭୂଷଣରେ ଭୂଷିତା ବିଜୟାକୁ ଦେଖି ସତୀ କହିଲେ—ସେ ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସଖୀ, ପ୍ରାଣପ୍ରିୟା ଏବଂ ସତ୍ୟରେ ହିତାବହା।

Verse 5

सत्युवाच । हे सखीप्रवरे प्राणप्रिये त्वं विजये मम । क्व गमिष्यति चन्द्रोयं रोहिण्यापृच्छ्य सत्वरम्

ସତୀ କହିଲେ— ହେ ସଖୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠେ, ପ୍ରାଣପ୍ରିୟେ! ମୋ ବିଜୟରେ ତୁମେ ମୋର ଆଧାର। ଶୀଘ୍ର ରୋହିଣୀକୁ ପଚାର— ଏହି ଚନ୍ଦ୍ର କେଉଁଠିକୁ ଯାଉଛି?

Verse 6

ब्रह्मोवाच । तथोक्ता विजया सत्या गत्वा तत्सन्निधौ द्रुतम् । क्व गच्छसीति पप्रच्छ शशिनं तं यथोचितम्

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ— ଏପରି ଆଦେଶ ପାଇ ସତ୍ୟବତୀ ବିଜୟା ଶୀଘ୍ର ତାହାର ସନ୍ନିଧିକୁ ଗଲା ଏବଂ ଯଥୋଚିତ ଭାବେ ସେଇ ଶଶିକୁ ପଚାରିଲା— “ତୁମେ କେଉଁଠିକୁ ଯାଉଛ?”

Verse 7

विजयोक्तमथाकर्ण्य स्वयात्रां पूर्वमादरात् । कथितं तेन तत्सर्वं दक्षयज्ञोत्सवादिकम्

ବିଜୟା କହିଥିବା କଥା ଶୁଣି ସତୀ ପ୍ରଥମେ ଆଦରସହ ଶୀଘ୍ର ନିଜ ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କଲେ। ପରେ ଦକ୍ଷଯଜ୍ଞୋତ୍ସବ ଆଦିରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସମସ୍ତ କଥା କ୍ରମେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।

Verse 8

तच्छ्रुत्वा विजया देवीं त्वरिता जातसंभ्रमा । कथयामास तत्सर्वं यदुक्तं शशिना सतीम्

ଏହା ଶୁଣି ଦେବୀ ବିଜୟା ତୁରନ୍ତ ଉତ୍କଣ୍ଠିତ ହୋଇ, ଶଶୀ (ଚନ୍ଦ୍ର) କହିଥିବା ସମସ୍ତ କଥା ସତୀଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ।

Verse 9

तच्छ्रुत्वा कालिका देवी विस्मिताभूत्सती तदा । विमृश्य कारणं तत्राज्ञात्वा चेतस्यचिंतयत्

ସେ କଥା ଶୁଣି ସେ ସମୟରେ ଦେବୀ ସତୀ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହେଲେ। ସେଠାରେ କାରଣ ଭାବିଲେ ମଧ୍ୟ ଜାଣିପାରିଲେ ନାହିଁ, ହୃଦୟରେ ଚିନ୍ତା କଲେ।

Verse 10

दक्षः पिता मे माता च वीरिणी नौ कुतस्सती । आह्वानं न करोति स्म विस्मृता मां प्रियां सुताम्

ଦକ୍ଷ ମୋ ପିତା ଏବଂ ବୀରିଣୀ ମୋ ମାତା—ତେବେ ମୁଁ ସତୀ କିପରି ଅନୁପସ୍ଥିତ ରହିବି? ତଥାପି ସେ ମୋତେ, ପ୍ରିୟ କନ୍ୟାକୁ, ଭୁଲି ଆହ୍ୱାନ ପଠାଉନାହାନ୍ତି।

Verse 11

पृच्छेयं शंकरं तत्र कारणं सर्वमादरात् । चिंतयित्वेति सासीद्वै तत्र गंतुं सुनिश्चया

ସେ ଚିନ୍ତା କଲେ, “ସେଠାରେ ମୁଁ ଆଦରପୂର୍ବକ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଏ ସମସ୍ତର କାରଣ ପଚାରିବି।” ଏଭଳି ଭାବି ସତୀ ସେଠାକୁ ଯିବାକୁ ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ।

Verse 12

अथ दाक्षायणी देवी विजयां प्रवरां सखीम् । स्थापयित्वा द्रुतं तत्र समगच्छच्छिवांतिकम्

ତେବେ ଦାକ୍ଷାୟଣୀ ଦେବୀ (ସତୀ) ନିଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସଖୀ ବିଜୟାକୁ ସେଠାରେ ସ୍ଥାପନ କରି, ଶୀଘ୍ର ଶିବଙ୍କ ସନ୍ନିଧିକୁ ଗଲେ।

Verse 13

ददर्श तं सभामध्ये संस्थितं बहुभिर्गणैः । नंद्यादिभिर्महावीरैः प्रवरैर्यूथयूथपै

ସେ ତାଙ୍କୁ ସଭାମଧ୍ୟରେ ଆସୀନ ଦେଖିଲେ; ନନ୍ଦୀ ଆଦି ମହାବୀର, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୂଥପତି ଓ ଅନେକ ଗଣ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ।

Verse 14

दृष्ट्वा तं प्रभुमीशानं स्वपतिं साथ दक्षजा । प्रष्टुं तत्कारणं शीघ्रं प्राप शंकरसंनिधिम्

ନିଜ ପତି ପରମେଶ୍ୱର ଈଶାନଙ୍କୁ ଦେଖି ଦକ୍ଷକନ୍ୟା ସତୀ ସେହି କାରଣ ତୁରନ୍ତ ପଚାରିବାକୁ ଶୀଘ୍ର ଶଙ୍କରଙ୍କ ସନ୍ନିଧିକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।

Verse 15

शिवेन स्थापिता स्वांके प्रीतियुक्तेन स्वप्रिया । प्रमोदिता वचोभिस्सा बहुमानपुरस्सरम्

ପ୍ରୀତିଯୁକ୍ତ ଶିବ ନିଜ ପ୍ରିୟାଙ୍କୁ ନିଜ ଅଙ୍କରେ ବସାଇଲେ। ସେ ମହାସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କ ସ୍ନେହମୟ ବଚନରେ ପ୍ରମୋଦିତ ହେଲେ।

Verse 16

अथ शंभुर्महालीलस्सर्वेशस्सुखदस्सताम् । सतीमुवाच त्वरितं गणमध्यस्थ आदरात्

ତାପରେ ଅଦ୍ଭୁତ ମହାଲୀଳାଧାରୀ, ସର୍ବେଶ୍ୱର, ସତ୍ଜନଙ୍କୁ ସୁଖଦାତା ଶମ୍ଭୁ—ଗଣମଧ୍ୟରେ ଆସୀନ ହୋଇ—ଆଦରପୂର୍ବକ ତ୍ୱରିତ ସତୀଙ୍କୁ କହିଲେ।

Verse 17

शंभुरुवाच । किमर्थमागतात्र त्वं सभामध्ये सविस्मया । कारणं तस्य सुप्रीत्या शीघ्रं वद सुमध्यमे

ଶମ୍ଭୁ କହିଲେ—ତୁମେ କେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଆଶ୍ଚର୍ୟଭାବେ ଏହି ସଭାମଧ୍ୟକୁ ଆସିଛ? ହେ ସୁମଧ୍ୟମେ, ସ୍ନେହପୂର୍ବକ ତାହାର କାରଣ ଶୀଘ୍ର କହ।

Verse 18

ब्रह्मोवाच । एवमुक्ता तदा तेन महेशेन मुनीश्वर । सांजलिस्सुप्रणम्याशु सत्युवाच प्रभुं शिवा

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ହେ ମୁନୀଶ୍ୱର, ମହେଶ ଏପରି କହିବା ସହିତ ସତୀ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ଅଞ୍ଜଳି ବାନ୍ଧି ଗଭୀର ପ୍ରଣାମ କରି ପ୍ରଭୁ ଶିବଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।

Verse 19

सत्युवाच । पितुर्मम महान् यज्ञो भवतीति मया श्रुतम् । तत्रोत्सवो महानस्ति समवेतास्सुरर्षयः

ସତୀ କହିଲେ—ମୋ ପିତାଙ୍କର ମହାଯଜ୍ଞ ହେଉଛି ବୋଲି ମୁଁ ଶୁଣିଛି। ସେଠାରେ ମହୋତ୍ସବ ଚାଲିଛି; ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନେ ଏକତ୍ର ସମବେତ ହୋଇଛନ୍ତି।

Verse 20

पितुर्मम महायज्ञे कस्मात्तव न रोचते । गमनं देवदेवेश तत्सर्वं कथय प्रभो

ମୋ ପିତାଙ୍କ ମହାଯଜ୍ଞକୁ ଯିବାକୁ ଆପଣଙ୍କୁ କାହିଁକି ରୁଚି ହୁଏନି? ହେ ଦେବଦେବେଶ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ସେ ସମସ୍ତ କଥା ମୋତେ କହନ୍ତୁ।

Verse 21

सुहृदामेष वै धर्मस्सुहृद्भिस्सह संगतिः । कुर्वंति यन्महादेव सुहृदः प्रीतिवर्द्धिनीम्

ସତ୍ୟ ସୁହୃଦମାନଙ୍କ ଧର୍ମ ଏହି—ସୁହୃଦମାନଙ୍କ ସହ ସଙ୍ଗତି ରଖିବା; ହେ ମହାଦେବ, ପରସ୍ପର ପ୍ରୀତି ଓ ସଦ୍ଭାବ ବଢ଼ାଏ ଏମିତି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା।

Verse 22

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन मयागच्छ सह प्रभो । यज्ञवाटं पितुर्मेद्य स्वामिन् प्रार्थनया मम

ଏହିପରି, ହେ ପ୍ରଭୁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସ ସହିତ ମୋ ସହ ଆସନ୍ତୁ—ଆଜି ମୋ ପିତାଙ୍କ ଯଜ୍ଞବାଟକୁ। ହେ ସ୍ୱାମୀ, ପ୍ରାର୍ଥନା କରି ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ବିନତି କରୁଛି।

Verse 23

ब्रह्मोवाच । तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा सत्या देवो महेश्वरः । दक्ष वागिषुहृद्विद्धो बभाषे सूनृतं वचः

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ସତୀଙ୍କ ସେହି ବଚନ ଶୁଣି ଦେବ ମହେଶ୍ୱର, ଦକ୍ଷଙ୍କ ବାକ୍-ବାଣରେ ହୃଦୟ ବିଦ୍ଧ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରତିଉତ୍ତରରେ ମୃଦୁ ଓ ସତ୍ୟ ବଚନ କହିଲେ।

Verse 24

महेश्वर उवाच । दक्षस्तव पिता देवी मम द्रोही विशेषतः

ମହେଶ୍ୱର କହିଲେ—ହେ ଦେବୀ, ତୁମ ପିତା ଦକ୍ଷ ବିଶେଷତଃ ମୋର ବିରୋଧୀ ଓ ଦ୍ରୋହୀ।

Verse 25

यस्य ये मानिनस्सर्वे ससुरर्षिमुखाः परे । ते मूढा यजनं प्राप्ताः पितुस्ते ज्ञानवर्जिताः

ଦକ୍ଷପକ୍ଷର ଅନ୍ୟ ଋଷିମାନଙ୍କ ସହିତ ସେଇ ସମସ୍ତ ଅହଂକାରୀ ଲୋକ ମୋହିତ ଓ ଜ୍ଞାନବିହୀନ ହୋଇ ତୁମ ପିତାଙ୍କ ଯଜ୍ଞକୁ ଆସିଲେ।

Verse 26

अनाहूताश्च ये देवी गच्छंति परमंदिरम् । अवमानं प्राप्नुवंति मरणादधिकं तथा

ହେ ଦେବୀ, ନିମନ୍ତ୍ରଣ ବିନା ଅନ୍ୟର ପରମ ନିବାସକୁ ଯାଉଥିବା ଲୋକେ ଅବମାନ ପାଆନ୍ତି; ସେ ଅବମାନ ମୃତ୍ୟୁଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ବୋଲି ଗଣାଯାଏ।

Verse 27

परालयं गतोपींद्रो लघुर्भवति तद्विधः । का कथा च परेषां वै रीढा यात्रा हि तद्विधा

ପ୍ରଳୟସ୍ଥାନକୁ ଗଲେ ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ର ସେହି ଅବସ୍ଥାରେ ଅତି ତୁଚ୍ଛ ହୋଇଯାଏ। ତେବେ ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ କଥା କ’ଣ? ତାଙ୍କର ଗତି ଓ ଭ୍ରମଣ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି—ଅନିଶ୍ଚିତ ଓ ପ୍ରଳୟାଧୀନ।

Verse 28

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखंडे सतीयात्रावर्णनं नामाष्टविंशोध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀଶିବମହାପୁରାଣର ଦ୍ୱିତୀୟ ସଂହିତା ରୁଦ୍ରସଂହିତାର ଦ୍ୱିତୀୟ ଭାଗ ସତୀଖଣ୍ଡରେ ‘ସତୀଯାତ୍ରାବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ଅଷ୍ଟାବିଂଶ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।

Verse 29

तथारिभिर्न व्यथते ह्यर्दितोपि शरैर्जनः । स्वानांदुरुक्तिभिर्मर्मताडितस्स यथा मतः

ସେହିପରି ଶତ୍ରୁର ଶରେ ଆହତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ମଣିଷ ଅତିଶୟ ବ୍ୟଥିତ ହୁଏନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ନିଜ ଲୋକଙ୍କ କଠୋର ବଚନ ମର୍ମସ୍ଥାନକୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଦହିଯାଏ—ଏହି ନିଷ୍କର୍ଷ ସତ୍ୟ।

Verse 30

विद्यादिभिर्गुणैः षड्भिरसदन्यैस्सतां स्मृतौ । हतायां भूयसां धाम न पश्यंति खलाः प्रिये

ପ୍ରିୟେ, କେବଳ ବିଦ୍ୟା ଆଦି ଛଅ ଗୁଣ—ଯେଗୁଡ଼ିକ ସତ୍ୟ ସଦ୍‌ଗୁଣ ନୁହେଁ—ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସଜ୍ଜନଙ୍କ ସ୍ମୃତି ନଷ୍ଟ ହେଲେ, ଖଳ ଲୋକେ ମହାନମାନେ ଆକାଂକ୍ଷା କରୁଥିବା ପରମ ଧାମକୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।

Verse 31

ब्रह्मोवाच । एवमुक्ता सती तेन महेशेन महात्मना । उवाच रोषसंयुक्ता शिवं वाक्यविदां वरम्

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ସେଇ ମହାତ୍ମା ମହେଶ ଏପରି କହିବା ପରେ, ସତୀ କ୍ରୋଧସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇ ବାକ୍ୟବିଦ୍ୟାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶିବଙ୍କୁ କହିଲେ।

Verse 32

सत्युवाच । यज्ञस्स्यात्सफलो येन स त्वं शंभोखिलेश्वर । अनाहूतोसि तेनाद्य पित्रा मे दुष्टकारिणा

ସତୀ କହିଲେ—ହେ ଶମ୍ଭୋ, ଅଖିଲେଶ୍ୱର! ଯାହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯଜ୍ଞ ସଫଳ ହୁଏ ସେ ତୁମେ; କିନ୍ତୁ ଆଜି ମୋ ଦୁଷ୍ଟକର୍ମୀ ପିତା ତୁମକୁ ଡାକିନାହାନ୍ତି।

Verse 33

तत्सर्वं ज्ञातुमिच्छामि भव भावं दुरात्मनः । सुरर्षीणां च सर्वेषामागतानां दुरात्मनाम्

ହେ ଭବ! ମୁଁ ସେ ସବୁ ଜାଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛି—ସେଇ ଦୁରାତ୍ମାମାନଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଭାବକୁ ମଧ୍ୟ, ଏବଂ ସେଠାକୁ ଆସିଥିବା ସମସ୍ତ ଦେବର୍ଷିମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ, ଯଦିଓ ତାଙ୍କ ହୃଦୟ କଲୁଷିତ ହୋଇଥାଉ।

Verse 34

तस्माच्चाद्यैव गच्छामि स्वपितुर्यजनं प्रभो । अनुज्ञां देहि मे नाथ तत्र गंतुं महेश्वर

ଏହେତୁ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୁଁ ଆଜିହିଁ ମୋ ପିତାଙ୍କ ଯଜ୍ଞକୁ ଯିବି। ହେ ନାଥ, ହେ ମହେଶ୍ୱର, ସେଠାକୁ ଯିବା ପାଇଁ ମୋତେ ଅନୁଜ୍ଞା ଦିଅନ୍ତୁ।

Verse 35

ब्रह्मोवाच । इत्युक्तौ भगवान् रुद्रस्तया देव्या शिवस्स्वयम् । विज्ञाताखिलदृक् द्रष्टा सतीं सूतिकरोऽब्रवीत्

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ଦେବୀ ଏପରି କହିବା ପରେ, ସର୍ବଜ୍ଞ ସର୍ବଦର୍ଶୀ ଭଗବାନ ରୁଦ୍ର—ସ୍ୱୟଂ ଶିବ—ଦକ୍ଷକନ୍ୟା ସତୀଙ୍କୁ କହିଲେ।

Verse 36

शिव उवाच । यद्येवं ते रुचिर्देवि तत्र गंतुमवश्यकम् । सुव्रते वचनान्मे त्वं गच्छ शीघ्रं पितुर्मखम्

ଶିବ କହିଲେ—ହେ ଦେବୀ, ଯଦି ଏହି ତୁମ ଇଚ୍ଛା, ତେବେ ସେଠାକୁ ଯିବା ଅବଶ୍ୟକ। ହେ ସୁବ୍ରତେ, ମୋ ବଚନ ଅନୁସାରେ ଶୀଘ୍ର ପିତାଙ୍କ ମଖକୁ ଯାଅ।

