देवस्तुतिः (Deva-stuti) — “Hymn of the Devas / Divine Praise”

Verse 1

नारद उवाच । विधे प्राज्ञ महाधीमन्वद मे वदतां वर । ततः परं किमभवच्चरितं विष्णुसद्गुरो

ନାରଦ କହିଲେ—ହେ ବିଧାତା! ହେ ପ୍ରାଜ୍ଞ, ମହାଧୀମାନ, ବକ୍ତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ! ମୋତେ କୁହ—ତାପରେ ବିଷ୍ଣୁ ସଦ୍ଗୁରୁଙ୍କ ସତ୍ୟ ମାର୍ଗଦର୍ଶନରେ ସେହି ପବିତ୍ର ଚରିତରେ ଆଉ କ’ଣ ଘଟିଲା?

Verse 2

अद्भुतेयं कथा प्रोक्ता मेना पूर्वगतिः शुभा । विवाहश्च श्रुतस्सम्यक्परमं चरितं वद

ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ କଥା କହାଗଲା, ଏବଂ ମେନାଙ୍କ ପୂର୍ବର ଶୁଭ ଗତି ମଧ୍ୟ ସମ୍ୟକ୍ ଜଣାଗଲା। ବିବାହବୃତ୍ତାନ୍ତ ମଧ୍ୟ ଭଲଭାବେ ଶୁଣିଲି; ଏବେ ସେଇ ପରମ ପାବନ ମହାଚରିତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କହନ୍ତୁ।

Verse 3

इति श्रीशिवमहापुराणे दितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखंडे देवस्तुतिर्नाम तृतीयोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀଶିବମହାପୁରାଣର ଦ୍ୱିତୀୟ ଭାଗ ରୁଦ୍ରସଂହିତାର ତୃତୀୟ ବିଭାଗ ପାର୍ବତୀଖଣ୍ଡରେ ‘ଦେବସ୍ତୁତି’ ନାମକ ତୃତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।

Verse 4

तपस्सुदुस्सहं कृत्वा कथं प्राप पतिं हरम् । एतत्सर्वं समाचक्ष्व विस्तराच्छांकरं यशः

ଏପରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁସ୍ସହ ତପସ୍ୟା କରି ସେ କିପରି ହର (ଶିବ)ଙ୍କୁ ପତିରୂପେ ପ୍ରାପ୍ତ କଲା? ଏ ସବୁ କଥା ବିସ୍ତାରରେ କହ; ଶଙ୍କର-ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଶୈବ ଯଶ ମଧ୍ୟ ଉଚ୍ଚାରଣ କର।

Verse 5

ब्रह्मोवाच । मुने त्वं शृणु सुप्रीत्या शांकरं सुयशः शुभम् । यच्छ्रुत्वा ब्रह्महा शुद्ध्येत्सर्वान्कामानवाप्नुयात्

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ହେ ମୁନେ, ଅତି ପ୍ରୀତିଭକ୍ତିରେ ଶଙ୍କରଙ୍କ ଏହି ଶୁଭ ଓ ପବିତ୍ର ସୁଯଶ ଶୁଣ। ଏହା ଶୁଣିଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣହନ୍ତା ମଧ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ ଏବଂ ସମସ୍ତ କାମ୍ୟ ଫଳ ପାଏ।

Verse 6

यदा मेनाविवाहन्तु कृत्वागच्छद्गिरिर्गृहम् । तदा समुत्सवो जातस्त्रिषु लोकेषु नारद

ହେ ନାରଦ, ଗିରିରାଜ (ହିମାଳୟ) ମେନାଙ୍କ ବିବାହ ସମ୍ପନ୍ନ କରି ଗୃହକୁ ଫେରିଆସିଲେ, ସେତେବେଳେ ତିନି ଲୋକରେ ମହୋତ୍ସବର ଆନନ୍ଦ ଜାଗିଉଠିଲା।

Verse 7

हिमाचलोऽपि सुप्रीतश्चकार परमोत्सवम् । भूसुरान्बंधुवर्गांश्च परानानर्च सद्धिया

ହିମାଚଳ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ପରମ ମହୋତ୍ସବ କଲେ। ସଦ୍ବୁଦ୍ଧିରେ ସେ ଭୂସୁର (ବ୍ରାହ୍ମଣ), ବନ୍ଧୁବର୍ଗ ଓ ଅନ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅତିଥିମାନଙ୍କୁ ଯଥାବିଧି ସମ୍ମାନ କଲେ।

Verse 8

सर्वे द्विजाश्च सन्तुष्टा दत्त्वाशीर्वचनं वरम् । ययुस्तस्मै स्वस्वधाम बंधुवर्गास्तथापरे

ସମସ୍ତ ଦ୍ୱିଜ (ବ୍ରାହ୍ମଣ) ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ। ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଶୀର୍ବାଦବାଣୀ ଦେଇ ନିଜ ନିଜ ଧାମକୁ ଚାଲିଗଲେ; ଅନ୍ୟ ବନ୍ଧୁବର୍ଗ ମଧ୍ୟ ନିଜ ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିଗଲେ।

Verse 9

हिमाचलोऽपि सुप्रीतो मेनया सुखदे गृहे । रेमेऽन्यत्र च सुस्थाने नन्दनादिवनेष्वपि

ହିମାଚଳ ମଧ୍ୟ ମେନାଙ୍କ ସହ ସୁଖଦାୟକ ଗୃହରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଆନନ୍ଦରେ ବସିଲେ। ଅନ୍ୟ ସମୟରେ ନନ୍ଦନାଦି ଦିବ୍ୟବନ ପରି ଶୁଭସ୍ଥାନରେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତୋଷରେ ବିହାର କଲେ।

Verse 10

तस्मिन्नवसरे देवा मुने विष्ण्वादयोऽखिलाः । मुनयश्च महात्मानः प्रजग्मुर्भूधरान्तिके

ହେ ମୁନେ, ସେହି ସମୟରେ ବିଷ୍ଣୁ ଆଦି ସମସ୍ତ ଦେବଗଣ ଓ ମହାତ୍ମା ମୁନିମାନେ ଯାତ୍ରା କରି ଭୂଧରର ସମୀପକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।

Verse 11

दृष्ट्वा तानागतान्देवान्प्रणनाम मुदा गिरिः । संमानं कृतवान्भक्त्या प्रशंसन्स्व विधिं महान्

ଆସିଥିବା ଦେବମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ମହାନ ଗିରିରାଜ ଆନନ୍ଦରେ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ଭକ୍ତିସହିତ ଯଥୋଚିତ ସମ୍ମାନ କରି, ଅତିଥି-ସେବାରୂପ ନିଜ ମହାଧର୍ମକୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ।

Verse 12

साञ्जलिर्नतशीर्षो हि स तुष्टाव सुभक्तितः । रोमोद्गमो महानासीद्गिरेः प्रेमाश्रवोऽपतन्

ସେ ଅଞ୍ଜଳି ବାନ୍ଧି, ଶିର ନମାଇ, ଶୁଦ୍ଧ ଭକ୍ତିରେ ଶିବଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ। ତେବେ ଗିରିରାଜଙ୍କ ଦେହରେ ମହା ରୋମାଞ୍ଚ ହେଲା ଓ ପ୍ରେମାଶ୍ରୁ ଝରିପଡ଼ିଲା।

Verse 13

ततः प्रणम्य सुप्रीतो हिमशैलः प्रसन्नधीः । उवाच प्रणतो भूत्वा मुने विष्ण्वादिकान्सुरान्

ତାପରେ ହିମଶୈଳ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୃଦୟ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ ବୁଦ୍ଧି ସହ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ହେ ମୁନେ, ସେ ନମ୍ର ହୋଇ ବିଷ୍ଣୁ ଆଦି ଦେବମାନଙ୍କୁ କହିଲେ।

Verse 14

हिमाचल उवाच । अद्य मे सफलं जन्म सफलं सुमहत्तपः । अद्य मे सफलं ज्ञानमद्य मे सफलाः क्रियाः

ହିମାଚଳ କହିଲେ—ଆଜି ମୋର ଜନ୍ମ ସଫଳ ହେଲା, ମୋର ମହାତପ ମଧ୍ୟ ସଫଳ ହେଲା। ଆଜି ମୋର ଜ୍ଞାନ ଫଳିଲା, ଆଜି ମୋର ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର କ୍ରିୟା ସଫଳ ହେଲା।

Verse 15

धन्योऽहमद्य संजातो धन्या मे सकला क्षितिः । धन्यं कुलं तथा दारास्सर्वं धन्यं न संशयः

ଆଜି ମୁଁ ଧନ୍ୟ—ଆଜି ମୁଁ ସତ୍ୟରେ କୃତାର୍ଥ ହେଲି। ମୋର ଏହି ସମଗ୍ର ଭୂମି ଧନ୍ୟ। ମୋର କୁଳ ଧନ୍ୟ, ମୋର ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ ମଧ୍ୟ ଧନ୍ୟ; ନିଶ୍ଚୟ ସବୁ ଧନ୍ୟ।

Verse 16

यतः समागता यूयं मिलित्वा सर्व एकदा । मां निदेशयत प्रीत्योचितं मत्त्वा स्वसेवकम्

ଯେହେତୁ ତୁମେ ସମସ୍ତେ ଏକେବେଳେ ଏଠାରେ ଏକତ୍ର ହୋଇଛ, ତେଣୁ ମୋତେ ନିଜ ସେବକ ଭାବି, ପ୍ରୀତିସହିତ ଯାହା ଯୋଗ୍ୟ ଓ କରଣୀୟ, ତାହା ମୋତେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କର।

Verse 17

ब्रह्मोवाच । इति श्रुत्वा महीध्रस्य वचनं ते सुरास्तदा । ऊचुर्हर्यादयः प्रीताः सिद्धिं मत्वा स्वकार्यतः

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ମହୀଧର (ହିମାଳୟ)ଙ୍କ ବଚନ ଶୁଣି ସେ ସମୟରେ ଦେବଗଣ—ହରି ଆଦି—ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ସିଦ୍ଧ ହେଲା ବୋଲି ଭାବି କହିଲେ।

Verse 18

देवा ऊचुः । हिमाचल महाप्राज्ञ शृण्व स्मद्वचनं हितम् । यदर्थमागतास्सर्वे तद्ब्रूमः प्रीतितो वयम्

ଦେବମାନେ କହିଲେ—ହେ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ ହିମାଚଳ! ଆମ ହିତକର ବଚନ ଶୁଣ। ଯେ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଆମେ ସମସ୍ତେ ଆସିଛୁ, ସେଥିକୁ ଆମେ ପ୍ରୀତିସହ କହୁଛୁ।

Verse 19

या पुरा जगदम्बोमा दक्षकन्याऽभवद्गिरे । रुद्रपत्नी हि सा भूत्वा चिक्रीडे सुचिरं भुवि

ହେ ଗିରିରାଜ! ଯିଏ ଆଦି ଜଗଦମ୍ବା ଉମା, ସେ ପୂର୍ବେ ଦକ୍ଷଙ୍କ କନ୍ୟା ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। ରୁଦ୍ରପତ୍ନୀ ହୋଇ ସେ ଭୂମିରେ ଦୀର୍ଘକାଳ ଵିହାର କଲେ।

Verse 20

पितृतोऽनादरं प्राप्य संस्मृत्य स्वपणं सती । जगाम स्वपदं त्यक्त्वा तच्छरीरं तदाम्बिका

ପିତାଙ୍କ ଅନାଦର ପାଇ ସତୀ ନିଜ ବ୍ରତ ଓ ଦିବ୍ୟ ସଙ୍କଳ୍ପ ସ୍ମରି; ସେ ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରି ନିଜ ପରମ ପଦକୁ ଗଲେ—ଏଭଳି ଅମ୍ବିକା ଦେହ ଛାଡ଼ିଲେ।

Verse 21

सा कथा विदिता लोके तवापि हिमभूधर । एवं सति महालाभो भवेद्देवगणस्य हि

ସେ କଥା ଲୋକେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ—ହେ ହିମଭୂଧର (ହିମାଳୟ), ତୁମକୁ ମଧ୍ୟ ଜଣା। ଏଭଳି ହେଲେ ଦେବଗଣଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚୟ ମହାଲାଭ ହେବ।

Verse 22

सर्वस्य भवतश्चापि स्युस्सर्वे ते वशास्सुराः

ଆପଣ ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରଭୁ; ତେଣୁ ସେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଆପଣଙ୍କ ବଶରେ ରହିବେ।

Verse 23

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचस्तेषां हर्यादीनां गिरीश्वरः । तथास्त्विति प्रसन्नात्मा प्रोवाच न च सादरम्

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ହରି (ବିଷ୍ଣୁ) ଆଦିଙ୍କ ବଚନ ଶୁଣି ଗିରୀଶ୍ୱର (ଶିବ) ପ୍ରସନ୍ନଚିତ୍ତରେ “ତଥାସ୍ତୁ” ବୋଲି କହିଲେ; କିନ୍ତୁ ବିଶେଷ ଔପଚାରିକ ଆଦର ଦେଖାଇଲେ ନାହିଁ।

Verse 24

अथ ते च समादिश्य तद्विधिम्परमादरात् । स्वयं जग्मुश्च शरणमुमायाश्शंकर स्त्रियः

ତାପରେ ପରମ ଆଦରରେ ସେହି ବିଧି ସେମାନଙ୍କୁ ଉପଦେଶ କରି, ଶଙ୍କରଙ୍କ ପତ୍ନୀମାନେ ସ୍ୱୟଂ ଉମାଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ।

Verse 25

सुस्थले मनसा स्थित्वा सस्मरुर्जगदम्बिकाम् । प्रणम्य बहुशस्तत्र तुष्टुवुः श्रद्धया सुराः

ସେହି ଶୁଭ ସ୍ଥାନରେ ମନକୁ ସ୍ଥିର କରି ଦେବମାନେ ଜଗଦମ୍ବିକାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ। ସେଠାରେ ପୁନଃପୁନଃ ପ୍ରଣାମ କରି, ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ସ୍ତୁତି କଲେ।

Verse 26

देवा ऊचुः । देव्युमे जगतामम्ब शिवलोकनिवासिनी । सदाशिवप्रिये दुर्गे त्वां नमामो महेश्वरि

ଦେବମାନେ କହିଲେ—ହେ ଦେବୀ ଉମା, ଜଗତମାତା, ଶିବଲୋକନିବାସିନୀ! ହେ ଦୁର୍ଗେ, ସଦାଶିବପ୍ରିୟେ, ହେ ମହେଶ୍ୱରୀ, ଆମେ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରୁଛୁ।

Verse 27

श्रीशक्तिं पावनां शान्तां पुष्टिम्परमपावनीम् । वयन्नामामहे भक्त्या महदव्यक्तरूपिणीम्

ଭକ୍ତିରେ ଆମେ ଶ୍ରୀଶକ୍ତିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରୁଛୁ—ସେ ପାବନୀ, ଶାନ୍ତା, ପୁଷ୍ଟି-ସମୃଦ୍ଧିଦାୟିନୀ, ପରମ ପାବନୀ; ମହତ୍ ଓ ଅବ୍ୟକ୍ତ—ଦୁଇ ରୂପରେ ବିରାଜିତା।

Verse 28

शिवां शिवकरां शुद्धां स्थूलां सूक्ष्मां परायणाम् । अन्तर्विद्यासुविद्याभ्यां सुप्रीतां त्वां नमामहे

ହେ ଶିବା! ଶିବମଙ୍ଗଳଦାତ୍ରୀ, ପରମ ପବିତ୍ରା, ସ୍ଥୂଳ ଓ ସୂକ୍ଷ୍ମ—ଉଭୟରୂପିଣୀ, ପରମ ଶରଣ। ଅନ୍ତର୍ବିଦ୍ୟା ଓ ସତ୍ୟ ମୋକ୍ଷଦାୟିନୀ ସୁବିଦ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ତୁମକୁ ଆମେ ନମସ୍କାର କରୁଛୁ।

