
Sukta 10.172
ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ସୂକ୍ତଟି ଉଷାର ଆଗମନକୁ ଜୀବନ ଓ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଠିକ୍ ‘ପଥ’ (ବର୍ତ୍ତନୀ) ପୁନଃ ଖୋଲିବା ସହ ଯୋଡ଼େ। ଅନ୍ଧକାର ଦୂର ହୁଏ, କିରଣ/ଗାଈମାନେ ଏକତ୍ର ହୁଅନ୍ତି, ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟ ପୁଣି ଶୃଙ୍ଖଳିତ ଗତିରେ ଚାଲିପଡ଼େ। ଏଠାରେ ନବୀକରଣକୁ ଏକାଧାରେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡୀୟ ଘଟଣା (ଉଷା ଆଲୋକ ପୁନଃସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି) ଏବଂ ଏକ ଋତୁଆଲ-ମନୋବୈଜ୍ଞାନିକ କ୍ରିୟା (ଯଜ୍ଞ ଓ ଚେତନାରେ ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନତାର ‘ସୂତ୍ର’ ପୁନଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା) ଭାବେ ଦେଖାଯାଇଛି।
Mantra 1
आ याहि वनसा सह गावः सचन्त वर्तनिं यदूधभिः ॥
ଆ, ବନସା ସହ ଏଠାକୁ ଆସ; ଗାବଃ (ପ୍ରକାଶମୟ କିରଣମାନେ) ଊଧଭିଃ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ବର୍ତ୍ତନିଂ (ପଥ) ସହ ଯୋଗ ହୋଇ ଅନୁସରଣ କରୁ—ଯେତେବେଳେ ଅନ୍ତର୍ଗତ ପୋଷଣର ଉତ୍ସମାନେ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି।
Mantra 2
आ याहि वस्व्या धिया मंहिष्ठो जारयन्मखः सुदानुभिः ॥
ଆସ—ବସ୍ୱ୍ୟା (ସମୃଦ୍ଧ) ଧିୟା ସହ; ହେ ମହିଷ୍ଠ, ଅତ୍ୟୁଦାର, ଆମ ଭିତରେ ଯଜ୍ଞକୁ ପରିପକ୍ୱ କରୁଥିବା; ସୁଦାନୁଭିଃ—ତୁମ ଶୁଭ ଧାରାମାନଙ୍କ ସହ ଆସ, ଯେଉଁମାନେ ସତ୍ତାକୁ ବୃଦ୍ଧି କରନ୍ତି।
Mantra 3
पितुभृतो न तन्तुमित्सुदानवः प्रति दध्मो यजामसि ॥
ପିତୁଭୃତଃ—ପୋଷକ ପାନର ବହକମାନଙ୍କ ପରି, ଆମେ ତନ୍ତୁକୁ ହିଁ ଯଥାସ୍ଥାନେ ସ୍ଥାପନ କରୁ; ହେ ସୁଦାନବଃ (ଉଦାର ଶକ୍ତିମାନେ), ଆମେ ତାହାକୁ ଦୃଢ଼ କରୁ ଏବଂ ଯଜ୍ଞ କରୁ—କର୍ମର ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନତାକୁ ଏକତ୍ର ଧରି ରଖୁ।
Mantra 4
उषा अप स्वसुस्तमः सं वर्तयति वर्तनिं सुजातता ॥
ଉଷା—ସୁଖୀ ଭଗିନୀ—ତମଃ (ଅନ୍ଧକାର)କୁ ଦୂରେ ହଟାଏ; ସୁଜାତତା (ସୁଜନିତ ଶକ୍ତି)ଦ୍ୱାରା ସେ ବର୍ତନିଂ—ମାର୍ଗକୁ—ପୁନଃ ଗତିରେ ଆଣେ, ଚେତନାର ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଯଥାପଥକୁ ପୁନଃ ସ୍ଥାପନ କରେ।
The hymn centers on Uṣas (Dawn), who removes darkness and re-establishes the right path for life and ritual activity.
Here “cows” commonly symbolizes luminous rays or powers of light that bring nourishment and clarity, gathering onto the proper course (the path).
It means restoring continuity and correct order—both in the external sacrifice (yajña sequence) and inwardly in one’s steady practice and direction.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.