कामदाहोत्तरवृत्तान्तः / Aftermath of Kāma’s Burning (Pārvatī’s Fear and Himavān’s Consolation)

Verse 1

नारद उवाच । विधे तात महाप्राज्ञ विष्णुशिष्य त्रिलोककृत् । अद्भुतेयं कथा प्रोक्ता शंकरस्य महात्मनः

ନାରଦ କହିଲେ—ହେ ବିଧାତା (ବ୍ରହ୍ମା), ହେ ତାତ, ହେ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ, ତ୍ରିଲୋକକର୍ତ୍ତା! ମହାତ୍ମା ଶଙ୍କରଙ୍କ ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ କଥା କହାଗଲା।

Verse 2

भस्मीभूते स्मरे शंभुतृतीयनयनाग्निना । तस्मिन्प्रविष्टे जलधौ वद त्वं किमभूत्ततः

ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ତୃତୀୟ ନୟନାଗ୍ନିରେ ସ୍ମର (କାମ) ଭସ୍ମୀଭୂତ ହେଲା; ତାପରେ ସେ ସମୁଦ୍ରରେ ପ୍ରବେଶ କଲା—ତାହା ପରେ କ’ଣ ହେଲା, ତୁମେ କୁହ।

Verse 3

किं चकार ततो देवी पार्वती कुधरात्मजः । गता कुत्र सखीभ्यां सा तद्वदाद्य दयानिधे

ତେବେ ଦେବୀ ପାର୍ବତୀ, ଗିରିଜା, କ’ଣ କଲେ? ସେ ସଖୀମାନଙ୍କ ସହ କେଉଁଠିକୁ ଗଲେ? ହେ ଦୟାନିଧି, ଆଜି ଆମକୁ ତାହା କହନ୍ତୁ।

Verse 4

ब्रह्मोवाच । शृणु तात महाप्राज्ञ चरितं शशिमौलिनः । महोतिकारकस्यैव स्वामिनो मम चादरात्

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ହେ ତାତ, ହେ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ, ଶଶିମୌଳି ଶ୍ରୀଶିବଙ୍କ ପବିତ୍ର ଚରିତ ଶୁଣ। ସେଇ ମହୋପକାରକ—ଯିଏ ମୋର ମଧ୍ୟ ସ୍ୱାମୀ—ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଆଦରରେ ମୁଁ ଭକ୍ତିସହ କହୁଛି।

Verse 5

यदाहच्छंभुनेत्रोद्भवो हि मदनं शुचिः । महाशब्दोऽद्भुतोऽभूद्वै येनाकाशः प्रपूरितः

ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ନେତ୍ରରୁ ଉଦ୍ଭବିତ ଶୁଦ୍ଧ ଅଗ୍ନି ଯେତେବେଳେ ମଦନକୁ ଆଘାତ କଲା, ସେତେବେଳେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ମହାଶବ୍ଦ ଉଠିଲା, ଯାହା ସମଗ୍ର ଆକାଶକୁ ପୂରିଦେଲା।

Verse 6

तेन शब्देन महता कामं दग्धं समीक्ष्य च । सखीभ्यां सह भीता सा ययौ स्वगृहमाकुला

ସେଇ ମହାଶବ୍ଦରେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ସେ କାମକୁ ଦଗ୍ଧ ଦେଖିଲେ; ଦୁଇ ସଖୀ ସହ ଆକୁଳ ହୋଇ ନିଜ ଘରକୁ ଚାଲିଗଲେ।

Verse 7

तेन शब्देन हिमवान्परिवारसमन्वितः । विस्मितोऽभूदतिक्लिष्टस्सुतां स्मृत्वा गतां ततः

ସେଇ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ହିମବାନ୍ ପରିବାର-ପରିଜନ ସହ ଆଶ୍ଚର୍ୟଚକିତ ହେଲେ; ଯାଇଥିବା କନ୍ୟାକୁ ସ୍ମରଣ କରି ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ଲିଷ୍ଟ ହେଲେ।

Verse 8

जगाम शोकं शैलेशो सुतां दृष्ट्वातिविह्वलाम् । रुदतीं शंभुविरहादाससादाचलेश्वरः

ଶମ୍ଭୁବିରହରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିହ୍ୱଳ ହୋଇ କାନ୍ଦୁଥିବା ନିଜ କନ୍ୟାକୁ ଦେଖି ପର୍ବତରାଜ ହିମବାନ୍ ଶୋକାକୁଳ ହେଲେ ଏବଂ ହୃଦୟବ୍ୟଥାରେ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ।

Verse 9

आसाद्य पाणिना तस्या मार्जयन्नयनद्वयम् । मा बिभीहि शिवेऽरोदीरित्युक्त्वा तां तदाग्रहीत्

ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ ହାତରେ ତାଙ୍କ ଦୁଇ ଚକ୍ଷୁ ପୋଛିଦେଇ କହିଲେ—“ହେ ଶିବେ, ଭୟ କରନି; କାନ୍ଦନି।” ଏମିତି କହି ସେ ତାଙ୍କୁ ଧରିଲେ।

Verse 10

क्रोडे कृत्वा सुतां शीघ्रं हिम वानचलेश्वरः । स्वमालयमथानिन्ये सांत्वयन्नतिविह्वलाम्

ତତ୍କ୍ଷଣେ ପର୍ବତାଧିପତି ହିମବାନ୍ ନିଜ କନ୍ୟାକୁ କୋଳେ ବସାଇ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିହ୍ୱଳ ତାକୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ ନିଜ ମହଳକୁ ନେଇଗଲେ।

Verse 11

अंतर्हिते स्मरं दग्ध्वा हरे तद्विरहाच्छिवा । विकलाभूद् भृशं सा वै लेभे शर्म न कुत्रचित्

ହରି (ଶିବ) ଅନ୍ତର୍ହିତ ହୋଇ କାମଦେବଙ୍କୁ ଦଗ୍ଧ କରିଦେବା ପରେ, ତାଙ୍କ ବିରହରେ ଶିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିକଳ ହେଲେ; କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ସେ ଶାନ୍ତି ପାଇଲେ ନାହିଁ।

Verse 12

पितुर्गृहं तदा गत्वा मिलित्वा मातरं शिवा । पुनर्जातं तदा मेने स्वात्मानं सा धरात्मजा

ତେବେ ଶିବା (ପାର୍ବତୀ) ପିତୃଗୃହକୁ ଯାଇ ମାତାଙ୍କୁ ମିଳିଲେ। ତାହାପରେ ଧରାତ୍ମଜା ସେ ନିଜକୁ ଯେନ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ହେଲା ବୋଲି ଭାବିଲେ।

Verse 13

निनिंद च स्वरूपं सा हा हतास्मीत्यथाब्रवीत् । सखीभिर्बोधिता चापि न बुबोध गिरीन्द्रजा

ସେ ନିଜ ରୂପକୁ ନିନ୍ଦା କରି “ହାୟ! ମୁଁ ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲି!” ବୋଲି କହିଲେ। ସଖୀମାନେ ବୁଝାଇଲେ ମଧ୍ୟ ଗିରୀନ୍ଦ୍ରଜାଙ୍କୁ ବୋଧ ହେଲା ନାହିଁ।

Verse 14

स्वपती च पिबंती च सा स्नाती गच्छती शिवा । तिष्ठंती च सखीमध्ये न किंचित्सुखमाप ह

ସେ ଶିବା ଶୋଇଲେ କି ପିଇଲେ, ସ୍ନାନ କଲେ କି ଚାଲିଲେ; ସଖୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦାଁଡ଼ିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ କିଛିମାତ୍ର ସୁଖ ମିଳିଲା ନାହିଁ—ମନ ଶିବଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚଳ ଥିଲା।

Verse 15

धिक्स्वरूपं मदीयं च तथा जन्म च कर्म च । इति ब्रुवंती सततं स्मरंती हरचेष्टितम्

“ଧିକ୍ ମୋର ଏହି ସ୍ୱରୂପକୁ, ଏବଂ ମୋର ଜନ୍ମ ଓ କର୍ମକୁ ମଧ୍ୟ!”—ଏମିତି ପୁନଃପୁନଃ କହି ସେ ସଦା ହର (ଶିବ)ଙ୍କ ଚେଷ୍ଟା ଓ ଅଭିପ୍ରାୟକୁ ସ୍ମରଣ କରୁଥିଲା।

Verse 16

एवं सा पार्वती शंभुविरहोत्क्लिष्टमानसा । सुखं न लेभे किंचिद्राऽब्रवीच्छिवशिवेति च

ଏହିପରି ଶମ୍ଭୁ (ଶିବ)ଙ୍କ ବିରହରେ କ୍ଲିଷ୍ଟମନା ପାର୍ବତୀ କିଛିମାତ୍ର ସୁଖ ପାଇଲା ନାହିଁ; ସେ ନିରନ୍ତର “ଶିବ, ଶିବ” ବୋଲି କହୁଥିଲା।

Verse 17

निवसंती पितुर्ग्गेहे पिनाकिगतचेतना । शुशोचाथ शिवा तात मुमोह च मुहुर्मुहुः

ପିତାଙ୍କ ଘରେ ବସୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଶିବାଙ୍କ ଚିତ୍ତ ପିନାକଧାରୀ ଭଗବାନ ଶିବଙ୍କରେ ଏକାଗ୍ର ଥିଲା। ହେ ତାତ, ସେ ଗଭୀର ଶୋକ କରୁଥିଲା ଏବଂ ପୁନଃପୁନଃ ମୋହରେ ମୂର୍ଛିତ ହେଉଥିଲା।

Verse 18

शैलाधिराजोप्यथ मेनकापि मैनाकमुख्यास्तनयाश्च सर्वे । तां सांत्वयामासुरदीनसत्त्वा हरं विसस्मार तथापि नो सा

ତେବେ ଶୈଳାଧିରାଜ ହିମାଳୟ ଓ ମେନକା, ଏବଂ ମୈନାକ ଆଦି ସମସ୍ତ ପୁତ୍ର ଦୃଢ଼ ହୃଦୟରେ ତାକୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ; କିନ୍ତୁ ସେ ହର (ଶିବ)ଙ୍କୁ ତଥାପି କେବେ ଭୁଲିଲା ନାହିଁ।

Verse 19

अथ देवमुने धीमन्हिमव त्प्रस्तरे तदा । नियोजितो बलभिदागमस्त्वं कामचारतः

ତେବେ, ହେ ଦେବମୁନି, ହେ ଧୀମାନ—ସେ ସମୟରେ ହିମବାନଙ୍କ ପର୍ବତ ଢାଳରେ ବଲଭିଦ୍ (ଇନ୍ଦ୍ର) ତୁମକୁ ସ୍ୱଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ବିଚରି ତଥା ତାହାଁକୁ ଯିବାକୁ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ।

Verse 20

ततस्त्वं पूजितस्तेन भूधरेण महात्मना । कुशलं पृष्टवांस्तं वै तदाविष्टो वरासने

ତାପରେ ସେଇ ମହାତ୍ମା ପର୍ବତରାଜ ତୁମକୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ପୂଜା କଲେ; ତୁମେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆସନରେ ଉପବିଷ୍ଟ ହୋଇ ଦିବ୍ୟ ତନ୍ମୟତାରେ ଥାଇ, ତାଙ୍କର କୁଶଳ-କ୍ଷେମ ପଚାରିଲ।

