Sutra 71

Devanagari script

तेन काशिकं पौण्ड्रकं च क्षौमं व्याख्यातम् ॥ कZ_०२.११.१०६ ॥

Transliteration

tena kāśikaṃ pauṇḍrakaṃ ca kṣaumaṃ vyākhyātam

Translation

ସେହି (ପୂର୍ବୋକ୍ତ) ମାନଦଣ୍ଡ ଅନୁସାରେ କାଶୀ ଓ ପୌଣ୍ଡ୍ରର କ୍ଷୌମ (ଲିନେନ) ବସ୍ତ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାଖ୍ୟାତ/ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହୁଅନ୍ତି।

Word by Word

• तेन: by that; thereby; with that (i.e., by the foregoing explanation)
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: सर्वनाम-प्रातिपदिकम्; तृतीया-एकवचनम्; नपुंसकलिङ्गम् (करण/हेतु-अर्थे)

• काशिकम्: Kāśika cloth (a textile variety)
• Type: Noun (adjectival)
• Root: काशिक
• Form: प्रातिपदिकम्; द्वितीया-एकवचनम्; नपुंसकलिङ्गम्; (वस्त्र-विशेषस्य नाम)

• पौण्ड्रकम्: Pauṇḍraka cloth (a textile variety)
• Type: Noun (adjectival)
• Root: पौण्ड्रक
• Form: प्रातिपदिकम्; द्वितीया-एकवचनम्; नपुंसकलिङ्गम्; (वस्त्र-विशेषस्य नाम)

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम्

• क्षौमम्: kṣauma (linen/flax cloth)
• Type: Noun (adjectival)
• Root: क्षौम
• Form: प्रातिपदिकम्; द्वितीया-एकवचनम्; नपुंसकलिङ्गम्; (वस्त्र-विशेषः; क्षौम-वस्त्रम्)

• व्याख्यातम्: has been explained/expounded
• Type: Verb (past passive participle)
• Root: वि-आ-ख्या
• Form: कृदन्तः (क्त-प्रत्ययान्त); भूतकर्मणि/कर्मणि प्रयोगे; प्रथमा-एकवचनम्; नपुंसकलिङ्गम्; ‘(एतत्) व्याख्यातम्’ = has been explained

Entities Mentioned

• Kāśī
• Pauṇḍra
• kṣauma (linen)

More Details

FAQs

What administrative function does this sutra serve?

It extends an already-stated grading rule to additional regional linen varieties, enabling uniform valuation for purchase, storage, and revenue accounting.

Why name regions like Kāśī and Pauṇḍra?

Regional labels function as recognized market categories; the state can benchmark expected quality and price by provenance.