Rig Veda Sukta 159
Mandala 10Sukta 1596 Mantras

Sukta 159

Sukta 10.159

Devata

Sūrya; Bhaga; and the speaking feminine power (often read as a bride/wife-voice hymn)

ଏହି ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ସୂକ୍ତରେ ଜଣେ ନାରୀ ପ୍ରଥମ-ପୁରୁଷ ସ୍ୱରରେ କଥା କହେ—ଅନେକେ ଏହାକୁ ବଧୂ କିମ୍ବା ପତ୍ନୀର ବାଣୀ ଭାବେ ପଢ଼ନ୍ତି—ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଉଦୟମାନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଭଗ (ଯଥୋଚିତ ଭାଗ/ଅଧିକାର ଦାତା)ଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରି ବିବାହୀୟ ଏକତା, ସମୃଦ୍ଧି ଓ ସାମାଜିକ ପ୍ରଭୁତ୍ୱ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ ଚାହେ। ଏହା ‘ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିନୀ’ (ସପତ୍ନୀ) ଓ ସମନ୍ୱୟ ଭଙ୍ଗ କରୁଥିବା କ୍ଷୟକାରୀ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଉପରେ ବିଜୟ-ମନ୍ତ୍ର ଭାବେ କାମ କରେ, ଏବଂ ଘରୋଇ ଭାଗ୍ୟକୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଜୟଶାଳୀ ଶକ୍ତିର ଆଦର୍ଶ ସହ ସମନ୍ୱୟ କରେ।

Mantras

Mantra 1

उदसौ सूर्यो अगादुदयं मामको भगः । अहं तद्विद्वला पतिमभ्यसाक्षि विषासहिः ॥

ଉପରକୁ ଉଦିତ ହୋଇଛି ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟ; ଉପରକୁ ଉଦିତ ହୋଇଛି ମୋର ଏହି ଭଗ—ଆନନ୍ଦର ଅଂଶ। ତାହା ଜାଣି, ମୁଁ—ବିଷମାନଙ୍କୁ ଜୟ କରୁଥିବା—ମୋ ପତିଙ୍କୁ ନିଜ ପାଖକୁ ଗ୍ରହଣ କରିଛି, ଏକତାକୁ କ୍ଷୟ କରୁଥିବା ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଉପରେ ବିଜୟୀ ହୋଇ।

Mantra 2

अहं केतुरहं मूर्धाहमुग्रा विवाचनी । ममेदनु क्रतुं पतिः सेहानाया उपाचरेत् ॥

ମୁଁ କେତୁ, ମୁଁ ଶିଖର; ମୁଁ ଉଗ୍ରା, ସ୍ପଷ୍ଟ ବାଣୀ କହୁଥିବା। ମୋର କ୍ରତୁ (ସଙ୍କଳ୍ପ-ଇଚ୍ଛା) ଅନୁସାରେ ପତି ଚାଲୁ; ଅଚଳ ମୋତେ ସମୀପେ ଆସି ଉପାସ କରୁ—ଏପରି ସଂଯୋଗ ଧର୍ମାନୁସାରେ ହେଉ।

Mantra 3

मम पुत्राः शत्रुहणोऽथो मे दुहिता विराट् । उताहमस्मि संजया पत्यौ मे श्लोक उत्तमः ॥

ମୋ ପୁତ୍ରମାନେ ଶତ୍ରୁହଣ; ମୋ ଝିଅ ବିରାଟ୍—ବିଶାଳ ଅଧିକାରିଣୀ। ଏବଂ ମୁଁ ସଂଜୟୀ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଜୟିନୀ; ମୋ ପତିରେ ମୋ ଶ୍ଲୋକ (ବଚନ) ଉତ୍ତମ—ଏପରି ଗୃହରେ ବିଜୟୀ ସତ୍ୟ ସ୍ଥିର ହୁଏ।

Mantra 4

येनेन्द्रो हविषा कृत्व्यभवद्द्युम्न्युत्तमः । इदं तदक्रि देवा असपत्ना किलाभुवम् ॥

ଯେହି ହବିଷା-ଶକ୍ତିରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଦ୍ୟୁମ୍ନୀ, ବିଜୟୀ ତେଜରେ ଉତ୍ତମ ହେଲେ—ସେହି ବଳରେ, ହେ ଦେବମାନେ, ମୁଁ ଏହା ସାଧନ କରୁଛି: ସତ୍ୟରେ ମୁଁ ଅସପତ୍ନା, ନିର୍ବିରୋଧ ହେଉଛି।

Mantra 5

असपत्ना सपत्नघ्नी जयन्त्यभिभूवरी । आवृक्षमन्यासां वर्चो राधो अस्थेयसामिव ॥

ଅସପତ୍ନା—ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀହୀନା, ସପତ୍ନଘ୍ନୀ—ବିରୋଧିନୀମାନଙ୍କୁ ନାଶ କରୁଥିବା, ଜୟନ୍ତୀ ଓ ଅଭିଭୂବରୀ—ଅଧିନ କରୁଥିବା—ମୁଁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କଠାରୁ ତେଜ (ବର୍ଚ୍ଚସ୍) ଓ ସମୃଦ୍ଧି (ରାଧସ୍) ନିଜ ପାଖକୁ ଆକର୍ଷିତ କରେ, ଯେପରି ଅସୁରକ୍ଷିତ ବସ୍ତୁ କେହି ଉଠାଇ ନେଇଥାଏ; ଧର୍ମରେ ଦୃଢ଼ ଆତ୍ମା ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ବିରୋଧୀ ଦାବି ଟିକି ରହେ ନାହିଁ।

Mantra 6

समजैषमिमा अहं सपत्नीरभिभूवरी । यथाहमस्य वीरस्य विराजानि जनस्य च ॥

ମୁଁ ଏହି ସପତ୍ନୀମାନଙ୍କୁ—ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ—ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଜୟ କରିଛି, ଅଭିଭୂବରୀ ହୋଇ; ଯେପରି ମୁଁ ଏହି ବୀରର ଓ ଜନସ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଵିରାଜା—ସର୍ବୋଚ୍ଚ ତେଜସ୍ୱୀ ରୂପେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଉ।

Frequently Asked Questions

It is a short hymn in a feminine voice that links sunrise (Sūrya) and fortune (Bhaga) with securing marriage, prosperity, and victory over rivalry or opposition.

Sūrya (the rising Sun) and Bhaga (giver of one’s share and good fortune) are explicit, and Indra’s victorious radiance is invoked as the model power that removes obstacles.

Sapatnī means a rival (often in a domestic sense), and asapatnā means ‘without rival.’ The hymn uses these terms as a spiritual-ritual declaration of overcoming jealousy, hostility, and any force that disrupts harmony.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App