Verse 37

एतं नंदिनमारुह्य वृषभं सज्जमादरात् । महाराजोपचाराणि कृत्वा बहुगुणान्विता

ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ସେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ନନ୍ଦି ବୃଷଭରେ ଆରୋହଣ କଲା; ମହାରାଜୋଚିତ ସମ୍ମାନ-ଉପଚାର গ্ৰହଣ କରି, ବହୁ ସଦ୍ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଅଗ୍ରସର ହେଲା।

Verse 38

भूषितं वृषमारोहेत्युक्ता रुद्रेण सा सती । सुभूषिता सती युक्ता ह्यगमत्पितुमंदिरम्

ରୁଦ୍ର ତାଙ୍କୁ କହିଲେ—“ହେ ବୃଷଭାରୂଢେ, ଭୂଷିତ ହେଅ।” ତେବେ ସତୀ ସୁନ୍ଦର ଆଭୂଷଣରେ ସୁଭୂଷିତ ହୋଇ, ଯଥାଯଥ ପ୍ରସ୍ତୁତି ସହ, ପିତାଙ୍କ ମନ୍ଦିରକୁ ଗଲା।

Verse 39

महाराजोपचाराणि दत्तानि परमात्मना । सुच्छत्रचामरादीनि सद्वस्त्राभरणानि च

ପରମାତ୍ମା ରାଜୋଚିତ ଉପଚାର ଦାନ କଲେ—ସୁନ୍ଦର ଛତ୍ର, ଚାମର ଆଦି, ଏବଂ ଉତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଆଭୂଷଣ ମଧ୍ୟ।

Verse 40

गणाः षष्टिसहस्राणि रौद्रा जग्मुश्शिवाज्ञया । कुतूहलयुताः प्रीता महोत्सवसमन्विताः

ଶିବଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଷଷ୍ଟି ସହସ୍ର ରୌଦ୍ର ଗଣ ଯାତ୍ରା କଲେ। କୁତୁହଳଯୁକ୍ତ, ପ୍ରୀତ, ମହୋତ୍ସବର ସହଭାଗୀ ହୋଇ ସେମାନେ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ।

Verse 41

तदोत्सवो महानासीद्यजने तत्र सर्वतः । सत्याश्शिवप्रियायास्तु वामदेवगणैः कृतः

ସେଇ ଉତ୍ସବ ମହାମହୋତ୍ସବ ହେଲା ଏବଂ ସେହି ଯଜ୍ଞସଭାରେ ସର୍ବତ୍ର ପ୍ରସାରିତ ହେଲା। ଶିବପ୍ରିୟା ସତ୍ୟାଙ୍କ ସମ୍ମାନରେ ବାମଦେବଗଣ ଏହା କରିଥିଲେ।

Verse 42

कुतूहलं गणाश्चक्रुश्शिवयोर्यश उज्जगुः । बालांतः पुप्लुवुः प्रीत्या महावीराश्शिवप्रियाः

କୁତୁହଳରେ ଗଣମାନେ ହର୍ଷିତ ହେଲେ ଏବଂ ଶିବ-ସତୀଙ୍କ ଯଶ ଉଚ୍ଚସ୍ୱରେ ଗାଇଲେ। ଶିବପ୍ରିୟ ସେଇ ମହାବୀର ସେବକମାନେ ଶିଶୁମାନଙ୍କ ପରି ଆନନ୍ଦରେ ଲାଫିଲେ।

Verse 43

सर्वथासीन्महाशोभा गमने जागदम्बिके । सुखारावस्संबभूव पूरितं भुवनत्रयम्

ଜଗଦମ୍ବିକା ଯାତ୍ରାରେ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରିବାବେଳେ ସର୍ବପ୍ରକାର ମହାଶୋଭା ଥିଲା। ମଙ୍ଗଳମୟ ହର୍ଷଧ୍ୱନି ଉଠିଲା ଏବଂ ସେହି ନାଦରେ ତ୍ରିଭୁବନ ପୂରିଗଲା।

Frequently Asked Questions

The immediate prelude to the Dakṣa-yajña conflict: Satī discovers that the gods are traveling to Dakṣa’s sacrificial festival and realizes she has not been invited.

It functions as a narrative sign of adharmic ritualism—yajña performed for status while excluding/insulting the Śiva-centered principle embodied by Satī—thereby foreshadowing the collapse of sacrificial legitimacy.

Satī is also referred to as Kālikā in the sampled verses, signaling her śakti-identity and the intensity of her response as the narrative moves toward confrontation.