Rig Veda Sukta 74
Mandala 7Sukta 746 Mantras

Sukta 74

Sukta 7.74

Rishi

Vasiṣṭha (book 7 attribution)

Devata

Aśvinau

Chandas

Gāyatrī (probable; shorter pādas suggest gāyatrī-type; confirm)

ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ସୂକ୍ତରେ ପ୍ରଭାତକ୍ଷଣରେ ଅଶ୍ୱିନୌଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଏ—ଯେତେବେଳେ “ଉଷା-ଆଲୋକ” ଉଦିତ ହୁଏ ଏବଂ ଦୀପ୍ତିମାନ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଅନ୍ୱେଷଣ କରୁଥିବା ଲୋକେ ତାଙ୍କର ଶୀଘ୍ର ସହାୟତାକୁ ଡାକନ୍ତି। ଏହା ଯମଜଦେବତାଙ୍କର ଚଳନଶୀଳ, ଲୋକେ-ଲୋକେ ପ୍ରତି ଉପକାରୀ ସ୍ୱଭାବକୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ—ତ୍ୱରିତ ଘୋଡ଼ାରେ ଦାନଶୀଳ ଉପାସକଙ୍କ ଘରକୁ ଆସିବା—ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷକ ଭାବେ ଦେଖାଏ, ଯେମାନେ ମାନବ ଜୀବନଶକ୍ତିକୁ ବଳବତୀ କରନ୍ତି ଓ ସମୁଦାୟକୁ କୁଶଳତାରେ ସ୍ଥିର କରନ୍ତି।

Mantras

Mantra 1

इमा उ वां दिविष्टय उस्रा हवन्ते अश्विना । अयं वामह्वेऽवसे शचीवसू विशंविशं हि गच्छथः ॥

ହେ ଅଶ୍ୱିନଦ୍ୱୟ, ଉଷାର ଆଲୋକ ଉଦିତ ହେବାବେଳେ ଦିବିଷ୍ଟି ଏହି ସାଧକମାନେ ତୁମକୁ ଡାକୁଛନ୍ତି। ହେ ଶଚୀବସୂ, ସହାୟତା ପାଇଁ ମୁଁ ମଧ୍ୟ ତୁମକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛି; କାରଣ ତୁମେ ଜନରୁ ଜନଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଉଛ—ଯେଉଁଠି ଆବଶ୍ୟକତା ଜାଗେ ସେଉଁଠି ପ୍ରତିଉତ୍ତର ଦେଉଛ।

Mantra 2

युवं चित्रं ददथुर्भोजनं नरा चोदेथां सूनृतावते । अर्वाग्रथं समनसा नि यच्छतं पिबतं सोम्यं मधु ॥

ହେ ନରଦ୍ୱୟ, ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ଚିତ୍ରବିଧ ପୋଷଣ ଦେଉଛ; ଏବଂ ସୁନୃତା-ସମୃଦ୍ଧ (ସତ୍ୟ-ମଧୁର ବାଣୀରେ ଧନୀ) ଜନକୁ ପ୍ରେରିତ କରୁଛ। ଏକମନ ହୋଇ ରଥକୁ ଏଠାକୁ ସମୀପେ ଆଣି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କର; ସୋମର ମଧୁର ମଧୁ ପାନ କର—ଯେପରି ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ୁ, ଏବଂ ସିଧା ବାଣୀ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ହେଉ।

Mantra 3

आ यातमुप भूषतं मध्वः पिबतमश्विना । दुग्धं पयो वृषणा जेन्यावसू मा नो मर्धिष्टमा गतम् ॥

ହେ ଅଶ୍ୱିନୌ, ଆସ; ନିକଟକୁ ଆସି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉ; ମଧୁମୟ ରସ ପିଅ। ହେ ବୃଷଣମାନେ, ହେ ଜେନ୍ୟବସୂ (ବିଜୟୀ ଧନବନ୍ତମାନେ), ଦୁଗ୍ଧ—ପୟଃ, ପୋଷକ ସାର—ପିଅ; ଆମକୁ ଦଳିନ ଦିଅନି; ଆମ ପାଖକୁ ଆସ।

Mantra 4

अश्वासो ये वामुप दाशुषो गृहं युवां दीयन्ति बिभ्रतः । मक्षूयुभिर्नरा हयेभिरश्विना देवा यातमस्मयू ॥

ଯେ ଅଶ୍ୱମାନେ ତୁମକୁ ବହନ କରନ୍ତି, ଦାଶୁଷ (ଦାନକର୍ତ୍ତା)ର ଗୃହକୁ ତୁମକୁ ନିକଟେ ଆଣନ୍ତି—ସେମାନେ ତୁମକୁ ଶୀଘ୍ର ଆଣନ୍ତି। ହେ ନରମାନେ, ହେ ଅଶ୍ୱିନୌ, ହେ ଦେବମାନେ, ସେଇ ତ୍ୱରିତଗାମୀ ହୟମାନଙ୍କ ସହ—ତୁମକୁ ଆକାଂକ୍ଷା କରୁଥିବା, ତୁମ ସନ୍ନିଧି ଖୋଜୁଥିବା ଆମ ପାଖକୁ ଆସ।

Mantra 5

अधा ह यन्तो अश्विना पृक्षः सचन्त सूरयः । ता यंसतो मघवद्भ्यो ध्रुवं यशश्छर्दिरस्मभ्यं नासत्या ॥

ତାପରେ ନିଶ୍ଚୟ, ଯେତେବେଳେ ଅଶ୍ୱିନୌ ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ସୂରୟଃ (ପ୍ରକାଶିତ ଋଷିମାନେ) ନିଜ ପୁଷ୍ଟିଶୀଳ ଶକ୍ତିସହିତ ସେମାନଙ୍କ ସହ ଯୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ହେ ନାସତ୍ୟମାନେ, ଦାନଶୀଳମାନଙ୍କୁ ଧ୍ରୁବ ଯଶ ଓ ଆଶ୍ରୟରୂପ ରକ୍ଷା ଦିଅ; ଆମ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେଇ ନିଶ୍ଚିତ ଆବରଣ—କୃପାର ସୁରକ୍ଷିତ ଛତ୍ର—ସ୍ଥାପନ କର।

Mantra 6

प्र ये ययुरवृकासो रथा इव नृपातारो जनानाम् । उत स्वेन शवसा शूशुवुर्नर उत क्षियन्ति सुक्षितिम् ॥

ଯେ ଅବୃକାସଃ—ଅହିଂସିତ, ଅବଞ୍ଚକ—ରଥମାନଙ୍କ ପରି ଆଗକୁ ଯାଆନ୍ତି, ଜନମାନଙ୍କର ରକ୍ଷକ ନୃପାତାରମାନଙ୍କ ପରି; ସେମାନେ ନିଜ ଶବସ୍ (ବଳ) ଦ୍ୱାରା ଅଧିକ ଅଧିକ ଦୃଢ଼ ହୁଅନ୍ତି, ସତ୍ୟ ନର ହୋଇ; ଏବଂ ସେମାନେ ସୁକ୍ଷିତିରେ—ଶୁଭ ନିବାସ, ସମନ୍ୱିତ ବସତିରେ—ବସନ୍ତି।

Frequently Asked Questions

The Aśvins are twin Vedic gods known for swift arrival, healing, rescue, and practical help. Here they are called at dawn to come quickly and protect the worshipper and community.

Dawn is a transition moment when light returns and activity begins. The hymn uses this timing to invite the Aśvins—deities of timely aid—to arrive with the rising dawn-lights and remove obstacles.

Beyond immediate help, it seeks protection and strengthening of human life, ending in “su-kṣiti”—a good, stable dwelling or well-ordered settlement, meaning secure well-being for people.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App