Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

च्यवन-कुशिक-संवादः

Cyavana–Kuśika Dialogue on Hospitality, Service, and Lineage Questions

भीष्म उवाच त्रिषु वर्णेषु ये पुत्रा ब्राह्मणस्य युधिष्ठिर । वर्णयोश्ष द्वयो: स्यातां यौ राजन्यस्य भारत

bhīṣma uvāca |

triṣu varṇeṣu ye putrā brāhmaṇasya yudhiṣṭhira |

varṇayoś ca dvayoḥ syātāṃ yau rājanyasya bhārata ||

ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ—ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର! ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବୈଶ୍ୟ ଓ ଶୂଦ୍ର—ଏଇ ତିନି ବର୍ଣ୍ଣର ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଯେ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମେ, ଏହି ବିଧାନରେ ସେମାନେ ତିନି ପ୍ରକାର ବୋଲି ବୁଝାଯାନ୍ତି। ଏବଂ ହେ ଭାରତ! କ୍ଷତ୍ରିୟ (ରାଜନ୍ୟ)ଙ୍କର ନିମ୍ନସ୍ଥ ଦୁଇ ବର୍ଣ୍ଣର ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଯେ ପୁତ୍ର ହୁଏ, ସେମାନେ ଦୁଇ ପ୍ରକାର ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

भीष्मःBhishma
भीष्मः:
Karta
TypeNoun
Rootभीष्म
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (Paroksha-bhuta), 3rd, Singular, Parasmaipada
त्रिषुin/among three
त्रिषु:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootत्रि
FormMasculine/Neuter, Locative, Plural
वर्णेषुin the varnas/classes
वर्णेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootवर्ण
FormMasculine, Locative, Plural
येwho/which
ये:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Plural
पुत्राःsons
पुत्राः:
Karta
TypeNoun
Rootपुत्र
FormMasculine, Nominative, Plural
ब्राह्मणस्यof a Brahmin
ब्राह्मणस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootब्राह्मण
FormMasculine, Genitive, Singular
युधिष्ठिरO Yudhishthira
युधिष्ठिर:
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
FormMasculine, Vocative, Singular
वर्णयोःof (two) varnas/classes
वर्णयोः:
Sambandha
TypeNoun
Rootवर्ण
FormMasculine, Genitive, Dual
and
:
TypeIndeclinable
Root
द्वयोःof two
द्वयोः:
Sambandha
TypeAdjective
Rootद्वि
FormMasculine/Neuter, Genitive, Dual
स्याताम्would be / may be (two)
स्याताम्:
TypeVerb
Rootअस्
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Dual, Parasmaipada
यौwhich two / the two who
यौ:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Dual
राजन्यस्यof a Kshatriya (royal class)
राजन्यस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootराजन्य
FormMasculine, Genitive, Singular
भारतO Bharata
भारत:
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhishma
Y
Yudhishthira
B
Bharata (epithet of Yudhishthira)
B
Brahmin (brāhmaṇa)
K
Kshatriya (rājanya)
V
Varṇa