Shloka 2
धृतराष्ट्रोपदेशः
Dhṛtarāṣṭra’s Instruction on Rājadharma and Bala
Devanagari script
उक्तो युधिष्ठिरो राजा भवद्वचनमादित: । सच संभश्रुत्य वाक्यं ते प्रशशंस महाद्युति:,“महाराज! मैंने महातेजस्वी राजा युधिष्ठिरके यहाँ जाकर आपका संदेश आरम्भसे ही कह सुनाया। उसे सुनकर उन्होंने आपकी बड़ी प्रशंसा की
Transliteration
ukto yudhiṣṭhiro rājā bhavadvacanam āditaḥ | sa ca saṃbhāṣya śrutvā vākyam te praśaśaṃsa mahādyutiḥ |
Translation
ଆପଣଙ୍କ ବଚନ ଆରମ୍ଭରୁ କହିଦିଆଯାଉଥିବାବେଳେ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଶୁଣିଲେ; ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ସନ୍ଦେଶ ଶୁଣି ସେ ମହାଦ୍ୟୁତି ଆପଣଙ୍କ ବଚନକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଶଂସା କଲେ।
Word by Word
उक्तःhaving been told / was told
उक्तः:
Karta
TypeVerb
Rootवच् (क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
राजाking
राजा:
Karta
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
भवत्-वचनम्your message/words
भवत्-वचनम्:
Karma
TypeNoun
Rootभवत् + वचन (प्रातिपदिक)
Formनपुं, द्वितीया, एकवचन
आदितःfrom the beginning
आदितः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootआदि (प्रातिपदिक; तसिल्-प्रत्ययान्त अव्ययभाव)
सःhe
सः:
Karta
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सम्भश्रुत्यhaving heard attentively
सम्भश्रुत्य:
TypeVerb
Rootसम् + श्रु (ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यपन्त अव्यय, कर्तरि
वाक्यम्speech/statement
वाक्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुं, द्वितीया, एकवचन
तेof you / your
ते:
Sambandha
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन
प्रशशंसpraised
प्रशशंस:
TypeVerb
Rootप्र + शंस्
Formलिट् (परस्मैपद; परोक्षभूत/परफेक्ट), प्रथम, एकवचन
महाद्युतिःthe great-splendored (one)
महाद्युतिः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहाद्युति (प्रातिपदिक)
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaY
YudhiṣṭhiraVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes