Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 59
Aśauca-vidhi (Rules of Impurity) within Śrāddha-kalpa — Chapter on Testing/Selecting Brahmanas and Honoring the Atithi
Devanagari script
पुष्पमूलफलैर्वापि तुष्टा गच्छेयुरन्ततः / यावन्न श्रपितं चान्नं यावतौष्ण्यं न मुञ्चति
Transliteration
puṣpamūlaphalairvāpi tuṣṭā gaccheyurantataḥ / yāvanna śrapitaṃ cānnaṃ yāvatauṣṇyaṃ na muñcati
Translation
ପୁଷ୍ପ, ମୂଳ ଓ ଫଳ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପିତୃମାନେ ଶେଷରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଗମନ କରନ୍ତି—ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସିଜା ଅନ୍ନ ତାହାର ଉଷ୍ଣତା ଛାଡ଼େ ନାହିଁ।
Word by Word
पुष्प-मूल-फलैःwith flowers, roots, and fruits
पुष्प-मूल-फलैः:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपुष्प (प्रातिपदिक) + मूल (प्रातिपदिक) + फल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण/Instrumental), बहुवचन; समाहार-द्वन्द्वः; English: neuter, instrumental plural
वाor
वा:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात (particle of alternative)
अपिalso/even
अपि:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-अर्थक-निपात (additive particle)
तुष्टाःsatisfied
तुष्टाः:
कर्तृ-विशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootतुष्ट (कृदन्त; √तुष् धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; English: past participle, masculine nominative plural
गच्छेयुःwould go/should depart
गच्छेयुः:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√गम् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्; English: optative, 3rd person plural
अन्ततःfinally/at the end
अन्ततः:
देश/काल-विशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootअन्ततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
यावत्as long as
यावत्:
सम्बन्ध (Correlative marker)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय)
Formपरिमाण/अवधि-बोधक अव्यय (correlative: as long as)
नnot
न:
निषेध (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negation particle)
श्रपितम्cooked/boiled
श्रपितम्:
कर्म-विशेषण (Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootश्रपित (कृदन्त; √श्रप् धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; English: past participle, neuter nom/acc sg
चand
च:
सम्बन्ध/समुच्चय (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
अन्नम्food
अन्नम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअन्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; English: neuter nom/acc sg
यावत्as long as
यावत्:
सम्बन्ध (Correlative marker)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय)
Formपरिमाण/अवधि-बोधक अव्यय (as long as)
औष्ण्यम्warmth/heat
औष्ण्यम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootऔष्ण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; English: neuter nom/acc sg
नnot
न:
निषेध (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negation particle)
मुञ्चतिreleases/loses
मुञ्चति:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√मुच् (धातु)
Formलट् (present indicative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्; English: present, 3rd person singular