Verse 21

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्डे नारदोपदेशो नामैकविंशोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀଶିବମହାପୁରାଣର ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଭାଗ ରୁଦ୍ରସଂହିତାର ତୃତୀୟ ପାର୍ବତୀଖଣ୍ଡରେ “ନାରଦୋପଦେଶ” ନାମକ ଏକବିଂଶ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।

Verse 22

श्रुत्वावोचो मुने त्वं तु तं शैलेशं शिवं भज । तमामंत्र्योदतिष्ठस्त्वं संस्मृत्य मनसा शिवम्

ସେହି କଥା ଶୁଣି, ହେ ମୁନି, ତୁମେ କହିଲ—“ସେଇ ଶୈଲେଶ୍ୱର ଶିବଙ୍କୁ ଭଜ।” ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ବିଦାୟ ନେଇ ତୁମେ ଉଠିଲ, ମନେମନେ ଶିବଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରୁଥିଲ।

Verse 23

तं समुत्सृज्य रहसि कालीं तामगमंस्त्वरा । लोकोपकारको ज्ञानी त्वं मुने शिववल्लभः

ତାଙ୍କୁ ଗୁପ୍ତରେ ଛାଡ଼ି ତୁମେ ତ୍ୱରାରେ ସେଇ କାଳୀଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲ। ହେ ମୁନି, ତୁମେ ଲୋକହିତକାରୀ ଜ୍ଞାନୀ; ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଶିବଙ୍କ ପ୍ରିୟ।

Verse 24

आसाद्य कालीं संबोध्य तद्धिते स्थित आदरात् । अवोचस्त्वं वचस्तथ्यं सर्वेषां ज्ञानिनां वरः

କାଳୀଙ୍କୁ ଆସି ପହଞ୍ଚି, ଆଦରରେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି, ତାଙ୍କ ହିତରେ ଅବସ୍ଥିତ ରହି, ତୁମେ ସତ୍ୟ ଓ ହିତକର ବଚନ କହିଲ—ହେ ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।

Verse 25

नारद उवाच । शृणु कालि वचो मे हि सत्यं वच्मि दयारतः । सर्वथा ते हितकरं निर्विकारं सुकामदम्

ନାରଦ କହିଲେ—ହେ କାଳୀ, ମୋ କଥା ଶୁଣ; କରୁଣାବଶେ ମୁଁ ସତ୍ୟ କହୁଛି। ଏହା ସର୍ବଥା ତୋ ହିତକର, ନିର୍ଦୋଷ ଏବଂ ସତ୍କାମ ସିଦ୍ଧିଦାୟକ।

Verse 26

सेवितश्च महादेवस्त्वयेह तपसा विना । गर्ववत्या यदध्वंसीद्दीनानुग्रहकारकः

ଏଠାରେ ତୁମେ ତପସ୍ୟା ବିନା ମଧ୍ୟ ମହାଦେବଙ୍କୁ ସେବା-ପୂଜା କରିଥିଲ। କାରଣ ସେ ଦୀନମାନଙ୍କୁ ଅନୁଗ୍ରହ କରୁଥିବା କରୁଣାମୟ ପ୍ରଭୁ, ଗର୍ବିତାର ଗର୍ବକୁ ଭଙ୍ଗ କରିଦେଇଥାନ୍ତି।

Verse 27

विरक्तश्च स ते स्वामी महायोगी महेश्वरः । विसृष्टवान्स्मरं दग्ध्वा त्वां शिवे भक्तवत्सलः

ହେ ଶିବେ! ତୁମ ସ୍ୱାମୀ ମହାଯୋଗୀ ମହେଶ୍ୱର ସତ୍ୟରେ ବିରକ୍ତ। କାମଦେବଙ୍କୁ ଦଗ୍ଧ କରି ଭକ୍ତବତ୍ସଳ ଥିବାରୁ ସେ ତୁମକୁ ରାଗବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ କରିଛନ୍ତି।

Verse 28

तस्मात्त्वं सुतपोयुक्ता चिरमाराधयेश्वरम् । तपसा संस्कृतां रुद्रस्स द्वितीयां करिष्यति

ଏହେତୁ, ଉତ୍ତମ ତପସ୍ୟାରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଦୀର୍ଘକାଳ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଆରାଧନା କର। ତପସ୍ୟାରେ ସଂସ୍କୃତ ଓ ଶୁଦ୍ଧ ହେଲେ ରୁଦ୍ର ତୁମକୁ ନିଜ ଦ୍ୱିତୀୟ (ଧର୍ମପତ୍ନୀ) କରିବେ।

Verse 29

त्वं चापि शंकरं शम्भुं न त्यक्ष्यसि कदाचन । नान्यं पतिं हठाद्देवि ग्रहीष्यसि शिवादृते

ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଶଙ୍କର-ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ କେବେ ତ୍ୟାଗ କରିବ ନାହିଁ। ହେ ଦେବୀ! ଶିବ ବ୍ୟତୀତ, ଯେତେ ବଳ କରାଯାଉ ନା, ତୁମେ ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ପତି ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିବ ନାହିଁ।

Verse 30

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्यवचस्ते हि मुने सा भूधरात्मजा । किंचिदुच्छ्वसिता काली प्राह त्वां सांजलिर्मुदा

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ହେ ମୁନି! ତୁମ ବଚନ ଶୁଣି ପର୍ବତକନ୍ୟା କାଳୀ କିଛି ନିଶ୍ୱାସ ନେଇ, ଆନନ୍ଦରେ ଅଞ୍ଜଳି ବାନ୍ଧି ତୁମକୁ କହିଲା।

Verse 31

शिवोवाच । त्वं तु सर्वज्ञ जगतामुपकारकर प्रभो । रुद्रस्याराधनार्थाय मंत्रं देहि मुने हि मे

ଶିବ କହିଲେ—ହେ ପ୍ରଭୋ, ଆପଣ ସର୍ବଜ୍ଞ ଏବଂ ଜଗତର ଉପକାରକ। ତେଣୁ ହେ ମୁନି, ରୁଦ୍ରାରାଧନା ପାଇଁ ମୋତେ ମନ୍ତ୍ର ଦିଅନ୍ତୁ।

Verse 32

न सिद्यति क्रिया कापि सर्वेषां सद्गुरुं विना । मया श्रुता पुरा सत्यं श्रुतिरेषा सनातनी

ସଦ୍‌ଗୁରୁ ବିନା କାହାରି କୌଣସି ସାଧନା ସିଦ୍ଧ ହୁଏ ନାହିଁ। ଏହି ସତ୍ୟ ମୁଁ ପୂର୍ବେ ଶୁଣିଥିଲି; ଏହା ଶ୍ରୁତିର ସନାତନ ଉପଦେଶ।

Verse 33

ब्रह्मोवाच । इति श्रुत्वा वचस्तस्याः पार्वत्या मुनिसत्तमः । पंचाक्षरं शम्भुमन्त्रं विधिपूर्वमुपादिशः

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ପାର୍ବତୀଙ୍କ ବଚନ ଶୁଣି ସେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିଧିପୂର୍ବକ ତାଙ୍କୁ ପଞ୍ଚାକ୍ଷର ଶମ୍ଭୁ-ମନ୍ତ୍ର ଉପଦେଶ ଦେଲେ।

Verse 34

अवोचश्च वचस्तां त्वं श्रद्धामुत्पादयन्मुने । प्रभावं मन्त्रराजस्य तस्य सर्वाधिकं मुने

ହେ ମୁନି, ଆପଣ କହିଥିବା ବଚନ ଶ୍ରଦ୍ଧାକୁ ଜାଗ୍ରତ କଲା। ପରେ ହେ ମୁନି, ସେହି ମନ୍ତ୍ରରାଜର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଓ ଅତୁଳ ପ୍ରଭାବ ଆପଣ ଘୋଷଣା କଲେ।

Verse 35

नारद उवाच । शृणु देवि मनोरस्य प्रभावं परमाद्भुतम् । यस्य श्रवणमात्रेण शंकरस्तु प्रसीदति

ନାରଦ କହିଲେ—ହେ ଦେବୀ, ମନୋରାର ପରମ ଅଦ୍ଭୁତ ପ୍ରଭାବ ଶୁଣ; ଯାହାକୁ କେବଳ ଶୁଣିଲେ ମାତ୍ରେ ଶଙ୍କର ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 36

मंत्रोयं सर्वमंत्राणामधिराजश्च कामदः । भुक्तिमुक्तिप्रदोऽत्यंतं शंकरस्य महाप्रियः

ଏହି ମନ୍ତ୍ର ସମସ୍ତ ମନ୍ତ୍ରମାନଙ୍କର ଅଧିରାଜ ଓ କାମ୍ୟଫଳଦାତା। ଏହା ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ—ଦୁହେଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦେଇଥାଏ, ଏବଂ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଅତି ପ୍ରିୟ।

Verse 37

सुभगे येन जप्तेन विधिना सोऽचिराद् द्रुतम् । आराधितस्ते प्रत्यक्षो भविष्यति शिवो ध्रुवम्

ହେ ସୁଭଗେ! ଯେହି ବିଧିରେ ଜପ କରାଯାଏ, ସେହି ବିଧିଦ୍ୱାରା ଶିବ ଶୀଘ୍ର ପ୍ରସନ୍ନ ହେବେ; ଅଚିରେ, ଦ୍ରୁତ ଭାବେ, ତୁମ ପାଖରେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ହେବେ—ଏହା ନିଶ୍ଚିତ।

Verse 38

चिंतयती च तद्रूपं नियमस्था शराक्षरम् । जप मन्त्रं शिवे त्वं हि संतुष्यति शिवो द्रुतम्

ନିୟମରେ ଅବସ୍ଥିତ ହୋଇ ତାଙ୍କ ରୂପକୁ ଧ୍ୟାନ କର; ଷଡକ୍ଷର ଶିବମନ୍ତ୍ର ଜପ କର। ହେ ଦେବୀ! ଏହି ଜପମାତ୍ରରେ ଶିବ ଶୀଘ୍ର ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 39

एवं कुरु तप साध्वि तपस्साध्यो महेश्वरः । तपस्येव फलं सर्वैः प्राप्यते नान्यथा क्वचित्

ଏଭଳି କର, ହେ ସାଧ୍ୱୀ—ତପ କର। ମହେଶ୍ୱର ତପସ୍‌ଦ୍ୱାରା ହିଁ ପ୍ରାପ୍ୟ। ସତ୍ୟକୁହିଲେ, ଫଳ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ତପସ୍‌ରେ ହିଁ ମିଳେ; କେବେ ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ।

Verse 40

ब्रह्मोवाच । एवमुक्त्वा तदा कालीं नारद त्वं शिवप्रियः । यादृच्छिकोऽगमस्त्वं तु स्वर्गं देवहिते रतः

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ—ସେତେବେଳେ କାଳୀଙ୍କୁ ଏଭଳି କହି, ହେ ନାରଦ, ତୁମେ ଶିବଙ୍କ ପ୍ରିୟ; ଯାଦୃଚ୍ଛିକ ଭାବେ ଏଠାକୁ ଆସି, ଦେବହିତରେ ରତ ହୋଇ ପରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲ।

Verse 41

पार्वती च तदा श्रुत्वा वचनं तव नारद । सुप्रसन्ना तदा प्राप पंचाक्षरमनूत्तमम्

ହେ ନାରଦ, ସେତେବେଳେ ପାର୍ବତୀ ତୁମ ବଚନ ଶୁଣି ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ; ତାପରେ ସେ ଶିବଭକ୍ତିର ସାର ଅନୁତ୍ତମ ପଞ୍ଚାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।