Shloka 53
महादेव्याः आविर्भाव-रूपान्तर-विहारवर्णनम्
Manifestation, Forms, and Divine Play of the Mahādevī
Devanagari script
पुरा भगवती माया जगदुज्जीवनोन्मुखी / ससर्ज सर्वदेवांश्च तथैवासुरमानुषान्
Transliteration
purā bhagavatī māyā jagadujjīvanonmukhī / sasarja sarvadevāṃśca tathaivāsuramānuṣān
Translation
ପୁରାକାଳେ ଜଗତକୁ ଉଜ୍ଜୀବିତ କରିବାକୁ ଉନ୍ମୁଖ ଭଗବତୀ ମାୟା ସମସ୍ତ ଦେବମାନଙ୍କୁ, ତଥା ଅସୁର ଓ ମାନବମାନଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
Word by Word
पुराformerly, in the beginning
पुरा:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
भगवतीdivine, venerable
भगवती:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (feminine nominative singular)
मायाMāyā (creative power/illusion)
माया:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमाया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
जगत्-उज्जीवन-उन्मुखीturned toward enlivening the world
जगत्-उज्जीवन-उन्मुखी:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootजगत् (प्रातिपदिक) + उज्जीवन (प्रातिपदिक) + उन्मुखी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः (तत्पुरुष) — ‘जगतः उज्जीवनम्’ इति लक्ष्यं यस्याः (feminine nominative singular)
ससर्जcreated, brought forth
ससर्ज:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसृज् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
सर्व-देवान्all the gods
सर्व-देवान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; समासः (कर्मधारय)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
तथाthus, likewise
तथा:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formरीति/प्रकारवाचक-अव्यय (adverb: in that manner)
एवindeed, just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चय/अवधारण-अव्यय (particle of emphasis)
असुर-मानुषान्asuras and humans
असुर-मानुषान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअसुर (प्रातिपदिक) + मानुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; समासः (द्वन्द्व)