Adhyaya 8

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ଗଙ୍ଗାଦେବୀଙ୍କ ପରମ ମାହାତ୍ମ୍ୟ ଓ ତାଙ୍କ ତଟରେ ଆଚରଣ ପାଇଁ କଠୋର ନୀତି‑ନିୟମ ଘୋଷିତ ହୋଇଛି। ଭକ୍ତିରେ ଗଙ୍ଗାଜଳ ସ୍ପର୍ଶ, ପାନ କିମ୍ବା ସ୍ନାନକୁ ମହାଯଜ୍ଞସମ ପୁଣ୍ୟଦାୟକ କୁହାଯାଇଛି; ତୀର୍ଥଯାତ୍ରୀଙ୍କୁ ବାଧା ଦେବା କିମ୍ବା ଅପମାନ କରିବା ନରକହେତୁ ବୋଲି ସତର୍କ କରାଯାଇଛି। ତାପରେ ଶୌଚ‑ଶୁଦ୍ଧିର ନିୟମ ଅଧିକ କଠିନ ହୁଏ—ତଟ କିମ୍ବା ଜଳରେ ମଳମୂତ୍ର, ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ, କଫ ଇତ୍ୟାଦି ପକାଇବାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଘୋର, ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ ପାପ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି। ଗଙ୍ଗାତଟରେ କୃତ ପାପ ଅନ୍ୟତ୍ର ଯାଇ ମିଟେ ନାହିଁ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଛି। ଉତ୍ତରାର୍ଧରେ ଇନ୍ଦ୍ର‑ଶଚୀ ଓ ପଦ୍ମଗନ୍ଧା/କ୍ରୌଞ୍ଚୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତକଥା ଦେଇ ଗଙ୍ଗାରେ ଦେହତ୍ୟାଗର, ବିଶେଷକରି ଅସ୍ଥି ଜଳରେ ନିମଗ୍ନ ରହିଲେ, ଦୀର୍ଘ ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସମ୍ମାନ ଓ ବିଷ୍ଣୁଲୋକସାନ୍ନିଧ୍ୟ ମିଳେ ବୋଲି ଦେଖାଯାଇଛି। ଶେଷରେ ମୃତ୍ୟୁକାଳେ “ଗଙ୍ଗା” ନାମୋଚ୍ଚାର କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ମାହାତ୍ମ୍ୟ ସ୍ମରଣ କଲେ ମୋକ୍ଷ ଅଥବା ମହାନ ସ୍ୱର୍ଗଫଳ ମିଳେ ବୋଲି ଉପସଂହାର କରାଯାଇଛି।