Rig Veda Sukta 122
Mandala 1Sukta 12215 Mantras

Sukta 122

Sukta 1.122

Devata

Rudra with the Maruts

ଏହି ସୂକ୍ତରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ମରୁତମାନଙ୍କ ସହ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଛି; ଭଲଭାବେ ରକ୍ଷିତ ସୋମ ଓ ଯଜ୍ଞକୁ ଆଗେଇ ନେଇ ଝଡ଼-ସେନାର ନାୟକ, ଚିକିତ୍ସାଦାୟକ ଓ କୃପାମୟ ଶକ୍ତିଙ୍କ ପାଖକୁ ପହଞ୍ଚାଇବାକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଏ। ଏଥିରେ ଦିବ୍ୟ ପ୍ରଭାବର ସ୍ତୁତି—ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ ମଧ୍ୟରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ—ସହିତ ସୁରକ୍ଷା, ପ୍ରାଣବଳ ଓ ଜୀବନରେ ବିଜୟମୟ ଗତି ପାଇଁ ନିବେଦନ ମିଶିଛି। ଭାବ ଏକାଧାରେ ଭୟମିଶ୍ରିତ ବିସ୍ମୟ ଓ ଆତ୍ମୀୟ: ଭୟଙ୍କର, ବନ୍ୟ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଶୃଙ୍ଖଳିତ ଯଜ୍ଞକ୍ରିୟା ଓ ସମୁହ ମରୁତ-ଶକ୍ତି ମାଧ୍ୟମରେ ସମୀପ କରାଯାଏ।

Mantras

Mantra 1

प्र वः पान्तं रघुमन्यवोऽन्धो यज्ञं रुद्राय मीळ्हुषे भरध्वम् । दिवो अस्तोष्यसुरस्य वीरैरिषुध्येव मरुतो रोदस्योः ॥

ହେ ରଘୁମନ୍ୟବଃ (ଶୀଘ୍ର ଉତ୍ସାହୀମାନେ), ରକ୍ଷିତ ପାନ୍ତ ଅର୍ପଣ ଓ ପିଷିତ ଆନନ୍ଦରସ (ଅନ୍ଧଃ/ସୋମ) ଆଗକୁ ଆଣ; କୃପାଳୁ ଚିକିତ୍ସକ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞ ବହନ କର। ଦିବ୍ୟ ତେଜସ୍‌ଶକ୍ତିର ମହାଧିପତିଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ବୀର ମରୁତମାନଙ୍କ ସହ ସ୍ତୁତି କର—ଯେମାନେ ଦୁଇ ଲୋକ (ରୋଦସୀ) ମଧ୍ୟରେ ଶକ୍ତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ତୀରକୋଷ ପରି ଦଣ୍ଡାୟମାନ।

Mantra 2

पत्नीव पूर्वहूतिं वावृधध्या उषासानक्ता पुरुधा विदाने । स्तरीर्नात्कं व्युतं वसाना सूर्यस्य श्रिया सुदृशी हिरण्यैः ॥

ପତ୍ନୀ ପରି ପ୍ରଥମେ ଆହ୍ୱାନିତ ଆନନ୍ଦକୁ ବଢ଼ାଇ, ଉଷା ଓ ନକ୍ତା ନାନା ପ୍ରକାରେ ଜାଣି, ପୁରାତନ ଆହ୍ୱାନ-ସ୍ତୁତିକୁ ବୃଦ୍ଧି କରନ୍ତି। ବିସ୍ତୃତ ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟର ଶ୍ରୀରେ ସୁଦୃଶୀ, ହିରଣ୍ୟମୟ ତେଜରେ ଦୀପ୍ତ—ସେମାନେ ନିୟତ କ୍ରମର ପର୍ୟାୟତାକୁ ଆମ ପାଇଁ ଖୋଲିଦିଅନ୍ତି।

Mantra 3

ममत्तु नः परिज्मा वसर्हा ममत्तु वातो अपां वृषण्वान् । शिशीतमिन्द्रापर्वता युवं नस्तन्नो विश्वे वरिवस्यन्तु देवाः ॥

ଆମକୁ ପରିଜ୍ମା—ବିସ୍ତୃତ ଗତିଶୀଳ ଶକ୍ତି—ଆନନ୍ଦିତ କରୁ; ଅପାଂ ବୃଷଣ୍ୱାନ, ଜଳମାନଙ୍କର ପ୍ରବଳ ବାୟୁଶକ୍ତି ଆମକୁ ଆନନ୍ଦିତ କରୁ। ହେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ପର୍ବତ, ଆମ ପାଇଁ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ କର। ତାପରେ ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ଆମ ପାଇଁ ବିଶାଳ ଅବକାଶ (ଵରିଵସ) କରୁନ୍ତୁ—ଆତ୍ମାର ମୁକ୍ତ ଗତି ଓ ବିଜୟୀ ଭବ ପାଇଁ ସ୍ଥାନ।

Mantra 4

उत त्या मे यशसा श्वेतनायै व्यन्ता पान्तौशिजो हुवध्यै । प्र वो नपातमपां कृणुध्वं प्र मातरा रास्पिनस्यायोः ॥

ଏବଂ ସେମାନେ—ମୋର ଯଶ ପାଇଁ ଓ ଶ୍ୱେତ ତେଜର ଦୀପ୍ତିମୟ ଅଗ୍ରଗତି ପାଇଁ—ରକ୍ଷିତ ହୋଇ ସମୀପକୁ ଆସୁନ୍ତୁ, ଯେପରି ଔଶିଜ ସେମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରିପାରିବ। ତୁମେ ନିଜ ପାଇଁ ଅପାଂ ନପାତ୍ (ଜଳର ପୁତ୍ର)କୁ ସଜାଅ; ରାସ୍ପିନର ଦୁଇ ମାତାଙ୍କୁ ଆଗକୁ ଆଣ—ଯେମାନେ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଆଲୋକର ବୃଦ୍ଧିକୁ ଧାରଣ କରି ଗଢ଼ନ୍ତି।

Mantra 5

आ वो रुवण्युमौशिजो हुवध्यै घोषेव शंसमर्जुनस्य नंशे । प्र वः पूष्णे दावन आँ अच्छा वोचेय वसुतातिमग्नेः ॥

ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ରୁବଣ୍ୟୁ—ଆକାଂକ୍ଷାର ଘୋଷ—ନେଇଆସୁଛି, ଯେପରି ଔଶିଜ ଆହ୍ୱାନ କରିପାରିବ; ଅର୍ଜୁନର ଶଂସା-ଘୋଷ ପରି ସ୍ପଷ୍ଟ ଡାକ, ଯାହା ନିଜ ଭାଗକୁ ପହଞ୍ଚେ। ଏବଂ ତୁମ ପାଇଁ, ଦାତା ପୂଷଣଙ୍କୁ, ମୁଁ ସିଧା ତାଙ୍କ ଦିଗକୁ ବାଣୀ ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ—ଅଗ୍ନିର ବସୁତାତିର ପ୍ରାପ୍ତି, ଆତ୍ମା-ଅଗ୍ନିର ସ୍ଥିର ଧନନିଧି।

Mantra 6

श्रुतं मे मित्रावरुणा हवेमोत श्रुतं सदने विश्वतः सीम् । श्रोतु नः श्रोतुरातिः सुश्रोतुः सुक्षेत्रा सिन्धुरद्भिः ॥

ହେ ମିତ୍ର-ବରୁଣ, ମୋର ଆହ୍ୱାନ ଶୁଣ; ତୁମ ଶକ୍ତିର ସଦନରେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ଶୁଣ। ଶ୍ରବଣଦାତା ଆମକୁ ଶୁଣୁନ୍ତୁ—ସୁଶ୍ରବଣ ହେଉ; ଜଳସହିତ ସିନ୍ଧୁ ନଦୀ ଆମ ପାଇଁ ସୁକ୍ଷେତ୍ର ହେଉ, ଋତର ସଠିକ ଗତି ପାଇଁ ବିସ୍ତୃତ ପଥ ହେଉ।

Mantra 7

स्तुषे सा वां वरुण मित्र रातिर्गवां शता पृक्षयामेषु पज्रे । श्रुतरथे प्रियरथे दधानाः सद्यः पुष्टिं निरुन्धानासो अग्मन् ॥

ହେ ବରୁଣ ଓ ମିତ୍ର, ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କ ସେଇ ଦାନର ସ୍ତୁତି କରୁଛି—ପଜ୍ରମାନେ ବୃଦ୍ଧିର ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଜିତିଥିବା, ଦୀପ୍ତିମାନ ଗାଈ—କିରଣ—ଶତଶଃ। ଶ୍ରୁତରଥ ଓ ପ୍ରିୟରଥ ଧାରଣ କରି ସେମାନେ ଆସିଲେ, ଏବଂ ସଦ୍ୟଃ ପୁଷ୍ଟି ଓ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣତାକୁ ନିଶ୍ଚିତ କଲେ।

Mantra 8

अस्य स्तुषे महिमघस्य राधः सचा सनेम नहुषः सुवीराः । जनो यः पज्रेभ्यो वाजिनीवानश्वावतो रथिनो मह्यं सूरिः ॥

ମୁଁ ମହାଦାତାଙ୍କ ଏହି ରାଧଃ (ଦାନ/ସମୃଦ୍ଧି)ର ସ୍ତୁତି କରୁଛି; ହେ ନହୁଷ, ସୁବୀରମାନଙ୍କ ସହ ଆମେ ଏହାକୁ ସହେସହେ ଲାଭ କରିବା। ଯେ ସୂରି (ଉଦାର ଦାତା) ବାଜିନୀବାନ୍ (ଚାଳନା-ବଳରେ ସମୃଦ୍ଧ) ହୋଇ ପଜ୍ରମାନଙ୍କୁ ଘୋଡ଼ା ଓ ରଥ ଦାନ କରେ—ସେଇ ଦୀପ୍ତ ଦାତା ଏହି ଦାନକୁ ମୋ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବିସ୍ତାର କରୁନ୍ତୁ: ବିଜୟୀ ଗତିର ସାଧନ ଓ ଆତ୍ମାକୁ ଆଗେଇ ନେବାର ଶକ୍ତି।

Mantra 9

जनो यो मित्रावरुणावभिध्रुगपो न वां सुनोत्यक्ष्णयाध्रुक् । स्वयं स यक्ष्मं हृदये नि धत्त आप यदीं होत्राभिॠतावा ॥

ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଯେ କେହି ମିତ୍ର-ବରୁଣଙ୍କ ପ୍ରତି ବିରୋଧୀ ହୁଏ, ଏବଂ ତୁମମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଶୁଦ୍ଧିକରଣର ଜଳକୁ ନିଷ୍ପେଷଣ/ନିଷ୍କାଷଣ କରେ ନାହିଁ—ଚକ୍ଷୁଦ୍ୱାରା ହାନି କରୁଥିବା ସେ—ସେ ନିଜେ ନିଜ ହୃଦୟରେ ଯକ୍ଷ୍ମ (ରୋଗ)କୁ ନିହିତ କରେ, ଯେତେବେଳେ ସେ ହୋତ୍ରା (ଯାଜକଶକ୍ତି) ଦ୍ୱାରା ଋତ (ସତ୍ୟ-ବ୍ୟବସ୍ଥା)ରେ ବସୁଥିବା ଋତାବାନମାନଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦିଏ।

Mantra 10

स व्राधतो नहुषो दंसुजूतः शर्धस्तरो नरां गूर्तश्रवाः । विसृष्टरातिर्याति बाळ्हसृत्वा विश्वासु पृत्सु सदमिच्छूरः ॥

ସେ—ନହୁଷଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଦକ୍ଷତାରେ ପ୍ରେରିତ—ନରମାନଙ୍କ ଦଳଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରବଳ, ସୁପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ; ମୁକ୍ତ ହୋଇଥିବା ଦାନ ସହ ଅଗ୍ରସର ହୁଏ, ଦୃଢ଼ ପଥଗୁଡ଼ିକୁ ବଳେ ଭେଦି ଯାଏ; ସମସ୍ତ ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ ଶୂର ସଦା ବିଜୟୀ ଅଗ୍ରଗତିକୁ ହିଁ ଆକାଂକ୍ଷା କରେ।

Mantra 11

अध ग्मन्ता नहुषो हवं सूरेः श्रोता राजानो अमृतस्य मन्द्राः । नभोजुवो यन्निरवस्य राधः प्रशस्तये महिना रथवते ॥

ତାପରେ ଅମୃତର ମଧୁର ରସରେ ଆନନ୍ଦିତ ରାଜାମାନେ, ଦୀପ୍ତିମାନ ଦାତାଙ୍କ ଆହ୍ୱାନକୁ ଶୁଣି ଆସୁନ୍ତୁ; ନଭୋଗତି ପରି ଶୀଘ୍ର, ଆଶ୍ରୟ ଚାହୁଁଥିବା ଜନଙ୍କ ରାଧ (ଦାନ/ସମୃଦ୍ଧି)କୁ ପ୍ରକାଶ କରୁଥିବା—ଏପରି ନିଜ ମହିମାରେ ରଥବାହୀଙ୍କ ପ୍ରଶଂସା ହେଉ।

Mantra 12

एतं शर्धं धाम यस्य सूरेरित्यवोचन्दशतयस्य नंशे । द्युम्नानि येषु वसुताती रारन्विश्वे सन्वन्तु प्रभृथेषु वाजम् ॥

