Sutra 34
Devanagari script
हस्तिनामेव तु शुद्धः साम्नाह्यानामुरस्यमौपवाह्यानां जघनं व्यालानां कोट्याविति ॥ कZ_१०.५.३४ ॥
Transliteration
hastinām eva tu śuddhaḥ sāmnāhyānām urasyam aupavāhyānāṃ jaghanaṃ vyālānāṃ koṭyāv iti
Translation
କିନ୍ତୁ ଶୁଦ୍ଧ ବ୍ୟୂହ କେବଳ ହାତୀମାନଙ୍କର—ସାମ୍ନାହ୍ୟ ହାତୀ ଅଗ୍ର/ବକ୍ଷଭାଗରେ, ଔପବାହ୍ୟ ହାତୀ ପଛେ, ଏବଂ ବ୍ୟାଳ ହାତୀ କୋଣାରେ—ଏହିପରି।
Word by Word
हस्तिनाम्of elephants
हस्तिनाम्:
TypeNoun
Rootहस्तिन्
Formषष्ठी-बहुवचनम् (Gen. pl.), पुंलिङ्ग
एवindeed/only
एव:
TypeParticle
Rootएव
Formनिपात (emphatic)
तुbut/and (contrast)
तु:
TypeParticle
Rootतु
Formनिपात (contrastive)
शुद्धःis sound/untainted
शुद्धः:
TypeAdjective
Rootशुद्ध
Formप्रथमा-एकवचनम्, पुंलिङ्ग (agreeing with implied ‘भागः/प्रदेशः’)
साम्नाह्यानाम्of the sāmnāhya (type of elephants)
साम्नाह्यानाम्:
TypeNoun (adjectival)
Rootसाम्नाह्य
Formषष्ठी-बहुवचनम् (Gen. pl.), पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (class-name)
उरस्यin/on the chest
उरस्य:
TypeNoun
Rootउरस्
Formसप्तमी-एकवचनम् (Loc. sg.), नपुंसकलिङ्ग
अौपवाह्यानाम्of the aupavāhya (type of elephants)
अौपवाह्यानाम्:
TypeNoun (adjectival)
Rootऔपवाह्य
Formषष्ठी-बहुवचनम् (Gen. pl.), पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (class-name)
जघनम्the hindquarters
जघनम्:
TypeNoun
Rootजघन
Formप्रथमा/द्वितीया-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्ग (here: nominative as locus/part named)
व्यालानाम्of the vyāla (type of elephants)
व्यालानाम्:
TypeNoun
Rootव्याल
Formषष्ठी-बहुवचनम् (Gen. pl.), पुंलिङ्ग
कोट्याम्in/on the flank/side (at the ‘edge’)
कोट्याम्:
TypeNoun
Rootकोटि
Formसप्तमी-एकवचनम् (Loc. sg.), स्त्रीलिङ्ग
इतिthus
इति:
TypeParticle
Rootइति
Formउद्धरण/समाप्तिसूचक निपात
Entities Mentioned
Ś
śuddha hasti-vyūhaS
sāmnāhya elephantsA
aupavāhya elephantsV
vyāla elephantsFAQs
It enables role clarity and controlled risk: best combat elephants lead, less-suited follow in the rear, and specialized fierce units secure critical angles.