Sukta 17

Mantra 1

त्वं महाँ इन्द्र तुभ्यं ह क्षा अनु क्षत्रं मंहना मन्यत द्यौः । त्वं वृत्रं शवसा जघन्वान्त्सृजः सिन्धूँरहिना जग्रसानान् ॥

ହେ ମହାନ୍ ଇନ୍ଦ୍ର! ତୁମେ ହିଁ ମହାନ; ତୁମ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ଓ ଦ୍ୟୌ (ଆକାଶ) ତୁମ ଅତିପ୍ରଚୁର ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ପ୍ରାପ୍ତ ରାଜତ୍ୱକୁ ସ୍ୱୀକାର କରେ। ତୁମେ ବଳରେ ବୃତ୍ରକୁ ହତ କଲେ ଏବଂ ଅହି (ସର୍ପ) ଯେ ସିନ୍ଧୁ/ନଦୀମାନଙ୍କୁ ଗିଳିଥିଲା, ସେମାନଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କଲେ—ଅବରୋଧର ଗ୍ରାସରୁ ସତ୍ୟର ଧାରାମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।

Mantra 2

तव त्विषो जनिमन्रेजत द्यौ रेजद्भूमिर्भियसा स्वस्य मन्योः । ऋघायन्त सुभ्वः पर्वतास आर्दन्धन्वानि सरयन्त आपः ॥

ତୁମ ଦୀପ୍ତ ଶକ୍ତିର ଜନ୍ମେ ଦ୍ୟୌ (ଆକାଶ) କମ୍ପିଲା; ତୁମ ନିଜ ମନ୍ୟୁ (କ୍ରୋଧ) ର ଭୟରେ ପୃଥିବୀ ନଡ଼ିଗଲା। ଉଚ୍ଚ ପର୍ବତମାନେ କାପିଲେ; ଶୁଷ୍କ ଭୂମି ଭିଜିଗଲା; ଜଳମାନେ ଧାଉଡ଼ି ବହିଲେ—ଯେତେବେଳେ ସତ୍ୟ ପଥେ ଜଗତକୁ ଗତିମାନ କରିବାକୁ ତୁମ ଶକ୍ତି ଉଦ୍ଭୂତ ହେଲା।

Mantra 3

भिनद्गिरिं शवसा वज्रमिष्णन्नाविष्कृण्वानः सहसान ओजः । वधीद्वृत्रं वज्रेण मन्दसानः सरन्नापो जवसा हतवृष्णीः ॥

ସେ ନିଜ ଶକ୍ତିର ବଳରେ ଅବରୋଧକ ଗିରିକୁ ଭେଦି, ବଜ୍ରକୁ ନିକ୍ଷେପ କଲା; ବିଜୟୀ ଓଜସ୍‌ରେ ଗୁପ୍ତ ଥିବାକୁ ପ୍ରକାଶ କଲା। ସୋମ-ମଦରେ ମନ୍ଦିତ ହୋଇ ସେ ବଜ୍ରଦ୍ୱାରା ବୃତ୍ରକୁ ବଧ କଲା; ତାପରେ ହତ-ବୃଷ୍ଣୀ (ରୋକିଥିବା ଶକ୍ତି ହତ) ଜଳଧାରାମାନେ ତୀବ୍ର ବେଗରେ ସରସର ବହିଗଲେ।

Mantra 4

सुवीरस्ते जनिता मन्यत द्यौरिन्द्रस्य कर्ता स्वपस्तमो भूत् । य ईं जजान स्वर्यं सुवज्रमनपच्युतं सदसो न भूम ॥

ଦ୍ୟୌର୍ ନିଜେ ତୁମ ଜନକଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ କର୍ମର କର୍ତ୍ତା ବୋଲି ମନେ କଲା; କାରଣ ସେ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ସ୍ୱର୍ଗ-ବିଜୟୀ, ସୁବଜ୍ର—ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବଜ୍ର—ଅନପଚ୍ୟୁତ, ସଦସ ପରି ବିଶାଳ ବଜ୍ରକୁ ଜନ୍ମାଇଲା।

Mantra 5

य एक इच्च्यावयति प्र भूमा राजा कृष्टीनां पुरुहूत इन्द्रः । सत्यमेनमनु विश्वे मदन्ति रातिं देवस्य गृणतो मघोनः ॥

ସେ ଏକା ହିଁ ବିଶାଳ ଭୂମିକୁ ଗତିରେ ଆଣେ—ପୁରୁହୂତ ଇନ୍ଦ୍ର, ଜନମାନସର ରାଜା। ସତ୍ୟରେ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରି ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି; ସ୍ତୁତି କରୁଥିବା ଗାୟକ ମଘବନଙ୍କୁ ସେ ଦେବଙ୍କ ରାତି—ଦିବ୍ୟ ଦାନ—ଦିଅନ୍ତି।

Mantra 6

सत्रा सोमा अभवन्नस्य विश्वे सत्रा मदासो बृहतो मदिष्ठाः । सत्राभवो वसुपतिर्वसूनां दत्रे विश्वा अधिथा इन्द्र कृष्टीः ॥

ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ସୋମପାନ ସତ୍ରା—ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ—ଶକ୍ତି ହୋଇଗଲା; ମହାନ ମଦଗୁଡ଼ିକ ସତ୍ରା ନିରନ୍ତର ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ ତୀବ୍ର ରହିଲା। ସତ୍ରା ତୁମେ ବସୁମାନଙ୍କର ବସୁପତି ହେଲ; ଦାତ୍ରା—ଦାତା—ରୂପେ, ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ସମସ୍ତ କୃଷ୍ଟିମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ତାଙ୍କ ସ୍ଥାନରେ ସ୍ଥାପିତ କଲ।

Mantra 7

त्वमध प्रथमं जायमानोऽमे विश्वा अधिथा इन्द्र कृष्टीः । त्वं प्रति प्रवत आशयानमहिं वज्रेण मघवन्वि वृश्चः ॥

ହେ ଇନ୍ଦ୍ର! ତୁମେ ପ୍ରଥମ ଜନ୍ମରେ ହିଁ ଏଠାରେ ସମସ୍ତ କୃଷ୍ଟି (ଜନସମୁଦାୟ)କୁ ସ୍ଥାପିତ କଲ। ହେ ମଘବନ! ଅବରୋହୀ ଢାଳରେ ଶୟିତ ଅହି (ସର୍ପ)କୁ ତୁମେ ବଜ୍ରଦ୍ୱାରା ଚିରି ପଥକୁ ନିର୍ବାଧ କଲ।

Mantra 8

सत्राहणं दाधृषिं तुम्रमिन्द्रं महामपारं वृषभं सुवज्रम् । हन्ता यो वृत्रं सनितोत वाजं दाता मघानि मघवा सुराधाः ॥

ସତତ-ହନନକାରୀ, ଧୈର୍ୟଶାଳୀ, ତୁମ୍ର (ଉଗ୍ର-ବେଗୀ) ଇନ୍ଦ୍ର—ମହାନ, ଅପାର, ବୃଷଭ, ସୁବଜ୍ରଧାରୀ। ସେ ହେଉଛି ବୃତ୍ର-ହନ୍ତା; ବଳ-ସମୃଦ୍ଧି (ବାଜ)ର ବିଜେତା; ଏବଂ ମଘବାନ, ସୁରାଧା—ଅନେକ ମଘ (ମଙ୍ଗଳ-ଦାନ)ର ଦାତା।

Mantra 9

अयं वृतश्चातयते समीचीर्य आजिषु मघवा शृण्व एकः । अयं वाजं भरति यं सनोत्यस्य प्रियासः सख्ये स्याम ॥

