Shloka 97
Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation
Devanagari script
कदंबगोलकाकारा दृष्टसर्वाङ्गदृष्टयः / युवराजस्य सैन्यानि शक्त्यः समानाशयन्
Transliteration
kadaṃbagolakākārā dṛṣṭasarvāṅgadṛṣṭayaḥ / yuvarājasya sainyāni śaktyaḥ samānāśayan
Translation
କଦମ୍ବଗୋଳକ ପରି ଗୋଳାକାର ହୋଇ, ସର୍ବାଙ୍ଗକୁ ଦେଖୁଥିବା ଦୃଷ୍ଟିଧାରିଣୀ ଶକ୍ତିମାନେ ଯୁବରାଜଙ୍କ ସେନାକୁ ସମୂଳେ ନାଶ କଲେ।
Word by Word
कदंबगोलकa kadamba-ball (cluster)
कदंबगोलक:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकदंब (प्रातिपदिक) + गोलक (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयः (कदंबस्य गोलक इव), पुं/नपुं (as member)
आकाराःforms, shapes
आकाराः:
Visheshana (विशेषण)
TypeNoun
Rootआकार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-बहुवचन; बहुव्रीह्यर्थे ‘कदंबगोलकाकारा’ = ‘कदंबगोलकाकाराः’ (having the form of kadamba-balls)
दृष्टseen, looked at
दृष्ट:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदृश् (धातु) → दृष्ट (कृदन्त, क्त)
Formक्त-कृदन्त; समासाङ्गत्वात्
सर्वाङ्गall limbs, entire body
सर्वाङ्ग:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयः (सर्वम् अङ्गम्), नपुंसकलिङ्ग (as member)
दृष्टयःglances
दृष्टयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदृष्टि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-बहुवचन; ‘दृष्टसर्वाङ्गदृष्टयः’ बहुव्रीह्यर्थे
युवराजस्यof the crown prince
युवराजस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुवराज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-एकवचन
सैन्यानिarmies, troops
सैन्यानि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसैन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-बहुवचन
शक्त्यःspears
शक्त्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-बहुवचन
सम्-आनाशयन्destroyed, annihilated
सम्-आनाशयन्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनश् (धातु) + आ (उपसर्ग) + सम् (उपसर्ग) → समानाशयत्
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), प्रथमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपद