Adhyaya 50: The Procedure for the Dharaṇī Vow (Kārtika Dvādaśī Observance)

Verse 1

दुर्वासा उवाच । गत्वा तु पुष्करं तीर्थमगस्त्यो मुनिपुङ्गवः । कार्तिक्यामाजगामाशु पुनर्भद्राश्वमन्दिरम् ॥ ५०.१ ॥

ဒုರ್ವာသာက ဆိုသည်— «မုနိတို့အထွတ် အဂஸ္တျသည် ပုෂ္ကရ တီရ္ထသို့ သွားပြီး ကာရ္တိက လတွင် ဘဒြာශ්ဝ မန္ဒိရသို့ လျင်မြန်စွာ ပြန်လည်ရောက်လာ하였다»။

Verse 2

तमागतं मुनिं प्रेक्ष्य राजा परमधार्मिकः । अर्घपाद्यादिभिः पूज्य कृतासनपरिग्रहम् । उवाच हर्षितो राजा तमृषिं संहितव्रतम् ॥ ५०.२ ॥

ရောက်လာသော မုနိကို မြင်သော် ဓမ္မကို အလွန်လေးစားသော မင်းသည် အရ္ဃျနှင့် ခြေလျှော်ရေ စသည့် ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် ဂုဏ်ပြုကာ ထိုင်ခုံကို စီစဉ်၍ ဧည့်ခံလျက် ဝတ္တရားတည်ကြည်သော ရှိကို ဝမ်းမြောက်စွာ မိန့်ကြား하였다။

Verse 3

राजोवाच । भगवन् कथितं पूर्वं त्वया ऋषिवरोत्तम । द्वादश्याश्वयुजे मासि विधानं तत् कृतं मया । इदानीं कार्तिके मासि यत् स्यात् पुण्यं वदस्व मे ॥ ५०.३ ॥

မင်းက မိန့်တော်မူသည်– «ဘဂဝန်၊ ရှိတို့အထက်မြတ်ဆုံးအရှင်၊ အရှွယုဇလတွင် ဒွါဒသီနေ့၏ ဝိဓာနကို အရှင်က အရင်က ပြောကြားခဲ့ပြီး ကျွန်ုပ်က ထိုပူဇာကို ပြုလုပ်ပြီးပါပြီ။ ယခု ကာတိကလတွင် ရရှိမည့် ကုသိုလ်ပုဏ္ဏာကို ကျွန်ုပ်အား မိန့်ကြားပါ» ဟု။

Verse 4

अगस्त्य उवाच । शृणु राजन् महाबाहो कार्तिके मासि द्वादशीम् । उपोष्य विधिना येन यच्चास्याः प्राप्यते फलम् ॥ ५०.४ ॥

အဂஸ္တျက မိန့်သည်– «နားထောင်ပါ မင်းကြီး မဟာဗာဟို၊ ကာတိကလ၏ ဒွါဒသီနေ့ကို အကြောင်းပြောမည်။ စည်းကမ်းတကျ အုပါဝါသ (အစာရှောင်) ပြုလျှင် မည်သို့သော အကျိုးဖလ ရရှိသည်ကိုလည်း ပြောမည်» ဟု။

Verse 5

प्राग्विधानॆन संकल्प्य तद्वत् स्नानं तु कारयेत् । विभुमेवर्चयेद् देवं नारायणमकल्मषम् ॥ ५०.५ ॥

အရင်သတ်မှတ်ထားသော ဝိဓာနအတိုင်း သင်္ကల్ప (စိတ်ကတိ) ချမှတ်ပြီး ထိုနည်းတူ ရေချိုးကို ပြုလုပ်ရမည်။ ထို့နောက် အပြစ်ကင်းစင်သော နာရာယဏ အရှင်ကိုသာ ဘုရားပူဇော်ရမည်။

Verse 6

नमः सहस्रशिरसे शिरः सम्पूजयेद्धरेः । पुरुषायेति च भुजौ कण्ठं वै विश्वरूपिणे । ज्ञानास्त्रायेति चास्त्राणि श्रीवत्साय तथा उरः ॥ ५०.६ ॥

ဟရိ၏ ခေါင်းကို «နမಃ သဟသ္ရရှိရသေ» ဟူသော မန္တရဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ လက်မောင်းတို့ကို «ပုရုရှာယ» ဖြင့်၊ လည်ချောင်းကို «ဝိශ්ဝရူပိဏေ» ဖြင့်၊ လက်နက်တို့ကို «ဉာနာස්တြာယ» ဖြင့်၊ ထို့အတူ ရင်ဘတ်ကို «ශ්ရီဝတ္စာယ» ဖြင့် ပူဇော်ရမည်။

Verse 7

जगद्ग्रसिष्णवे पूज्य उदरं दिव्यमूर्तये । कटिं सहस्रपादाय पादौ देवस्य पूजयेत् ॥ ५०.७ ॥

လောကအားလုံးကို လွှမ်းခြုံသိမ်းယူတော်မူသော အရှင်အတွက် ဝမ်းကို ပူဇော်ရမည်။ ဒိဗ္ယရုပ်သဏ္ဍာန်ရှိတော်မူသော အရှင်အတွက် ခါးကို ပူဇော်ရမည်။ «ထောင်ခြေရှိသော» အရှင်အတွက် ဘုရား၏ ခြေတော်တို့ကို ပူဇော်ရမည်။

Verse 8

अनुलोमेन देवेशं पूजयित्वा विचक्षणः । नमो दामोदरायेति सर्वाङ्गं पूजयेद्धरेः ॥ ५०.८ ॥

အစဉ်အလာမှန်ကန်သည့် အစီအစဉ်အတိုင်း ဒေဝတို့၏ အရှင်ကို ပူဇော်ပြီးနောက်၊ ဉာဏ်ရှိသော সাধကသည် ဟရီ၏ ကိုယ်အင်္ဂါအစုံကို «နမော ဒာမောဒရာယ» ဟု မန္တရကို ဆိုကာ ပူဇော်ရမည်။

Verse 9

एवं सम्पूज्य विधिना तस्याग्रे चतुरो घटान् । स्थापयेद्रत्नगर्भांस्तु सितचन्दनचर्चितान् ॥ ५०.९ ॥

ဤသို့ သတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်းအတိုင်း ပြည့်စုံစွာ ပူဇော်ပြီးနောက်၊ သူ၏ ရှေ့တွင် အဖိုးတန်အရာများဖြင့် ပြည့်နှက်သော အိုးလေးလုံးကို တင်ထား၍ အဖြူစန္ဒကူးဖြင့် လိမ်းအုပ်ထားရမည်။

Verse 10

स्रग्दामबद्धग्रीवांस्तु सितवस्त्रावगुण्ठितान् । स्थापितान् ताम्रपात्रैस्तु तिलपूर्णैः सकाञ्चनैः ॥ ५०.१० ॥

ထို့အပြင် လည်ပင်းကို ပန်းကုံးနှင့် ပန်းကြိုးဖြင့် ချည်နှောင်ထားပြီး အဖြူအဝတ်ဖြင့် ဖုံးအုပ်ထားသော ထိုအရာများကို နှမ်းစေ့ဖြင့် ပြည့်နေသော ကြေးနီပန်းကန်များနှင့်အတူ၊ ရွှေပါဝင်စေ၍ တင်ထားရမည်။

Verse 11

चत्वारः सागराश्चैव कल्पिता राजसत्तम । तन्मध्ये प्राग्विधानॆन सौवर्णं स्थापयेद्धरिम् । योगीश्वरं योगनिद्रां चरन्तं पीतवाससम् ॥ ५०.११ ॥

“မင်းမြတ်အထွဋ်အမြတ်ရေ၊ ဤအစီအစဉ်တွင် သမုဒ္ဒရာလေးပါးကို စိတ်ကူးကာ တည်ဆောက်ထားသည်။ ထိုအလယ်၌ ယခင်က သတ်မှတ်ထားသည့် နည်းအတိုင်း ရွှေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ဟရီကို တင်သွင်းတပ်ဆင်ရမည်—ယောဂီတို့၏ အရှင်၊ ယောဂနိဒ္ဒရာ၌ နေထိုင်တော်မူ၍ အဝါရောင်ဝတ်စုံကို ဝတ်ဆင်တော်မူသော အရှင်”။

Verse 12

तमप्येवं तु सम्पूज्य जागरं तत्र कारयेत् । कुर्याच्च वैष्णवं यज्ञं यजेद् योगीश्वरं हरिम् ॥ ५०.१२ ॥

ထိုသူကိုလည်း ထိုနည်းအတိုင်း ပြည့်စုံစွာ ပူဇော်ကာ ထိုနေရာ၌ ညလုံးနိုးကြားစောင့်ကြည့်ခြင်းကို စီစဉ်ရမည်။ ထို့ပြင် ဝိုင်ရှ္ဏဝ ယဇ္ဉကို ပြုလုပ်၍ ယောဂီတို့၏ အရှင် ဟရီကို ပူဇော်ရမည်။

Verse 13

षोडशारे तथा चक्रे राजभिर्बहुभिः कृते । एवं कृत्वा प्रभाते तु ब्राह्मणाय च दापयेत् ॥ ५०.१३ ॥

ထို့အတူ မင်းများအများက ပြုလုပ်ထားသော ဆယ့်ခြောက်ခွင့်ရှိသော စက်ဝိုင်းကို ပြင်ဆင်ပြီးနောက် မနက်အရုဏ်တက်ချိန်တွင် ဘြာဟ္မဏတစ်ဦးထံ ပေးလှူစေသင့်သည်။

Verse 14

चत्वारः सागराः देयाश्चतुर्णां पञ्चमस्य ह । योगीश्वरं तु सम्पूर्णं दापयेत् प्रयतः शुचिः ॥ ५०.१४ ॥

«သမုဒ္ဒရာ» ဟုခေါ်သော အလှူလေးမျိုးကို ပေးလှူရမည်။ ထို့ပြင် ထိုလေးမျိုးအတွင်းရှိ «ပဉ္စမ» အဖြစ် ယောဂီတို့၏ အရှင်ကို ပြည့်စုံစွာ လှူဒါန်းစေသင့်သည်—သန့်ရှင်း၍ စည်းကမ်းတကျ နေထိုင်သူက ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 15

वेदाध्ये तु समं दत्तं द्विगुणं तद्विदे तथा । आचार्ये पञ्चरात्राणां सहस्रगुणितं भवेत् ॥ ५०.१५ ॥

ဝေဒကို လေ့လာနေသူထံ ပေးလှူသော အလှူသည် အကျိုးကောင်းတူညီသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ ထိုဝေဒကို အမှန်တကယ် သိမြင်သူထံ ပေးလှူလျှင် နှစ်ဆ ဖြစ်၏။ ပဉ္စရာတြ အစဉ်အလာ၏ အာစာရျထံ ပေးလှူလျှင် အကျိုးကောင်း တစ်ထောင်ဆ တိုးပွားသည်ဟု ဆိုကြ၏။

Verse 16

यस्त्विमं सरहस्यं तु समन्त्रं चोपपादयेत् । विधानं तस्य वै दत्तं कोटिकोटिगुणोत्तरम् ॥ ५०.१६ ॥

သို့သော် ဤသင်ကြားချက်ကို လျှို့ဝှက်အဓိပ္ပါယ်နှင့်အတူ၊ မန္တရနှင့်အတူ တိတိကျကျ လက်ဆင့်ကမ်းတင်ပြသူ (သို့) တည်ထောင်ပေးသူ မည်သူမဆို—ထိုသူအတွက် သတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်း၏ အကျိုးကျေးဇူးသည် ကိုဋိပေါင်းကိုဋိအထိ များပြားစွာ မြင့်မားလာသည်ဟု အမှန်တကယ် ဆို၏။

Verse 17

गुरवे सति यस्त्वन्यमाश्रयेत् पूजयेत् कुधीः । स दुर्गतिमवाप्नोति दत्तमस्य च निष्फलम् । प्रयत्नेन गुरौ पूर्वं पश्चादन्यस्य दापयेत् ॥ ५०.१७ ॥

ဆရာရှိနေစဉ် မိုက်မဲသူသည် ဆရာကိုမမှီခိုဘဲ အခြားသူကိုမှီခို၍ ထိုသူကိုပူဇော်လျှင် ကံဆိုးဒုက္ခသို့ရောက်ပြီး ပေးလှူသမျှလည်း အကျိုးမရှိဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အားထုတ်၍ ပထမဦးစွာ ဆရာထံ ပူဇော်လှူဒါန်းပြီး နောက်မှသာ အခြားသူထံ ပေးလှူစေသင့်သည်။

Verse 18

अविद्यो वा सविद्यो वा गुरुरेव जनार्दनः । मार्गस्थो वाप्यमार्गस्थो गुरुरेव परा गतिः ॥ ५०.१८ ॥

ပညာမရှိသော်လည်းကောင်း ပညာရှိသော်လည်းကောင်း ဂုရုတော်တည်းဟူသော Janārdana ဖြစ်သည်။ လမ်းပေါ်ရှိသော်လည်းကောင်း လမ်းမှလွဲနေသော်လည်းကောင်း ဂုရုတော်တည်းဟူသော အမြင့်ဆုံး အားကိုးရာ/ပန်းတိုင် ဖြစ်သည်။

Verse 19

प्रतिपद्य गुरुं यस्तु मोहाद् विप्रतिपद्यते । स जन्मकोटि नरके पच्यते पुरुषाधमः ॥ ५०.१९ ॥

သို့သော် ဆရာ၏ညွှန်ကြားမှုကို လက်ခံပြီးနောက် မောဟကြောင့် ဆရာနှင့်ဆန့်ကျင်၍ ပြုမူသူသည် လူယုတ်မာအဖြစ် ကမ္ဘာကောဋိမွေးဖွားမှုများတိုင်အောင် နရက၌ ပူလောင်ညှဉ်းဆဲခံရသည်ဟု ဆိုသည်။

Verse 20

एवं दत्त्वा विधानॆन द्वादश्यां विष्णुमर्च्य च । विप्राणां भोजनं कुर्याद् यथाशक्त्या सदक्षिणम् ॥ ५०.२० ॥

ထို့ကြောင့် သတ်မှတ်ထားသောနည်းလမ်းအတိုင်း လှူဒါန်းပြီး ဒွါဒသီနေ့တွင် ဗိဿဏုကို ပူဇော်ကာ၊ မိမိစွမ်းအားအတိုင်း ဒက္ခိဏာနှင့်တကွ ဗြာဟ္မဏပညာရှိတို့အား အစာကျွေးမွေးပွဲကို စီစဉ်ပြုလုပ်သင့်သည်။

Verse 21

धरणीव्रतमेतद्धि पुरा कृत्वा प्रजापतिः । प्रजापत्यं तथा लेभे मुक्तिं ब्रह्म च शाश्वतम् ॥ ५०.२१ ॥

အကြောင်းမူကား ရှေးကာလ၌ ပရဇာပတိ (Prajāpati) သည် ဤ ဓရဏီဝြတ (Dharaṇī-vrata) ကို ကျင့်ဆောင်၍ ပရဇာပတျယ (Prajāpatya) အခြေအနေကို ရရှိခဲ့ပြီး ထို့အတူ မုက္ခ (လွတ်မြောက်ခြင်း) နှင့် အနန္တသော ဗြဟ္မန် (Brahman) ကိုလည်း ရောက်ရှိခဲ့သည်။

Verse 22

युवनाश्वोऽपि राजर्षिरनेन विधिना पुरा । मन्धातारं सुतं लेभे परं ब्रह्म च शाश्वतम् ॥ ५०.२२ ॥

ရှေးကာလ၌ ရာဇဣသီ ယုဝနာရှွာ သည် ဤသတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်းအတိုင်း ပြုလုပ်၍ သား မန္ဓာတೃ ကို ရရှိခဲ့ပြီး ထို့ပြင် အမြင့်ဆုံး အနန္တ ဘြဟ္မန်ကိုလည်း ရောက်ရှိခဲ့သည်။

Verse 23

तथा च हैहयो राजा कृतवीर्यो नराधिपः । कार्त्तवीर्यं सुतं लेभे परं ब्रह्म च शाश्वतम् ॥ ५०.२३ ॥

ထို့အတူ ဟೈဟယ မင်းကြီး ကෘတဝီရျ သည် လူတို့၏ အုပ်စိုးရှင်ဖြစ်၍ သား ကာရ္တ္တဝီရျ ကို ရရှိခဲ့ပြီး အမြင့်ဆုံး အနန္တ ဘြဟ္မန်ကိုလည်း ရောက်ရှိခဲ့သည်။

Verse 24

शकुन्तला अप्येवमेव तपश्चीर्त्वा महामुने । लेभे शाकुन्तलं पुत्रं दौष्यन्तिं चक्रवर्तिनम् ॥ ५०.२४ ॥

အို မဟာမုနိ၊ ရှကុន္တလာ သည်လည်း ဤနည်းအတိုင်း တပသ (အာသီတ) ကို ကျင့်သုံးပြီး သား—ရှာကុន္တလ (ဒေါရှျန္တိ) အဖြစ် စကြဝတိန် (စကြဝတင်) ကို ရရှိခဲ့သည်။

Verse 25

तथा पौराणराजानो वेदोक्ताश्चक्रवर्तिनः । अनेन विधिना प्राप्ताश्चक्रवर्तित्वमुत्तमम् ॥ ५०.२५ ॥

ထို့အတူ ပုရာဏများတွင် ဖော်ပြထားသော မင်းများနှင့် ဝေဒတွင် စကြဝတင်ဟု ဆိုထားသော စကြဝတင်မင်းများသည် ဤသတ်မှတ်နည်းလမ်းဖြင့် အမြင့်ဆုံး စကြဝတင်အဖြစ်ကို ရရှိခဲ့ကြသည်။

Verse 26

धरण्याऽपि पाताले मग्नया चरितं पुरा । व्रतमेतत् ततो नाम्ना धरणीव्रतमुत्तमम् ॥ ५०.२६ ॥

ဤဝရတ (vrata) သည် ပထဝီ (ဓရဏီ) သည် ပာတာလသို့ နစ်မြုပ်ခဲ့သည့် ရှေးဟောင်းဖြစ်ရပ်နှင့် ဆက်နွယ်သဖြင့် ထို့ကြောင့် အမည်အားဖြင့် “ဓရဏီဝရတ” ဟူ၍ အထူးမြတ်သော ဝရတဟု ခေါ်ကြသည်။

Verse 27

समाप्तेऽस्मिन् धरा देवी हरिणा क्रोधरूपिणा । उद्धृता अद्यापि तुष्टेन स्थापिताऽ नौरिवाम्भसि ॥ ५०.२७ ॥

ဤဖြစ်ရပ်ပြီးဆုံးသော်၊ မြေမယ်တော် သာရာဒေဝီကို ဟရီသည် ဒေါသရုပ်ဖြင့် မြှောက်တင်ခဲ့သည်။ ယနေ့တိုင်လည်း စိတ်ကျေနပ်၍ ရေပြင်ပေါ်ရှိ လှေကဲ့သို့ သူမကို နေရာတကျ တည်စေ하였다။

Verse 28

धरणीव्रतमेतद्धि कीर्तितं ते मया मुने । य इदं शृणुयाद् भक्त्या यश्च कुर्यान्नरोत्तमः । सर्वपापविनिर्मुक्तो विष्णुसायुज्यमाप्नुयात् ॥ ५०.२८ ॥

အို မုနိ၊ “ဓရာဏီ-ဝရတ” ဟုခေါ်သော ဤအထူးကောင်းမြတ်သည့် ဝရတကို ငါသည် သင်အား ကြေညာပြီးပြီ။ ယင်းကို ဘက္တိဖြင့် နားထောင်သူ၊ ထို့ပြင် မြတ်နိုးသူကဲ့သို့ ကောင်းမြတ်သော လူက အကောင်အထည်ဖော်သူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်ကင်း၍ ဗိဿဏုနှင့် စာယုဇျ (အနီးကပ်ပေါင်းစည်းခြင်း) ကို ရရှိမည်။