“ଏହି ହେଉଛି ସେ ଶର୍ଧ (ଦଳ/ସମୂହ), ଏହି ହେଉଛି ସେ ଧାମ (ଆଧାର/ନିବାସ), ସେ ଦୀପ୍ତିମାନ ଦାତାଙ୍କର”—ଏମିତି ସେମାନେ ଦଶତୟଙ୍କ ଅଂଶ ପାଇଁ ଘୋଷଣା କଲେ; ଯେଉଁଠି ଦ୍ୟୁମ୍ନ (ପ୍ରଭାବର ଆଲୋକ) ଓ ବସୁତା (ଧନ-ସମୃଦ୍ଧି) ଆନନ୍ଦ କରେ: ପ୍ରଭୃତ (ଅର୍ପିତ) ହବିଷ୍ୟମାନରେ ସମସ୍ତେ ବାଜ (ବଳ/ବିଜୟ)ର ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଲାଭ କରୁନ୍ତୁ।

Mantra 13

मन्दामहे दशतयस्य धासेर्द्विर्यत्पञ्च बिभ्रतो यन्त्यन्ना । किमिष्टाश्व इष्टरश्मिरेत ईशानासस्तरुष ऋञ्जते नॄन् ॥

ଆମେ ଦଶତୟଙ୍କ ଦାନ-ଭାଗରେ ଆନନ୍ଦ କରୁ; ଦ୍ୱି-ପଞ୍ଚ—ଦୁଇଥର ପାଞ୍ଚ—ପୋଷଣର ଧାରାମାନଙ୍କୁ ଧାରି ଅନ୍ନ ନେଇ ଆସନ୍ତି। ଏହା କ’ଣ—ଇଷ୍ଟାଶ୍ୱ, ଇଷ୍ଟରଶ୍ମି? ଏହି ଅଧିପତିମାନେ, ଅଜେୟ, ଆଗକୁ ଧାଇ ନରମାନଙ୍କୁ ଗତିରେ ପ୍ରବର୍ତ୍ତାନ୍ତି।

Mantra 14

हिरण्यकर्णं मणिग्रीवमर्णस्तन्नो विश्वे वरिवस्यन्तु देवाः । अर्यो गिरः सद्य आ जग्मुषीरोस्राश्चाकन्तूभयेष्वस्मे ॥

ସୁବର୍ଣ୍ଣକର୍ଣ୍ଣ ଓ ମଣିଗ୍ରୀବ ଅର୍ଣସ୍—ଅସ୍ତିତ୍ୱର ସେଇ ପ୍ରବାହ—ପ୍ରତି ଆମ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ପଥକୁ ବିସ୍ତାର କରନ୍ତୁ। ଆର୍ୟ ଗିରଃ (ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାଣୀ) ସତ୍ୱର ଆମ ପାଖକୁ ଆସୁ; ଏବଂ ଉଷା-ଗାଈମାନେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ, ଭିତରେ ଓ ବାହାରେ—ଉଭୟ ଲୋକରେ—ଆମ ପାଇଁ ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଉନ୍ତୁ।

Mantra 15

चत्वारो मा मशर्शारस्य शिश्वस्त्रयो राज्ञ आयवसस्य जिष्णोः । रथो वां मित्रावरुणा दीर्घाप्साः स्यूमगभस्तिः सूरो नाद्यौत् ॥

ମୋ ପାଇଁ ମଶର୍ଶାରଙ୍କ ସନ୍ତାନ ଚାରି; ବିଜୟୀ ରାଜା ଆୟବସଙ୍କ ତିନି। ହେ ମିତ୍ର-ବରୁଣ, ତୁମ ରଥ—ଦୀର୍ଘପଥବ୍ୟାପୀ ଗତିଯୁକ୍ତ, ସୁଯୋଜିତ ଲଗାମଧାରୀ—ଆଜି ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ହୋଇ ଉଦ୍ଭାସିତ ହେଲା।

Frequently Asked Questions

The hymn chiefly worships Rudra together with the Maruts, his storm-like companions. Rudra is praised as both fierce and healing, while the Maruts represent powerful, coordinated divine energies.

It asks that the sacrifice—especially the Soma offering—reach Rudra properly, so his power becomes protective and healing rather than harmful. It also seeks strength, safe movement, and success for the worshippers.

The Maruts are portrayed as Rudra’s host and as forces that move between heaven and earth. Invoking them with Rudra emphasizes disciplined storm-energy: courage, vitality, and protection working together.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App