
Sukta 7.13
Vasiṣṭha
Agni Vaiśvānara
Triṣṭubh (probable; needs metrical verification)
ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ତିନି-ମନ୍ତ୍ରୀୟ ସୂକ୍ତରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ବୈଶ୍ୱାନର ରୂପରେ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଛି—ସର୍ବପବିତ୍ରକାରୀ, ସମଗ୍ର ଜଗତକୁ ପୂରଣ କରୁଥିବା ଅଗ୍ନି, ଯିଏ ଶତ୍ରୁଶକ୍ତିକୁ ଧ୍ୱଂସ କରେ ଏବଂ ବାଧାବିଘ୍ନକୁ ଦୂର କରେ। ଏଠାରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ଜନ୍ମକୁ ଏକ ବିଶ୍ୱଜନୀନ ଘଟଣା ଭାବେ ସ୍ତୁତି କରାଯାଇଛି, ଯାହା ଉଭୟ ଲୋକକୁ ପୂରଣ କରେ ଏବଂ ଦେବମାନଙ୍କୁ ଦମନରୁ ମୁକ୍ତ କରେ। ଶେଷରେ ପ୍ରାର୍ଥନା—ଅଗ୍ନି ବ୍ରହ୍ମ (ପବିତ୍ର ବାଣୀ/ଆକାଂକ୍ଷା) ପାଇଁ “ପଥ” ପ୍ରକାଶ କରୁନ୍ତୁ ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତିମାନେ ଉପାସକମାନଙ୍କୁ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ କଲ୍ୟାଣରେ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।
Mantra 1
प्राग्नये विश्वशुचे धियंधेऽसुरघ्ने मन्म धीतिं भरध्वम् । भरे हविर्न बर्हिषि प्रीणानो वैश्वानराय यतये मतीनाम् ॥
ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପାଇଁ—ସର୍ବଶୁଚି, ସତ୍ରୁ-ଶକ୍ତିନାଶକ—ଏହି ଧିକୁ ଆଗକୁ ଆଣ; ପ୍ରେରିତ ବାଣୀ (ମନ୍ତ୍ର) ଓ ଦର୍ଶନମୟ ବୁଦ୍ଧି (ଧୀତି) ଆଣ। ବର୍ହିଷ୍ ଯଜ୍ଞାସନରେ ହବିଷ୍ ପରି ପ୍ରୀତ ହୋଇ, ସେ ବୈଶ୍ୱାନର ପାଇଁ—ଆମ ମତିମାନଙ୍କର ପ୍ରେରକ—ପ୍ରୟତ୍ନ କରେ।
Mantra 2
त्वमग्ने शोचिषा शोशुचान आ रोदसी अपृणा जायमानः । त्वं देवाँ अभिशस्तेरमुञ्चो वैश्वानर जातवेदो महित्वा ॥
ହେ ଅଗ୍ନେ, ତୁମେ ଶୋଚିଷାରେ ଶୋଶୁଚାନ—ଜ୍ୱାଳାମୟ ହୋଇ ଦହୁଛ; ଜନ୍ମ ନେଇ ସହସା ତୁମେ ଦୁଇ ଲୋକ—ରୋଦସୀ—କୁ ପୂରଣ କର। ତୁମେ ଦେବମାନଙ୍କୁ ଶତ୍ରୁପୀଡନ ‘ଅଭିଶସ୍ତି’ ରୁ ମୁକ୍ତ କର; ହେ ବୈଶ୍ୱାନର, ହେ ଜାତବେଦସ—ତୁମ ମହିମାରେ।
Mantra 3
जातो यदग्ने भुवना व्यख्यः पशून्न गोपा इर्यः परिज्मा । वैश्वानर ब्रह्मणे विन्द गातुं यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
ହେ ଅଗ୍ନେ, ତୁମେ ଜନ୍ମ ନେଇ ଯେତେବେଳେ ଭୁବନମାନଙ୍କ ଉପରେ ଦୃଷ୍ଟି ବିସ୍ତାର କଲ, କିରଣ/ଜ୍ଞାନକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ଗୋପାଳ ପରି ସର୍ବତ୍ର ପରିଭ୍ରମଣ କଲ। ହେ ବୈଶ୍ୱାନର, ବ୍ରହ୍ମଣ—ଆତ୍ମାର ଆକାଂକ୍ଷୀ ବାଣୀ—ପାଇଁ ଗତିର ପଥ ଖୋଜି ଦିଅ; ଏବଂ ହେ ଦିବ୍ୟଶକ୍ତିମାନେ, ସଦା ସ୍ୱସ୍ତିମାନେ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
Vaiśvānara is Agni as the “universal” fire—present in sacrifice and in the cosmos—who purifies, protects, and guides human prayer toward the gods.
It poetically says Agni’s appearance is cosmic: his light and power spread through heaven and earth, establishing order, clarity, and the conditions for worship and protection.
The hymn asks Agni to remove hostile pressures, reveal the right “path” (gātu) for brahman (sacred word/aspiration), and keep the worshippers safe in lasting well-being (svasti).
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.