Sukta 43

Mantra 1

अच्छा म इन्द्रं मतयः स्वर्विदः सध्रीचीर्विश्वा उशतीरनूषत । परि ष्वजन्ते जनयो यथा पतिं मर्यं न शुन्ध्युं मघवानमूतये ॥

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦିଗକୁ ମୋର ମତିମାନେ—ସ୍ୱର୍ବିଦ୍ (ସୂର୍ଯ୍ୟ-ଲୋକର ଅନ୍ୱେଷକ)—ସମସ୍ତେ ଏକତ୍ର, ଆକାଙ୍କ୍ଷାଭରେ, ଡାକିଉଠିଛନ୍ତି। ଯେପରି ନାରୀମାନେ ପ୍ରିୟ ପତିଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରନ୍ତି, ସେପରି ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ଧରନ୍ତି; ଦୀପ୍ତ ବର ପରି—ମଘବାନ (ଦାନବୀର)ଙ୍କୁ—ଆତ୍ମଯାତ୍ରାର ସହାୟତା ପାଇଁ।

Mantra 2

न घा त्वद्रिगप वेति मे मनस्त्वे इत्कामं पुरुहूत शिश्रय । राजेव दस्म नि षदोऽधि बर्हिष्यस्मिन्त्सु सोमेऽवपानमस्तु ते ॥

ମୋ ମନ କେବେ ମଧ୍ୟ ତୁମଠାରୁ ମୁହଁ ଫେରାଏ ନାହିଁ; ହେ ପୁରୁହୂତ (ବହୁଜନ ଦ୍ୱାରା ଆହ୍ୱାନିତ), ତୁମରେ ହିଁ ସେ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ଭାବେ ଆଶ୍ରୟ ନେଇଛି। ହେ ଦସ୍ମ (ଅଦ୍ଭୁତ), ରାଜା ପରି ପବିତ୍ର ବର୍ହିଷ୍ (ଯଜ୍ଞାସନ) ଉପରେ ବସ; ଏହି ସୋମରେ ତୁମ ପାଇଁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ପାନ ଓ ସ୍ୱୀକାର ହେଉ।

Mantra 3

विषूवृदिन्द्रो अमतेरुत क्षुधः स इद्रायो मघवा वस्व ईशते । तस्येदिमे प्रवणे सप्त सिन्धवो वयो वर्धन्ति वृषभस्य शुष्मिणः ॥

ଇନ୍ଦ୍ର ଅମତି (କୁବିଚାର) ଓ କ୍ଷୁଧା (ଭୁଖ) ଠାରୁ ଆମକୁ ବିସ୍ତାର କରି ମୁକ୍ତ କରନ୍ତି; ସେଇ ମଘବା (ଦାନବୀର) ରାୟୋ (ଧନ) ଓ ବସୁ (ସମ୍ପଦ) ଉପରେ ସତ୍ୟ ଅଧିପତ୍ୟ ଧାରଣ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କ ପାଇଁ, ଆଗକୁ ଝରୁଥିବା ଢାଳରେ, ସପ୍ତ ସିନ୍ଧୁ ନିଜ ଧାରା—ଗତିଶକ୍ତି—ବଢ଼ାନ୍ତି; ବଳବାନ ବୃଷଭ, ଶୂଷ୍ମିନ (ପ୍ରେରକ ବଳସମ୍ପନ୍ନ) ପାଇଁ।

Mantra 4

वयो न वृक्षं सुपलाशमासदन्त्सोमास इन्द्रं मन्दिनश्चमूषदः । प्रैषामनीकं शवसा दविद्युतद्विदत्स्वर्मनवे ज्योतिरार्यम् ॥

ଯେପରି ସୁପଲାଶ (ସୁନ୍ଦର ପତ୍ରଯୁକ୍ତ) ବୃକ୍ଷ ଉପରେ ପକ୍ଷୀମାନେ ଆସି ବସନ୍ତି, ସେପରି ଆନନ୍ଦଦାୟକ ସୋମପାନଗୁଡ଼ିକ ଚମୂଷଦ୍ (ପିଷଣପାତ୍ର) ରେ ଆସୀନ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଉପରେ ଆସି ନିବାସ କରିଛି। ସେମାନଙ୍କ ଅଗ୍ରଭାଗ ଶକ୍ତିରେ ଦ୍ୟୁତିମାନ ହୁଏ; ସେମାନେ ମନୁ (ମାନବ-ସାଧକ) ପାଇଁ ସ୍ୱର୍-ଲୋକ (ସୂର୍ଯ୍ୟଲୋକ) ଓ ଆର୍ୟ ଜ୍ୟୋତି (ଉନ୍ନତ ପ୍ରକାଶ) ଖୋଜି ଦିଅନ୍ତି।

Mantra 5

कृतं न श्वघ्नी वि चिनोति देवने संवर्गं यन्मघवा सूर्यं जयत् । न तत्ते अन्यो अनु वीर्यं शकन्न पुराणो मघवन्नोत नूतनः ॥

ଯେପରି ଭାଗ୍ୟବାନ ଖେଳାଳି ଜିତିଥିବା ପାଶାରୁ ଜୟର ଦାଉ (ସଂବର୍ଗ) ସଂଗ୍ରହ କରେ, ସେପରି ଦାନଶୀଳ ମଘବାନ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଜୟ କଲେ ସମଗ୍ର ଦାଉ ଜିତାଯାଏ। ହେ ମଘବନ! ତୁମ ଏହି ବୀର୍ୟକୁ ଅନ୍ୟ କେହି ଅନୁସରଣ କରିପାରେ ନାହିଁ—ନ ପୁରାତନ, ନ ନୂତନ।

Mantra 6

विशंविशं मघवा पर्यशायत जनानां धेना अवचाकशद्वृषा । यस्याह शक्रः सवनेषु रण्यति स तीव्रैः सोमैः सहते पृतन्यतः ॥

ବଂଶରୁ ବଂଶକୁ ମଘବାନ ପରିଭ୍ରମଣ କରନ୍ତି; ବୃଷଭ ସମ ତିନି ଜନମାନଙ୍କର ଧେନୁମାନଙ୍କୁ (ଗୋବୃନ୍ଦକୁ) ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରନ୍ତି। ଯାହାର ସବନମାନେ ଶକ୍ର ରମଣ କରନ୍ତି—ସେ ତୀବ୍ର ସୋମମାନଙ୍କ ସହାୟତାରେ ଯୁଦ୍ଧକାରୀମାନଙ୍କୁ ଜୟ କରେ।

Mantra 7

आपो न सिन्धुमभि यत्समक्षरन्त्सोमास इन्द्रं कुल्या इव ह्रदम् । वर्धन्ति विप्रा महो अस्य सादने यवं न वृष्टिर्दिव्येन दानुना ॥

ଯେପରି ଜଳମାନେ ବହି ବହି ସିନ୍ଧୁକୁ ଏକତ୍ର ହୁଅନ୍ତି, ସେପରି ସୋମମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଖକୁ ଧାରାବାହି ହୁଅନ୍ତି—କୁଲ୍ୟାମାନେ ଯେପରି ହ୍ରଦକୁ। ବିପ୍ରମାନେ ତାଙ୍କ ସାଦନରେ ତାଙ୍କ ମହିମା ବଢ଼ାନ୍ତି; ଦିବ୍ୟ ଦାନୁ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ବର୍ଷା ଯେପରି ଯବକୁ ବଢ଼ାଏ।

Mantra 8

वृषा न क्रुद्धः पतयद्रजस्स्वा यो अर्यपत्नीरकृणोदिमा अपः । स सुन्वते मघवा जीरदानवेऽविन्दज्ज्योतिर्मनवे हविष्मते ॥

କ୍ରୁଦ୍ଧ ବୃଷଭ ପରି ସେ ରଜସ୍—ମଧ୍ୟଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଧାଇଗଲା; ଯିଏ ଏହି ଆପଃକୁ ଆର୍ୟପତ୍ନୀ—ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ସ୍ୱାମୀ ଥିବା—କରିଦେଲା। ସେ ମଘବା, ଜୀରଦାନ, ସୋମ ପିଷୁଥିବା ଓ ହବିଷ୍ମତ୍ ମନୁ ପାଇଁ ଜ୍ୟୋତି ଖୋଜିଲା—ଅଟୁଟ ଦାତାକୁ ଶୀଘ୍ର ଦାନ ଦେଇଥିବା।

Mantra 9

उज्जायतां परशुर्ज्योतिषा सह भूया ऋतस्य सुदुघा पुराणवत् । वि रोचतामरुषो भानुना शुचिः स्वर्ण शुक्रं शुशुचीत सत्पतिः ॥

ଜ୍ୟୋତି ସହିତ ଉପରକୁ ଉଦ୍ଭବ ହେଉ ସେ ପରଶୁ—ଛେଦକ ଶକ୍ତି; ଋତସ୍ୟ ସୁଦୁଘା—ସତ୍ୟକୁ ସମୃଦ୍ଧିରେ ଦୋହୁଥିବା—ପୁନଃ ପୁରାଣବତ୍ ହେଉ। ଅରୁଷ ଶୁଚି କିରଣରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉ; ସତ୍ପତି ଅନ୍ତରେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ, ଶୁକ୍ର ତେଜକୁ ପ୍ରଜ୍ୱଲିତ କରିଛି।

Mantra 10

गोभिष्टरेमामतिं दुरेवां यवेन क्षुधं पुरुहूत विश्वाम् । वयं राजभिः प्रथमा धनान्यस्माकेन वृजनेना जयेम ॥

ଗୋଭିଃ—ଜ୍ୟୋତିର ଗାଈ ପରି କିରଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା—ଆମେ ଦୁରେବା ନାମକ ବାଙ୍କା ଦୁଷ୍ଟମତିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବା; ଯବ—ପୂର୍ଣ୍ଣତାର ଅନ୍ନ—ଦ୍ୱାରା, ହେ ପୁରୁହୂତ, ସମସ୍ତ ଭୁଖକୁ ଜୟ କରିବା। ଆମ ରାଜଭିଃ—ଅଧିପତି ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ସହ—ପ୍ରଥମ ଧନ ଜିତିବା; ଆମ ନିଜ ବୃଜନ—ସୁସଂଗଠିତ ଦଳ—ଦ୍ୱାରା ବିଜୟୀ ହେବା।

Mantra 11

बृहस्पतिर्नः परि पातु पश्चादुतोत्तरस्मादधरादघायोः । इन्द्रः पुरस्तादुत मध्यतो नः सखा सखिभ्यो वरिवः कृणोतु ॥

ବୃହସ୍ପତି ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ—ପଛଦିଗରୁ, ଉପରୁ ଓ ତଳୁ—ଅଘ ଚାହୁଁଥିବା ଦୁଷ୍ଟ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଠାରୁ। ଇନ୍ଦ୍ର ଆଗରୁ ଓ ମଧ୍ୟରୁ ମଧ୍ୟ ଆମ ସଖା ହୋଇ, ନିଜ ସଖାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବିଶାଳ ଅବକାଶ ଓ ନିର୍ଭୟ ଗମନପଥ କରୁନ୍ତୁ।