Adhyaya 42: Ritual Procedure for the Phālguna Bright-Fortnight Dvādaśī Narasiṃha Worship, with the Narrative of King Vatsa

Verse 1

दुर्वासा उवाच । तद्वत् फाल्गुनमासे तु शुक्लपक्षे तु द्वादशीम् । उपोष्य प्रोक्तविधिना हरिमाराधयेत् सुधीः ॥ ४२.१ ॥

ဒုရဝာသာ မိန့်တော်မူသည်—«ထိုနည်းတူပင် ဖာလ္ဂုနလတွင်၊ လင်းပက္ခ၏ ဒွါဒသီနေ့၌၊ ပြောထားသော နည်းလမ်းအတိုင်း အစာရှောင်ကာ ပညာရှိသည် ဟရီကို ပူဇော်အာရాధနာ ပြုရမည်»။

Verse 2

नरसिंहाय पादौ तु गोविन्दायेत्युरू तथा । कटिं विश्वभुजे पूज्य अनिरुद्धेत्युरस्तथा ॥ ४२.२ ॥

ခြေဖဝါးတို့ကို နရစിംဟအတွက် ဟု သတ်မှတ်ပူဇော်ရမည်။ ထို့အတူ ပေါင်တို့ကို “ဂోవိန္ဒာယ” ဟူသော မန္တရဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ခါးကို “ဝိශ්ဝဘုဇ” အဖြစ် ရိုသေကာ ပူဇော်ရမည်၊ ထို့အတူ ရင်ဘတ်ကို “အနိရုဒ္ဓာယ” ဟူသော မန္တရဖြင့် ပူဇော်ရမည်။

Verse 3

कण्ठं तु शितिकण्ठाय पिङ्गकेशाय वै शिरः । असुरध्वंसनायेति चक्रं तोयात्मने तथा । शङ्खमित्येव सम्पूज्य गन्धपुष्पफलैस्तथा ॥ ४२.३ ॥

«Śitikaṇṭha» အတွက် လည်ပင်းကို ပူဇော်၍ «Piṅgakeśa» အတွက် ခေါင်းကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့အတူ «အသူရများကို ဖျက်ဆီးသူအတွက်» ဟူသော မန္တရဖြင့် စက်ရ (cakra) ကို ပူဇော်၍ «Toyātman» အတွက် သင်္ခ (śaṅkha) ကို ပူဇော်ကာ၊ အနံ့သာ၊ ပန်းနှင့် သစ်သီးတို့ဖြင့် လျော်ကန်စွာ ဆက်ကပ်ရမည်။

Verse 4

तदग्रे घटमादाय सितवस्त्रयुगान्वितम् । तस्योपरि नृसिंहं तु सौवर्णं ताम्रभाजने । सौवर्णशक्तितः कृत्वा दारुवंशमयेऽपि वा ॥ ४२.४ ॥

ထို့နောက် အရှေ့ဘက်တွင် ရေခွက်အိုး (ghaṭa) ကို ယူ၍ အဖြူရောင်အဝတ်နှစ်ထည်ဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားရမည်။ ထိုအိုး၏အပေါ်တွင် ကြေးအိုး (copper vessel) ထဲ၌ ရွှေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော နೃසිṃဟ (Nṛsiṃha) ရုပ်တုကို တင်ထားရမည်။ အင်အားရှိလျှင် ရွှေဖြင့် ပြုလုပ်၍ မရှိလျှင် သစ်သား သို့မဟုတ် ဝါးဖြင့်လည်း ပြုလုပ်နိုင်သည်။

Verse 5

रत्नगर्भघटे स्थाप्य तं संपूज्य च मानवः । द्वादश्यां वेदविदुषे ब्राह्मणाय निवेदयेत् ॥ ४२.५ ॥

ရတနာများပါဝင်သော အိုး (ratna-garbha ghaṭa) ထဲ၌ ထိုရုပ်တုကို တင်ထားပြီး လျော်ကန်စွာ ပူဇော်ကာ၊ ဒွါဒသီ (လဆန်း/လဆုတ် ၁၂ ရက်) တွင် ဝేదကျမ်းကို သိမြင်တတ်သော ပညာရှိ ဘြာဟ္မဏာအား ဆက်ကပ်ပေးရမည်။

Verse 6

एवं कृते फलं प्राप्तं यत् पुरा पार्थिवेन तु । तस्याहं संप्रवक्ष्यामि वत्सनाम्ना महामुने ॥ ४२.६ ॥

ဤသို့ ညွှန်ကြားသည့်အတိုင်း ပြုလုပ်သောအခါ ယခင်က ဘုရင်တစ်ပါး ရရှိခဲ့သည့် အကျိုးကို ရရှိလာသည်။ ထိုအကြောင်းကို ငါသည် ယခု «Vatsa» ဟူသော အမည်ဖြင့် အို မဟာမုနိ၊ ပြည့်စုံစွာ ရှင်းလင်းပြောကြားမည်။

Verse 7

आसीत् किम्पुरुषे वर्षे राजा परमधार्मिकः । भारत इति च विख्यातस्तस्य वत्सः सुतोऽभवत् ॥ ४२.७ ॥

«Kiṃpuruṣa-varṣa» ဟု ခေါ်သော ဒေသတွင် ဓမ္မကို အလွန်တည်ကြည်သော ဘုရင်တစ်ပါး ရှိခဲ့ပြီး «Bhārata» ဟူ၍ ထင်ရှားကျော်ကြား하였다။ ထိုဘုရင်၏ သားမှာ «Vatsa» ဟု အမည်ရသည်။

Verse 8

स शत्रुभिर्जितः सङ्ख्ये हृतकोशो द्विपादवान् । वनं प्रायात् सपत्नीको वसिष्ठस्याश्रमेऽवसत् ॥ ४२.८ ॥

သူသည် စစ်ပွဲ၌ ရန်သူတို့က အနိုင်ယူ၍ ဘဏ္ဍာတိုက်ကို လုယူခံရသော်လည်း ဆင်တပ်ရှိနေသေးသည်။ မိဖုရားနှင့်အတူ တောသို့သွားကာ ဝသိဋ္ဌ မဟာရိရှီ၏ အာရှရမ်၌ နေထိုင်하였다။

Verse 9

कालेन गच्छता सोऽथ वसिष्ठेन महर्षिणा । किं कार्यमिति स प्रोक्तो वसस्यास्मिन् महाश्रमे ॥ ४२.९ ॥

အချိန်ကြာလာသော် မဟာရိရှီ ဝသိဋ္ဌ သည် ဗသု၏ ဤအာရှရမ်ကြီး၌ သူ့ကို “ဘာလုပ်ရန်ရှိသနည်း၊ မင်း၏ရည်ရွယ်ချက်ကဘာလဲ” ဟု မေးမြန်း하였다။

Verse 10

राजोवाच । भगवन् हृतकोशोऽहं हृतराज्यो विशेषतः । शत्रुभिर्हतसंकल्पो भवन्तं शरणं गतः । उपदेशप्रदानेन प्रसादं कर्तुमर्हसि ॥ ४२.१० ॥

ဘုရင်က ပြောသည်– “အရှင်ဘုရား၊ ကျွန်ုပ်၏ ဘဏ္ဍာတိုက်လည်း လုယူခံရပြီး အထူးသဖြင့် နိုင်ငံတော်ပါ ဆုံးရှုံးခဲ့ရပါသည်။ ရန်သူတို့ကြောင့် ဆုံးဖြတ်ချက်ပျက်စီး၍ အရှင်ထံ သ refuge အဖြစ် လာရောက်ပါသည်။ သင်ကြားပေးခြင်းဖြင့် ကရုဏာတော် ပြုပါ” ဟု။

Verse 11

एवमुक्तो वसिष्ठस्तु तस्येमां द्वादशीं मुने । विधिना प्रत्युवाचाथ सोऽपि सर्वं तथा अकरोत् ॥ ४२.११ ॥

ထိုသို့ ပြောဆိုခံရသော် ဝသိဋ္ဌ သည် ဤ ဒွာဒသီ (တစ်ဆယ့်နှစ်ရက်မြောက် အဓိဋ္ဌာန်) ကို စည်းကမ်းတကျ ရှင်းလင်းပြန်ကြား하였다။ ထိုသူလည်း အားလုံးကို ထိုနည်းအတိုင်း ဆောင်ရွက်하였다။

Verse 12

तस्य व्रतान्ते भगवान्नारसिंहस्तुतोष ह । चक्रं प्रादाच्च शत्रूणां विध्वंसनकरं परम् ॥ ४२.१२ ॥

သူ၏ ဝရတ အဆုံးတွင် ဘဂဝန် နာရသിംဟ သည် ကျေနပ်တော်မူ၍ ရန်သူတို့ကို ဖျက်ဆီးနိုင်သော အထွတ်အထိပ် စက္ကရ (cakra) ကို ပေးတော်မူ하였다။

Verse 13

तेनास्त्रेण स्वकं राज्यं जितवान् स नृपोत्तमः । राज्ये स्थित्वाऽश्वमेधानां सहस्रमकरोद्विभुः । अन्ते च विष्णुलोकाख्यं पदमाप च सत्तम ॥ ४२.१३ ॥

ထိုလက်နက်ဖြင့် အထူးမြတ်သော မင်းသည် မိမိ၏ နိုင်ငံတော်ကို အောင်မြင်စွာ ထိန်းသိမ်းနိုင်ခဲ့သည်။ အာဏာတည်မြဲစဉ် အင်အားကြီးသူသည် အရှွမေဓ ယဇ္ဈာ တစ်ထောင်ကို ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် အကောင်းဆုံးသော လူသည် “ဗိဿနုလောက” ဟု ခေါ်သော အဆင့်သို့ ရောက်ရှိ하였다။

Verse 14

एषा धन्या पापहरा द्वादशी भवतो मुने । कथिता या प्रयत्नेन श्रुत्वा कुरु यथेप्सितम् ॥ ४२.१४ ॥

အို မုနိ၊ ဤသည်မှာ ကုသိုလ်မင်္ဂလာဖြစ်၍ အပြစ်အနာဂတ်ကို ဖယ်ရှားပေးသော ဒွာဒသီ ဖြစ်သည်။ ငါသည် ကြိုးပမ်း၍ သင်အား ရှင်းလင်းပြောကြားပြီးပြီ; ကြားနာပြီးနောက် သင်လိုသလို ဆောင်ရွက်လော့။