Sukta 86
Sukta 8.86
Viśvaka
Aśvinau (Dasrā, Bhiṣajā, Mayobhūvā)
Jagatī (12-syllable cadence typical for longer pādas; refrain-like closing)
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଜଗତୀ ସ୍ତୋତ୍ରରେ ଆଶ୍ୱିନଦ୍ୱୟଙ୍କୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟମୟ ଯମଜ ଚିକିତ୍ସକ ଓ ଆନନ୍ଦଦାତା ଭାବେ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଛି; ସେମାନଙ୍କୁ “ଦେହଧାରୀ ସତ୍ତାକୁ ଗଢ଼ିଦିଅ” (tanūkṛ-) ବୋଲି ଏବଂ ମିତ୍ରତାର ବନ୍ଧନକୁ ଅଭିନ୍ନ ରଖିବାକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଇଛି। ପୁନରାବୃତ୍ତ ପ୍ରାର୍ଥନାମାନଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ଦ୍ରଷ୍ଟା ବିଶ୍ୱକ ଆଶ୍ୱିନମାନଙ୍କ ଉପକାର ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କ ସାହାଯ୍ୟକୁ ଋତ (ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡୀୟ ନିୟମ) ଅଧୀନରେ ପ୍ରାଣମୟ ସମଗ୍ରତା, ସମୃଦ୍ଧି ଓ ଅଟୁଟ ସାଥିତ୍ୱର ସୁରକ୍ଷା ଭାବେ ଉପସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି।
Mantras
Mantra 1
उभा हि दस्रा भिषजा मयोभुवोभा दक्षस्य वचसो बभूवथुः । ता वां विश्वको हवते तनूकृथे मा नो वि यौष्टं सख्या मुमोचतम् ॥
ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ଦସ୍ରା—ଅଦ୍ଭୁତ; ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ଭିଷଜା—ଚିକିତ୍ସକ; ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ମୟୋଭୁଵଃ—ଆନନ୍ଦଦାତା; ଏବଂ ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ଦକ୍ଷ (କୌଶଳ) ଓ ବଚସ୍ (ପ୍ରେରିତ ବାଣୀ)ର ଶକ୍ତି ହୋଇଯାଇଛ। ତେଣୁ ବିଶ୍ୱକ ତୁମକୁ ତନୁକୃଥେ—ଦେହ-ଘଟନ/ଦେହ-ରୂପଣ ପାଇଁ ଡାକେ: ଆମକୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ କରନି; ସଖ୍ୟ-ବନ୍ଧନକୁ ଢିଲା କରନି; ଆମକୁ ଛାଡ଼ନି।
Mantra 2
कथा नूनं वां विमना उप स्तवद्युवं धियं ददथुर्वस्यइष्टये । ता वां विश्वको हवते तनूकृथे मा नो वि यौष्टं सख्या मुमोचतम् ॥
ଏବେ ବ୍ୟାକୁଳ-ମନ ଥିବା ଲୋକ କିପରି ତୁମ ପାଖକୁ ଆସି ସ୍ତୁତି କରିବ, ଯଦି ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ଉତ୍ତମ ଅବସ୍ଥା ପ୍ରାପ୍ତିର ଇଚ୍ଛା ପାଇଁ ଧୀ (ପ୍ରକାଶମୟ ବୁଦ୍ଧି) ନ ଦିଅ? ତେଣୁ ବିଶ୍ୱକ ତୁମକୁ ତନୁକୃଥେ—ଦେହ-ଘଟନ/ଦେହ-ରୂପଣ ପାଇଁ ଡାକେ: ଆମକୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ କରନି; ସଖ୍ୟ-ବନ୍ଧନକୁ ମୁକ୍ତ କରନି।
Mantra 3
युवं हि ष्मा पुरुभुजेममेधतुं विष्णाप्वे ददथुर्वस्यइष्टये । ता वां विश्वको हवते तनूकृथे मा नो वि यौष्टं सख्या मुमोचतम् ॥
ହେ ଦେବ-ଯୁଗଳ! ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଏହି (ଭକ୍ତକୁ) ପୁରୁଭୁଜ—ସମୃଦ୍ଧିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ପାଇଁ—ବିଷ୍ଣାପୂଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ, ଶ୍ରେଷ୍ଠକୁ ଆକାଂକ୍ଷା କରୁଥିବା ଜନଙ୍କ ଇଷ୍ଟସିଦ୍ଧି ପାଇଁ, ଦାନ କରିଛ। ତେଣୁ ବିଶ୍ୱକ ଦେହଧାରୀ ଜୀବର ଗଢ଼ଣ ପାଇଁ ତୁମକୁ ଡାକୁଛି; ଆମକୁ ଭାଙ୍ଗି ଦିଅନି, ସଖ୍ୟର ବନ୍ଧନ ଛାଡ଼ି ଦିଅନି।
Mantra 4
उत त्यं वीरं धनसामृजीषिणं दूरे चित्सन्तमवसे हवामहे । यस्य स्वादिष्ठा सुमतिः पितुर्यथा मा नो वि यौष्टं सख्या मुमोचतम् ॥
ଏବଂ ସେହି ବୀରଙ୍କୁ—ଧନସମୂହର ଅଧିପତି, ସିଧା ଚାଳନକାରୀ—ସେ ଦୂରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସହାୟତା ପାଇଁ ଆମେ ଡାକୁଛୁ। ଯାହାଙ୍କର ସବୁଠାରୁ ମଧୁର ସୁମତି ପିତାଙ୍କ ପରି—ସେ ଆମ ସଖ୍ୟକୁ ଛିଣ୍ଡି ନ ଦିଅନ୍ତୁ; ସହଚରତାର ବନ୍ଧନରୁ ଆମକୁ ମୁକ୍ତ କରି ନ ଦିଅନ୍ତୁ।
Mantra 5
ऋतेन देवः सविता शमायत ऋतस्य शृङ्गमुर्विया वि पप्रथे । ऋतं सासाह महि चित्पृतन्यतो मा नो वि यौष्टं सख्या मुमोचतम् ॥
ଋତ ଦ୍ୱାରା ଦେବ ସବିତୃ ଶାନ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ଓ ଶମ ଆଣନ୍ତି; ଋତର ଶୃଙ୍ଗକୁ ସେ ବିଶାଳତାରେ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ପ୍ରସାରିତ କରିଛନ୍ତି। ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧା କରୁଥିବା ମହାବଳୀମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ ମଧ୍ୟ ସେ ଆମ ପାଇଁ ଋତକୁ ଜୟ କରିଛନ୍ତି—ସେ ଆମ ସଖ୍ୟକୁ ଢିଲା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ; ସହଚରତାର ବନ୍ଧନରୁ ଆମକୁ ମୁକ୍ତ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।
Frequently Asked Questions
The hymn praises the Aśvins (Aśvinau), the divine twin helpers known as wondrous ones (Dasrā), healers (Bhiṣajā), and bringers of well-being (Mayobhūvā).
It asks them to restore and “shape” the embodied person (tanūkṛ-), bring well-being and growth, and not loosen the bond of supportive friendship (sakhyā) that keeps one safe and whole.
It is especially suited to dawn, the Aśvins’ time, as a morning prayer for health, protection, and steady support through the day, often alongside a simple ghee offering or quiet recitation.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.