Shloka 58
Mantrarāja-sādhana Prakāra & Tripurā/Lalitā–Kāmākṣī Tattva
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
भद्रासनविमानस्था नेमुः प्राञ्जलयस्तदा / मनसा निर्मितं धात्रा मध्ये नगरमद्भुतम्
Transliteration
bhadrāsanavimānasthā nemuḥ prāñjalayastadā / manasā nirmitaṃ dhātrā madhye nagaramadbhutam
Translation
ସେତେବେଳେ ଭଦ୍ରାସନ-ବିମାନରେ ଅବସ୍ଥିତ ସେମାନେ ଅଞ୍ଜଳି ଯୋଡ଼ି ପ୍ରଣାମ କଲେ; ଧାତା ମନସା ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ନଗର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ।
Word by Word
भद्रासन-विमान-स्थाःseated/placed in the auspicious-seat aerial car
भद्रासन-विमान-स्थाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootभद्रासन + विमान + स्थ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘भद्रासन-विमाने स्थाः’ (standing/being in the aerial car with auspicious seat)
नेमुःbowed down
नेमुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनम् (धातु)
Formलिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपद
प्राञ्जलयःwith folded hands
प्राञ्जलयः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्राञ्जलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम्—‘अञ्जलिं कृत्वा’ (with folded hands)
तदाthen
तदा:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
मनसाby mind
मनसा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
निर्मितम्created
निर्मितम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिर् + मा (धातु) → निर्मित (कृदन्त/क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त—‘constructed/created’
धात्राby the Creator (Dhātṛ/Brahmā)
धात्रा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootधातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; कर्तृवाचक-नाम (agent noun: creator)
मध्येin the middle
मध्ये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootमध्य (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-एकवचनरूपेण अव्ययीभूतम्; देशवाचक (locative adverb: in the middle)
नगरम्city
नगरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनगर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
अद्भुतम्wonderful
अद्भुतम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअद्भुत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम्