Shloka 10
अधोलोकवर्णनम् (Adholoka-varṇana) — Description of the Lower Worlds and Cosmographic Measures
Devanagari script
तद्वक्ष्यामि समाख्याय सांप्रतैरभिमानिभिः / अभिमानिनोव्यतीता ये तुल्यास्ते सांप्रतैस्त्विह
Transliteration
tadvakṣyāmi samākhyāya sāṃpratairabhimānibhiḥ / abhimāninovyatītā ye tulyāste sāṃprataistviha
Translation
ଏବେ ମୁଁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଅଭିମାନୀ ଦେବମାନଙ୍କୁ ସଂକ୍ଷେପେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରି କହିବି; ଯେ ଅଭିମାନୀ ପୂର୍ବେ ଗତ ହୋଇଛନ୍ତି ଓ ଯେ ସମାନ, ସେମାନେ ଏଠାରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଗଣ୍ୟ।
Word by Word
तत्that (topic/that matter)
तत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
वक्ष्यामिI will speak
वक्ष्यामि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
समाख्यायhaving explained
समाख्याय:
Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसम्-आ-ख्या (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive) from समाख्या; ‘having explained/after stating’
सांप्रतैःby the present (ones)
सांप्रतैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootसांप्रतम् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; विशेषण (adjectival)
अभिमानिभिःby the Abhimānins (personified deities of ego/identification)
अभिमानिभिः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootअभिमानिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन
अभिमानिनःthe Abhimānins
अभिमानिनः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअभिमानिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
व्यतीताःgone by, past
व्यतीताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवि-अती (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
येwho/which
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
तुल्याःequal, similar
तुल्याः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootतुल्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
सांप्रतैःby the present (ones)
सांप्रतैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootसांप्रतम् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; विशेषण
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/विशेषार्थ
इहhere
इह:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)