Adhyaya 51

Verse 1

ब्राह्मण्युवाच । गते तस्मिन्दुराचारे गोभिले पापचेतसि । पद्मावती रुरोदाथ दुःखेन महतान्विता

ବ୍ରାହ୍ମଣୀ କହିଲେ—ସେ ଦୁରାଚାରୀ, ପାପଚେତନା ଗୋଭିଲ ଚାଲିଗଲା ପରେ ପଦ୍ମାବତୀ ମହାଦୁଃଖରେ ଆକୁଳ ହୋଇ କାନ୍ଦିଲା।

Verse 2

तस्यास्तु रुदितं श्रुत्वा सख्यः सर्वा द्विजोत्तम । पप्रच्छुस्तां राजकन्यां ताः सर्वाश्च वराननाः

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ! ତାହାର କାନ୍ଦଣା ଶୁଣି ସୁନ୍ଦରମୁଖୀ ସମସ୍ତ ସଖୀମାନେ ସେଇ ରାଜକନ୍ୟାକୁ ପଚାରିଲେ।

Verse 3

कस्माद्रोदिषि भद्रं ते कथयस्व हि चेष्टितम् । क्व गतोऽसौ महाराजो माथुराधिपतिस्तव

ତୁମେ କାହିଁକି କାନ୍ଦୁଛ? ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ—କ’ଣ ଘଟିଲା କହ। ତୁମ ମଥୁରାଧିପତି ସେ ମହାରାଜ କେଉଁଠି ଗଲେ?

Verse 4

येन त्वं हि समाहूता प्रियेत्युक्त्वा वदस्व नः । ता उवाच सुदुःखेन रोदमाना पुनः पुनः

‘ପ୍ରିୟେ’ ବୋଲି କହି ଯେ ତୁମକୁ ଡାକିଥିଲେ, ସେ କଥା ଆମକୁ କହ। ଏଭଳି ପଚାରାଯାଉଥିବାବେଳେ ସେ ଗଭୀର ଦୁଃଖରେ ପୁନଃପୁନଃ କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି କହିଲା।

Verse 5

तया आवेदितं सर्वं यज्जातं दोषसंभवम् । ताभिर्नीता पितुर्गेहं वेपमाना सुदुःखिता

ଦୋଷ ଓ ଅପରାଧରୁ ଯାହା ଘଟିଥିଲା ସେ ସବୁ ସେ କହିଦେଲା। ପରେ ସେଇ ନାରୀମାନେ ତାକୁ ପିତାଙ୍କ ଘରକୁ ନେଇଗଲେ; ସେ କମ୍ପିତ ହୋଇ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ଥିଲା।

Verse 6

मातुः समक्षं तस्यास्तु आचचक्षुस्तदा स्त्रियः । समाकर्ण्य ततो देवी गता सा भर्तृमंदिरम्

ତେବେ ମାତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସେହି ବୃତ୍ତାନ୍ତ ତାକୁ କହିଲେ। ତାହା ଶୁଣି ସେ ଦେବୀ ଭର୍ତ୍ତୃଗୃହକୁ ଗଲା।

Verse 7

भर्तारं श्रावयामास सुतावृत्तांतमेव हि । समाकर्ण्य ततो राजा महादुःखी अजायत

ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଭର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ପୁତ୍ରସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସମଗ୍ର ବୃତ୍ତାନ୍ତ ଶୁଣାଇଲା। ତାହା ଶୁଣି ରାଜା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖୀ ହେଲେ।

Verse 8

यानाच्छादनकं दत्वा परिवारसमन्विताम् । मथुरां प्रेषयामास गता सा प्रियमंदिरम्

ଯାନ ଓ ଆବରଣ ଦେଇ, ପରିବାରସହିତ ତାକୁ ମଥୁରାକୁ ପଠାଇଲେ; ପରେ ସେ ପ୍ରିୟଙ୍କ ଗୃହକୁ ଗଲା।

Verse 9

सुतादोषं समाच्छाद्य पितामाता द्विजोत्तम । उग्रसेनस्तु धर्मात्मा पद्मावतीं समागताम्

ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ପିତାମାତା କନ୍ୟାର ଦୋଷକୁ ଢାକି ରଖିଲେ; ଧର୍ମାତ୍ମା ଉଗ୍ରସେନ ଆସିଥିବା ପଦ୍ମାବତୀଙ୍କୁ ଭେଟିଲେ।

Verse 10

स दृष्ट्वा मुमुदे चाशु उवाचेदं वचः पुनः । त्वया विना न शक्तोस्मि जीवितुं हि वरानने

ତାକୁ ଦେଖି ସେ ତୁରନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ ଏବଂ ପୁନଃ କହିଲେ— “ହେ ସୁନ୍ଦରମୁଖୀ, ତୁମ ବିନା ମୁଁ ସତ୍ୟରେ ବଞ୍ଚି ପାରେନି।”

Verse 11

बहुप्रभासि मे प्रीता गुणशीलैस्तु सर्वदा । भक्त्या सत्येन ते कांते पतिदैवत्यकैर्गुणैः

ହେ ବହୁପ୍ରଭାମୟୀ! ତୁମେ ସଦା ତୁମ ସଦ୍‌ଗୁଣରେ ମୋତେ ପ୍ରିୟ—ଭକ୍ତି, ସତ୍ୟନିଷ୍ଠା, ହେ କାନ୍ତେ, ଏବଂ ପତିକୁ ଦେବତା ଭାବିବା ଗୁଣରେ।

Verse 12

समाभाष्य प्रियां भार्यां पद्मावतीं नरेश्वरः । तया सार्धं स वै रेमे उग्रसेनो नृपोत्तमः

ପ୍ରିୟ ପତ୍ନୀ ପଦ୍ମାବତୀଙ୍କୁ ସ୍ନେହରେ ସମ୍ବୋଧନ କରି, ନରେଶ୍ୱର—ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା ଉଗ୍ରସେନ—ତାଙ୍କ ସହିତ ରମଣ କରି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।

Verse 13

ववृधे दारुणो गर्भः सर्वलोकभयप्रदः । पद्मावती विजानाति तस्य गर्भस्य कारणम्

ସେ ଦାରୁଣ ଗର୍ଭ ବଢ଼ିଲା, ଯାହା ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଭୟ ଦେଉଥିଲା। କିନ୍ତୁ ପଦ୍ମାବତୀ ସେହି ଗର୍ଭର କାରଣ ଜାଣିଥିଲେ।

Verse 14

स्वोदरे वर्द्धमानस्य चिंतयंती दिवानिशम् । अनेन किमु जातेन लोकनाशकरेण वै

ନିଜ ଉଦରରେ ବଢ଼ୁଥିବା ଗର୍ଭକୁ ନେଇ ସେ ଦିନରାତି ଚିନ୍ତା କଲା—‘ଲୋକନାଶକ ଏହା ଜନ୍ମିଲେ କି ଲାଭ?’

Verse 15

अनेनापि न मे कार्यं दुष्टपुत्रेण सांप्रतम् । औषधीं पृच्छते सा तु गर्भपातस्य सर्वतः

ଏବେ ସେ ଦୁଷ୍ଟ ପୁତ୍ର ସହିତ ମୋର କୌଣସି କାମ ନାହିଁ। ତେଣୁ ସେ ଗର୍ଭପାତ ପାଇଁ ଔଷଧିକୁ ସବୁଠାରେ ପଚାରି ଖୋଜୁଥିଲା।

Verse 16

नारी महौषधीं सा हि विंदंती च दिने दिने । गर्भस्य पातनायैव उपाया बहुशः कृताः

ସେ ନାରୀ ଦିନେଦିନେ ମହୌଷଧି ଔଷଧିଗୁଡ଼ିକ ଖୋଜି ପାଉଥିଲା; ଗର୍ଭପାତ ପାଇଁ ମାତ୍ର ଅନେକ ଉପାୟ ପୁନଃପୁନଃ କରାଗଲା।

Verse 17

ववृधे दारुणो गर्भः सर्वलोकभयंकरः । तामुवाच ततो गर्भः पद्मावतीं च मातरम्

ସର୍ବଲୋକଭୟଙ୍କର ଦାରୁଣ ଗର୍ଭ ବଢ଼ିଲା; ତାପରେ ସେ ଗର୍ଭ ନିଜ ମାତା ପଦ୍ମାବତୀଙ୍କୁ କହିଲା।

Verse 18

कस्मात्त्वं व्यथसे मातरौषधीभिर्दिनेदिने । पुण्येन वर्द्धते चायुः पापेनाल्पं तु जीवितम्

ମାଆ, ତୁମେ ଦିନେଦିନେ ଔଷଧି ନେଇ କାହିଁକି ବ୍ୟଥିତ ହେଉଛ? ପୁଣ୍ୟରେ ଆୟୁ ବଢ଼େ, ପାପରେ ଜୀବନ ଅଳ୍ପ ହୁଏ।

Verse 19

आत्मकर्मविपाकेन जीवंति च म्रियंति च । आमगर्भाः प्रयांत्यन्ये अपक्वास्तु महीतले

ନିଜ କର୍ମବିପାକରେ ପ୍ରାଣୀ ଜୀବନ୍ତ ରହେ ଓ ମରେ; କେହି ଅପକ୍ୱ ଗର୍ଭରେ ଥିବାବେଳେ ଚାଲିଯାନ୍ତି, ଆଉ କେହି ଅପକ୍ୱ ହୋଇ ଧରାତଳେ ରହନ୍ତି।

Verse 20

जातमात्रा म्रियंतेऽन्ये कति ते यौवनान्विताः । बाला वृद्धाश्च तरुणा आयुषोवशतां गताः

କେହି ଜନ୍ମମାତ୍ରେ ମରିଯାନ୍ତି; ଯୌବନ ପ୍ରାପ୍ତ କରୁଥିବା ଲୋକ କେତେ ଅଳ୍ପ! ଶିଶୁ, ବୃଦ୍ଧ ଓ ତରୁଣ—ସମସ୍ତେ ଆୟୁ (କାଳ)ର ବଶରେ ହରାଯାନ୍ତି।

Verse 21

सर्वे कर्मविपाकेन जीवंति च म्रियंति च । ओषध्यो मंत्रदेवाश्च निमित्ताः स्युर्न संशयः

ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ କର୍ମବିପାକର ଫଳରେ ହିଁ ବଞ୍ଚନ୍ତି ଓ ମରନ୍ତି। ଔଷଧ, ମନ୍ତ୍ର ଓ ଦେବତାମାନେ କେବଳ ନିମିତ୍ତକାରଣ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 22

मामेव हि न जानासि भवती यादृशो ह्यहम् । दृष्टः श्रुतस्त्वया पूर्वं कालनेमिर्महाबलः

ତୁମେ ମୋତେ ଚିହ୍ନୁନାହ—ମୁଁ ପ୍ରକୃତରେ ଯେପରି। ପୂର୍ବେ ତୁମେ ମହାବଳୀ କାଳନେମିଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲ ଓ ତାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣିଥିଲ।

Verse 23

दानवानां महावीर्यस्त्रैलोक्यस्य भयप्रदः । देवासुरे महायुद्धे हतोहं विष्णुना पुरा

ମୁଁ ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମହାବୀର, ତ୍ରିଲୋକକୁ ଭୟ ଦେଉଥିଲି। ଦେବ-ଅସୁର ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ପୂର୍ବେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ହତ ହୋଇଥିଲି।

Verse 24

साधयितुं च तद्वैरमागतोऽस्मि तवोदरम् । साहसं च श्रमं मातर्मा कुरुष्व दिन दिने

ସେଇ ବୈର ସାଧନ କରିବାକୁ ମୁଁ ତୁମ ଉଦରକୁ ଆସିଛି। ମା, ଦିନେଦିନେ ଅତିସାହସୀ ଶ୍ରମ ଓ କଷ୍ଟ କରନି।

Verse 25

एवमुक्त्वा द्विजश्रेष्ठ मातरं विरराम सः । मातोद्यमं परित्यज्य महादुःखादभूत्तदा

ଏପରି କହି, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ମାତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ନିରବ ହେଲା। ମାତା ନିଜ ଉଦ୍ୟମ ତ୍ୟାଗ କରି, ସେତେବେଳେ ମହାଦୁଃଖରେ ଆକୁଳ ହେଲେ।

Verse 26

दशाब्दाश्च गता यावत्तावद्वृद्धिमवाप्तवान् । पश्चाज्जज्ञे महातेजाः कंसोभूत्स महाबलः

ଦଶ ବର୍ଷ ଅତିତ ହେବା ସହିତ ସେ ପରିପକ୍ୱତା ପ୍ରାପ୍ତ କଲା; ପରେ ମହାତେଜସ୍ବୀ ମହାବଳୀ କଂସ ଜନ୍ମ ନେଲା।

Verse 27

येन संत्रासिता लोकास्त्रैलोक्यस्य निवासिनः । यो हतो वासुदेवेन गतो मोक्षं न संशयः

ଯାହାଦ୍ୱାରା ତ୍ରିଲୋକର ନିବାସୀମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇଥିଲେ, ସେ ବାସୁଦେବଙ୍କ ହାତରେ ହତ ହୋଇ ମୋକ୍ଷ ପାଏ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

Verse 28

एवं श्रुतं मया कांत भविष्यं तु भविष्यति । पुराणेष्वेव सर्वेषु निश्चितं कथितं तव

ହେ କାନ୍ତ, ମୁଁ ଏଭଳି ଶୁଣିଛି; ଯାହା ଭବିତବ୍ୟ, ତାହା ନିଶ୍ଚୟ ଘଟିବ। ସମସ୍ତ ପୁରାଣରେ ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତୁମକୁ କହାଯାଇଛି।

Verse 29

पितृगेहेस्थिता कन्या नाशमेवं प्रयाति सा । गृहावासाय मे कांत कन्या मोहं न कारयेत्

ପିତୃଗୃହରେ ରହୁଥିବା କନ୍ୟା ଏଭଳି ଭାବେ ନାଶକୁ ପହଞ୍ଚେ। ତେଣୁ, ହେ କାନ୍ତ, ଗୃହବାସ ପାଇଁ କନ୍ୟାକୁ ମୋହର କାରଣ ହେବାକୁ ଦିଅନି।

Verse 30

इमां दुष्टां महापापां परित्यज्य स्थिरो भव । प्राप्तव्यं तु महापापं दुःखं दारुणमेव च

ଏହି ଦୁଷ୍ଟା ମହାପାପିନୀକୁ ପରିତ୍ୟାଗ କରି ସ୍ଥିର ରୁହ; ନଚେତ୍ ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ମହାପାପ ଓ ଭୟଙ୍କର ଦୁଃଖ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବ।

Verse 31

लोके श्रेयःकरं कांत तद्भुंक्ष्व त्वं मया सह । शूकर्युवाच । एतद्वाक्यं सुमंत्रं तु श्रुत्वा स हि द्विजोत्तमः

“ପ୍ରିୟେ, ଏହା ଲୋକମଙ୍ଗଳକର; ମୋ ସହ ଏହା ଭୋଗ କର।” ଶୂକରୀ କହିଲା। ସୁମନ୍ତ୍ରଙ୍କ ଏହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ…

