
Sukta 5.7
Vasiṣṭha (traditional; verify per anukramaṇī for RV 5.7)
Agni
Gāyatrī/Anuṣṭubh uncertain (verse length suggests non-Triṣṭubh; requires metrical verification)
ଏହି ସୂକ୍ତରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ସବୁଠାରୁ ଆକାଙ୍କ୍ଷିତ ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତି ଭାବେ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଛି। ଉପାସକମାନଙ୍କୁ ନିଜ ଇଷ୍ (ଇଚ୍ଛା/ସଙ୍କଳ୍ପ) ଓ ସ୍ତୋମ (ସ୍ତୁତି) କୁ ଏକତ୍ର କରି ଯଜ୍ଞକୁ ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ ଲକ୍ଷ୍ୟସ୍ଥ କରିବାକୁ ପ୍ରେରଣା ଦିଆଯାଏ। ଅଗ୍ନି ସମସ୍ତଙ୍କର ପ୍ରତିଷ୍ଠାକାରୀ, ମାଧୁର୍ୟ ଓ ବିସ୍ତୃତ ସମୃଦ୍ଧିର ଆଣନ୍ତା, ଏବଂ ଯାହାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଶତ୍ରୁତାପୂର୍ଣ୍ଣ ଦସ୍ୟୁ-ଶକ୍ତିମାନେ ପରାଜିତ ହୁଅନ୍ତି ଓ ସତ୍ୟ ବଳ ଅର୍ଜିତ ହୁଏ।
Mantra 1
सखायः सं वः सम्यञ्चमिषं स्तोमं चाग्नये । वर्षिष्ठाय क्षितीनामूर्जो नप्त्रे सहस्वते ॥
ହେ ସଖାମାନେ, ତୁମମାନଙ୍କ ସମ୍ୟଞ୍ଚ ଇଷ (ପ୍ରେରଣା/ପୋଷକ ବଳ) ଓ ସ୍ତୋମ (ସ୍ତୁତି)କୁ ଅଗ୍ନି ପାଇଁ ଏକତ୍ର କର—କ୍ଷିତୀନାମ୍ (ବାସିନ୍ଦାମାନଙ୍କ) ମଧ୍ୟରେ ବରିଷ୍ଠ, ଊର୍ଜୋ ନପ୍ତୃ (ଊର୍ଜାର ପୁତ୍ର), ସହସ୍ୱତ୍, ମହାବଳୀ ପାଇଁ।
Mantra 2
कुत्रा चिद्यस्य समृतौ रण्वा नरो नृषदने । अर्हन्तश्चिद्यमिन्धते संजनयन्ति जन्तवः ॥
କେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି ସେ—ଯାହାଙ୍କ ସମୃତୌ (ସମାଗମରେ) ନରମାନେ ନୃଷଦନେ (ମାନବ-ଆସନ/ନିବାସସ୍ଥାନରେ) ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି? ଅର୍ହନ୍ତମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରନ୍ତି; ଜନ୍ତୁମାନେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରକଟତାକୁ ଜନ୍ମ ଦିଅନ୍ତି।
Mantra 3
सं यदिषो वनामहे सं हव्या मानुषाणाम् । उत द्युम्नस्य शवस ऋतस्य रश्मिमा ददे ॥
ଯେତେବେଳେ ଆମେ ବୃଦ୍ଧିର ପ୍ରେରଣାଗୁଡ଼ିକୁ ଏକତ୍ର କରୁ ଏବଂ ମାନବମାନଙ୍କର ହବ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ଅର୍ପଣ କରୁ, ସେତେବେଳେ ଦ୍ୟୁମ୍ନର ଶବସ୍—ତେଜୋମୟ ଶକ୍ତି—ର ବଳରେ ସେ ଆମ ଭିତରେ ଋତର ରଶ୍ମିକୁ, ସତ୍ୟ-ବ୍ୟବସ୍ଥାର ସିଧା ସୂତ୍ରକୁ, ସ୍ଥାପନ କରେ।
Mantra 4
स स्मा कृणोति केतुमा नक्तं चिद्दूर आ सते । पावको यद्वनस्पतीन्प्र स्मा मिनात्यजरः ॥
ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଆଲୋକର କେତୁକୁ—ରାତିରେ ମଧ୍ୟ—ଗଢ଼େ; ତାହା ଦୂରରୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ। ପାବକ, ଅଜର, ଯେତେବେଳେ ବନସ୍ପତିମାନଙ୍କୁ ଆଗକୁ ଠେଲି ଭେଦ କରେ, ସେତେବେଳେ ଗୁପ୍ତ ଜ୍ୱାଲା-ତେଜକୁ ମୁକ୍ତ କରେ।
Mantra 5
अव स्म यस्य वेषणे स्वेदं पथिषु जुह्वति । अभीमह स्वजेन्यं भूमा पृष्ठेव रुरुहुः ॥
ତଳକୁ—ଦେହଧାରୀ ପଥମାନଙ୍କ ଭିତରେ—ଯାହାର ଆଗେଇବାରେ ପଥମାନେ ଉପରେ ସ୍ୱେଦ-ଉଷ୍ମା ପଡ଼େ, ତାହା ପାଇଁ ଆମେ ସ୍ୱଜେନ୍ୟ, ସ୍ୱ-ବିଜୟୀ ଶକ୍ତି ଦିଗକୁ ଧାଉଛୁ; ଏବଂ ବିଶାଳ ଭୂମି ଭାର ତଳେ ପିଠ ପରି ଉଠିଆସେ—ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ହୋଇ।
Mantra 6
यं मर्त्यः पुरुस्पृहं विदद्विश्वस्य धायसे । प्र स्वादनं पितूनामस्ततातिं चिदायवे ॥
ଯାହାକୁ ମର୍ତ୍ୟ ମନୁଷ୍ୟ ସର୍ବର ଧାରକ-ସ୍ଥାପକ ଭାବେ—ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକାଙ୍କ୍ଷିତ—ଚିହ୍ନେ, ସେ ଅନ୍ୱେଷୀ ପାଇଁ ପୋଷଣମାନଙ୍କର ମଧୁରତାକୁ ଆଗେ ଆଣେ; ଏବଂ ଗୃହସ୍ଥ-ସ୍ଥିତିର ବିସ୍ତାରିତ ସମୃଦ୍ଧିକୁ ମଧ୍ୟ ଦାନ କରେ।
Mantra 7
स हि ष्मा धन्वाक्षितं दाता न दात्या पशुः । हिरिश्मश्रुः शुचिदन्नृभुरनिभृष्टतविषिः ॥
କାରଣ ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଅକ୍ଷୟ ବିଶାଳ ବିସ୍ତାରକୁ ଦାନ କରେ; ଦାତା ପରି ପ୍ରାଣଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଦେଇଥାଏ। ସୁବର୍ଣ୍ଣ-ଦାଢ଼ିଧାରୀ, ଶୁଚି-ଦନ୍ତ, ନିପୁଣ ଶିଳ୍ପୀ—ତାହାର ବଳ କେବେ ମନ୍ଦ ହୁଏନାହିଁ।
Mantra 8
शुचिः ष्म यस्मा अत्रिवत्प्र स्वधितीव रीयते । सुषूरसूत माता क्राणा यदानशे भगम् ॥
ଶୁଚି ଅଟେ ସେ; ଯାହା ପାଇଁ—ଅତ୍ରି ପରି—ସେ ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ କୁହାଡ଼ି ପରି ବେଗରେ ଆଗକୁ ଧାଉଛି। ତେବେ ଫଳଦାୟିନୀ ମାତା, ବଳରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ, ପ୍ରସବ କରେ—ଯେତେବେଳେ ସେ ଆନନ୍ଦ ଓ ସୌଭାଗ୍ୟର ଭାଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
Mantra 9
आ यस्ते सर्पिरासुतेऽग्ने शमस्ति धायसे । ऐषु द्युम्नमुत श्रव आ चित्तं मर्त्येषु धाः ॥
ହେ ଅଗ୍ନେ, ଯେ ତୋ ପାଇଁ ଘୃତମୟ ସମୃଦ୍ଧି ଢାଳି ଅର୍ପଣ କରେ—ତୋର ସ୍ଥାପକ ଶକ୍ତି (ଧାୟସେ) ପାଇଁ ଶାନ୍ତି ଅଛି। ଏହି ମର୍ତ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦୀପ୍ତ ଦ୍ୟୁମ୍ନ, ପ୍ରେରିତ ଶ୍ରବଣ ଓ ଜାଗ୍ରତ ଚିତ୍ତ ସ୍ଥାପନ କର।
Mantra 10
इति चिन्मन्युमध्रिजस्त्वादातमा पशुं ददे । आदग्ने अपृणतोऽत्रिः सासह्याद्दस्यूनिषः सासह्यान्नॄन् ॥
ଏଭଳି ଅପ୍ରଜ୍ୱଲିତ (କିମ୍ବା ଅବ୍ୟବସ୍ଥିତ) ମଧ୍ୟ ନିଜ କ୍ରୋଧ ଛାଡ଼େ ଏବଂ ତୋ ଦ୍ୱାରା ଲାଭିତ ପଶୁ-ଶକ୍ତି ଅର୍ପଣ କରେ। ତାପରେ, ହେ ଅଗ୍ନେ, ଦାନରେ ଅଚ୍ୟୁତ ଅତ୍ରି ଦସ୍ୟୁମାନଙ୍କୁ ପରାଜିତ କରିବ; ବୃଦ୍ଧିର ନିଷଃ (ପ୍ରେରଣା) ଜିତିବ; ସତ୍ୟ ନରମାନଙ୍କୁ (ଦୃଢ଼ ଆତ୍ମବଳକୁ) ଜିତିବ।
It urges worshippers to unite their intention and praise for Agni, who establishes order, gives nourishment and abundance, and grants strength to overcome hostile forces.
Agni is portrayed as the divine priest and messenger who makes offerings effective, supports all beings, and turns human effort into protection, prosperity, and victory.
Some traditions and indices differ: Vasiṣṭha is commonly stated in some lineages, while other anukramaṇī traditions assign RV 5.7 to Atri/Ātreya; a critical metrical and anukramaṇī check is needed for a definitive attribution.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.