Verse 29

त्वं श्रद्धा त्वं धृतिस्त्वं श्रीस्त्वमेव सर्वगोचरा । त्वन्दीधितिस्सूर्य्यगता स्वप्रपञ्चप्रकाशिनी

ତୁମେ ଶ୍ରଦ୍ଧା, ତୁମେ ଧୃତି, ତୁମେ ଶ୍ରୀ; ତୁମେ ଏକା ସର୍ବଙ୍କୁ ଗୋଚର। ତୁମେ ସୂର୍ଯ୍ୟଗତ ଦୀପ୍ତି, ନିଜ ପ୍ରପଞ୍ଚକୁ ପ୍ରକାଶ କରୁଥିବା ଜ୍ୟୋତି।

Verse 30

या च ब्रह्माण्डसंस्थाने जगज्जीवेषु या जगत् । आप्याययति ब्रह्मादितृणान्तं तां नमामहे

ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ସଂସ୍ଥାନରେ ଅଧିଷ୍ଠିତା, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜୀବରେ ଓ ଜଗତରେ ବ୍ୟାପ୍ତ, ଏବଂ ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମାରୁ ତୃଣ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସବୁକୁ ପୋଷଣ କରନ୍ତି—ତାଙ୍କୁ ଆମେ ନମସ୍କାର କରୁ।

Verse 31

त्वं वार्ता सर्वजगतां त्वं त्रयी धर्मरूपिणी

ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଧାରଣକ୍ରମ ଓ ପଥପ୍ରଦର୍ଶକ ବାଣୀ; ତୁମେ ତ୍ରୟୀ ବେଦ, ଧର୍ମରୂପେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ।

Verse 32

निद्रा त्वं सर्वभूतेषु क्षुधा तृप्तिस्त्वमेव हि । तृष्णा कान्तिश्छविस्तुष्टिस्सर्वानन्दकरी सदा

ହେ ଦେବୀ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ନିଦ୍ରା; ତୁମେ ହିଁ କ୍ଷୁଧା ଓ ତୃପ୍ତି। ତୁମେ ତୃଷ୍ଣା, କାନ୍ତି, ଛବି ଓ ସନ୍ତୋଷ—ସଦା ସର୍ବାନନ୍ଦଦାତ୍ରୀ।

Verse 33

त्वं लक्ष्मीः पुण्यकर्तॄणां त्वं ज्येष्ठा पापिनां सदा । त्वं शान्तिः सर्वजगतां त्वं धात्री प्राणपोषिणी

ପୁଣ୍ୟକର୍ମ କରୁଥିବାମାନଙ୍କର ଲକ୍ଷ୍ମୀ ତୁମେ; ପାପୀମାନଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ଜ୍ୟେଷ୍ଠା ମଧ୍ୟ ସଦା ତୁମେ। ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଶାନ୍ତି; ତୁମେ ଧାତ୍ରୀ—ପ୍ରାଣପୋଷିଣୀ ମାତା।

Verse 34

त्वन्तस्वरूपा भूतानां पञ्चानामपि सारकृत् । त्वं हि नीतिभृतां नीतिर्व्यवसायस्वरूपिणी

ତୁମେ ପଞ୍ଚମହାଭୂତଙ୍କର ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ସାର-ସ୍ୱରୂପା, ତାହାଙ୍କର ପରମ ସାରକୁ ପ୍ରକାଶ କର। ନୀତିଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ନୀତି, ତୁମେ ଦୃଢ଼ ପ୍ରୟାସର ସ୍ୱରୂପିଣୀ।

Verse 35

गीतिस्त्वं सामवेदस्य ग्रन्थिस्त्वं यजुषां हुतिः । ऋग्वेदस्य तथा मात्राथर्वणस्य परा गतिः

ତୁମେ ସାମବେଦର ପବିତ୍ର ଗୀତି; ତୁମେ ଯଜୁର୍ବେଦର ସୁସଂଗଠିତ ଗ୍ରନ୍ଥି ଓ ତାହାର ହୁତି। ତୁମେ ଋଗ୍ବେଦର ମାତ୍ରା/ଛନ୍ଦ, ଏବଂ ଅଥର୍ବବେଦର ପରା ଗତି—ପରମ ଶରଣ ଓ ସିଦ୍ଧି।