ଏହି (ଇନ୍ଦ୍ର) ବନ୍ଦ ଅବରୋଧକୁ ହଟାଇ ସମୀଚୀ (ଯଥାଦିଶାଗାମୀ) ଧାରାମାନଙ୍କୁ ପ୍ରବାହିତ କରେ; ଯୁଦ୍ଧମାନଙ୍କରେ ଏକାକୀ ମଘବାନ ଶୁଣାଯାଏ। ଏହିଏ ସେଇ ବାଜ (ବଳ-ସମୃଦ୍ଧି)କୁ ଆଣେ ଯାହାକୁ ସେ ଜିତେ—ସଖ୍ୟ-ବନ୍ଧନରେ ଆମେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟାସଃ ହେବା।

Mantra 10

अयं शृण्वे अध जयन्नुत घ्नन्नयमुत प्र कृणुते युधा गाः । यदा सत्यं कृणुते मन्युमिन्द्रो विश्वं दृळ्हं भयत एजदस्मात् ॥

ଏହାକୁ ଏଠାରେ ଶୁଣାଯାଏ—ତାପରେ ସେ ଜୟ କରେ ଓ ପ୍ରହାର କରେ; ଏହିଏ ଯୁଦ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ଗାଃ (ଗୋ/କିରଣ) କୁ ଆଗକୁ ଆଣେ। ଯେତେବେଳେ ଇନ୍ଦ୍ର ନିଜ ମନ୍ୟୁ (କ୍ରୋଧ-ଶକ୍ତି) କୁ ସତ୍ୟବଳ କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଯାହା କିଛି ଦୃଢ଼ ଅଛି ସବୁ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଭୟରେ କମ୍ପିଉଠେ।

Mantra 11

समिन्द्रो गा अजयत्सं हिरण्या समश्विया मघवा यो ह पूर्वीः । एभिर्नृभिर्नृतमो अस्य शाकै रायो विभक्ता सम्भरश्च वस्वः ॥

ଇନ୍ଦ୍ର ଏକସାଥିରେ ଗାଃ (କିରଣ/ଗୋ) କୁ ଜୟ କଲେ, ଏକସାଥିରେ ହିରଣ୍ୟ (ସୁବର୍ଣ୍ଣ)ର ପୂର୍ଣ୍ଣତା, ଏକସାଥିରେ ଅଶ୍ୱୀୟା (ଅଶ୍ୱ-ଶକ୍ତି) — ସେ ଦାନଶୀଳ ମଘବା, ପୁରାତନ କାଳରୁ। ଏହି ନରମାନଙ୍କ ସହ, ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ନର, ସେ ରାୟଃ (ଧନ)ର ବିଭାଜକ ଓ ବସୁଃ (ସତ୍ୟ-ଧନ/ଅସ୍ତିତ୍ୱର ଧନ)ର ସଂଭରକ (ସଂଗ୍ରାହକ) ଅଟନ୍ତି।

Mantra 12

कियत्स्विदिन्द्रो अध्येति मातुः कियत्पितुर्जनितुर्यो जजान । यो अस्य शुष्मं मुहुकैरियर्ति वातो न जूतः स्तनयद्भिरभ्रैः ॥

କେତେ ଦୂର ସତ୍ୟକୁହିଲେ—ଇନ୍ଦ୍ର ନିଜ ମାତାକୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରନ୍ତି; କେତେ ନିଜ ପିତାକୁ, ଜନିତାକୁ, ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ? ଯିଏ ନିଜ ଶୁଷ୍ମ (ଉଗ୍ର ବଳ)କୁ ପୁନଃପୁନଃ ପ୍ରେରିତ କରନ୍ତି—ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ମେଘମାନଙ୍କ ସହ ବେଗେ ଧାଉଥିବା ପବନ ପରି।

Mantra 13

क्षियन्तं त्वमक्षियन्तं कृणोतीयर्ति रेणुं मघवा समोहम् । विभञ्जनुरशनिमाँ इव द्यौरुत स्तोतारं मघवा वसौ धात् ॥

ଯାହା କ୍ଷୟକୁ ଯାଏ, ତାହାକୁ ତୁମେ ଅକ୍ଷୟ କର; ହେ ମଘବନ, ମୋହର ଧୂଳିକୁ ତୁମେ ଦୂରେ ହଂକାଇ ଦେଉ। ଯେପରି ଦ୍ୟୌଃ ବଜ୍ରଦ୍ୱାରା ଭେଦି ଅବରୋଧକୁ ଭାଙ୍ଗେ, ସେପରି ତୁମେ ବାଧାକୁ ଚୂର୍ଣ୍ଣ କର; ଏବଂ ହେ ବସୁଦାତା ମଘବନ, ସ୍ତୋତାକୁ ବସୁ (ସମ୍ପଦ) ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥାପନ କର।

Mantra 14

अयं चक्रमिषणत्सूर्यस्य न्येतशं रीरमत्ससृमाणम् । आ कृष्ण ईं जुहुराणो जिघर्ति त्वचो बुध्ने रजसो अस्य योनौ ॥

ଏହି ସୂର୍ଯ୍ୟର ଚକ୍ର ଚାଳିତ ହେଉଛି; ଏହା ଧାଉଥିବା ଅଶ୍ୱକୁ ତାହାର ଧାବନରେ ଧାଉଁଇ ଦେଉଛି। କଳା (ଶକ୍ତି) ଚାରିପାଖେ ଘୁରି ଧାଇଆସି, ରଜସର ଗଭୀରେ—ନିଜ ଯୋନିରେ—ଆବରଣଗୁଡ଼ିକୁ ଧରିନେଉଛି; ଗୁପ୍ତଟି ଧରାପଡ଼େ, ତାହାକୁ ଅନାବୃତ କରିବାକୁ ପଡ଼େ।

Mantra 15

असिक्न्यां यजमानो न होता ॥

ଅସିକ୍ନ୍ୟାରେ ଯଜମାନ ପରି—କେବଳ ହୋତା ପରି ନୁହେଁ—ସେ ପ୍ରବେଶ କରେ।

Mantra 16

गव्यन्त इन्द्रं सख्याय विप्रा अश्वायन्तो वृषणं वाजयन्तः । जनीयन्तो जनिदामक्षितोतिमा च्यावयामोऽवते न कोशम् ॥

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହ ସଖ୍ୟ ପାଇଁ ଗବ୍ୟ (କିରଣ-ଗୋ) ଖୋଜୁଥିବା ପ୍ରେରିତ ବିପ୍ରମାନେ ଅଶ୍ୱବଳକୁ ଅନ୍ୱେଷଣ କରନ୍ତି ଏବଂ ବାଜ (ସମୃଦ୍ଧି) ଦାତା ବୃଷଣଙ୍କୁ ପ୍ରେରିତ କରନ୍ତି। ଜନ୍ମମାନଙ୍କ ଜନକଙ୍କ ଅକ୍ଷୟ ସହାୟତାକୁ ଆକାଂକ୍ଷା କରି, ପୋଷଣାର୍ଥେ ଆମେ ତାହାକୁ ବାହାର କାଢ଼ୁ—ଯେପରି କୋଶ (ନିଧି) ଖୋଲାଯାଏ।

Mantra 17

त्राता नो बोधि ददृशान आपिरभिख्याता मर्डिता सोम्यानाम् । सखा पिता पितृतमः पितॄणां कर्तेमु लोकमुशते वयोधाः ॥

ହେ ସର୍ବଦର୍ଶୀ, ଆମର ରକ୍ଷକ ହେଉ; ଆମର ସନ୍ନିହିତ ସୁପ୍ରସିଦ୍ଧ ମିତ୍ର ହେଉ; ସୋମ୍ୟଜନଙ୍କର ମର୍ଡିତା (ଶମକ/ଚିକିତ୍ସକ) ହେଉ। ସଖା ଓ ପିତା—ପିତୃମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପିତୃତମ—ଲୋକର କର୍ତ୍ତା, ଆଶାକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଜୀବନବଳ (ବୟଃ) ସ୍ଥାପନ କର।

Mantra 18

सखीयतामविता बोधि सखा गृणान इन्द्र स्तुवते वयो धाः । वयं ह्या ते चकृमा सबाध आभिः शमीभिर्महयन्त इन्द्र ॥

