Adhyaya 90

Verse 1

सूतौवाच । एवमाकर्ण्य तत्सर्वं समुज्ज्वलस्य भाषितम् । कुंजलः स हि धर्मात्मा प्रत्युवाच सुतं प्रति

ସୂତ କହିଲେ—ସମୁଜ୍ଜ୍ୱଳ କହିଥିବା ସବୁ କଥା ଶୁଣି, ଧର୍ମାତ୍ମା କୁଞ୍ଜଳ ନିଜ ପୁତ୍ର ପ୍ରତି ପ୍ରତ୍ୟୁତ୍ତର ଦେଲା।

Verse 2

कुंजल उवाच । संप्रवक्ष्याम्यहं तात श्रूयतां स्थिरमानसः । सर्वसंदेहविध्वंसं चरित्रं पापनाशनम्

କୁଞ୍ଜଳ କହିଲା—ତାତ, ଏବେ ମୁଁ କହୁଛି; ସ୍ଥିରମନେ ଶୁଣ। ଏହି ଚରିତ୍ର ସମସ୍ତ ସନ୍ଦେହ ନାଶକ ଓ ପାପନାଶକ।

Verse 3

इंद्रलोके प्रववृते संवादो देव कौतुकः । सभायां तस्य देवस्य इंद्रस्यापि महात्मनः

ଇନ୍ଦ୍ରଲୋକରେ ଦେବକୌତୁକରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏକ ସଂବାଦ ଆରମ୍ଭ ହେଲା—ମହାତ୍ମା ଦେବ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସଭାମଣ୍ଡପରେ ମଧ୍ୟ।

Verse 4

देवं द्रष्टुं सहस्राक्षं नारदस्त्वरितं ययौ । समागतं सहस्राक्षः सूर्यतेजःसमप्रभम्

ସହସ୍ରାକ୍ଷ ଦେବ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଉତ୍ସୁକ ହୋଇ ନାରଦ ଶୀଘ୍ର ଗଲେ। ସେଠାରେ ସହସ୍ରାକ୍ଷ ସୂର୍ୟତେଜ ସମ ପ୍ରଭାରେ ଦୀପ୍ତ ହୋଇ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।

Verse 5

तं दृष्ट्वा हर्षमायातः समुत्थाय महामतिः । ददावर्घं च पाद्यं च भक्त्या प्रणतमानसः

ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ମହାମତି ହର୍ଷିତ ହେଲେ; ଉଠି ଭକ୍ତିରେ ନତମନା ହୋଇ ଅର୍ଘ୍ୟ ଓ ପାଦ୍ୟ ଅର୍ପଣ କଲେ।

Verse 6

बद्धांजलिपुटोभूत्वा प्रणाममकरोत्तदा । आसने कोमले पुण्ये विनिवेश्य द्विजोत्तमम्

ତେବେ ସେ ଅଞ୍ଜଳି ବାନ୍ଧି ପ୍ରଣାମ କଲେ; ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ କୋମଳ ଓ ପୁଣ୍ୟ ଆସନରେ ବସାଇ ସମ୍ମାନ କଲେ।

Verse 7

पप्रच्छ प्रणतो भूत्वा श्रद्धया परया युतः । कस्माच्चागमनं तेऽद्य कारणं वद सांप्रतम्

ପ୍ରଣତ ହୋଇ, ପରମ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ସେ ପଚାରିଲେ—“ଆଜି ଆପଣଙ୍କ ଏଠାକୁ ଆଗମନ କାହିଁକି? ଏବେଇ କାରଣ କହନ୍ତୁ।”

Verse 8

इत्युक्तो देवराजेन प्रत्युवाच महामुनिः । भवंतं द्रष्टुमायातः पृथिव्यास्तु पुरंदरः

ଦେବରାଜଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି ମହାମୁନି ପ୍ରତ୍ୟୁତ୍ତର ଦେଲେ— “ହେ ପୁରନ୍ଦର! ତୁମେ ପୃଥିବୀକୁ ଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ଏଠାକୁ ଆସିଛ।”

Verse 9

स्नात्वा पुण्यप्रदेशेषु तीर्थेषु च सुश्रद्धया । देवान्पितॄन्समभ्यर्च्य दृष्ट्वा तीर्थान्यनेकशः

ପୁଣ୍ୟପ୍ରଦେଶର ତୀର୍ଥମାନଙ୍କରେ ଗଭୀର ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ସ୍ନାନ କରି, ଦେବତା ଓ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ଯଥାବିଧି ପୂଜା କରି, (ସେ) ବାରମ୍ବାର ଅନେକ ତୀର୍ଥ ଦର୍ଶନ କଲା।

Verse 10

एतत्ते सर्वमाख्यातं यत्त्वया पृच्छितं पुरा । देवेंद्र उवाच । दृष्टानि पुण्यतीर्थानि सुक्षेत्राणि त्वया मुने

“ତୁମେ ପୂର୍ବେ ଯାହା ପଚାରିଥିଲ, ସେ ସବୁ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଦେଲି।” ଦେବେନ୍ଦ୍ର କହିଲେ— “ହେ ମୁନେ! ତୁମେ ପୁଣ୍ୟତୀର୍ଥ ଓ ଶୁଭ କ୍ଷେତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରିଛ।”

Verse 11

किं तीर्थं प्राप्य मुच्येत ब्रह्मघ्नो ब्रह्महत्यया । सुरापोमुच्यतेपापाद्गोघ्नोहेमापहारकः

କେଉଁ ତୀର୍ଥ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣହନ୍ତା ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ? ଏବଂ କେଉଁ (ତୀର୍ଥ) ଦ୍ୱାରା ସୁରାପାନୀ, ଗୋହନ୍ତା ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣଚୋର ମଧ୍ୟ ପାପମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି?

Verse 12

स्वामिद्रोहान्महाभाग नारीहंता कथं सुखी । नारद उवाच । यानि कानि च तीर्थानि गयादीनि सुरेश्वर

ହେ ମହାଭାଗ! ସ୍ୱାମୀଦ୍ରୋହୀ ଓ ନାରୀହନ୍ତା କିପରି ସୁଖୀ ହେବ? ନାରଦ କହିଲେ— “ହେ ସୁରେଶ୍ୱର! ଗୟା ଆଦି ଯେଉଁ ଯେଉଁ ତୀର୍ଥ ଅଛି…”

Verse 13

तेषां नैव प्रजानामि विशेषं पापनाशनम् । सुपुण्यानि सुदिव्यानि पापघ्नानि समानि च

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପାପନାଶକ ଶକ୍ତିର କୌଣସି ବିଶେଷ ଭେଦ ମୁଁ କେବେ ଜାଣେନି; ସମସ୍ତେ ସମାନଭାବେ ଅତିପୁଣ୍ୟମୟ, ଦିବ୍ୟ ଓ ପାପହର।

Verse 14

सर्वाण्येव सुतीर्थानि जानाम्यहं पुरंदर । अविशेषं विशेषं वै नैव जानामि सांप्रतम्

ହେ ପୁରନ୍ଦର! ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥକୁ ମୁଁ ଜାଣେ; କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ‘ସାଧାରଣ’ ଓ ‘ବିଶେଷ’ର ଭେଦ ମୋତେ ଜଣା ନାହିଁ।

Verse 15

प्रत्ययं क्रियतां देव तीर्थानां गतिदायकम् । एवमाकर्ण्य तद्वाक्यं नारदस्य महात्मनः

ହେ ଦେବ! ତୀର୍ଥଗମନ ଦେଇଥିବା ଦୃଢ଼ ପ୍ରତ୍ୟୟ/ଆଶ୍ୱାସନ ଦିଅ—ଏଭଳି ମହାତ୍ମା ନାରଦଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି…

Verse 16

समाहूतानि चेंद्रेण तीर्थानि भूगतानि च । मूर्तिवर्तीनि दिव्यानि समायातानि शासनात्

ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆହ୍ୱାନରେ, ପୃଥିବୀରେ ଅବସ୍ଥିତ ତୀର୍ଥମାନେ ମଧ୍ୟ—ଦିବ୍ୟ ଓ ମୂର୍ତ୍ତିମାନ—ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଏକତ୍ର ହୋଇ ଆସିଲେ।

Verse 17

बद्धांजलीनि दिव्यानि भूषितानि सुभूषणैः । दिव्यांबराणि स्निग्धानि तेजोवंति च सुव्रत

ସେଇ ଦିବ୍ୟ ତୀର୍ଥମାନେ କରଯୋଡ଼ି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ; ଶୁଭ ଭୂଷଣରେ ଭୂଷିତ, ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ସ୍ନିଗ୍ଧ ଓ ତେଜସ୍ୱୀ—ହେ ସୁବ୍ରତ!

Verse 18

स्त्रीपुंसोश्च स्वरूपाणि कृतानि च विशेषतः । हेमचंदनकाशानि दिव्यरूपधराणि च

ବିଶେଷତଃ ସ୍ତ୍ରୀ ଓ ପୁରୁଷଙ୍କର ରୂପ ଗଢ଼ାଗଲା—ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଚନ୍ଦନ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ, ଦିବ୍ୟରୂପଧାରୀ।

Verse 19

मुक्ताफलस्यवर्णेन प्रभासंति नरेश्वर । तप्तकांचनवर्णानि सारुण्यानि च तत्र वै

ହେ ନରେଶ୍ୱର, ସେମାନେ ମୁକ୍ତାଫଳର ବର୍ଣ୍ଣରେ ଦୀପ୍ତିମାନ; ଏବଂ ସେଠାରେ ତପ୍ତ ସୁବର୍ଣ୍ଣବର୍ଣ୍ଣ, ରକ୍ତିମ ଆଭାରେ ରଞ୍ଜିତ ରୂପମାନ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ।

Verse 20

कति शुक्ल सुपीतानि प्रभावंति सभांतरे । कानि पद्मनिभान्येव मूर्तिवर्तीनि तानि तु

ସଭାମଧ୍ୟରେ କେତେ ଶ୍ୱେତ ଓ କେତେ ଗାଢ଼ ପୀତ ବର୍ଣ୍ଣରେ ଦୀପ୍ତିମାନ? ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଗୁଡ଼ିଏ ପଦ୍ମସଦୃଶ, ସାକାର ମୂର୍ତ୍ତିଧାରୀ?

Verse 21

सूर्यतेजः प्रकाशानि तडित्तेजः समानि च । पावकाभानि चान्यानि प्रभासंति सभांतरे

ସଭାମଧ୍ୟରେ ଅନେକ ଦୀପ୍ତି ପ୍ରକାଶିତ ହେଲା—କିଛି ସୂର୍ଯ୍ୟତେଜ ପରି, କିଛି ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଝଲକ ସମ, ଆଉ କିଛି ଅଗ୍ନିପ୍ରଭା ସଦୃଶ।

Verse 22

सर्वाभरणशोभाढ्यैः प्रशोभंते नरेश्वर । हारकंकणकेयूरमालाभिस्तु सुचंदनैः

ହେ ନରେଶ୍ୱର, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଆଭରଣର ଶୋଭାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୀପ୍ତିମାନ; ହାର, କଙ୍କଣ, କେୟୂର ଓ ମାଳା ଧାରଣ କରି, ସୁଚନ୍ଦନରେ ଅନୁଲେପିତ।

Verse 23

दिव्यचंदनदिग्धानि सुरभीणि गुरूणि च । कमंडलुकराण्येव आयातानि सभांतरे

ଦିବ୍ୟ ଚନ୍ଦନଲେପିତ, ସୁଗନ୍ଧିତ ଓ ଭାରୀ କମଣ୍ଡଲୁ ଆଦି ପାତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ସଭାମଧ୍ୟକୁ ଆସି ପହଞ୍ଚିଲେ।

Verse 24

गंगा च नर्मदा पुण्या चंद्रभागा सरस्वती । देविका बिंबिका कुब्जा कुंजला मंजुला श्रुता

ପବିତ୍ର ନଦୀମାନେ—ଗଙ୍ଗା, ନର୍ମଦା, ପୁଣ୍ୟା, ଚନ୍ଦ୍ରଭାଗା ଓ ସରସ୍ୱତୀ; ତଥା ଦେବିକା, ବିମ୍ବିକା, କୁବ୍ଜା, କୁଞ୍ଜଲା, ମଞ୍ଜୁଲା ଏବଂ ଶ୍ରୁତା।

Verse 25

रंभा भानुमती पुण्या पारा चैव सुघर्घरा । शोणा च सिंधुसौवीरा कावेरी कपिला तथा

ରମ୍ଭା, ଭାନୁମତୀ, ପୁଣ୍ୟା; ଏବଂ ପାରା ଓ ସୁଘର୍ଘରା; ତଥା ଶୋଣା, ସିନ୍ଧୁ-ସୌବୀରା, କାବେରୀ ଓ କପିଲା—ଏମାନେ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର ନଦୀ।

Verse 26

कुमुदा वेदनदी पुण्या सुपुण्या च महेश्वरी । चर्मण्वती तथा ख्याता लोपा चान्या सुकौशिकी

କୁମୁଦା, ବେଦନଦୀ, ପୁଣ୍ୟା, ସୁପୁଣ୍ୟା ଓ ମହେଶ୍ୱରୀ; ତଥା ଖ୍ୟାତ ଚର୍ମଣ୍ୱତୀ; ଏବଂ ଲୋପା ଓ ଅନ୍ୟ ସୁକୌଶିକୀ (ନଦୀ) ଅଛନ୍ତି।

Verse 27

सुहंसी हंसपादा च हंसवेगा मनोरथा । सुरुथास्वारुणा वेणा भद्र वेणा सुपद्मिनी

ସୁହଂସୀ, ହଂସପାଦା, ହଂସବେଗା, ମନୋରଥା; ସୁରୁଥା, ସ୍ୱାରୁଣା, ବେଣା, ଭଦ୍ରା, ବେଣା ଓ ସୁପଦ୍ମିନୀ—ଏହିସବୁ (ନଦୀର) ନାମ ଭାବେ ଗଣିତ।

Verse 28

नाहलीसुमरी चान्या पुण्या चान्या पुलिंदिका । हेमा मनोरथा दिव्या चंद्रिका वेदसंक्रमा

ଗୋଟିଏ (ନଦୀ) ନାହଲୀ-ସୁମରୀ, ଅନ୍ୟଟି ପୁଣ୍ୟା, ଅନ୍ୟଟି ପୁଲିନ୍ଦିକା; ତଥା ହେମା, ମନୋରଥା, ଦିବ୍ୟା, ଚନ୍ଦ୍ରିକା ଓ ବେଦସଂକ୍ରମା—ଏହି (ନାମ) କୁହାଯାଇଛି।

Verse 29

ज्वालाहुताशनी स्वाहा काला चैव कपिंजला । स्वधा च सुकला लिंगा गंभीरा भीमवाहिनी

ଜ୍ୱାଲାହୁତାଶନୀ, ସ୍ୱାହା, କାଳା ଓ କପିଞ୍ଜଲା; ତଥା ସ୍ୱଧା, ସୁକଳା, ଲିଙ୍ଗା, ଗମ୍ଭୀରା ଓ ଭୀମବାହିନୀ—ଏହି (ନାମ) କ୍ରମେ ଗଣାଯାଇଛି।

Verse 30

देवद्रीची वीरवाहा लक्षहोमा अघापहा । पाराशरी हेमगर्भा सुभद्रा वसुपुत्रिका

ଦେବଦ୍ରୀଚୀ, ବୀରବାହା, ଲକ୍ଷହୋମା, ପାପହରା; ତଥା ପାରାଶରୀ, ହେମଗର୍ଭା, ସୁଭଦ୍ରା ଓ ବସୁପୁତ୍ରିକା—ଏହି (ତାହାର) ନାମ।

Verse 31

एता नद्यो महापुण्या मूर्तिमत्यो नरेश्वर । सर्वाभरणशोभाढ्याः कुंभहस्ताः सुपूजिताः

ହେ ନରେଶ୍ୱର! ଏହି ନଦୀମାନେ ମହାପୁଣ୍ୟଦାୟିନୀ—ଦିବ୍ୟ ମୂର୍ତ୍ତିମତୀ; ସମସ୍ତ ଆଭରଣର ଶୋଭାରେ ଭୂଷିତ, ହସ୍ତରେ କୁମ୍ଭ ଧାରଣ କରି, ସୁବିଧିପୂର୍ବକ ପୂଜିତ।

Verse 32

प्रयागः पुष्करश्चैव अर्घदीर्घो मनोरथा । वाराणसी महापुण्या ब्रह्महत्या व्यपोहिनी

ପ୍ରୟାଗ ଓ ପୁଷ୍କର, ତଥା ଅର୍ଘଦୀର୍ଘ ଓ ମନୋରଥା; ଏବଂ ମହାପୁଣ୍ୟମୟୀ ବାରାଣସୀ—ଏହି ତୀର୍ଥମାନେ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ପାପକୁ ମଧ୍ୟ ଦୂର କରନ୍ତି।