Verse 32

त्यागे मतिं चकारासौ समाहूता ह्यहं तदा । सकलं वस्त्रशृंगारं मम दत्तं शुभे शृणु

ତାପରେ ସେ ତ୍ୟାଗର ନିଶ୍ଚୟ କଲା। ସେତେବେଳେ ମୋତେ ଡାକାଗଲା; ଶୁଣ, ହେ ଶୁଭେ—ସେ ନିଜର ସମସ୍ତ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅଳଙ୍କାର ମୋତେ ଦେଇଦେଲା।

Verse 33

तवैव दुर्नयैर्विप्रः शिवशर्मा द्विजोत्तमः । गतो वै मतिमान्दुष्टे कुलदुष्टप्रचारिणि

ତୋର ଦୁରାଚାର ହେତୁ ହିଁ ସେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଶିବଶର୍ମା ଚାଲିଗଲେ, ହେ ଦୁଷ୍ଟେ, ଯେ କୁଳରେ କଳଙ୍କ ପ୍ରଚାର କରୁଛୁ।

Verse 34

यत्र ते तिष्ठते भर्ता तत्र गच्छ न संशयः । तव यद्रोचते स्थानं यथादिष्टं तथा कुरु

ତୋର ସ୍ୱାମୀ ଯେଉଁଠାରେ ରହୁଛନ୍ତି ସେଠାକୁ ଯା—ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ତୋତେ ଯେଉଁ ସ୍ଥାନ ଭଲ ଲାଗେ, ସେଠାରେ ଯେପରି ଆଦେଶ ମିଳିଛି ସେପରି କର।

Verse 35

एवमुक्त्वा महाभागे पितृमातृकुटुंबकैः । परित्यक्ता गता शीघ्रं निर्लज्जाहं वरानने

“ଏପରି କହି, ହେ ମହାଭାଗେ, ପିତା-ମାତା ଓ କୁଟୁମ୍ବଜନ ମୋତେ ପରିତ୍ୟାଗ କଲେ। ହେ ବରାନନେ, ମୁଁ ନିର୍ଲଜ୍ଜ ହୋଇ ଶୀଘ୍ର ଚାଲିଗଲି।”

Verse 36

न लभाम्यहमेवापि वासस्थानं सुखं शुभे । भर्त्सयंति च मां लोकाः पुंश्चलीयं समागता

ହେ ଶୁଭେ! ମୋତେ ରହିବା ପାଇଁ ସୁଖଦ ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ ବାସସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟ ମିଳୁନାହିଁ; ଏକତ୍ର ହୋଇଥିବା ଲୋକେ ମୋତେ ‘ପୁଂଶ୍ଚଳୀ’ ବୋଲି ଗାଳି ଦେଇ ଭର୍ତ୍ସନା କରନ୍ତି।

Verse 37

अटमाना गता देशात्कुलमानेन वर्जिता । देशे गुर्जरके पुण्ये सौराष्ट्रे शिवमंदिरे

ଭ୍ରମଣ କରୁ କରୁ ସେ ନିଜ ଦେଶ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଗଲା, କୁଳମାନର ଗର୍ବ ହେତୁ ପରିତ୍ୟକ୍ତା ହୋଇ; ପୁଣ୍ୟ ଗୁର୍ଜରଦେଶର ସୌରାଷ୍ଟ୍ରରେ ସେ ଶିବମନ୍ଦିରକୁ ପହଞ୍ଚିଲା।

Verse 38

वनस्थलेति विख्यातं नगरं वृद्धिसंकुलम् । अतीव पीडिता देवि क्षुधयाहं तदा शृणु

‘ବନସ୍ଥଲା’ ନାମେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସେ ନଗର ଉନ୍ନତି ଓ ସମୃଦ୍ଧିରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା। ହେ ଦେବୀ, ସେତେବେଳେ ମୁଁ ଭୁଖରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୀଡିତ ଥିଲି—ଶୁଣ।

