Mantra 5

Sukta 52

Sanskrit (Devanagari)

यत् काम कामयमाना इदं कृण्मसि ते हविः । तन्नः सर्वं समृध्यतामथैतस्य हविषो वीहि स्वाहा

IAST Transliteration

yát kā́ma kāmayamānā́ idáṃ kṛṇmási te havíḥ | tán naḥ sárvaṃ samṛ́dhyatām áthaítasya havíṣo vī́hi svā́hā ||

English Translation (Griffith/Whitney)

What, O Kāma, we—desiring—prepare for thee as oblation, may that for us in all things prosper and be fulfilled. Then of this offering do thou partake: Svāhā!

Translation

ହେ କାମ, କାମନା ସହିତ ଆମେ ତୋ ପାଇଁ ଯେ ହବିଷ୍ (ଅର୍ପଣ) ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଛୁ—ସେ ଆମ ପାଇଁ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ସମୃଦ୍ଧ ହେଉ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳିତ ହେଉ। ତାପରେ ଏହି ହବିଷ୍ ତୁ ଗ୍ରହଣ କର: ସ୍ୱାହା!

Word by Word

• यत्: since/that (insofar as)
• यत्: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / यत् (सम्बन्ध-अव्यय)

• काम: O Desire / O Kāma
• काम: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: काम (प्रातिपदिक)

• कामयमानाः: desiring, wishing
• कामयमानाः: Kartā
• Type: Verb (participial adjective)
• Root: √कम् (कामयते) → कामयमान (शतृ/शानच्-प्रत्यय, वर्तमानकाले)

• इदम्: this
• इदम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• कृण्मसि: we make/do
• कृण्मसि: Kartā
• Type: Verb
• Root: √कृ (करोति) — वैदिक-रूप: कृण्मसि

• ते: for you / to you
• ते: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• हविः: oblation
• हविः: Karma
• Type: Noun
• Root: हविस् (प्रातिपदिक)

• तत्: that
• तत्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नः: of us / for us
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सर्वम्: all, entire
• सर्वम्: Kartā
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)

• समृद्ध्यताम्: may it prosper / be fulfilled
• समृद्ध्यताम्: Kartā
• Type: Verb
• Root: सम्-√ऋध् (समृद्ध्यति) / समृद्ध्यते

• अथ: then, and now
• अथ: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)

• एतस्य: of this
• एतस्य: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• हविषः: of the oblation
• हविषः: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: हविस् (प्रातिपदिक)

• वीहि: accept/enjoy (partake)
• वीहि: Kartā
• Type: Verb
• Root: √वी (वेति/वयति) — वैदिक आज्ञार्थ: वीहि

• स्वाहा: svāhā (ritual exclamation)
• स्वाहा: Karaṇa
• Type: Indeclinable
• Root: स्वाहा (निपात/उद्गार)

Attribution

Rishi: Atharvanic (Kāma complex).

Devata: Kāma.

Chandas: Anuṣṭubh (probable).

Mantra Rasa

{"primary_rasa":"shanta","secondary_rasa":"adbhuta","emotional_arc":"From yearning (kāmayamānāḥ) to calm assurance of fulfillment (samṛddhi) and final release (svāhā).","listener_experience":"Grounded confidence; desire feels ‘held’ by ritual order rather than anxious grasping.","intensity":4}