Verse 33

द्वारावती प्रभासश्च अवंती नैमिषस्तथा । चंडकश्च महारत्नो महेश्वरकलेश्वरौ

ଦ୍ୱାରାବତୀ, ପ୍ରଭାସ, ଅବନ୍ତୀ ଏବଂ ନୈମିଷ; ତଥା ଚଣ୍ଡକ, ମହାରତ୍ନ, ଏବଂ ଦୁଇ ପବିତ୍ର ଧାମ—ମହେଶ୍ୱର ଓ କଲେଶ୍ୱର।

Verse 34

कलिंजरो ब्रह्मक्षेत्रं माथुरो मानवाहकः । मायाकांती तथान्यानि दिव्यानि विविधानि च

କଲିଞ୍ଜର, ବ୍ରହ୍ମକ୍ଷେତ୍ର, ମଥୁରା ଓ ମାନବାହକ; ମାୟାକାନ୍ତୀ ସହ—ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ନାନାବିଧ ଦିବ୍ୟ ତୀର୍ଥମାନେ।

Verse 35

अष्टषष्टिः सुतीर्थानि नदीनां शतकोटयः । गोदावरीमुखाः सर्वा समायातास्तदाज्ञया

ଅଷ୍ଟଷଷ୍ଟି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥ ଏବଂ ନଦୀମାନଙ୍କ ଶତକୋଟି—ଗୋଦାବରୀ ଆଦି ସମସ୍ତେ—ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଏଠାରେ ସମାଗତ ହେଲେ।

Verse 36

द्वीपानां तु समस्तानि सुतीर्थानि महांति च । मूर्तिलिंगधराण्येव सहस्राक्षं सुरेश्वरम्

ସମସ୍ତ ଦ୍ୱୀପମାନଙ୍କରେ ଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ମହାନ ତୀର୍ଥମାନେ, ଏବଂ ମୂର୍ତ୍ତି-ଲିଙ୍ଗ ଧାରଣ କରୁଥିବା ପବିତ୍ର ରୂପମାନେ—ସମସ୍ତେ ଦେବେଶ୍ୱର ସହସ୍ରାକ୍ଷଙ୍କୁ ଆରାଧନ କରନ୍ତି।

Verse 37

समाजग्मुः समस्तानि तदादेशकराणि च । प्रणेमुर्देवदेवेशं नतशीर्षाणि सर्वशः

ତାପରେ ତାଙ୍କ ଆଦେଶ ପାଳନକାରୀ ସମସ୍ତେ ଏକତ୍ର ସମାଗତ ହେଲେ; ଏବଂ ସବୁଦିଗରୁ ଶିର ନମାଇ ଦେବମାନଙ୍କ ଦେବ, ଦେବେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ।

Verse 38

सूत उवाच । तैः प्रोक्तं तु महातीर्थैर्देवराजं यशस्विनम् । कस्मात्त्वया समाहूता देवदेव वदस्व नः

ସୂତ କହିଲେ—ତେବେ ସେଇ ମହାତୀର୍ଥମାନେ ଯଶସ୍ବୀ ଦେବରାଜଙ୍କୁ କହିଲେ—“ହେ ଦେବଦେବ! ଆପଣ କାହିଁକି ଆମକୁ ଡାକିଛନ୍ତି? ଆମକୁ କହନ୍ତୁ।”

Verse 39

ब्रूहि नः कारणं सर्वं नमस्तुभ्यं सुराधिप । एवमाकर्ण्य तद्वाक्यं देवराजोभ्यभाषत

“ହେ ସୁରାଧିପ! ସମସ୍ତ କାରଣ ଆମକୁ କହନ୍ତୁ; ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।” ଏହି କଥା ଶୁଣି ଦେବରାଜ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।

Verse 40

कः समर्थो महातीर्थो ब्रह्महत्यां व्यपोहितुम् । गोवधाख्यं महापापं स्त्रीवधाख्यमनुत्तमम्

ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାର ପାପକୁ, ଗୋବଧ ନାମକ ମହାପାପକୁ ଏବଂ ସ୍ତ୍ରୀବଧ ନାମକ ଅନୁତ୍ତମ ପାପକୁ ଦୂର କରିବାରେ କେଉଁ ମହାତୀର୍ଥ ସମର୍ଥ?

