Shloka 3
द्रोणपर्व — द्विनवति-तमोऽध्यायः
Sātyaki Pressed by Kauravas; Duryodhana and Kṛtavarmā Engagements
संजय उवाच तथार्जुनेन सम्भग्ने तस्मिंस्तव बलेडनघ । हतवीरे हतोत्साहे पलायनकृतक्षणे,संजयने कहा--निष्पाप नरेश! जब इन्द्रपुत्र अर्जुनने पूर्वोक्त प्रकारसे आपकी सेनाके वीरोंको मारकर उसे हतोत्साह एवं भागनेके लिये विवश कर दिया, सभी सैनिक पलायन करनेका ही अवसर देखने लगे तथा उनके ऊपर निरन्तर श्रेष्ठ बाणोंकी मार पड़ने लगी, उस समय वहाँ संग्राममें कोई भी अर्जुनकी ओर आँख उठाकर देख न सका
sañjaya uvāca tathārjunena sambhagne tasmiṃs tava bale 'nagha | hatavīre hatotsāhe palāyanakṛtakṣaṇe ||
ସଞ୍ଜୟ କହିଲେ—ନିଷ୍ପାପ ରାଜନ୍! ଇନ୍ଦ୍ରପୁତ୍ର ଅର୍ଜୁନ ଏହିପରି ଭାବେ ଆପଣଙ୍କ ସେନାକୁ ଚୂର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲେ—ବୀରମାନେ ନିହତ, ଉତ୍ସାହ ଭଙ୍ଗ, ଏବଂ ସମସ୍ତେ ପଳାୟନ ପାଇଁ କ୍ଷଣମାତ୍ର ଖୋଜୁଥିଲେ—ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାଣମାନଙ୍କ ଅବିରତ ଆଘାତ ମଧ୍ୟରେ ସେଇ ସଙ୍ଗ୍ରାମରେ କେହି ମଧ୍ୟ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଦିଗକୁ ଚକ୍ଷୁ ଉଠାଇ ଦେଖିବାକୁ ସାହସ କରିପାରିଲା ନାହିଁ।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how the fall of key warriors collapses collective morale: when courage and leadership are broken, an army turns from duty to survival. Ethically, it underscores the Kṣatriya ideal that steadfastness is tested not only by weapons but by fear and loss of resolve.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that Arjuna has devastated the Kaurava forces—killing prominent fighters and continuously showering arrows—so that the remaining soldiers look only for a chance to flee and cannot even bear to look at Arjuna in the battle.