Shloka 52
Sauptika Parva, Adhyaya 8 — Dhṛṣṭadyumna-vadha and the Camp’s Nocturnal Rout
Devanagari script
अवरुह्य रथोपस्थात् त्वरमाणो<भिदुद्रुवे । सहस्रचन्द्रविमलं गृहीत्वा चर्म संयुगे
Transliteration
avaruhya rathopasthāt tvaramāṇo 'bhidudruve | sahasracandravimalaṃ gṛhītvā carma saṃyuge ||
Translation
ସଞ୍ଜୟ କହିଲେ: ସେ ରଥମଞ୍ଚରୁ ଝାପି ତଳକୁ ଓହ୍ଲାଇ, ତ୍ୱରାରେ ଦୌଡ଼ି ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲା; ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧର ଘନ ଘମାସାଣ ମଧ୍ୟରେ ସହସ୍ର ଚନ୍ଦ୍ର ସମ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ନିର୍ମଳ ଢାଳ ଧରିନେଲା।
Word by Word
अवरुह्यhaving descended
अवरुह्य:
Karta
TypeVerb
Rootअव-रुह्
Formल्यप् (क्त्वा-प्रत्ययार्थे), कर्तरि, पूर्वकाल (absolutive/gerund)
रथोपस्थात्from the chariot-seat
रथोपस्थात्:
Apadana
TypeNoun
Rootरथ-उपस्थ
FormMasculine, Ablative, Singular
त्वरमाणःhastening
त्वरमाणः:
Karta
TypeVerb
Rootत्वर्
Formशतृ (वर्तमान कृदन्त), Masculine, Nominative, Singular
अभिदुद्रुवेran towards
अभिदुद्रुवे:
Karta
TypeVerb
Rootअभि-द्रु (द्रव्)
Formलिट् (परोक्श/परफेक्ट), Third, Singular, परस्मैपदम्
सहस्रचन्द्रविमलम्spotless like a thousand moons
सहस्रचन्द्रविमलम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसहस्र-चन्द्र-विमल
FormNeuter, Accusative, Singular
गृहीत्वाhaving seized/taken
गृहीत्वा:
Karta
TypeVerb
Rootग्रह्
Formक्त्वा, कर्तरि, पूर्वकाल (absolutive/gerund)
चर्मshield (leather-hide)
चर्म:
Karma
TypeNoun
Rootचर्मन्
FormNeuter, Accusative, Singular
संयुगेin battle
संयुगे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसंयुग
FormNeuter, Locative, Singular
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
स
संजय (Sañjaya)र
रथ (chariot)च
चर्म (shield)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes