Adhyaya 104
Vighneshvara-Prashna and Deva-Krita Shiva-Stava (Adhyaya 104)
ଋଷିମାନେ ସୂତଙ୍କୁ ପଚାରନ୍ତି—ଗଜମୁଖ ବିନାୟକ ଗଣେଶ୍ୱରଙ୍କ ଜନ୍ମ କିପରି ହେଲା ଏବଂ ବିଘ୍ନ ଉପରେ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି କାହିଁକି ଏତେ ମହାନ। ସୂତ କହନ୍ତି, ଏକ ମହାକାଳିକ ସନ୍ଧିରେ ଇନ୍ଦ୍ର-ଉପେନ୍ଦ୍ର ସହ ଦେବମାନେ ଦୈତ୍ୟପ୍ରେରିତ ବିଘ୍ନ-ଉପଦ୍ରବକୁ ନିବାରି ଧର୍ମରକ୍ଷା ପାଇଁ ଉପାୟ ଖୋଜନ୍ତି। ଏଠାରେ ‘ବିଘ୍ନ’ କେବଳ ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟ ନୁହେଁ, କର୍ମଫଳର ନିୟାମକ; ଦେବମାନେ ଅବିଘ୍ନ ରହିବାକୁ, ମନୁଷ୍ୟମାନେ ପୁତ୍ରଲାଭ ଓ କର୍ମସିଦ୍ଧି ପାଇବାକୁ ଶିବସ୍ତୁତି କରିବା ଓ ଗଣପ/ବିଘ୍ନେଶଙ୍କ ପ୍ରାଦୁର୍ଭାବ ଆବଶ୍ୟକ। ପରେ ଦେବମାନେ ଶିବଙ୍କୁ ବିସ୍ତୃତ ସ୍ତବ କରନ୍ତି—ତାଙ୍କୁ କାଳ, କାଳାଗ୍ନିରୁଦ୍ର, ଓଂକାର, ବେଦ, ପଞ୍ଚାକ୍ଷର ଓ ଗୁଣାତୀତ ପରତତ୍ତ୍ୱ ଭାବେ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି। ଶେଷରେ ଫଳଶ୍ରୁତି—ଭକ୍ତିରେ ଏହି ଦେବକୃତ ଶିବସ୍ତବ ପଢ଼ିଲେ କିମ୍ବା ପଢ଼ାଇଲେ ପରମ ପଦ ମିଳେ; ପରବର୍ତ୍ତୀରେ ବିଘ୍ନେଶ୍ୱରଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କାର୍ଯ୍ୟ ବିସ୍ତାରିତ ହେବ।
Shlokas
Verse 1
इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे पार्वतीविवाहवर्णनं नाम त्र्यधिकशततमो ऽध्यायः ऋषय ऊचुः कथं विनायको जातो गजवक्त्रो गणेश्वरः कथं प्रभावस्तस्यैवं सूत वक्तुमिहार्हसि
ଏହିପରି ଶ୍ରୀଲିଙ୍ଗମହାପୁରାଣର ପୂର୍ବଭାଗରେ ‘ପାର୍ବତୀବିବାହବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ଏକଶେ ଚାରିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ଋଷିମାନେ କହିଲେ—ଗଜମୁଖ ଗଣେଶ୍ୱର ବିନାୟକ କିପରି ଜନ୍ମିଲେ? ତାଙ୍କର ଏପରି ପ୍ରଭାବ କିପରି? ହେ ସୂତ, ଆପଣ ଏଠାରେ କହିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।
Verse 2
सूत उवाच एतस्मिन्नन्तरे देवाः सेन्द्रोपेन्द्राः समेत्य ते धर्मविघ्नं तदा कर्तुं दैत्यानामभवन्द्विजाः
ସୂତ କହିଲେ—ଏହି ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଉପେନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଦେବମାନେ ସମେତ ହୋଇ, ସେ ସମୟରେ ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କ ଧର୍ମକାର୍ଯ୍ୟରେ ବିଘ୍ନ କରିବାକୁ ଦ୍ୱିଜ (ବ୍ରାହ୍ମଣ) ରୂପ ଧାରଣ କଲେ।
Verse 3
असुरा यातुधानाश् च राक्षसाः क्रूरकर्मिणः तामसाश् च तथा चान्ये राजसाश् च तथा भुवि
ପୃଥିବୀରେ ଅସୁର, ଯାତୁଧାନ ଓ ରାକ୍ଷସ—କ୍ରୂର କର୍ମକାରୀ—ତାମସିକ; ଏବଂ ଅନ୍ୟ କେତେକ ରାଜସିକ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।
Verse 4
अविघ्नं यज्ञदानाद्यैः समभ्यर्च्य महेश्वरम् ब्रह्माणं च हरिं विप्रा लब्धेप्सितवरा यतः