Verse 36

समस्तगीर्वाणगणस्य शक्तिस्तमोमयी धातृगुणैकदृश्या । रजः प्रपंचात्तु भवैकरूपा या न श्रुता भव्यकरी स्तुतेह

ତୁମେ ସମସ୍ତ ଦେବଗଣଙ୍କର ଶକ୍ତି; ତମୋଗୁଣମୟୀ ହୋଇ ଧାରଣ-ଗୁଣର ଏକମାତ୍ର ଦୃଶ୍ୟ ରୂପ। ରଜୋଗୁଣର ପ୍ରପଞ୍ଚରୁ ତୁମେ ଭବ-ରୂପ ଶିବଙ୍କ ଏକ ପ୍ରିୟ ଏକରୂପା ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ। ଦୁର୍ଲଭଶ୍ରୁତ ଏହି ଭବ୍ୟକର ସ୍ତୁତି ଏଠାରେ କୁହାଗଲା।

Verse 37

संसारसागरकरालभवाङ्गदुःखनिस्तारकारितरणिश्च निवीतहीना । अष्टाङ्गयोगपरिपालनकेलिदक्षां विन्ध्यागवासनिरतां प्रणमाम तां वै

ଆମେ ସେଇ ଦେବୀ ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରୁ—ଯିଏ ସଂସାରସାଗରର କରାଳ ଦୁଃଖ ଓ ଦେହବନ୍ଧନର ବେଦନାରୁ ପାର କରାଇବା ଉଦ୍ଧାର-ସୂର୍ଯ୍ୟା; ଯିଏ ଯଜ୍ଞୋପବୀତହୀନା; ଯିଏ ଅଷ୍ଟାଙ୍ଗଯୋଗ ଶାସନ ପାଳନର କ୍ରୀଡାରେ ପରମ ଦକ୍ଷା; ଏବଂ ଯିଏ ବିନ୍ଧ୍ୟ ପର୍ବତବାସରେ ନିରତ।

Verse 38

नासाक्षि वक्त्रभुजवक्षसि मानसे च धृत्या सुखानि वितनोषि सदैव जन्तोः । निद्रेति याति सुभगा जगती भवा नः सा नः प्रसीदंतु भवस्थितिपालनाय

ହେ ସୁଭଗେ ଦେବୀ! ନାସା, ଚକ୍ଷୁ, ମୁଖ, ଭୁଜ, ବକ୍ଷ ଓ ମନ—ତଥା ଧୃତି ଦ୍ୱାରା—ତୁମେ ଜୀବମାନଙ୍କୁ ସଦା ସୁଖ ବିତରଣ କର। ତୁମ ପାଇଁ ଏହି ସୁଭାଗ୍ୟବତୀ ଜଗତ ନିଦ୍ରାକୁ ଯାଏ। ତୁମ ସ୍ୱରୂପ ଏହି ନିଦ୍ରା, ଜଗତସ୍ଥିତି-ପାଳନାର୍ଥେ ଆମପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉ।

Verse 39

ब्रह्मोवाच । इति स्तुत्वा महेशानीं जगदम्बामुमां सतीम् । सुप्रेयमनसः सर्वे तस्थुस्ते दर्शनेप्सवः

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ଏପରି ଭାବେ ମହେଶାନୀ, ଜଗଦମ୍ବା ଉମା ସତୀଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରି, ସମସ୍ତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରୀତିମନେ ସେଠାରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ରହିଲେ, ତାଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ଦର୍ଶନ ଆକାଂକ୍ଷା କରି।

Verse 70

गायत्री त्वं वेदमाता त्वं सावित्री सरस्वती

ତୁମେ ଗାୟତ୍ରୀ, ତୁମେ ବେଦମାତା; ତୁମେ ସାବିତ୍ରୀ, ତୁମେ ସରସ୍ୱତୀ—ପବିତ୍ର ବାଣୀ ଓ ଜ୍ଞାନଶକ୍ତି।