Sukta 2

Mantra 1

त्वं हि क्षैतवद्यशोऽग्ने मित्रो न पत्यसे । त्वं विचर्षणे श्रवो वसो पुष्टिं न पुष्यसि ॥

କାରଣ ହେ ଅଗ୍ନି, ତୁମେ କ୍ଷୈତବତ୍ ଯଶସ୍ (ସ୍ଥିର ନିବାସରେ ଅବସ୍ଥିତ ତେଜସ୍ୱୀ ଯଶ) ଉପରେ ମିତ୍ର ସମ ଅଧିପତି; ତୁମେ ହିଁ ସେ ଶ୍ରବ (କୀର୍ତ୍ତି/ପ୍ରସିଦ୍ଧି) କୁ ଶାସନ କର। ହେ ବିଚର୍ଷଣେ (ବିଶାଳଦର୍ଶୀ), ତୁମେ ବସୁ (ଧନ) ଓ ପୁଷ୍ଟି (ପୋଷଣ) କୁ, ପୋଷଣକୁ ହିଁ ପୋଷିବା ପରି, ବଢ଼ାଅ।

Mantra 2

त्वां हि ष्मा चर्षणयो यज्ञेभिर्गीर्भिरीळते । त्वां वाजी यात्यवृको रजस्तूर्विश्वचर्षणिः ॥

କାରଣ ଲୋକମାନେ ଯଜ୍ଞ ଓ ଗୀର୍ଭିଃ (ପ୍ରେରିତ ସ୍ତୁତି-ବାଣୀ) ଦ୍ୱାରା ତୁମକୁ ହିଁ ଆରାଧନା କରନ୍ତି। ତୁମ ପାଖକୁ ବାଜୀ (ବିଜୟୀ ବଳ/ରଥ-ଶକ୍ତି) ଆସେ—ଅବୃକ (ବୃକ-ରହିତ, ହାନିରୁ ଅସ୍ପର୍ଶିତ), ରଜସ୍ (ମଧ୍ୟାକାଶମାନ) କୁ ଅତିକ୍ରମ କରି—ହେ ବିଶ୍ୱଚର୍ଷଣି (ସମସ୍ତ ମାନବବଂଶର)।

Mantra 3

सजोषस्त्वा दिवो नरो यज्ञस्य केतुमिन्धते । यद्ध स्य मानुषो जनः सुम्नायुर्जुह्वे अध्वरे ॥

ଦିବ୍ୟ ଲୋକର ନରମାନେ ଏକସୁରେ ତୁମକୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରନ୍ତି—ଯଜ୍ଞର କେତୁ, ଧ୍ୱଜ-ପ୍ରକାଶ। ଏବଂ ଯେତେବେଳେ ମାନବ ଜନ ତୁମ କୃପା ଆକାଙ୍କ୍ଷା କରି ଅଖଣ୍ଡ ଅଧ୍ୱରରେ ଜୁହ୍ୱାଦ୍ୱାରା ଆହୁତି ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ତୁମେ ମାର୍ଗଦର୍ଶକ ଚିହ୍ନରୂପେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୋଇ ପ୍ରକଟ ହୁଅ।

Mantra 4

ऋधद्यस्ते सुदानवे धिया मर्तः शशमते । ऊती ष बृहतो दिवो द्विषो अंहो न तरति ॥

ହେ ସୁଦାନବ (ଉଦାର ଦାତା), ଯେ ମର୍ତ୍ୟ ଧିୟା ଓ ସେବାଦ୍ୱାରା ତୁମ ପ୍ରତି ବୃଦ୍ଧି ପାଏ, ସେ ନିଜ ସ୍ୱଭାବରେ ବିକାଶ ପାଇ ଅଧିପତ୍ୟକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ଉଚ୍ଚ ଦିବ୍ୟର ବିଶାଳ ଊତିରେ ସେ ଦ୍ୱିଷୀମାନେ ଆଣୁଥିବା ଅଂହଃ—ଦୁର୍ଦ୍ଦଶାରେ—ପ୍ରବେଶ କରେନାହିଁ।

Mantra 5

समिधा यस्त आहुतिं निशितिं मर्त्यो नशत् । वयावन्तं स पुष्यति क्षयमग्ने शतायुषम् ॥

ହେ ଅଗ୍ନି, ଯେ ମର୍ତ୍ୟ ସମିଧା ସହ ଏବଂ ନିଶିତ—ତୀକ୍ଷ୍ଣ, ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ—କର୍ମଦ୍ୱାରା ତୁମ ଆହୁତିକୁ ପହଞ୍ଚେ, ସେ ବୟାବନ୍ତ (ପ୍ରାଣଶକ୍ତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ) ଗୃହକୁ ପୋଷଣ କରେ—ଶତାୟୁଷ୍ମାନ କ୍ଷୟ, ଦୀର୍ଘାୟୁ ନିବାସକୁ।

Mantra 6

त्वेषस्ते धूम ऋण्वति दिवि षञ्छुक्र आततः । सूरो न हि द्युता त्वं कृपा पावक रोचसे ॥