ହେ ବିପ୍ରମାନେ, ଯଜ୍ଞ, ଦାନ ଆଦି ଦ୍ୱାରା ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ—ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ହରିଙ୍କୁ—ସମ୍ୟକ୍ ଆରାଧନା କରି ସେମାନେ ନିର୍ବିଘ୍ନ ହେଲେ ଓ ଇଚ୍ଛିତ ବର ପାଇଲେ।
Verse 5
ततो ऽस्माकं सुरश्रेष्ठाः सदा विजयसंभवः तेषां ततस्तु विघ्नार्थम् अविघ्नाय दिवौकसाम्
ତେବେ, ହେ ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଆମ ପକ୍ଷରେ ସଦା ବିଜୟ ନିଶ୍ଚିତ ଥିଲା। ତେଣୁ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବିଘ୍ନ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଏବଂ ଦିବୌକସମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅବିଘ୍ନତା ରଖିବାକୁ ଦିବ୍ୟ ପ୍ରତିଶକ୍ତି ପ୍ରବୃତ୍ତ ହେଲା।
Verse 6
पुत्रार्थं चैव नारीणां नराणां कर्मसिद्धये विघ्नेशं शङ्करं स्रष्टुं गणपं स्तोतुमर्हथ
ନାରୀମାନଙ୍କ ପୁତ୍ରାର୍ଥ ପାଇଁ ଏବଂ ପୁରୁଷମାନଙ୍କ କର୍ମସିଦ୍ଧି ପାଇଁ, ଶଙ୍କର ଯାହାଙ୍କୁ ବିଘ୍ନହର ଓ ସିଦ୍ଧିଦାତା ପ୍ରଭୁ ଭାବେ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି, ସେଇ ଗଣପ—ବିଘ୍ନେଶଙ୍କୁ—ସ୍ତୁତି ଓ ପୂଜା କର।
Verse 7
इत्युक्त्वान्योन्यमनघं तुष्टुवुः शिवमीश्वरम् नमः सर्वात्मने तुभ्यं सर्वज्ञाय पिनाकिने
ଏପରି ପରସ୍ପର କହି ସେମାନେ ନିର୍ମଳ ପରମେଶ୍ୱର ଶିବଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ—“ହେ ସର୍ବାତ୍ମନ୍, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ହେ ସର୍ବଜ୍ଞ, ପିନାକଧାରୀ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।”
Verse 8
अनघाय विरिञ्चाय देव्याः कार्यार्थदायिने अकायायार्थकायाय हरेः कायापहारिणे
ନିଷ୍ପାପ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ବିରିଞ୍ଚ (ବ୍ରହ୍ମା)ଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଦେବୀଙ୍କୁ କାର୍ଯ୍ୟସିଦ୍ଧିର ସାମର୍ଥ୍ୟ ଦେଉଥିବା ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଦେହହୀନ ହୋଇ ମଧ୍ୟ ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପ ଧାରଣ କରୁଥିବା ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଏବଂ ହରି (ବିଷ୍ଣୁ)ଙ୍କ ଦେହାବସ୍ଥାକୁ ମଧ୍ୟ ଲୟ କରୁଥିବା ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
Verse 9
कायान्तस्थामृताधारमण्डलावस्थिताय ते कृतादिभेदकालाय कालवेगाय ते नमः
ଦେହାନ୍ତର୍ଗତ ଅମୃତାଧାର-ମଣ୍ଡଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; କୃତାଦି ଯୁଗଭେଦ କରୁଥିବା କାଳରୂପ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଏବଂ କାଳର ତୀବ୍ର ବେଗ ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
Verse 10
कालाग्निरुद्ररूपाय धर्माद्यष्टपदाय च कालीविशुद्धदेहाय कालिकाकारणाय ते
କାଳାଗ୍ନି-ରୁଦ୍ରରୂପ, ଧର୍ମାଦି ଅଷ୍ଟପଦ-ଆଧାର, କାଳୀଦ୍ୱାରା ବିଶୁଦ୍ଧ ଦେହଧାରୀ, କାଳିକାର କାରଣସ୍ୱରୂପ—ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।
Verse 11
कालकण्ठाय मुख्याय वाहनाय वराय ते अंबिकापतये तुभ्यं हिरण्यपतये नमः
ନୀଳକଣ୍ଠ, ପରମ ମୁଖ୍ୟ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାହନସ୍ୱରୂପ ଓ ବରଦାତା, ଅମ୍ବିକାପତି, ହିରଣ୍ୟ-ସମୃଦ୍ଧିର ଅଧିପତି—ତୁମକୁ ନମଃ।
Verse 12
हिरण्यरेतसे चैव नमः शर्वाय शूलिने कपालदण्डपाशासिचर्माङ्कुशधराय च
ହିରଣ୍ୟରେତସଙ୍କୁ ନମଃ; ଶର୍ବ ଶୂଳଧାରୀଙ୍କୁ ନମଃ; ଯିଏ କପାଳଦଣ୍ଡ, ପାଶ, ଖଡ୍ଗ, ଚର୍ମ ଓ ଅଙ୍କୁଶ ଧାରଣ କରନ୍ତି—ସେଇ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ।
Verse 13
पतये हैमवत्याश् च हेमशुक्लाय ते नमः पीतशुक्लाय रक्षार्थं सुराणां कृष्णवर्त्मने
ହୈମବତୀ (ପାର୍ବତୀ)ଙ୍କ ପତି, ହେମ-ଶୁକ୍ଳ ତେଜସ୍ୱୀ—ତୁମକୁ ନମଃ। ଦେବମାନଙ୍କ ରକ୍ଷାର୍ଥେ ପୀତ-ଶୁକ୍ଳ ରୂପ, କୃଷ୍ଣବର୍ତ୍ମା (ଗୁହ୍ୟ ପଥଧାରୀ)—ତୁମକୁ ନମଃ।
Verse 14
पञ्चमाय महापञ्चयज्ञिनां फलदाय च पञ्चास्यफणिहाराय पञ्चाक्षरमयाय ते
ପଞ୍ଚମ (ପଞ୍ଚକୁ ଅତୀତ) ସ୍ୱରୂପ, ମହାପଞ୍ଚଯଜ୍ଞ କରୁଥିବାମାନଙ୍କୁ ଫଳଦାତା, ପଞ୍ଚାସ୍ୟରେ ଫଣିହାରଧାରୀ, ପଞ୍ଚାକ୍ଷର (ନମଃ ଶିବାୟ)ମୟ—ତୁମକୁ ନମଃ।
Verse 15
पञ्चधा पञ्चकैवल्यदेवैरर्चितमूर्तये पञ्चाक्षरदृशे तुभ्यं परात्परतराय ते
ପାଞ୍ଚ ପ୍ରକାରେ ପାଞ୍ଚ କୈବଲ୍ୟ-ଦେବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅର୍ଚ୍ଚିତ ମୂର୍ତ୍ତିସ୍ୱରୂପ, ପଞ୍ଚାକ୍ଷରୀ ‘ନମଃ ଶିବାୟ’ ଦର୍ଶନମନ୍ତ୍ରରେ ପ୍ରକାଶିତ ପରାତ୍ପର, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
Verse 16
षोडशस्वरवज्राङ्गवक्त्रायाक्षयरूपिणे कादिपञ्चकहस्ताय चादिहस्ताय ते नमः
ଷୋଳ ପବିତ୍ର ସ୍ୱରର ବଜ୍ରଶକ୍ତିରେ ଦୀପ୍ତ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ, ଅକ୍ଷୟ ସ୍ୱରୂପ, ‘କ’ ଆଦି ପଞ୍ଚକ ବର୍ଣ୍ଣସମୂହକୁ ହସ୍ତଶକ୍ତି (ମନ୍ତ୍ରବଳ) ଭାବେ ଧାରଣକାରୀ, ଏବଂ ସ୍ୱୟଂ ଆଦିହସ୍ତ—ପ୍ରଥମ କର୍ତ୍ତୃତ୍ୱ—ଆପଣଙ୍କୁ ନମଃ।
Verse 17
टादिपादाय रुद्राय तादिपादाय ते नमः पादिमेण्ढ्राय यद्यङ्गधातुसप्तकधारिणे
ଟ-ଆଦି ପାଦତତ୍ତ୍ୱସ୍ୱରୂପ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ନମଃ; ତ-ଆଦି ପାଦ-ଆଧାରସ୍ୱରୂପ ଆପଣଙ୍କୁ ନମଃ। ପାଦ-ଆଧାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇ ଦେହର ଅଙ୍ଗ ଓ ସପ୍ତଧାତୁ ଧାରଣକାରୀ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
Verse 18
शान्तात्मरूपिणे साक्षात् क्षदन्तक्रोधिने नमः लवरेफहलाङ्गाय निरङ्गाय च ते नमः
ଶାନ୍ତାତ୍ମସ୍ୱରୂପ, ସାକ୍ଷାତ୍ ତତ୍ତ୍ୱପ୍ରକାଶ, ଏବଂ କ୍ରୋଧକୁ କ୍ଷୟ କରି ଭସ୍ମ କରୁଥିବା ଆପଣଙ୍କୁ ନମଃ। ‘ଲ-ଭ-ର-ରେ-ଫ-ହ-ଲାଙ୍ଗ’ ଅକ୍ଷରଦେହସ୍ୱରୂପ ଆପଣଙ୍କୁ ନମଃ; ଏବଂ ନିରଙ୍ଗ, ନିର୍ମଳ, ନିରାକାର ଆପଣଙ୍କୁ ପୁନଃ ନମସ୍କାର।
Verse 19
सर्वेषाम् एव भूतानां हृदि निःस्वनकारिणे भ्रुवोर् अन्ते सदा सद्भिर् दृष्टायात्यन्तभानवे
ସମସ୍ତ ଭୂତଜୀବଙ୍କ ହୃଦୟରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଅନ୍ତର୍ନାଦ ଜଗାଇଦେଉଥିବା, ଏବଂ ଭ୍ରୂଦ୍ୱୟର ଅନ୍ତସ୍ଥାନରେ ସଦା ସତ୍ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦର୍ଶିତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭାନୁସ୍ୱରୂପଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
Verse 20
भानुसोमाग्निनेत्राय परमात्मस्वरूपिणे गुणत्रयोपरिस्थाय तीर्थपादाय ते नमः
ଯାହାଙ୍କ ନେତ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି; ଯିଏ ପରମାତ୍ମସ୍ୱରୂପ; ତ୍ରିଗୁଣାତୀତ; ଯାହାଙ୍କ ପାଦ ନିଜେ ତୀର୍ଥ—ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
Verse 21
तीर्थतत्त्वाय साराय तस्मादपि पराय ते ऋग्यजुःसामवेदाय ओंकाराय नमो नमः
ତୀର୍ଥତତ୍ତ୍ୱ, ସାରସ୍ୱରୂପ, ଏବଂ ତାହାଠାରୁ ମଧ୍ୟ ପରମ—ଆପଣଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର। ଆପଣ ହିଁ ଋଗ୍-ଯଜୁଃ-ସାମ ବେଦ, ଆପଣ ହିଁ ପ୍ରଣବ ଓଂକାର—ନମୋ ନମଃ।
Verse 22
ओङ्कारे त्रिविधं रूपम् आस्थायोपरिवासिने पीताय कृष्णवर्णाय रक्तायात्यन्ततेजसे
ଓଂକାରରେ ଅଧିଷ୍ଠିତ ହୋଇ ସେ ତ୍ରିବିଧ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି—ଊର୍ଧ୍ୱସ୍ଥ ପରାତ୍ପର ପ୍ରଭୁ; ପୀତ, କୃଷ୍ଣବର୍ଣ୍ଣ ଓ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ରୂପ; ଅତ୍ୟନ୍ତ ତେଜସ୍ୱୀ।
Verse 23
स्थानपञ्चकसंस्थाय पञ्चधाण्डबहिः क्रमात् ब्रह्मणे विष्णवे तुभ्यं कुमाराय नमोनमः
ପଞ୍ଚ ସ୍ଥାନରେ ସଂସ୍ଥିତ ଏବଂ କ୍ରମେ ପଞ୍ଚ ଆବରଣର ପରେ ଥିବା—ଆପଣଙ୍କୁ ନମୋ ନମଃ। ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଏବଂ ଆପଣ—ଦିବ୍ୟ କୁମାର (ସ୍କନ୍ଦ)ଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ପ୍ରଣାମ।
Verse 24
अंबायाः परमेशाय सर्वोपरिचराय ते मूलसूक्ष्मस्वरूपाय स्थूलसूक्ष्माय ते नमः
ଅମ୍ବା (ଶକ୍ତି)ଙ୍କ ପରମେଶ୍ୱର, ସମସ୍ତେ ଯାହାଙ୍କୁ ସେବା କରନ୍ତି—ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ମୂଳକାରଣ ଅତିସୂକ୍ଷ୍ମ ସ୍ୱରୂପ ଏବଂ ସ୍ଥୂଳ-ସୂକ୍ଷ୍ମ ଉଭୟ—ଆପଣଙ୍କୁ ନମଃ।
Verse 25
सर्वसंकल्पशून्याय सर्वस्माद्रक्षिताय ते आदिमध्यान्तशून्याय चित्संस्थाय नमोनमः
ହେ ଭଗବାନ! ସମସ୍ତ ସଙ୍କଳ୍ପରୁ ଶୂନ୍ୟ, ସମସ୍ତ ସୀମାବନ୍ଧନରୁ ଅକ୍ଷୁଣ୍ଣ, ଆଦି‑ମଧ୍ୟ‑ଅନ୍ତଶୂନ୍ୟ ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ଚିତ୍ରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ତୁମକୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।
Verse 26
यमाग्निवायुरुद्रांबुसोमशक्रनिशाचरैः दिङ्मुखे दिङ्मुखे नित्यं सगणैः पूजिताय ते
ହେ ପତି! ଯମ, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ, ରୁଦ୍ର, ବରୁଣ (ଜଳାଧିପ), ସୋମ, ଶକ୍ର (ଇନ୍ଦ୍ର) ଏବଂ ନିଶାଚରମାନେ—ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିଗ୍ଦ୍ୱାରରେ—ତୁମ ଗଣମାନଙ୍କ ସହ ନିତ୍ୟ ତୁମକୁ ପୂଜନ୍ତି।
Verse 27
सर्वेषु सर्वदा सर्वमार्गे सम्पूजिताय ते रुद्राय रुद्रनीलाय कद्रुद्राय प्रचेतसे महेश्वराय धीराय नमः साक्षाच्छिवाय ते
ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ସର୍ବଦା, ସର୍ବ ମାର୍ଗରେ ସମ୍ପୂଜିତ ତୁମକୁ—ରୁଦ୍ର, ନୀଳବର୍ଣ୍ଣ ରୁଦ୍ର, ଉଗ୍ର ରୁଦ୍ର, ସର୍ବଜ୍ଞ ପ୍ରଚେତସ; ଧୀର‑ଶାନ୍ତ ମହେଶ୍ୱର—ଏବଂ ସାକ୍ଷାତ୍ ଶିବ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।
Verse 28
अथ शृणु भगवन् स्तवच्छलेन कथितमजेन्द्रमुखैः सुरासुरेशैः /* मखमदनयमाग्निदक्षयज्ञक्षपणविचित्रविचेष्टितं क्षमस्व
ଏବେ, ହେ ଭଗବାନ! ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଦେବ‑ଅସୁରେଶମାନେ ସ୍ତବର ଛଳରେ ଯାହା କହିଛନ୍ତି, ଶୁଣନ୍ତୁ। ମଖର ଦମନ, ମଦନର ଗର୍ବଭଙ୍ଗ, ଯମ‑ଅଗ୍ନିର ନିରୋଧ ଏବଂ ଦକ୍ଷଯଜ୍ଞର ଅଦ୍ଭୁତ କ୍ଷପଣ—ଏହି ବିଚିତ୍ର ଲୀଳାକୁ କ୍ଷମା କରନ୍ତୁ।
Verse 29
सूत उवाच यः पठेत्तु स्तवं भक्त्या शक्राग्निप्रमुखैः सुरैः कीर्तितं श्रावयेद्विद्वान् स याति परमां गतिम्
ସୂତ କହିଲେ—ଶକ୍ର‑ଅଗ୍ନି ପ୍ରମୁଖ ଦେବମାନେ କୀର୍ତ୍ତିତ କରିଥିବା ଏହି ସ୍ତବକୁ ଯେ ଭକ୍ତିରେ ପଢ଼େ, ଏବଂ ଯେ ବିଦ୍ୱାନ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଶୁଣାଏ—ସେ ପରମ ଗତିକୁ ପାଏ।
Frequently Asked Questions
The rishis ask how Vināyaka (Gaṇeśvara) was born with an elephant face and why his authority over obstacles is uniquely powerful.
Shiva is praised as Kāla and Kālāgni-Rudra, as Oṃkāra and the very substance of Ṛg–Yajus–Sāma, as pañcākṣara-maya, as the inner Self of all beings, and as transcendent beyond the three guṇas—uniting ritual, mantra, and metaphysics.
The text states that one who recites it with devotion—or a learned person who causes it to be heard—attains paramā gati, the supreme state associated with liberation through Shiva’s grace.
Read Linga Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.