Verse 39

कर्परं हि करे गृह्य भिक्षार्थमुपचक्रमे । गृहिणां द्वारदेशेषु प्रविशामि सुदुःखिता

ହାତରେ ଭିକ୍ଷାପାତ୍ର ଧରି ମୁଁ ଭିକ୍ଷା ପାଇଁ ଆରମ୍ଭ କଲି; ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ଗୃହସ୍ଥମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରଦେଶକୁ ଯାଉଛି।

Verse 40

मम रूपं विपश्यंति लोकाः कुत्संति भामिनि । न ददंते च मे भिक्षां पापा चेयं समागता

ହେ ଭାମିନି! ଲୋକେ ମୋ ରୂପ ଦେଖି ମୋତେ ଘୃଣା କରନ୍ତି; ମୋତେ ଭିକ୍ଷା ମଧ୍ୟ ଦିଅନ୍ତି ନାହିଁ—ଏହି ପାପମୟ ଦଶା ମୋ ପାଖକୁ ଆସିଛି।

Verse 41

एवं दुःखसमाहारा दारिद्र्यपरिपीडिता । अटंत्या च मया दृष्टं गृहमेकमनुत्तमम्

ଏହିପରି ଦୁଃଖସମୂହରେ ଆକ୍ରାନ୍ତା ଓ ଦାରିଦ୍ର୍ୟରେ ପୀଡିତା ହୋଇ, ଭ୍ରମଣ କରୁଥିବାବେଳେ ମୁଁ ଗୋଟିଏ ଅନୁତ୍ତମ ଗୃହ ଦେଖିଲି।

Verse 42

तुंगप्राकारसंवेष्टं वेदशालासमन्वितम् । वेदध्वनिसमाकीर्णं बहुविप्रसमाकुलम्

ସେ ଗୃହ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରାକାରଦ୍ୱାରା ଘେରା, ବେଦଶାଳାସହିତ ସମନ୍ୱିତ ଥିଲା; ବେଦଧ୍ୱନିରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ବହୁ ବିପ୍ରମାନଙ୍କରେ ଭରିଥିଲା।

Verse 43

धनधान्यसमाकीर्णं दासीदासैरलंकृतम् । प्रविवेश गृहं रम्यं लक्ष्मीमुदितमेव तत्

ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ଦାସୀ-ଦାସମାନଙ୍କରେ ଅଲଙ୍କୃତ ସେ ରମ୍ୟ ଗୃହରେ ସେ ପ୍ରବେଶ କଲା; ସେ ଘର ଯେନେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଆନନ୍ଦରେ ହର୍ଷିତ ଥିଲା।

Verse 44

तद्गृहं सर्वतोभद्रं तस्यैव शिवशर्मणः । भिक्षां देहीत्युवाचाथ सुदेवा दुःखपीडिता

ତାପରେ ସେ ଏହି ଶିବଶର୍ମାଙ୍କ ସର୍ବତୋଭଦ୍ର ଗୃହକୁ ଆସିଲା। ଦୁଃଖପୀଡିତା ସୁଦେବା କହିଲା—“ଭିକ୍ଷା ଦିଅନ୍ତୁ।”

Verse 45

शिवशर्माथ शुश्राव भिक्षाशब्दं द्विजोत्तमः । मंगलां नाम वै भार्यां लक्ष्मीरूपां वराननाम्

ତେବେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ ଶିବଶର୍ମା ଭିକ୍ଷାର ଶବ୍ଦ ଶୁଣିଲେ। ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା ‘ମଙ୍ଗଳା’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଲକ୍ଷ୍ମୀସ୍ୱରୂପା ଓ ଅତିସୁନ୍ଦର ମୁଖମଣ୍ଡଳା ଥିଲେ।

Verse 46

तां हसन्प्राह धर्मात्मा शिवशर्मा महामतिः । इयं हि दुर्बला प्राप्ता भिक्षार्थं द्वारमागता

ତାକୁ ଦେଖି ଧର୍ମାତ୍ମା ମହାମତି ଶିବଶର୍ମ ହସି କହିଲେ— “ଏହି ଦୀନ ଦୁର୍ବଳ ନାରୀ ଭିକ୍ଷା ପାଇଁ ଆମ ଦ୍ୱାରକୁ ଆସିଛି।”

Verse 47

समाहूय प्रिये चैनां देहि त्वं भोजनं शुभे । कृपया परयाविष्टा ज्ञात्वा मां तु समागताम्

“ପ୍ରିୟେ, ଏହାକୁ ଡାକି ଆଣ; ହେ ଶୁଭେ, ଏହାକୁ ଭୋଜନ ଦେ। ମୋର ଆଗମନ ଜାଣି ପରମ କୃପାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଏହା କର।”

Verse 48

प्रोवाच मंगला कांतं दास्यामि प्रिय भोजनम् । एवमुक्त्वा च भर्तारं मंगला मंगलान्विता

ମଙ୍ଗଳା ନିଜ କାନ୍ତଙ୍କୁ କହିଲା— “ପ୍ରିୟ, ତୁମେ ଯାହା ପସନ୍ଦ କର, ସେଇ ଭୋଜନ ମୁଁ ଦେବି।” ଏମିତି କହି, ମଙ୍ଗଳସମ୍ପନ୍ନ ମଙ୍ଗଳା ପତିଙ୍କୁ କହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରବୃତ୍ତ ହେଲା।

Verse 49

पुनर्मां भोजयामास मिष्टान्नेन सुदुर्बलाम् । मामुवाच स धर्मात्मा शिवशर्मा महामुनिः

ପୁନର୍ବାର ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ବଳ ମୋତେ ମିଷ୍ଟାନ୍ନ ଖୁଆଇଲେ। ତାପରେ ଧର୍ମାତ୍ମା ମହାମୁନି ଶିବଶର୍ମ ମୋତେ କହିଲେ।

Verse 50

का त्वमत्र समायाता कस्य वा भ्रमसे जगत् । केन कार्येण सर्वत्र कथयस्व ममाग्रतः

“ତୁମେ କିଏ, ଏଠାକୁ ଆସିଛ? କିମ୍ବା କାହାର ନିମିତ୍ତେ ଜଗତରେ ଭ୍ରମଣ କରୁଛ? କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ସର୍ବତ୍ର ଯାଉଛ? ମୋ ସମ୍ମୁଖରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କହ।”

Verse 51

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रे । एकपंचाशत्तमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀପଦ୍ମପୁରାଣର ଭୂମିଖଣ୍ଡରେ ବେନୋପାଖ୍ୟାନାନ୍ତର୍ଗତ ସୁକଳା-ଚରିତ୍ରବର୍ଣ୍ଣନାର ଏକାବନତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।

Verse 52

व्रीडयाधोमुखीजाता दृष्टो भर्ता यदा मया । मंगला चारुसर्वांगी भर्तारमिदमब्रवीत्

ମୁଁ ଯେତେବେଳେ ମୋର ଭର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲି, ଲଜ୍ଜାରେ ମୋର ମୁହଁ ନମିଗଲା। ତେବେ ସର୍ବାଙ୍ଗସୁନ୍ଦରୀ ମଙ୍ଗଳା ନିଜ ଭର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲା।

Verse 53

का चेयं हि समाचक्ष्व त्वां दृष्ट्वा हि विलज्जति । कथयस्व प्रसादेन का च एषा भविष्यति

ଏହି ନାରୀ କିଏ? ସ୍ପଷ୍ଟ କହନ୍ତୁ—ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ସେ ଲଜ୍ଜିତ ହୁଏ। କୃପାକରି କହନ୍ତୁ, ସେ କିଏ ଏବଂ ତାହାର ଆଗକୁ କ’ଣ ହେବ?