Adhyaya 32

Verse 1

नारदौवाच । ततो गच्छेत राजेंद्र सुगंधंलोकविश्रुतम् । सर्वपापविशुद्धात्मा ब्रह्मलोके महीयते

ନାରଦ କହିଲେ—ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ତାପରେ ଲୋକବିଖ୍ୟାତ ସୁଗନ୍ଧ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ସମସ୍ତ ପାପରୁ ଶୁଦ୍ଧ ଆତ୍ମା ବ୍ରହ୍ମଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।

Verse 2

रुद्रावर्तं ततो गच्छेत्तीर्थसेवी नराधिप । तत्र स्नात्वा नरो राजन्स्वर्गलोके महीयते

ତାପରେ, ହେ ନରାଧିପ! ତୀର୍ଥସେବାରେ ନିରତ ରାଜା ରୁଦ୍ରାବର୍ତ୍ତକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ହେ ରାଜନ! ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ମନୁଷ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।

Verse 3

गंगायाश्च नरश्रेष्ठ सरस्वत्याश्च संगमे । स्नातोऽश्वमेधमाप्नोति स्वर्गलोकं च गच्छति

ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଗଙ୍ଗା ଓ ସରସ୍ୱତୀର ସଙ୍ଗମରେ ଯେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ପୁଣ୍ୟ ପାଏ ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକକୁ ଯାଏ।

Verse 4

तत्र कर्णह्रदे स्नात्वा देवमभ्यर्च्य शंकरम् । न दुर्गतिमवाप्नोति स्वर्गलोकं च गच्छति

ସେଠାରେ କର୍ଣ୍ଣହ୍ରଦରେ ସ୍ନାନ କରି ଦେବ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଅର୍ଚ୍ଚନା କଲେ, ମନୁଷ୍ୟ ଦୁର୍ଗତି ପାଏ ନାହିଁ; ସ୍ୱର୍ଗଲୋକକୁ ଯାଏ।

Verse 5

ततः कुब्जाम्रकं गच्छेत्तीर्थसेवी यथाक्रमम् । गोसहस्रमवाप्नोति स्वर्गलोकं च गच्छति

ତାପରେ ଯଥାକ୍ରମେ ତୀର୍ଥସେବାରେ ନିରତ ଯାତ୍ରୀ କୁବ୍ଜାମ୍ରକକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ସେ ସହସ୍ର ଗୋଦାନ ସମ ପୁଣ୍ୟ ପାଏ ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକକୁ ଯାଏ।

Verse 6

अरुंधतीवटं गच्छेत्तीर्थसेवी नराधिप । सामुद्रकमुपस्पृश्य त्रिरात्रोपोषितो नरः

ହେ ନରାଧିପ! ତୀର୍ଥସେବୀ ପୁରୁଷ ଅରୁନ୍ଧତୀ-ବଟକୁ ଯାଉ। ସାମୁଦ୍ରକ ତୀର୍ଥରେ ବିଧିପୂର୍ବକ ସ୍ନାନ କରି ତିନି ରାତି ଉପବାସ ରଖିଲେ ସେ ଏହି ବ୍ରତର ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ।

Verse 7

गोसहस्रफलं विंद्यात्स्वर्गलोकं च गच्छति । ब्रह्मावर्त्तं ततो गच्छेद्ब्रह्मचारी समाहितः

ସେ ହଜାର ଗୋଦାନର ସମାନ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରି ସ୍ୱର୍ଗଲୋକକୁ ଯାଏ। ତାପରେ ସଂଯମୀ, ମନସ୍ଥିର ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ବ୍ରହ୍ମାବର୍ତ୍ତକୁ ଅଗ୍ରସର ହୁଏ।

Verse 8

अश्वमेधमवाप्नोति स्वर्गलोकं च गच्छति । यमुनाप्रभवं गच्छेत्समुपस्पृश्य यामुनम्

ସେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଇ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକକୁ ଯାଏ। ଯମୁନାରେ ବିଧିପୂର୍ବକ ସ୍ନାନ କରି ଯମୁନାପ୍ରଭବ—ଯମୁନାର ଉଦ୍ଗମସ୍ଥାନକୁ—ଯିବା ଉଚିତ।

Verse 9

अश्वमेधफलं लब्ध्वा ब्रह्मलोके महीयते । दर्वीसंक्रमणं प्राप्य तीर्थं त्रैलोक्यविश्रुतम्

ଅଶ୍ୱମେଧର ଫଳ ଲାଭ କରି ସେ ବ୍ରହ୍ମଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ। ପରେ ତ୍ରିଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଦର୍ବୀ-ସଂକ୍ରମଣ ନାମକ ତୀର୍ଥଘାଟକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 10

अश्वमेधमवाप्नोति स्वर्गलोकं च गच्छति । सिंधोश्च प्रभवं गत्वा सिद्धगंधर्वसेवितम्

ସେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଇ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକକୁ ଯାଏ। ସିଦ୍ଧ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ସେବା କରୁଥିବା ସିନ୍ଧୁ (ଇଣ୍ଡସ) ନଦୀର ଉଦ୍ଗମସ୍ଥାନକୁ ଯାଇ ମହାପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ।

Verse 11

तत्रोष्य रजनीः पंच दद्याद्बहुसुवर्णकम् । अथ देवीं समासाद्य नरः परमदुर्गमाम्

ସେଠାରେ ପାଞ୍ଚ ରାତି ବାସ କରି ବହୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ପରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ ଦେବୀଙ୍କୁ ସମୀପ କରି ମନୁଷ୍ୟ ତାଙ୍କ କୃପା ପାଏ।

Verse 12

अश्वमेधमवाप्नोति गच्छेच्चौशनसीं गतिम् । ऋषिकुल्यां समासाद्य वसिष्ठं चैव भारत

ସେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ ଏବଂ ଉଶନସଙ୍କ ଉପଦିଷ୍ଟ ପୁଣ୍ୟଗତିକୁ ଲାଭ କରେ। ହେ ଭାରତ, ଋଷିକୁଲ୍ୟାକୁ ପହଞ୍ଚି ସେ ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ଦର୍ଶନ ମଧ୍ୟ କରେ।

Verse 13

वसिष्ठं समतिक्रम्य सर्वे वर्णा द्विजातयः । ऋषिकुल्यां नरः स्नात्वा ऋषिलोकं प्रपद्यते

ବସିଷ୍ଠ-ସ୍ଥାନକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣର ଦ୍ୱିଜମାନେ ଋଷିକୁଲ୍ୟାରେ ସ୍ନାନ କରି ଋଷିଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।

Verse 14

यदि तत्र वसेन्मासं शाकाहारो नराधिप । भृगुतुंगं समासाद्य वाजिमेधफलं लभेत्

ହେ ନରାଧିପ, ଯଦି କେହି ସେଠାରେ ଏକ ମାସ ଶାକାହାରରେ ବାସ କରେ, ତେବେ ଭୃଗୁତୁଙ୍ଗକୁ ପହଞ୍ଚି ବାଜିମେଧର ଫଳ ପାଏ।

Verse 15

गत्वा वीरप्रमोक्षं च सर्वपापैः प्रमुच्यते । कार्तिकमाघयोश्चैव तीर्थमासाद्य दुर्लभम्

ବୀରପ୍ରମୋକ୍ଷକୁ ଯାଇଲେ ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ; ଏବଂ କାର୍ତ୍ତିକ ଓ ମାଘ ମାସରେ ସେଇ ଦୁର୍ଲଭ ତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚି ମହାଫଳ ପାଏ।

Verse 16

अग्निष्टोमातिरात्राभ्यां फलं प्राप्नोति पुण्यकृत् । ततः संध्यां समासाद्य विद्यातीर्थमनुत्तमम्

ପୁଣ୍ୟକର୍ମୀ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଓ ଅତିରାତ୍ର ଯଜ୍ଞର ସମତୁଳ୍ୟ ଫଳ ପାଏ। ପରେ ସନ୍ଧ୍ୟା-ସ୍ଥାନକୁ ପହଞ୍ଚି ‘ବିଦ୍ୟା-ତୀର୍ଥ’ ନାମକ ଅନୁତ୍ତମ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 17

उपस्पृशेत्स विद्यानां सर्वासां पारगो भवेत् । महाश्रमे वसेद्रात्रिं सर्वपापप्रमोचने

ଆଚମନ କଲେ ସେ ସମସ୍ତ ବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ ହୁଏ। ଏବଂ ସର୍ବପାପ-ପ୍ରମୋଚନକାରୀ ସେଇ ମହାଶ୍ରମରେ ଯଦି ଏକ ରାତି ବାସ କରେ, ତେବେ ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।

Verse 18

एककालं निराहारो लोकान्संवसते शुभान् । षष्ठकालोपवासेन मासमुष्य महालये

ଏକବେଳ ଭୋଜନ କରି ଅନ୍ୟ ସମୟ ନିରାହାର ରହିଲେ ସେ ଶୁଭ ଲୋକମାନଙ୍କରେ ବାସ କରେ। ଏବଂ ଷଷ୍ଠକାଳ ଉପବାସରେ ସେ ଏକ ମାସ ମହାଲୟରେ ନିବାସ ପାଏ।

Verse 19

तीर्णस्तारयते जंतून्दशपूर्वान्दशापरान् । दृष्ट्वा माहेश्वरं पुण्यं परं सुरनमस्कृतम्

ତୀର୍ଥ ପାର ହୋଇ ସେ ଜୀବମାନଙ୍କୁ ତାରେ—ପୂର୍ବର ଦଶ ପୁରୁଷ ଓ ପରର ଦଶ ପୁରୁଷକୁ। ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ନମସ୍କୃତ ପରମ ପୁଣ୍ୟ ମାହେଶ୍ୱର (ଶିବଧାମ) ଦର୍ଶନ କଲେ ଏହି ଫଳ ମିଳେ।

Verse 20

कृतार्थः सर्वकृत्येषु न शोचेन्मरणं क्वचित् । सर्वपापविशुद्धात्मा विंद्याद्बहुसुवर्णकम्

ସମସ୍ତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରେ କୃତାର୍ଥ ହୋଇ ମନୁଷ୍ୟ କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ମୃତ୍ୟୁକୁ ନେଇ ଶୋକ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ସର୍ବପାପରୁ ଶୁଦ୍ଧ ଆତ୍ମା ହୋଇ ସେ ବହୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ (ସମୃଦ୍ଧି/ପୁଣ୍ୟ) ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

Verse 21

अथ वेतसिकां गच्छेत्पितामहनिषेविताम् । अश्वमेधमवाप्नोति गतिं च परमां व्रजेत्

ତେବେ ପିତାମହମାନେ ସେବିତ ବେତସିକା ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ସେଠାକୁ ଯାଇ ଅଶ୍ୱମେଧଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଇ ପରମ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 22

अथ सुंदरिकां तीर्थं प्राप्य सिद्धनिषेविताम् । रूपस्य भागी भवति दृष्टमेतत्पुरातनैः

ତାପରେ ସିଦ୍ଧମାନେ ସେବିତ ସୁନ୍ଦରିକା ତୀର୍ଥକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ ମନୁଷ୍ୟ ରୂପ-ସୌନ୍ଦର୍ୟର ଭାଗୀ ହୁଏ; ଏହା ପୁରାତନମାନେ ଦେଖିଥିଲେ।

Verse 23

ततो ब्राह्मणिकां गत्वा ब्रह्मचारी समाहितः । पद्मवर्णेन यानेन ब्रह्मलोकं प्रपद्यते

ତାପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣିକାକୁ ଯାଇ, ସଂଯମୀ ଓ ସମାହିତ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ପଦ୍ମବର୍ଣ୍ଣ ବିମାନରେ ଆରୋହଣ କରି ବ୍ରହ୍ମଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।

Verse 24

ततश्च नैमिषं गच्छेत्पुण्यं द्विजनिषेवितम् । तत्र नित्यं निवसति ब्रह्मा देवगणैः सह

ତାପରେ ଦ୍ୱିଜମାନେ ସେବିତ ପୁଣ୍ୟ ନୈମିଷାରଣ୍ୟକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ସେଠାରେ ଦେବଗଣ ସହିତ ବ୍ରହ୍ମା ସଦା ବସନ୍ତି।

Verse 25

नैमिषं प्रार्थयानस्य पापस्यार्द्धं प्रणश्यति । प्रविष्टमानस्तु नरः सर्वपापात्प्रमुच्यते

ନୈମିଷକୁ ପାଇବାକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିର ପାପର ଅର୍ଧ ନଶିଯାଏ; କିନ୍ତୁ ଯେ ନର ସେଠାରେ ପ୍ରବେଶ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ।