Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 25
Gāndharva-lakṣaṇa
Traits/Classification of the Gandharvas) and Royal-Genealogical Continuities (Vamśa-prasaṅga
Devanagari script
शशादस्य तु दायादः ककुत्स्थो नाम वीर्यवान् / इन्द्रस्य वृषभूतस्य ककुत्स्थो जयते पुरा
Transliteration
śaśādasya tu dāyādaḥ kakutstho nāma vīryavān / indrasya vṛṣabhūtasya kakutstho jayate purā
Translation
ଶଶାଦଙ୍କ ଦାୟାଦ କକୁତ୍ସ୍ଥ ନାମକ ବୀର୍ୟବାନ ଥିଲେ; ବୃଷଭରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଠାରୁ ପୁରାତନ କାଳରେ କକୁତ୍ସ୍ଥ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
Word by Word
शशादस्यof Śaśāda
शशादस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशशाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; genitive singular
तुbut
तु:
सम्बन्ध (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक-अव्यय (but/indeed)
दायादःheir/descendant
दायादः:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootदायाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ककुत्स्थःKakutstha
ककुत्स्थः:
समानााधिकरण (Apposition/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootककुत्स्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
नामnamed
नाम:
सम्बन्ध (Appositive marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनाम-शब्दः, संज्ञासूचक-अव्यय (name-marker)
वीर्यवान्valiant, powerful
वीर्यवान्:
विशेषण (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवीर्यवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; possessive adjective (-वत्)
इन्द्रस्यof Indra
इन्द्रस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; genitive singular
वृष-भूतस्यwho had become a bull (bull-formed)
वृष-भूतस्य:
विशेषण (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवृष + भूत (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; तत्पुरुषः ‘वृषः भूतो यस्य’ (bull-formed), agreeing with इन्द्रस्य
ककुत्स्थःKakutstha
ककुत्स्थः:
कर्ता (Kartā/कर्ता)
TypeNoun
Rootककुत्स्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
जयतेis born/arises (lit. ‘is victorious’ used as ‘is born’)
जयते:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Rootजि (धातु)
Formलट् (present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
पुराformerly, in ancient times
पुरा:
कालाधिकरण (Kāla-adhikaraṇa/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (formerly/of old)