ହେ ପାବକ! ତୋର ତୀବ୍ର ଧୂମ ଦିବିରେ ଉଛ୍ଛ୍ୱସିତ ହୋଇ ଧାଉଁଛି ଓ ବ୍ୟାପିଯାଉଛି—ଶୁକ୍ଳ, ଦୀପ୍ତିମାନ ଏବଂ ସର୍ବତ୍ର ପ୍ରସାରିତ। କାରଣ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମ ଦ୍ୟୁତିରେ ତୁ ଜ୍ଵଳ; ହେ ପାବକ, କୃପା (ରୂପଦାୟିନୀ ଶକ୍ତି) ଦ୍ୱାରା ତୁ ପ୍ରକାଶ ଉଦ୍ଭାସିତ କରୁଛୁ।

Mantra 7

अधा हि विक्ष्वीड्योऽसि प्रियो नो अतिथिः । रण्वः पुरीव जूर्यः सूनुर्न त्रययाय्यः ॥

ଏହିହେତୁ ଜନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁ ଆମ ଆକାଙ୍କ୍ଷା ଓ ସ୍ତୁତିର ଯୋଗ୍ୟ; ତୁ ଆମ ପ୍ରିୟ ଅତିଥି। ରମଣୀୟ, ଦୁର୍ଗ ସମ ଦୃଢ; ବୃଦ୍ଧିଶକ୍ତିରେ ସଦା ଯୁବ—ତ୍ରିବିଧ ବୃଦ୍ଧି ଆଣୁଥିବା ପୁତ୍ର ସମ ତୁ।

Mantra 8

क्रत्वा हि द्रोणे अज्यसेऽग्ने वाजी न कृत्व्यः । परिज्मेव स्वधा गयोऽत्यो न ह्वार्यः शिशुः ॥

ହେ ଅଗ୍ନେ! ଚେତନ କ୍ରତୁ ଦ୍ୱାରା ତୁ ଦ୍ରୋଣରେ ଅଭିଷିକ୍ତ ହୁଅ—ବଳସମୃଦ୍ଧ ବିଜେତା ପରି। ସ୍ୱଧାରେ ସ୍ୱୟଂ-ଧୃତ, ପରିଭ୍ରମଣଶୀଳ ଅଶ୍ୱ ପରି ସର୍ବତ୍ର ଗତିମାନ—ତୁ ଗୟ (ଜୀବଶକ୍ତି); ଦ୍ରୁତ ଘୋଡ଼ା ପରି, ଏବଂ ହ୍ୱାର୍ୟ (ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଦୁର୍ଲଭ) ଶିଶୁ-ଜ୍ୱାଳା ପରି।

Mantra 9

त्वं त्या चिदच्युताग्ने पशुर्न यवसे । धामा ह यत्ते अजर वना वृश्चन्ति शिक्वसः ॥

ହେ ଅଚ୍ୟୁତ ଅଗ୍ନି! ତୁମେ ସେହି (ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ) ମଧ୍ୟ ପଶୁକୁ ଚରାଗାହକୁ ନେଇଯିବା ପରି ନେତୃତ୍ୱ କର। ହେ ଅଜର! ଜ୍ଞାନୀମାନେ ତୁମ ପାଇଁ ବନମାନଙ୍କୁ ଛେଦି ତୁମ ଧାମ (ନିବାସସ୍ଥାନ) ଗଢ଼ି ତୋଳନ୍ତି।

Mantra 10

वेषि ह्यध्वरीयतामग्ने होता दमे विशाम् । समृधो विश्पते कृणु जुषस्व हव्यमङ्गिरः ॥

ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଯଜ୍ଞଯାତ୍ରାକୁ ନେତୃତ୍ୱ କର; ହେ ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଜନମାନଙ୍କ ଗୃହରେ ହୋତୃ। ହେ ବିଶ୍ପତି, ସମୁଦାୟମାନଙ୍କୁ ସମୃଦ୍ଧିରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ କର; ହେ ଅଙ୍ଗିରସ, ହବ୍ୟକୁ ପ୍ରସନ୍ନତାରେ ଗ୍ରହଣ କରି ଆସ୍ୱାଦ କର।

Mantra 11

अच्छा नो मित्रमहो देव देवानग्ने वोचः सुमतिं रोदस्योः । वीहि स्वस्तिं सुक्षितिं दिवो नॄन्द्विषो अंहांसि दुरिता तरेम ता तरेम तवावसा तरेम ॥

ହେ ମହାବଳୀ ମିତ୍ର ଦେବ ଅଗ୍ନି! ଆମ ପାଇଁ ଦେବମାନଙ୍କୁ କହ; ଦ୍ୟାବା-ପୃଥିବୀର ସୁମତି ଆମକୁ ଦିଅ। ଆମକୁ ସ୍ୱସ୍ତି ଓ ସୁକ୍ଷିତି ପଥେ, ଦିବ୍ୟ ଉଚ୍ଚତାର ତେଜସ୍ବୀ ନରମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ନେଇଯା; ଯେପରି ଆମେ ଦ୍ୱେଷ, ଅଂହାଂସି ଓ ଦୁରିତ ପଥଗୁଡ଼ିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବୁ—ହଁ, ତୁମ ସହାୟତାରେ ଅତିକ୍ରମ କରିବୁ, ଅତିକ୍ରମ କରିବୁ, ତୁମ ଅବସରେ ଅତିକ୍ରମ କରିବୁ।