ସଖ୍ୟ ପାଇଁ ସହାୟକ ହୋଇ ଜାଗ; ସଖା ହୋଇ ଜାଗ, ହେ ଇନ୍ଦ୍ର; ସ୍ତୁତିକାରୀ ପାଇଁ ଜୀବନବଳ (ବୟଃ) ସ୍ଥାପନ କର। କାରଣ ଆମେ ତୁମ ପାଖକୁ ସବାଧ (ଘନିଷ୍ଠ ସମୀପତା) ସହ ଆସିଛୁ, ହେ ଇନ୍ଦ୍ର—ଏହି ଶମୀ (ଶାନ୍ତି ଓ ସମ୍ୟକ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା) ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତୁମକୁ ମହିମାନ୍ୱିତ କରୁଛୁ।

Mantra 19

स्तुत इन्द्रो मघवा यद्ध वृत्रा भूरीण्येको अप्रतीनि हन्ति । अस्य प्रियो जरिता यस्य शर्मन्नकिर्देवा वारयन्ते न मर्ताः ॥

ସ୍ତୁତ ଇନ୍ଦ୍ର, ଦାନଶୀଳ ମଘବା—କାରଣ ସେ ଏକା ହିଁ ସମତୁଳ୍ୟହୀନ ଅନେକ ବୃତ୍ର (ବାଧା/ଅବରୋଧ)କୁ ସଂହାର କରେ। ଯେ ଜରିତା (ସ୍ତୁତିକାର) ତାହାର ଶର୍ମନ୍ (ଆଶ୍ରୟ)ରେ ନିବାସ କରେ, ସେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ; ସେଇ ରକ୍ଷାକୁ ନ ଦେବ ରୋକିପାରନ୍ତି, ନ ମର୍ତ୍ୟ।

Mantra 20

एवा न इन्द्रो मघवा विरप्शी करत्सत्या चर्षणीधृदनर्वा । त्वं राजा जनुषां धेह्यस्मे अधि श्रवो माहिनं यज्जरित्रे ॥

ଏଭଳି ଇନ୍ଦ୍ର, ଦାନଶୀଳ ମଘବା, ଆମ ପାଇଁ ବିଶାଳ ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ କର୍ମ କର—ସତ୍ୟ, ଜନମାନଙ୍କୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା, ଅଚ୍ୟୁତ। ତୁମେ ଜନ୍ମମାନଙ୍କର ରାଜା; ଜରିତା ପାଇଁ ଯେ ଶ୍ରବସ୍ (ୟଶ) ଓ ମାହିନ (ମହିମା) ଉପରେ ଅଧିଷ୍ଠିତ, ସେହିଟି ଆମ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥାପନ କର।

Mantra 21

नू ष्टुत इन्द्र नू गृणान इषं जरित्रे नद्यो न पीपेः । अकारि ते हरिवो ब्रह्म नव्यं धिया स्याम रथ्यः सदासाः ॥

ଏବେ ସ୍ତୁତ, ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଏବେ ଗୀତରେ ଆହ୍ୱାନିତ—ଜରିତା ପାଇଁ ଇଷ୍ (ପ୍ରେରଣା/ବଳ)କୁ ନଦୀମାନେ ଯେପରି (ନିଜ ପ୍ରବାହ) ପୂରଣ କରନ୍ତି, ସେପରି ତୁମେ ବଢ଼ାଅ। ହେ ହରିବୋ (ତାମ୍ରବର୍ଣ୍ଣ ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ), ତୁମ ପାଇଁ ନୂତନ ବ୍ରହ୍ମ (ମନ୍ତ୍ର-ବଚନ) ରଚିତ ହୋଇଛି; ଧିୟା (ଦର୍ଶନ-ମନ)ଦ୍ୱାରା ଆମେ ରଥ୍ୟ (ରଥକାର୍ଯ୍ୟରେ ଯୋଗ୍ୟ) ହେବା, ସଦା ତୁମ ସହ ଆସନସ୍ଥ ରହିବା।