Sutra 33
Devanagari script
दक्षिणा वृत्तिसाम्यं तु दीक्षा तस्याभिषेचनम् ॥ कZ_०१.१९.३३च्द् ॥
Transliteration
dakṣiṇā vṛttisāmyaṃ tu dīkṣā tasyābhiṣecanam
Translation
ତାଙ୍କ ‘ଦକ୍ଷିଣା’ ହେଉଛି ଆଶ୍ରିତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସମ/ନ୍ୟାୟସଙ୍ଗତ ଜୀବିକା‑ବ୍ୟବସ୍ଥା; ତାଙ୍କ ‘ଦୀକ୍ଷା’ ହେଉଛି ତାଙ୍କର ଅଭିଷେକ (ବୈଧ ପଦସ୍ଥାପନ)।
Word by Word
दक्षिणाritual fee; honorarium (dakṣiṇā)
दक्षिणा:
TypeNoun
Rootदक्षिणा
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन
वृत्ति-साम्यम्equality/adequacy of maintenance (livelihood)
वृत्ति-साम्यम्:
TypeNoun
Rootसाम्य
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; समासः—वृत्तेः साम्यम्
तुbut; indeed; however
तु:
TypeParticle
Rootतु
Formअव्यय; विरोध/विशेषार्थक-निपात
दीक्षाinitiation; consecration (dīkṣā)
दीक्षा:
TypeNoun
Rootदीक्षा
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन
तस्यof that; of it; thereof
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
Formसर्वनाम; पुं/नपुंसक, षष्ठी एकवचन
अभिषेचनम्anointing; ceremonial sprinkling (abhiṣecana)
अभिषेचनम्:
TypeVerbal noun (Action noun)
Rootअभि-√सिच् (सिञ्चति)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; ल्युट्-प्रत्ययान्त (अभिषेचन)
Entities Mentioned
R
rājā (king)D
dependents/subjects (implied)FAQs
A norm of fair and balanced livelihood support—avoiding extreme disparity and ensuring stable maintenance for those under the state’s care.