Adhyaya 89
Teaching of the One-Principle (Ekatattva) Initiation (एकतत्त्वदीक्षाकथनम्)
ଭଗବାନ ଅଗ୍ନି ବସିଷ୍ଠ ଋଷିଙ୍କୁ ‘ଏକତତ୍ତ୍ୱ-ଦୀକ୍ଷା’ ନାମକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଦୀକ୍ଷାପଦ୍ଧତି କଥାହୁଅନ୍ତି, ଯାହା ଈଶାନ-କଳ୍ପ ଓ ପ୍ରତିଷ୍ଠା-ବିଧିର ପରିସରରେ ସରଳ ଉପାୟ ଭାବେ ଗଣ୍ୟ। ସାଧକ ପ୍ରଥମେ ନିଜେ କ୍ରମାନୁସାରେ ସୂତ୍ରବନ୍ଧ ଆଦି ପୂର୍ବକର୍ମ ସମାପ୍ତ କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ପାଏ। ପରେ କାଳାଗ୍ନିରୁ ଶିବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱଶ୍ରେଣୀକୁ ଏକେ ସମ ପରମ ସତ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ନିବେଶ କରିବା—ଯେପରି ଏକ ସୂତ୍ରରେ ମଣି ଗଠିତ। ଶିବତତ୍ତ୍ୱରୁ ଦେବତା ଆହ୍ୱାନ କରି, ପୂର୍ବୋକ୍ତ ଗର୍ଭାଧାନାଦି ସଂସ୍କାର ମୂଳମନ୍ତ୍ରବଳରେ କରିବା ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ପାଇଁ ଶୁଲ୍କ/ଦକ୍ଷିଣା ଆଦି ସମସ୍ତ ଦେୟ ଅର୍ପଣ କରିବା କୁହାଯାଏ। ଶେଷରେ ତତ୍ତ୍ୱ-ବାତଯୁକ୍ତ ‘ପୂର୍ଣ୍ଣ’ ଦୀକ୍ଷା ଦେଇ, ଏକ ଉପାୟରେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ନିର୍ବାଣସିଦ୍ଧି ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ବୋଲି କହେ। ଉପସଂହାରରେ ଯୋଜନା ଓ ସ୍ଥିରତ୍ୱ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କଳଶରେ ଶିବ-କୁମ୍ଭାଭିଷେକ ହୁଏ।
Shlokas
Verse 1
इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये निर्वाणदीक्षासमापनं नाम अष्टाशीतितमो ऽध्यायः अथोननवतितमो ऽध्यायः एकतत्त्वदीक्षाकथनं ईश्वर उवाच अथैकतात्त्विकी दीक्षा लघुत्वादुपदिश्यते सूत्रबन्धादि कुर्वीत यथायोगं निजात्मना
ଏହିପରି ଆଦିମହାପୁରାଣ ଅଗ୍ନିପୁରାଣରେ ‘ନିର୍ବାଣଦୀକ୍ଷାସମାପନ’ ନାମକ ଅଷ୍ଟାଶୀତିତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା। ଏବେ ଊନନବତିତମ ଅଧ୍ୟାୟ—‘ଏକତତ୍ତ୍ୱଦୀକ୍ଷାକଥନ’ ଆରମ୍ଭ। ଈଶ୍ୱର କହିଲେ—ଏବେ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଥିବାରୁ ‘ଏକତତ୍ତ୍ୱିକ’ ଦୀକ୍ଷା ଉପଦେଶ ହେଉଛି। ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ନିଜେ ସୂତ୍ରବନ୍ଧ ଆଦି ପୂର୍ବକର୍ମ କରିବ।
Verse 2
कालाग्न्यादिशिवान्तानि तत्त्वानि परभावयेत् समतत्त्वे समग्राणि सूत्रे मणिगणानिव
କାଳାଗ୍ନିରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଶିବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱଗୁଡ଼ିକୁ ପରମ ଭାବରେ ଧ୍ୟାନ କରିବ। ସମତତ୍ତ୍ୱରେ ସେମାନେ ସମଗ୍ର ଭାବେ ଏକତ୍ର—ସୂତ୍ରରେ ମଣିଗଣ ପରି।
Verse 3
आवाह्य शिवतत्त्वादि गर्भाधानादि पूर्ववत् मूलेन किन्तु कुर्वीत सर्वशुल्कसमर्पणं
ଶିବତତ୍ତ୍ୱାଦି ଦେବତାଙ୍କୁ ଆବାହନ କରି, ଗର୍ଭାଧାନ ଆଦି କ୍ରିୟାଗୁଡ଼ିକୁ ପୂର୍ବୋକ୍ତ ବିଧିଅନୁସାରେ—କିନ୍ତୁ ମୂଳମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା—କରିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ସମସ୍ତ ଶୁଲ୍କ/ଦକ୍ଷିଣା ଆଦି ଦେବତାଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।
Verse 4
प्रददीत ततः पूर्णां तत्त्ववातोपगर्भितां एकयैव यया शिष्यो निर्वाणमधिगच्छति
ତାପରେ ତତ୍ତ୍ୱର ପ୍ରାଣବାୟୁରେ ଗର୍ଭିତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଦ୍ୟା/ଉପଦେଶକୁ, ଯେଉଁ ଏକମାତ୍ର ବିଧିରେ ଶିଷ୍ୟ ନିର୍ବାଣ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ, ସେହି ବିଧିରେ ଦେବା ଉଚିତ।
Verse 5
योजनायै शिवे चान्यां स्थिरत्वापादनाय च दत्वा पूर्णां प्रकुर्वीत शिवकुम्भाभिषेचनं
ଯୋଜନା କ୍ରିୟା ପାଇଁ ଶିବାଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ କୁମ୍ଭ ଏବଂ ସ୍ଥିରତ୍ୱ ପ୍ରଦାନ ପାଇଁ ଶିବଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ଗୋଟିଏ କୁମ୍ଭ ଦେଇ, ପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣକୁମ୍ଭ ସମର୍ପଣ କରି ଶିବକୁମ୍ଭାଭିଷେକ କରିବା ଉଚିତ।
Frequently Asked Questions
Its concision and unifying method: the entire tattva-series (Kālāgni through Śiva) is contemplated as held within one equal Reality, enabling a complete transmission through a single streamlined procedure.
By framing correct preliminaries, tattva-contemplation, mūla-mantra-based rites, and Śiva-kumbha abhiṣeka as a complete initiatory transmission (pūrṇā) through which the disciple is said to attain nirvāṇa.