Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 191
Gāndharva-lakṣaṇa
Traits/Classification of the Gandharvas) and Royal-Genealogical Continuities (Vamśa-prasaṅga
Devanagari script
तक्षस्य दिक्षु विख्याता नाम्ना तक्षशिला पुरी / पुष्करस्यापि वीरस्य विख्याता पुष्करावती
Transliteration
takṣasya dikṣu vikhyātā nāmnā takṣaśilā purī / puṣkarasyāpi vīrasya vikhyātā puṣkarāvatī
Translation
ତକ୍ଷଙ୍କ ନାମରେ ତକ୍ଷଶିଳା ପୁରୀ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା; ଏବଂ ବୀର ପୁଷ୍କରଙ୍କ ପୁଷ୍କରାବତୀ ମଧ୍ୟ ଖ୍ୟାତ ହେଲା।
Word by Word
तक्षस्यof Takṣa
तक्षस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/षष्ठी), एकवचन
दिक्षुin the directions
दिक्षु:
अधिकरण (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिश् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/सप्तमी), बहुवचन
विख्याताrenowned
विख्याता:
विशेषण (Adjectival predicate)
TypeAdjective
Rootवि-ख्यात (कृदन्त; √ख्यै धातु)
Formभूतकृदन्त (Past Passive Participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/प्रथमा), एकवचन
नाम्नाby name
नाम्ना:
करण (Instrumental/करण)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/तृतीया), एकवचन
तक्षशिलाTakṣaśilā
तक्षशिला:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतक्ष + शिला (प्रातिपदिक; समास)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/प्रथमा), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (Takṣa-śilā = ‘Takṣa’s rock/stone’)
पुरीcity
पुरी:
समानााधिकरण (Apposition)
TypeNoun
Rootपुरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/प्रथमा), एकवचन
पुष्करस्यof Puṣkara
पुष्करस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
TypeNoun
Rootपुष्कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/षष्ठी), एकवचन
अपिalso
अपि:
सम्बन्धसूचक (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), समुच्चय/अपि = ‘also’
वीरस्यof the hero
वीरस्य:
सम्बन्ध (Genitive attribute)
TypeNoun
Rootवीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/षष्ठी), एकवचन
विख्याताrenowned
विख्याता:
विशेषण (Adjectival predicate)
TypeAdjective
Rootवि-ख्यात (कृदन्त; √ख्यै धातु)
Formभूतकृदन्त (Past Passive Participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
पुष्करावतीPuṣkarāvatī
पुष्करावती:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुष्कर + वती (प्रातिपदिक; समास)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/प्रथमा), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (Puṣkara-avatī = ‘having/connected with Puṣkara’)