Verse 41

स्वामिद्रोहाच्च संभूतं सुरापानाच्च दारुणम् । हेमस्तेयात्तथा जातं गुरुनिंदा समुद्भवम्

ଏହା ସ୍ୱାମୀଦ୍ରୋହରୁ ଜନ୍ମେ, ସୁରାପାନରୁ ଭୟଙ୍କର ହୁଏ; ହେମସ୍ତେୟ (ସୁନା ଚୋରି)ରୁ ମଧ୍ୟ ଜାତ, ଗୁରୁନିନ୍ଦାରୁ ଉଦ୍ଭବିତ।

Verse 42

भ्रूणहत्यां महाघोरां नाशयेत्कः समर्थवान् । राजद्रोहान्महापापं बहुपीडाप्रदायकम्

ଅତ୍ୟନ୍ତ ଘୋର ଭ୍ରୂଣହତ୍ୟାର ପାପକୁ କିଏ ନାଶ କରିପାରିବ? ଏବଂ ରାଜଦ୍ରୋହରୁ ଜନ୍ମିଥିବା, ବହୁ ପୀଡା ଦେଇଥିବା ସେଇ ମହାପାପକୁ କିଏ ଦୂର କରିପାରିବ?

Verse 43

मित्रद्रोहात्तथा चान्यदन्यद्विश्वासघातकम् । देवभेदं तथा चान्यं लिंगभेदमतः परम्

ମିତ୍ରଦ୍ରୋହ ଏବଂ ବିଶ୍ୱାସଘାତକ ଅନ୍ୟ ଯେକୌଣସି କର୍ମ; ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭେଦ ସୃଷ୍ଟି କରିବା, ଏବଂ ତାହାଠାରୁ ଅଧିକ ଲିଙ୍ଗଚିହ୍ନ ଆଧାରେ ସମ୍ପ୍ରଦାୟଭେଦ ଘଟାଇବା।

Verse 44

वृत्तिच्छेदं च विप्राणां गोप्रचारप्रणाशनम् । आगारदहनं चान्यद्गृहदीपनकं तथा

ବିପ୍ରମାନଙ୍କ ଜୀବିକା କାଟିଦେବା, ଗୋମାତାଙ୍କ ଚରଣ ଓ ଗତିବିଧି ନଷ୍ଟ କରିବା, ଘର ଜଳାଇଦେବା, ଏବଂ ଏହିପରି ଅନ୍ୟ କର୍ମ—ବାସସ୍ଥାନରେ ଅଗ୍ନି ଲଗାଇବା ଇତ୍ୟାଦି।

Verse 45

षोडशैते महापापा अगम्यागमनं तथा । स्वामित्यागात्समुद्भूतं रणस्थानात्पलायनात्

ଏହିଗୁଡ଼ିକ ଷୋଳ ମହାପାପ—ଯଥା ଅଗମ୍ୟଙ୍କ ପାଖକୁ ଯିବା; ଏବଂ ସ୍ୱାମୀତ୍ୟାଗରୁ ଉଦ୍ଭୂତ ଘୋର ପାପ, ଅର୍ଥାତ୍ ରଣସ୍ଥଳରୁ ପଳାୟନ କରିବା।

Verse 46

एतानि नाशयेत्को वै समर्थस्तीर्थौत्तमः । समर्थो भवतां मध्ये प्रायश्चित्तं विना ध्रुवम्

ହେ ତୀର୍ଥୋତ୍ତମ! ଏହି ପାପଗୁଡ଼ିକୁ ନାଶ କରିବାକୁ କିଏ ସମର୍ଥ? ତୁମମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିଶ୍ଚୟ ଏକଜଣ ସମର୍ଥ ଅଛନ୍ତି, ଯିଏ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ବିନା ମଧ୍ୟ ଏଗୁଡ଼ିକୁ ନାଶ କରିପାରିବେ।

Verse 47

पश्यतां देवतानां च नारदस्य च पश्यतः । ब्रुवंतु सर्वे संचिंत्य विचार्यैवं सुनिश्चितम्

ଦେବମାନେ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ ଏବଂ ନାରଦ ମଧ୍ୟ ସାକ୍ଷୀ ଥିବାବେଳେ, ସମସ୍ତେ ଭଲଭାବେ ଚିନ୍ତା-ବିଚାର କରି, ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ଦୃଢ଼ଭାବେ ନିଶ୍ଚିତ କରି କହନ୍ତୁ।

Verse 48

एवमुक्ते शुभे वाक्ये देवराज्ञामहात्मना । संमंत्र्य तीर्थराजेन प्रोचुः शक्रं सभागतम्

ମହାତ୍ମା ଦେବରାଜ ଏହି ଶୁଭ ବାକ୍ୟ କହିସାରିଲେ, ସେମାନେ ତୀର୍ଥରାଜଙ୍କ ସହ ପରାମର୍ଶ କରି ସଭାକୁ ଆସିଥିବା ଶକ୍ର (ଇନ୍ଦ୍ର)ଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ।

Verse 49

तीर्थान्यूचुः । श्रूयतामभिधास्यामो देवराज नमोस्तु ते । संति वै सर्वतीर्थानि सर्वपापहराणि च

ତୀର୍ଥମାନେ କହିଲେ—“ଶୁଣନ୍ତୁ, ଆମେ ନିବେଦନ କରୁଛୁ। ହେ ଦେବରାଜ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ନିଶ୍ଚୟ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ଅଛି ଏବଂ ସେମାନେ ସର୍ବପାପହର।”

Verse 50

ब्रह्महत्यादिकान्यांश्च त्वया प्रोक्तान्सुरेश्वर । महाघोरान्सुदीप्तांश्च नाशितुं नैव शक्नुमः

ହେ ସୁରେଶ୍ୱର, ଆପଣ କହିଥିବା ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟା ଆଦି ଓ ଅନ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଘୋର, ଦହନଶୀଳ ପାପମାନଙ୍କୁ ନାଶ କରିବାକୁ ଆମେ ସମର୍ଥ ନୁହେଁ।

Verse 51

प्रयागः पुष्करश्चैव अर्घतीर्थमनुत्तमम् । वाराणसी महाभाग समर्था पापनाशिनी

ପ୍ରୟାଗ ଓ ପୁଷ୍କର, ଏବଂ ଅନୁତ୍ତମ ଅର୍ଘତୀର୍ଥ; ହେ ମହାଭାଗ, ବାରାଣସୀ—ଏସବୁ ପାପନାଶରେ ସମର୍ଥ।

Verse 52

महापातकनाशार्थे चत्वारोमितविक्रमाः । उपपातकनाशार्थं चत्वारोमितविक्रमाः

ମହାପାତକ ନାଶ ପାଇଁ ଚାରି ‘ମିତବିକ୍ରମ’ (ନିୟତ ପଦକ୍ଷେପ) ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ; ଉପପାତକ ନାଶ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଚାରି ‘ମିତବିକ୍ରମ’ ହିଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ।

Verse 53

सृष्टा धात्रा च देवेंद्र पुष्कराद्या महाबलाः । एवमाकर्ण्य तद्वाक्यं तीर्थानां सुरराट् ततः

ହେ ଦେବେନ୍ଦ୍ର! ଧାତା (ସ୍ରଷ୍ଟା) ପୁଷ୍କର ଆଦି ମହାବଳ ତୀର୍ଥମାନଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ। ତୀର୍ଥବିଷୟକ ସେହି ବଚନ ଶୁଣି ପରେ ଦେବରାଜ ଇନ୍ଦ୍ର ତେବେ (ଉତ୍ତର ଦେଲେ/କାର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରବୃତ୍ତ ହେଲେ)।

Verse 54

हर्षेण महताविष्टस्तेषां स्तोत्रं चकार सः

ସେ ମହା ହର୍ଷରେ ଆବିଷ୍ଟ ହୋଇ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ତୋତ୍ର ରଚନା କଲେ।

Verse 90

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थमाहात्म्ये । च्यवनचरित्रे नवतितमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀ ପଦ୍ମପୁରାଣର ଭୂମିଖଣ୍ଡରେ, ବେନୋପାଖ୍ୟାନ ଓ ଗୁରୁତୀର୍ଥ-ମାହାତ୍ମ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ ‘ଚ୍ୟବନଚରିତ୍ର’ ନାମକ ନବତିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।