Shloka 27
Puṣkara-Śapatha Itihāsa (Agastya–Indra Dispute at the Tīrthas) | पुष्कर-शपथ-आख्यानम्
वृषादार्थिर्वाच (प्रतिग्रहो ब्राह्मणानां सृष्टा वृत्तिरनिन्दिता ।) प्रतिग्रहस्तारयति पुष्टिवैं प्रतिगृह्मुताम् मयि यद् विद्यते वित्त तद् वृणुध्वं तपोधना:
bhīṣma uvāca — vṛṣādarbhiḥ uvāca: pratigraho brāhmaṇānāṃ sṛṣṭā vṛttir aninditā | pratigrahas tārayati puṣṭiṃ vai pratigṛhṇatām | mayi yad vidyate vittaṃ tad vṛṇudhvaṃ tapodhanāḥ ||
ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ—ବୃଷାଦର୍ଭି କହିଲା—ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରତିଗ୍ରହ (ଦାନ ଗ୍ରହଣ) ନିନ୍ଦାହୀନ ଜୀବିକାରୂପେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ। ପ୍ରତିଗ୍ରହ ଗ୍ରହଣକାରୀଙ୍କୁ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ଓ ଭୁଖ ଭଳି କଷ୍ଟରୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ ଏବଂ ପୁଷ୍ଟି-କଲ୍ୟାଣର କାରଣ ହୁଏ। ତେଣୁ, ହେ ତପୋଧନ ଋଷିମାନେ, ମୋ ପାଖରେ ଯେ ଧନ ଅଛି, ତାହା ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse defends pratigraha—accepting gifts—as a dharmically sanctioned and blameless livelihood for Brahmins, emphasizing that it can protect them from hardship (like famine and hunger) and support their well-being.
Within Bhishma’s discourse on dharma, Vṛṣādarbhi addresses ascetics/Brahmins and urges them to accept the wealth he possesses, arguing that receiving such support is legitimate and beneficial for those devoted to austerity.