Shloka 122
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
सूत उवाच कथयिष्यामि वो विप्राः पृथोर्वैन्यस्य संभवम् / एकाग्राः प्रयताश्चैव शुश्रूषध्वं द्विजोत्तमाः
Transliteration
sūta uvāca kathayiṣyāmi vo viprāḥ pṛthorvainyasya saṃbhavam / ekāgrāḥ prayatāścaiva śuśrūṣadhvaṃ dvijottamāḥ
Translation
ସୂତ କହିଲେ—ହେ ବିପ୍ରମାନେ! ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କୁ ପୃଥୁ ବୈନ୍ୟଙ୍କ ସମ୍ଭବ କଥା କହିବି। ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମମାନେ! ଏକାଗ୍ର ଓ ସଂଯତ ହୋଇ ଶୁଣ।
Word by Word
sūtaḥSūta
sūtaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsūta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (कर्ता) एकवचन (Nominative singular)
uvācasaid
uvāca:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√vac (धातु)
Formलिट् (Perfect); प्रथमपुरुष (3rd person); एकवचन; परस्मैपद
kathayiṣyāmiI will narrate
kathayiṣyāmi:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√kath (धातु)
Formलृट् (Simple future); उत्तमपुरुष (1st person); एकवचन; परस्मैपद
vaḥto you
vaḥ:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootyuzmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी/षष्ठी बहुवचन-एकादेश (Dative/Genitive enclitic); अत्र सम्प्रदानार्थे (to you)
viprāḥO brāhmaṇas
viprāḥ:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootvipra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन (8th/सम्बोधन) बहुवचन (Vocative plural)
pṛthoḥof Pṛthu
pṛthoḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootpṛthu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी (सम्बन्ध) एकवचन (Genitive singular)
vainyasyaof Vainya (son of Vena)
vainyasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootvainya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी (सम्बन्ध) एकवचन (Genitive singular)
saṃbhavamorigin, account (birth/story)
saṃbhavam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsaṃbhava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (कर्म) एकवचन (Accusative singular)
ekāgrāḥattentive, single-pointed
ekāgrāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootekāgra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा बहुवचन (Nominative plural); विशेषण (addressing the listeners)
prayatāḥdisciplined, prepared
prayatāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootprayata (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा बहुवचन (Nominative plural); विशेषण
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
evaindeed
eva:
Prayojaka-nipāta (निपात)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis)
śuśrūṣadhvamlisten attentively / be eager to hear
śuśrūṣadhvam:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√śruṣ (धातु)
Formलोट् (Imperative); मध्यमपुरुष; बहुवचन; आत्मनेपद (2nd pl. impv.: 'listen/attend respectfully')
dvija-uttamāḥO best of the twice-born
dvija-uttamāḥ:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdvija + uttama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन बहुवचन (Vocative plural); षष्ठी-तत्पुरुषः/उपपद-तत्पुरुषः (dvijānām uttamāḥ)