
Pāpanāśopāya-varṇanaṃ tathā Prabodhinī-Ekādaśī/Dvādaśī-māhātmyaṃ
Ritual-Manual (Vrata-Māhātmya) with Ethical-Discourse
ဤအခန်းသည် နာရဒ မုနိက ဓမ္မရာဇ ယမ (Yama) ထံသို့ မေတ္တာကရုဏာအကျိုးပြုသော လမ်းညွှန်ချက်ကို တောင်းခံခြင်းဖြင့် စတင်သည်။ ယမသည် သတ္တဝါအားလုံးအပေါ် မ偏မချွတ်ဟု ဆိုသဖြင့် နာရဒက ရှုဒ္ဒရ (Śūdra) အပါအဝင် အားလုံးအတွက် အကျိုးရှိမည့် အကြံဉာဏ်ကို မေးမြန်းသည်။ ယမက ပാപဖျောက်ရန် ပြုလုပ်ရသော ပြာယရှ္စိတ္တများကို စာရင်းပြုဖော်ပြပြီး—နွား၏ သန့်ရှင်းမြတ်နိုးမှုကို အခြေခံသော ပဉ္စဂဗျ (pañcagavya)၊ နွားနှင့်ဆိုင်သော ရေချိုးသန့်စင်မှုနှင့် ရိုသေမှုများ၊ နေဘုရား (Surya) ကို ပူဇော်ခြင်း၊ ထို့ပြင် မင်္ဂလာအချိန်နှင့် လ/နက္ခတ် အခြေအနေသင့်တော်သည့် ကာလများတွင် ပြုလုပ်ရသော ရိတုအခမ်းအနားများကို ရှင်းလင်းသည်။ ထို့နောက် ဝရာဟ–ပෘထဝီ စကားဝိုင်းသို့ ပြောင်းကာ ပෘထဝီက ကလိယုဂတွင် သီလကျဆင်း၍ လူမှုရေးအပြစ်ကြီးများရှိသော်လည်း လူများက မည်သို့ သုဂတိ ရနိုင်မည်နည်းဟု မေးသည်။ ဘဂဝန် ဝရာဟက ဧကာဒသီ/ဒွာဒသီ ဝရတကို—အထူးသဖြင့် ကာတ္တိကလ၏ ပရဘောဓိနီ—အတားအဆီးထိန်းချုပ်မှု၊ ပူဇော်ဝတ်ပြုမှုနှင့် ဒါနပြုမှုတို့ပါဝင်သော စနစ်တကျ သာသနာကျင့်စဉ်အဖြစ် သတ်မှတ်ကာ လူ့အကျင့်စာရိတ္တကို တည်ငြိမ်စေပြီး မြေကြီး၏ ကောင်းကျိုးကိုလည်း ထိန်းသိမ်းပေးသည်ဟု ဆိုသည်။
Verse 1
पुनः पापनाशोपायवर्णनम् ॥ ऋषिपुत्र उवाच ॥ एतच्छ्रुत्वा शुभं वाक्यं धर्मराजस्य नारदः ॥ इदं भावेन भक्त्या च पुनर्वचनमब्रवीत् ॥
အပြစ်ပျောက်ကင်းစေသော နည်းလမ်းများကို ထပ်မံဖော်ပြခြင်း။ ရှိသီ၏သားက ဆိုသည်– ဓမ္မရာဇ၏ မင်္ဂလာစကားကို ကြားပြီးနောက် နာရဒ (Nārada) သည် စိတ်ခံစားမှုနှင့် ဘက္တိဖြင့် ဤစကားများကို ထပ်မံပြောကြား하였다။
Verse 2
नारद उवाच ॥ समः सर्वेषु भूतेषु स्थावरेषु चरेषु च ॥ धर्मराज महाबाहो पितृतुल्यपराक्रम ॥
နာရဒက ပြောသည်– “သင်သည် သတ္တဝါအားလုံးအပေါ်၌—မလှုပ်ရှားသောအရာများနှင့် လှုပ်ရှားသောအရာများအပေါ်၌ပါ—တန်းတူညီမျှ သဘောထားတော်မူ၏။ အို ဓမ္မရာဇ၊ လက်မောင်းကြီးမြတ်သူ၊ ပိတೃ (ဘိုးဘွား) တို့နှင့်တူသော သတ္တိရှိသူ…”。
Verse 3
ब्राह्मणानां हितार्थाय यदुक्तं मे प्रदक्षिणम् ॥ इदं श्रेयतमाख्यानं श्रुतं श्रुतपरं पदम् ॥
ဗြာဟ္မဏတို့၏ အကျိုးအတွက်၊ ပရဒက္ခိဏာ အကြောင်းကို ငါ့အား ပြောကြားခဲ့သမျှ—ဤသည်မှာ အလွန်အကျိုးပြုသော အကြောင်းအရာဖြစ်၍၊ ထုံးတမ်းအစဉ်အလာ၏ အမြင့်ဆုံး အာဏာရှိသော သင်ကြားချက်အဖြစ် ကြားနာရသော ပညာပဒဖြစ်သည်။
Verse 4
त्रयो वर्णा महाभाग यज्ञसामान्यभागिनः ॥ शूद्रा वेदपवित्रेभ्यो ब्राह्मणैस्तु बहिष्कृताः ॥
အို မဟာဘဂ၊ ဝဏ္ဏ သုံးမျိုးသည် ယဇ္ဉ၏ အများဆိုင်ရာ အစိတ်အပိုင်းများတွင် ပါဝင်ခွင့်ရှိသော်လည်း၊ ရှူဒြတို့ကို ဗေဒအရ သန့်စင်ပူဇော်ရေး အခမ်းအနားများမှ ဗြာဟ္မဏတို့က ဖယ်ရှားထားသည်။
Verse 5
यथैव सर्वसमता तव भूतेषु मानद ॥ तथैव तेषामपि हि श्रेयो वाच्यं महामते ॥
သင်သည် သတ္တဝါတို့အပေါ် အပြည့်အဝ တန်းတူညီမျှမှုကို ပြသသကဲ့သို့၊ အို ဂုဏ်သိက္ခာပေးသူ၊ ထိုသူတို့အတွက်လည်း အကျိုးရှိသော စကားကို ပြောကြားသင့်၏၊ အို မဟာမတိ။
Verse 6
यथा कर्म हितं वाक्यं शूद्राणामपि कथ्यताम् ॥ यम उवाच ॥ अहं ते कथयिष्यामि चातुर्वर्ण्यस्य नित्यशः ॥
ကမ္မနှင့် တာဝန်အတိုင်း အကျိုးရှိသော သင်ခန်းစာကို ရှူဒြတို့အတွက်လည်း ပြောကြားစေပါ။ ယမက ပြောသည်– “ဝဏ္ဏလေးမျိုးစနစ် (ချာတုဝဏ္ဏ) အကြောင်း အမြဲတမ်းတည်ရှိသော သဘောတရားများကို ငါသည် သင့်အား အစဉ်မပြတ် ရှင်းလင်းပြမည်။”
Verse 7
यद्धितं धर्मयुक्तं च नित्यं भवति सुव्रत ॥ केवलं श्रुतिसंयोगाच्छ्रद्धया नियमेन च ॥
အကျိုးရှိ၍ ဓမ္မနှင့်ကိုက်ညီသောအရာသည် အမြဲတည်မြဲလာ၏၊ အို ကောင်းမြတ်သောဝရတကိုင်သူ—သရုတိ (ဝေဒဝచန) အစဉ်အလာနှင့် ဆက်စပ်ခြင်း၊ သဒ္ဓါနှင့် နိယမ (စည်းကမ်း) ကို ထိန်းသိမ်းခြင်းကြောင့်။
Verse 8
करोति पापनाशार्थमिदं वक्ष्यामि तच्छृणु ॥ गावः पवित्रा मङ्गल्या देवानामपि देवताः ॥
ဤအရာသည် အပြစ်ကိုဖျက်ဆီးရန်အတွက် ပြုလုပ်ခြင်းဖြစ်သည်; ငါပြောမည်—နားထောင်လော့။ နွားတို့သည် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်၍ မင်္ဂလာဖြစ်စေကာ၊ နတ်တို့အတွင်း၌ပင် နတ်တော်ကဲ့သို့ ဂုဏ်ပြုခံရသည်။
Verse 9
यस्ताः शुश्रूषते भक्त्या स पापेभ्यः प्रमुच्यते ॥ सौम्ये मुहूर्ते संयुक्ते पञ्चगव्यं तु यः पिबेत् ॥
ဘက္တိဖြင့် ထိုနွားတို့ကို စောင့်ရှောက်ပြုစုသူသည် အပြစ်တို့မှ လွတ်မြောက်၏။ ထို့ပြင် မင်္ဂလာရှိ၍ ကိုက်ညီသော မုဟူရတ၌ ပဉ္စဂဗျကို သောက်သူသည်…
Verse 10
सर्वतीर्थफलṃ प्राप्य स पापेभ्यः प्रमुच्यते ॥ प्रस्रवेण च यः स्नायाद्रोहिण्यां मानवॆ द्विज ॥
တီရ္ထအားလုံး၏ အကျိုးကို ရရှိပြီးနောက် သူသည် အပြစ်တို့မှ လွတ်မြောက်၏။ ထို့ပြင် ရိုဟိဏီ နက္ခတ်နေ့၌ စီးဆင်းသော ရေစီး (ပရစ္စရဝ) ဖြင့် ရေချိုးသူသည်၊ အို လူသား၊ အို ဒွိဇ…
Verse 11
सर्वपापकृतान्दोषान्दहत्याशु न संशयः ॥ धेनुस्तनाद्विनिष्क्रान्तां धारां क्षीरस्य यो नरः ॥
ဤအရာသည် အပြစ်အားလုံးကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော အ दोष များကို လျင်မြန်စွာ လောင်ကျွမ်းဖျက်ဆီးသည်—သံသယမရှိ။ နွား၏ နို့ခေါင်းမှ ထွက်လာသော နို့စီးကြောင်းကို (လက်ခံ/အသုံးပြု) သော ယောက်ျားသည်…
Verse 12
शिरसा प्रतिगृह्णाति स पापेभ्यः प्रमुच्यते ॥ ब्राह्मणस्तु सदा स्नातो भक्त्या परमया युतः ॥
ဦးခေါင်းငုံ့၍ (ထိုအရာကို) လက်ခံသူသည် အပြစ်တို့မှ လွတ်မြောက်၏။ ဗြာဟ္မဏသည် အမြဲရေချိုးသန့်စင်နေပြီး အမြင့်ဆုံးသော ဘက္တိဖြင့် ပြည့်စုံကာ ကျင့်ကြံ၏။
Verse 13
नमस्येत्प्रयतो भूत्वा स पापेभ्यः प्रमुच्यते ॥ उदयान्निःसृतं सूर्यं भक्त्या परमया युतः ॥
စည်းကမ်းတကျ စိတ်ကိုထိန်း၍ နမസ്കာရပြုရမည်; ထိုသူသည် အပြစ်တို့မှ လွတ်မြောက်၏။ အရုဏ်တက်ချိန် ထွက်ပေါ်လာသော နေမင်းကို အမြင့်ဆုံးသော ဘက္တိဖြင့် ဦးညွတ်ပူဇော်ရမည်။
Verse 14
नमस्येत्प्रयतो भूत्वा स पापेभ्यः प्रमुच्यते ॥ दध्यक्षताञ्जलीभिस्तु त्रिभिः पूजयते शुचिः ॥
စည်းကမ်းတကျ နမস্কာရပြုရမည်; ထိုသူသည် အပြစ်တို့မှ လွတ်မြောက်၏။ သန့်ရှင်းသောအနေဖြင့် ဒဓိ (ယိုဂတ်/နို့ချဉ်) နှင့် အက္ခတ (အခွံမခွာဆန်) ကိုရော၍ အန်ဂျလီ သုံးကြိမ်ဖြင့် ပူဇော်၏။
Verse 15
तस्य भानुः प्रसन्नश्च ह्यशुभं यत्समर्जितम् ॥ तस्य भानुः स संदह्य दूरीकुर्यात्सदा द्विज ॥
ထိုသူအတွက် ဘာနု (နေမင်း) သဘောကျနှစ်သက်လာ၏။ စုဆောင်းမိသော မကောင်းမှုအပေါင်းတို့ကိုလည်း ထိုသူ၏ နေမင်းက မီးရှို့ဖျက်ဆီး၍ အမြဲတမ်း အဝေးသို့ ဖယ်ရှားပေးမည်၊ ဟေ ဒွိဇ။
Verse 16
तावकं दधिमिश्रं तु पात्रे औदुम्बरे स्थितम् ॥ सोमाय पौर्णमास्यां हि दत्वा पापैः प्रमुच्यते ॥
သို့သော် ပုဏ္ဏမီ (လပြည့်) နေ့တွင် ဒဓိရောထားသော ထိုပူဇော်ပစ္စည်းကို ဥဒုမ္ဗရ သစ်သားပန်းကန်၌ ထား၍ ဆိုမဒေဝအား ပူဇော်လှူဒါန်းလျှင် အပြစ်တို့မှ လွတ်မြောက်၏။
Verse 17
अरुन्धतीं बुधं चैव तथा सर्वान्महामुनीन् ॥ अभ्यर्च्य वेदविधिना तेभ्यो दत्त्वा च तावकम् ॥
အရုန္ဓတီနှင့် ဗုဓ (Budha) ကိုလည်းကောင်း၊ ထို့အတူ မဟာမုနိအပေါင်းတို့ကိုလည်းကောင်း ဝေဒပညာအတိုင်း စနစ်တကျ ပူဇော်အာရాధနာပြု၍၊ ထို့ပြင် ထိုပူဇော်ပစ္စည်းကိုလည်း သူတို့အား ပေးလှူပါက (သန့်စင်မှုကို ရရှိသည်)။
Verse 18
एकाग्रमानसो भूत्वा यो नमस्येत्कृताञ्जलिः ॥ किल्बिषं तस्य वै सर्वं तत्क्षणादेव नश्यति ॥
စိတ်ကို တစ်ချက်တည်းအာရုံစိုက်၍ လက်အံ့ချီ (añjali) ဖြင့် ဦးညွှတ်နမස්ကာရပြုသူ၏ ကိလ္ဗိသ—ကျင့်ဝတ်အညစ်အကြေး—အားလုံးသည် ထိုခဏတည်းက ပျောက်ကွယ်သွားသည်။
Verse 19
विषुवेषु च योगेषु शुचिर्दत्त्वा पयो नरः ॥ तस्य जन्मकृतं पापं तत्क्षणादेव नश्यति ॥
ဗိသုဝ (equinox/solstice) နေ့များနှင့် မင်္ဂလာယောဂနေ့များတွင် သန့်ရှင်းစွာနေ၍ နို့ကို ဒါနပြုသူ၏ မွေးကတည်းက စုဆောင်းလာသော အပြစ်သည် ထိုခဏတည်းက ပျောက်ကွယ်သွားသည်။
Verse 20
प्राचीनीग्राङ्कुशान् कृत्वा स्थापयित्वा वृषं नरः ॥ द्विजैः सह नमस्कृत्य सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥
အရှေ့ဘက်ကို မျက်နှာမူသော အင်္ကူရှ (aṅkuśa) ဆန်သည့် အမှတ်အသားများကို စီစဉ်၍၊ ဝೃಷဘ (နွားထီး) ကို တည်ထောင်ပြီး၊ ဒွိဇများနှင့်အတူ ဦးညွှတ်နမස්ကာရပြုလျှင် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်သည်။
Verse 21
दक्षिणावर्तसव्येन कृत्वा प्राक्स्रोतसं नदीम् ॥ कृत्वा अभिषेकं विधिवत्ततः पापात्प्रमुच्यते ॥
ဒက္ခိဏာဝර්တ (ညာဘက်သို့ ဝိုင်းလှည့်ခြင်း) ဖြင့် ရိတုကို စနစ်တကျ စီမံ၍၊ မြစ်ရေစီးကို အရှေ့ဘက်သို့ မျက်နှာမူစေကာ၊ စည်းကမ်းအတိုင်း အဘိသေက (abhiṣeka) ပြုလုပ်ပြီးနောက် အပြစ်မှ လွတ်မြောက်သည်။
Verse 22
दक्षिणावर्तशङ्खेन कृत्वा चैव करे जलम् ॥ शिरसा तद्गृहीत्वा तु विप्रो हृष्टमनाः शुचिः ॥
ညာဘက်လှည့်သော သင်္ခါဖြင့် လက်ထဲသို့ ရေယူကာ၊ ထိုရေကို ခေါင်းပေါ်တွင် လက်ခံယူပြီး၊ စင်ကြယ်၍ စိတ်ပျော်ရွှင်သော ဗြာဟ္မဏသည် ထုံးတမ်းကို ဆောင်ရွက်သည်။
Verse 23
तस्य जन्मकृतं पापं तत्क्षणादेव नश्यति ॥ प्राक्स्रोतसं नदीं गत्वा नाभिमात्रजले स्थितः ॥
မွေးဖွားချိန်မှ စုဆောင်းလာသော အပြစ်သည် ထိုခဏတည်းက ပျောက်ကွယ်သွားသည်။ အရှေ့ဘက်သို့ စီးဆင်းသော မြစ်သို့ သွား၍ နဖူးမဟုတ်၊ နာဗီအထိ ရေထဲတွင် ရပ်နေသည်။
Verse 24
स्नात्वा कृष्णतिलैर्मिश्राः दद्यात्सप्ताञ्जलीर्नरः ॥ प्राणायामत्रयं कृत्वा ब्रह्मचारी जितेन्द्रियः ॥
ရေချိုးပြီးနောက် လူသည် အနက်ရောင် နှမ်းစေ့ရောထားသော ရေဖြင့် လက်နှစ်ဖက်အုပ်၍ ခုနစ်ကြိမ် ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် ပရာဏာယာမ သုံးကြိမ် ပြုလုပ်ကာ အင်ဒြိယများကို ထိန်းချုပ်သော ဘြဟ္မချာရီ ဖြစ်ရမည်။
Verse 25
यावज्जीवकृतं पापं तत्क्षणादेव नश्यति ॥ अच्छिद्रपद्मपत्रेण सर्वरत्नोदकेन तु ॥
ဘဝတစ်လျှောက် ပြုခဲ့သော အပြစ်သည် ထိုခဏတည်းက ပျောက်ကွယ်သွားသည်။ အပေါက်မရှိသော ကြာရွက်နှင့် ‘သဗ္ဗရတနောဒက’ ဟု ခေါ်သော ရတနာအားလုံး၏ ရေဖြင့် ပြုလုပ်သည်။
Verse 26
त्रिधा यस्तु नरः स्नायात्सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि गुह्याद्गुह्यतरं मुने ॥
သုံးကြိမ် ရေချိုးသော လူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်သည်။ ထို့ပြင် မုနိရေ၊ လျှို့ဝှက်ထက်ပင် ပိုမိုလျှို့ဝှက်သော အကြောင်းကို သင့်အား ငါဟောပြမည်။
Verse 27
कार्त्तिकेऽमलपक्षे तु स्मृता ह्येकादशी तिथिः ॥ भुक्तिमुक्तिप्रदा या तु नाम्ना ख्याता प्रबोधिनी ॥
ကာတ္တိကလတွင် အလင်း (သန့်ရှင်း) ပက္ခ၌ ဧကာဒသီ တိထိကို သတိရကြသည်—လောကီကောင်းကျိုးနှင့် မောက္ခ နှစ်ပါးလုံးကို ပေးအပ်သူ၊ ‘ပရဘောဓိနီ’ ဟူသော နာမဖြင့် ထင်ရှားသည်။
Verse 28
ये उपोष्यन्ति विधिवन्नारायणपरायणाः ॥ न तेषामशुभं किञ्चिज्जन्मकोटिकृतं मुने ॥
နည်းလမ်းတကျ အုပ်ဝါသ (အစာရှောင်) ကို ကျင့်ပြီး နာရာယဏ၌ အားထားသူတို့အတွက်—အို မုနိ—ကောဋိကောဋိ မွေးဖွားမှုများမှ စုဆောင်းလာသော အမင်္ဂလာတစ်စုံတစ်ရာမျှ မကျန်တော့။
Verse 29
एकादशीं समाश्रित्य पुरा पृष्टो महेश्वरः ॥ वाराहरूपी धरया सर्वलोकहिताय वै ॥
ရှေးကာလ၌ ဧကာဒသီနှင့် ပတ်သက်၍ မဟေရှဝရကို မေးမြန်းခဲ့ကြသည်; ထို့နောက် ဓရာ (မြေမိခင်) သည် လောကအားလုံး၏ အကျိုးအတွက် ဝရာဟရုပ်ဖြင့်ရှိသော ဘုရားသခင်အား ဤအကြောင်းကို မိန့်ကြားစေ하였다။
Verse 30
धरण्युवाच ॥ अस्मिन्कलियुगे घोरे नराः पापरताः प्रभो ॥ ब्रह्मस्वहरणे युक्ता तथा ब्राह्मणघातकाः ॥
ဓရာက ပြောသည်– ‘အို သခင်၊ ကြောက်မက်ဖွယ် ကလိယုဂ၌ လူတို့သည် အပြစ်၌ စွဲလမ်းကြသည်; ဘြဟ္မသွဝ (သန့်ရှင်းသော ပစ္စည်း) ကို ခိုးယူကြပြီး၊ ဗြာဟ္မဏများကို သတ်ဖြတ်သူများလည်း ဖြစ်ကြသည်’။
Verse 31
गुरुद्रोहरता देव मित्रद्रोहरतास्तथा ॥ स्वामिद्रोहरताश्चैव परदाराभिमर्शकाः ॥
အို ဒေဝ၊ သူတို့သည် ဆရာ/ဂုရုတို့ကို သစ္စာဖောက်သူ၊ မိတ်ဆွေတို့ကိုလည်း သစ္စာဖောက်သူ; မိမိ၏ သခင်ကိုပါ သစ္စာဖောက်ပြီး၊ အခြားသူ၏ ဇနီးကို လွန်ကျူး၍ နီးကပ်သူများ ဖြစ်ကြသည်။
Verse 32
परद्रव्यापहरणे संसक्ताश्च सुरेश्वर ॥ अभक्ष्यभक्षणरता वेदब्राह्मणनिन्दकाः
အို နတ်တို့၏အရှင်၊ အချို့သောသူတို့သည် အခြားသူ၏ပစ္စည်းကို ခိုးယူခြင်း၌ စွဲလမ်းနေကြ၏။ မစားသင့်သောအရာကို စားသောက်ခြင်း၌ ပျော်ရွှင်ကြပြီး ဝေဒနှင့် ဗြာဟ္မဏတို့ကို အပြစ်တင်ကဲ့ရဲ့ကြ၏။
Verse 33
दाम्भिका भिन्नमर्यादा नायमस्तीति वादिनः ॥ असत्प्रतिग्रहे सक्ता अगम्यागमने रताः
သူတို့သည် ဟန်ဆောင်သူများဖြစ်၍ သတ်မှတ်ထားသော မရ്യာဒာနယ်နိမိတ်များကို ချိုးဖောက်ကြ၏။ “ဤဓမ္မစည်းကမ်းမရှိ” ဟု အငြင်းပွားကြ၏။ မသင့်လျော်သော လက်ခံယူခြင်း (အဆတ်-ပရတိဂ္ရဟ)၌ စွဲလမ်းပြီး မသင့်တော်သူတို့ထံ သွားရောက်ဆက်ဆံခြင်း (အဂမ್ಯ-ဂမန)၌ ပျော်မွေ့ကြ၏။
Verse 34
एतैश्चान्यैश्च पापैश्च संसक्ता ये नरा विभो ॥ किमासाद्य गतिर्देव तेषां वद सुरेश्वर
အို အင်အားကြီးသောအရှင်၊ ဤပ罪များနှင့် အခြားပ罪များတွင် ပတ်သက်ကပ်လှမ်းနေသော လူတို့သည်—အို နတ်ဘုရား၊ မည်သို့သော အဆုံးအဖြတ်/ဂတိကို ရောက်ကြသနည်း။ အို နတ်တို့၏အရှင်၊ ပြောပြပါ။
Verse 35
श्रीवराह उवाच ॥ साधु देवि महाभागे यत्पृष्टोऽहं वरानने ॥ रहस्यं ते प्रवक्ष्यामि लोकानां हितकाम्यया
သီရိဝရာဟာ မိန့်တော်မူသည်—အို ကံကောင်းမြတ်သော ဒေဝီ၊ အို မျက်နှာလှသောသူ၊ မေးမြန်းခြင်းသည် ကောင်းလှ၏။ လောကတို့၏ အကျိုးကို ရည်ရွယ်၍ သင့်အား လျှို့ဝှက်သော သင်ခန်းစာတစ်ရပ်ကို ငါဟောပြမည်။
Verse 36
महापातकयुक्ता ये नराः सुकृतवर्जिताः ॥ तेषां मया हितार्थाय निर्मितं तच्छृणुष्व मे
မဟာပာတက (အပြစ်ကြီး) များဖြင့် ထုပ်ပိုးနေပြီး ကုသိုလ်ကံ (သုကရိတ) မရှိသော လူတို့အတွက်—သူတို့၏ အကျိုးအတွက် ငါသည် နည်းလမ်းတစ်ရပ်ကို တည်ထောင်ထား၏။ ထိုအရာကို ငါ့ထံမှ နားထောင်လော့။
Verse 37
तामुपोष्य नरा भद्रे महापापरताश्च ये ॥ पुण्यपापविनिर्मुक्ता गच्छन्ति पदमव्ययम्
အို မင်္ဂလာရှိသော မိန်းမရေ၊ အပြစ်ကြီးများ၌ပင် စွဲလမ်းနေသူများတောင် ထိုဝတ်ကို အုပါဝါသ (အစာရှောင်) ပြုလုပ်လျှင် ကုသိုလ်နှင့် အပြစ် နှစ်မျိုးလုံးမှ လွတ်ကင်းကာ မပျက်မယွင်းသော အခြေအနေသို့ ရောက်ကြသည်။
Verse 38
उपायोऽतः परो नान्यो विद्यते हि वसुन्धरे ॥ एकादशीं विना येन सर्वपापक्शयो भवेत्
အို ဝသုန္ဓရာ၊ ဤအရာထက် မြင့်မားသော နည်းလမ်းတစ်ခုမျှ မရှိပါ; အဲကာဒశီ မပါဘဲ အပြစ်အားလုံး ပျက်စီးစေမည့် အခြားအုပ်ပိုင်နည်းလမ်း မတွေ့ရပါ။
Verse 39
यथा शुक्ला तथा कृष्णा ह्युपोष्या सा प्रयत्नतः ॥ शुक्ला भक्तिप्रदा नित्यं कृष्णा मुक्तिं प्रयच्छति
အလင်းဘက် (သုက္လပက္ခ) အဲကာဒသီကဲ့သို့ပင် အမှောင်ဘက် (ကృష్ణပက္ခ) အဲကာဒသီကိုလည်း ကြိုးစားအားထုတ်၍ အုပါဝါသ ပြုသင့်သည်။ သုက္လအဲကာဒသီသည် အမြဲ ဘက္တိကို ပေးပြီး၊ ကృష్ణအဲကာဒသီသည် မုတ်ခ္ရှ (လွတ်မြောက်မှု) ကို ပေးသည်။
Verse 40
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन कर्त्तव्या द्वादशी सदा ॥ यदीच्छेद्वैष्णवं लोकं गन्तुं वै भूतधारिणि
ထို့ကြောင့် အို သတ္တဝါတို့ကို ထမ်းဆောင်သော မြေကြီးရေ၊ ဝိုင်ෂ္ဏဝ လောကသို့ သွားလိုသူသည် အားလုံးသော ကြိုးစားမှုဖြင့် ဒွာဒသီ ဝတ်ကို အမြဲတမ်း ဆောင်ရွက်သင့်သည်။
Verse 41
मनसा वचसा चैव कर्मणा समुपार्जितम् ॥ पापं मासकृतं पुंसां दहत्येकादशी कृता
လူတို့သည် စိတ်၊ စကား၊ လုပ်ရပ်တို့ဖြင့် တစ်လအတွင်း စုဆောင်းထားသော အပြစ်များကို အဲကာဒသီ ဝတ်ကို ဆောင်ရွက်သည့်အခါ မီးလောင်သကဲ့သို့ ပျက်စီးစေသည်။
Verse 42
दहन्तीह पुराणानि भूयोभूयो वरानने ॥ न भोक्तव्यं न भोक्तव्यं सम्प्राप्ते हरिवासरे
အို မျက်နှာလှသူရေ၊ ထိုအခါ စားသောက်ခြင်းသည် ပုရာဏများတွင် ဆိုထားသော ကုသိုလ်ကို ထပ်ခါထပ်ခါ လောင်ကျွမ်းစေသည်။ ဟရိဝါဆရ ရောက်လာလျှင် မစားရ—မစားရ။
Verse 43
यदीच्छथ नराः गन्तुं तद्विष्णोः परमं पदम् ॥ न भोक्तव्यं न भोक्तव्यं तदा केशववासरे
လူတို့သည် ဗိဿဏု၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး အဘိဓမ္မနေရာသို့ သွားလိုလျှင်၊ ကေရှဝ၏ သန့်ရှင်းသောနေ့၌ မစားရ—မစားရ။
Verse 44
ऊर्ध्वबाहुर्विरौम्येष प्रलापं मे शृणुष्व तम् ॥ आराधयस्व विश्वेशमेकादश्यामतन्द्रितः
လက်နှစ်ဖက်ကို မြှောက်၍ ငါဤသို့ ကြေညာ၏; ငါ၏ ကြေညာချက်ကို နားထောင်လော့—ဧကာဒသီနေ့၌ မပျင်းမနားဘဲ ဝိශ්ဝေရှ (လောက၏ အရှင်) ကို အာရాధနာပြုလော့။
Verse 45
न शङ्खेन पिबेत्तोयं न हन्यान्मत्स्यसूकरौ ॥ एकादश्यां न भुञ्जीत पक्षयोरुभयोऽपि
သင်္ခါဖြင့် ရေမသောက်ရ၊ ငါးနှင့် တောဝက်ကို မသတ်ရ။ ဧကာဒသီနေ့၌ လဆန်းလကွယ် နှစ်ဖက်လုံးတွင် မစားရ။
Verse 46
किं तेन न कृतं पापं दुर्वृत्तेनात्मघातिना ॥ एकादश्यां विशालाक्षि भुक्तं येन विजानता
အို မျက်လုံးကျယ်သူရေ၊ အကျင့်ဆိုး၍ ကိုယ်ကိုဖျက်ဆီးသူသည် ဧကာဒသီနေ့၌ သိသိသာသာ စားသောက်ခဲ့လျှင်—သူမကျူးလွန်သေးသော အပြစ်ဟူသည် ဘာရှိသနည်း။
Verse 47
एकादशीं च यः शुक्लामसमर्थं उपोषितुम् ॥ तदा नक्तं प्रकर्तव्यं तथाऽयाचितमेव वा
အကယ်၍ တောက်ပသောပက္ခ (śukla-pakṣa) ၏ ဧကာဒသီနေ့တွင် အပြည့်အဝ ဥပဝါသ မပြုနိုင်သူရှိလျှင်၊ ညအချိန် တစ်ကြိမ်သာ စားသောက်ခြင်း (နက္တ) ကို ပြုရမည်၊ သို့မဟုတ် မတောင်းမခံဘဲ ရရှိလာသော အာဟာရ (အယာစိတ) ကိုသာ လက်ခံရမည်။
Verse 48
एकभक्तेन दानेन कर्तव्यं द्वादशीव्रतम् ॥ न करोति यदा भूमे व्रतं वा दानमेव वा
ဒွာဒသီ ဝရတကို တစ်ကြိမ်သာ စားသောက်ခြင်းနှင့် ဒါန (dāna) ပေးကမ်းခြင်းတို့ဖြင့် ဆောင်ရွက်ရမည်။ အို မြေမိခင်၊ လူတစ်ဦးက ဝရတကိုလည်း မဆောင်ရွက်၊ ဒါနကိုလည်း မပေးကမ်းသည့်အခါ—
Verse 49
एका सा द्वादशी पुण्या उपोष्या सा प्रबोधिनी ॥ तस्यामाराध्य विश्वेशं जगतामीश्वरश्वरम्
ဒွာဒသီနေ့တစ်နေ့တည်းပင် အလွန်ပုဏ္ဏမြတ်သည်—ထိုနေ့တွင် ဥပဝါသ ပြုရမည်၊ ထိုနေ့ကို “ပရဘောဓိနီ” ဟုခေါ်သည်။ ထိုနေ့တွင် လောကအပေါင်းတို့၏ အရှင်များအပေါ် အရှင်ဖြစ်သော ဝိශ්ဝေရှ (Viśveśa) ကို ပူဇော်အာရాధနာပြုပြီး—
Verse 50
प्राप्नोति सकलं चैतद्द्वादशद्वादशीफलम् ॥ पूर्वाभाद्रपदायोगे सैव या द्वादशी भवेत
ထိုအရာအားလုံး—ဒွာဒသီ ၁၂ ကြိမ်၏ အကျိုးफल—ကို ရရှိသည်၊ ထိုဒွာဒသီနေ့တည်းဟူသောနေ့သည် ပူර්ဝာဘាទ్రပဒါ (Pūrvābhādrapadā) နက္ခတ်-ယောဂနှင့် တိုက်ဆိုင်လာသောအခါ။
Verse 51
अतीव महती तस्यां सर्वं कृतमिहाक्षयम् ॥ उत्तराभाद्रसहिता यदि सैकादशी भवेत
ထိုအခါ၌ အလွန်ကြီးမြတ်လှသည်; ဤလောက၌ ပြုလုပ်သမျှ အရာအားလုံးသည် အက္ခယ (မပျက်မယွင်း) ဖြစ်လာသည်—ထိုဧကာဒသီနေ့သည် ဥတ္တရာဘាទ్రပဒါ (Uttarābhādrapadā) နှင့် တွဲဖက်ဖြစ်ပေါ်လာပါက။
Verse 52
तदा कोटिगुणं पुण्यं केशवात् लभते फलम् ॥ सकृद्देवेऽर्च्चिते तस्यां लभते भूतधारिणि
ထိုအခါ ကုသိုလ်သည် ကုဋိဂုဏ် (ဆယ်သန်းဆ) တိုးပွားလာ၍၊ ကေရှဝထံမှ ထိုအကျိုးကို ရရှိသည်။ အို ဘူတဓာရိဏီ (မြေမိခင်)၊ ထိုနေ့တွင် ဒေဝကို တစ်ကြိမ်သာ ပူဇော်လျှင်ပင် ထိုအကျိုးကို ရရှိနိုင်သည်။
Verse 53
यथा प्रबोधिनी पुण्या तथा यस्यां स्वपेद्धरिः ॥ उपोष्या हि महाभागे त्वनन्तफलदा हि सा
ပရဘောဓိနီနေ့သည် ကုသိုလ်ပြည့်ဝသကဲ့သို့၊ ဟရီသည် အိပ်စက်သည်ဟု ဆိုသောနေ့လည်း ကုသိုလ်ပြည့်ဝသည်။ အို မဟာဘဂေ၊ ထိုနေ့ကို ဥပဝါသ (အစာရှောင်) ဖြင့် မဖြစ်မနေ စောင့်ထိန်းရမည်၊ အကြောင်းမှာ အဆုံးမရှိသော အကျိုးကို ပေးသောနေ့ ဖြစ်သောကြောင့်။
Verse 54
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन द्वादशीं समुपोषयेत् ॥ यदीच्छेत्तु विशालाक्षि शाश्वतीं गतिमात्मनः
ထို့ကြောင့် အားလုံးသောကြိုးပမ်းမှုဖြင့် ဒွာဒသီနေ့ ဥပဝါသကို ပြည့်စုံစွာ စောင့်ထိန်းသင့်သည်။ အို မျက်လုံးကျယ်သူ၊ မိမိအတွက် အမြဲတမ်းတည်သော ဂတိ/ရောက်ရာကို လိုလားပါက ဤနည်းလမ်းပင် ဖြစ်သည်။
Verse 55
एकादशी सोमयुता कार्त्तिके मासि भामिनि ॥ उत्तराभाद्रसंयोगे अनन्तफलदा हि सा
အို တောက်ပသူ၊ ကာတ္တိကလတွင် ဧကာဒသီနေ့သည် တနင်္လာနေ့နှင့် တွဲဖက်ပြီး ဥတ္တရာဘဒြပဒါ ယောဂနှင့် ကိုက်ညီလာသောအခါ ထိုဝတ်ပြုမှုသည် အဆုံးမရှိသော အကျိုးကို အမှန်တကယ် ပေးသည်။
Verse 56
तस्यां यत्क्रियते भद्रे तदनन्तगुणं स्मृतम् ॥ एकादशी भौमयुता यदा स्याद्भूतधारिणि
အို ဘဒ္ဒရေ၊ ထိုအခါ ပြုလုပ်သမျှကို အဆုံးမရှိသော ဂုဏ်တိုးပွားမှုရှိသည်ဟု သမ္မတထားကြသည်။ အို ဘူတဓာရိဏီ (မြေမိခင်)၊ ဧကာဒသီနေ့သည် အင်္ဂါနေ့ (ဘောမ) နှင့် တွဲဖက်လာသောအခါ…
Verse 57
स्नात्वा देवे समभ्यर्च्य प्राप्नोति परमं फलम् ॥ प्राप्नोति सकलं चैव द्वादशद्वादशीफलम्
ရေချိုးသန့်စင်ပြီး ဒေဝတাকে စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်လျှင် အမြင့်ဆုံးသော အကျိုးကို ရရှိသည်။ အမှန်တကယ်ပင် ဒွာဒသနှင့် ဒွာဒသီ အခမ်းအနား၏ အကျိုးကိုလည်း ပြည့်စုံစွာ ရရှိသည်။
Verse 58
जलपूर्णं तथा कुम्भं स्थापयित्वा विचक्षणः ॥ पञ्चरत्नसमोपेतं घृतपात्रयुतं तथा
ရေဖြည့်ထားသော ကုမ္ဘ (အိုး) ကို တည်ထားပြီးနောက် ဉာဏ်ရှိသော အကျင့်ပြုသူသည် ၎င်းကို ရတနာငါးပါးဖြင့် ပြည့်စုံအောင် ပြင်ဆင်ကာ ဂျီ (ghee) ထည့်သော ပန်းကန်ကိုလည်း တွဲဖက်ထားရမည်။
Verse 59
तस्योपरि न्यसेन्मत्स्यस्वरूपं तु जनार्दनम् ॥ निष्कमात्रसुवर्णेन घटितं तु वरानने
အပေါ်တွင် မత్సျရုပ်ဖြစ်သော ဇနာဒန (Janārdana) ကို တင်ထားရမည်။ အို မျက်နှာလှသူ၊ ၎င်းကို နိෂ္က တစ်မတ်တန်ဖိုးအတိုင်း ရွှေဖြင့် ထုလုပ်ထားရမည်။
Verse 60
पञ्चामृतेन संस्नाप्य कुंकुमेन विलेपितम् ॥ पीतवस्त्रयुगच्छन्नं छत्रोपानद्युगान्वितम्
ပဉ္စအမృతဖြင့် ရေချိုးပေးပြီး ကုင်ကူမ (kumkuma) ဖြင့် လိမ်းသုတ်ကာ အဝါရောင်အဝတ်နှစ်ထည်ဖြင့် ဖုံးအုပ်စေ၍ ထီး (chatra) နှင့် ဖိနပ်တော် (pādukā) တစ်စုံကိုလည်း တွဲဖက်စေ။
Verse 61
पूजयेत् कमलैर्देवि मद्भक्तः संयतेन्द्रियः ॥ मत्स्यं कूर्मं वराहं च नरसिंहं च वामनम्
အို ဒေဝီ၊ အင်္ဂါရုံများကို ထိန်းချုပ်ထားသော ကျွန်ုပ်၏ ဘက္တသည် ကြာပန်းများဖြင့် ပူဇော်ရမည်၊ မత్సျ၊ ကူර්မ၊ ဝရာဟ၊ နရစിംဟ နှင့် ဝာမန ကိုလည်း စိတ်၌ ရွတ်ဆိုအောက်မေ့ရမည်။
Verse 62
रामं रामं च कृष्णं च बुद्धं चैव च कल्किनम् ॥ एवं दशावतारांश्च पूजयेद्भक्तिसंयुतः ॥
ဘက္တိဖြင့် ပြည့်စုံသူသည် ရာမ၊ ရာမ၊ ကೃရှ္ဏ၊ ဗုဒ္ဓ နှင့် ကလ္ကိန်ကိုလည်း ပူဇော်ရမည်; ဤသို့ တဆအဝတာရတို့ကို ဂုဏ်ပြုပူဇော်ရမည်။
Verse 63
रात्रौ चोत्थापनं कार्यं देवदेवस्य सुव्रते ॥ प्रभाते विमले स्नात्वा भक्त्या सम्पूज्य केशवम् ॥
အို သုဝရတရှိသူ၊ ညအချိန်တွင် ဒေဝဒေဝ (ဘုရားတို့၏ဘုရား) အတွက် ဥတ္ထာပန (နှိုးထ) ကရမည်; မနက်အရုဏ်တွင် သန့်ရှင်းစွာ ရေချိုးပြီး ဘက္တိဖြင့် ကေရှဝကို စုံလင်စွာ ပူဇော်ရမည်။
Verse 64
अनेनैव विधानेन कुर्यादेकादशीव्रतम् ॥ तस्य पुण्यं भवेद्यत्तु तच्छृणुष्व वसुन्धरे ॥
ဤပင် နည်းလမ်းအတိုင်း အေကာဒသီ ဝရတကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထိုဝရတမှ ဖြစ်ပေါ်သော ကုသိုလ်ပုဏ္ဏကို နားထောင်လော့၊ အို ဝသုန္ဓရာ။
Verse 65
पुष्पधूपादिनैवेद्यैः फलैर्नानाविधैः शुभैः ॥ ततस्तु पूजयेद्विद्वानाचार्यं भक्तिसंयुतः ॥
ပန်း၊ အမွှေးတိုင်၊ နైవေဒျ (အာဟာရပူဇော်) နှင့် မင်္ဂလာရှိသော အသီးအနှံ မျိုးစုံတို့ဖြင့်; ထို့နောက် ဗဟုသုတရှိသူသည် ဘက္တိဖြင့် အာစာရျ (ဆရာ) ကို ဂုဏ်ပြုပူဇော်ရမည်။
Verse 66
अलङ्कारोपहारैश्च वस्त्राद्यैश्च स्वशक्तितः ॥ पूजयित्वा विधानेन तं देवं प्रतिपादयेत् ॥
မိမိစွမ်းအားအတိုင်း အလင်္ကာရ၊ လက်ဆောင်နှင့် အဝတ်အစားစသည်တို့ဖြင့်; နည်းလမ်းတကျ ပူဇော်ပြီးနောက် ထိုဒေဝကို သတ်မှတ်ထားသည့်အတိုင်း တရားဝင် ဆက်ကပ်/အပ်နှံရမည်။
Verse 67
जगदादिर्जगद्रूपो जगदादिरनादिमान् ॥ जगदादिर्जगद्योनिः प्रीयतां मे जनार्दनः ॥
လောက၏အစ၊ လောက၏ပုံသဏ္ဍာန်တော်တည်း; လောက၏အစ၊ အနာဒီ (အစမရှိ) တော်တည်း; လောက၏အစနှင့် လောက၏ယောနိ/အရင်းအမြစ်တော်—ဇနာရ္ဒန သခင်သည် ကျွန်ုပ်အပေါ် ပီတိဖြစ်တော်မူပါစေ။
Verse 68
यदि वक्त्रसहस्राणां सहस्राणि भवन्ति तैः ॥ सङ्ख्यातुं नैव शक्यन्ते प्रबोधिन्यास्तथा गुणाः ॥
ပါးစပ်ထောင်ပေါင်းများစွာ ရှိလာသော်လည်း ထိုပါးစပ်များဖြင့်ပင် ပရဘောဓိနီ၏ ဂုဏ်သတ္တိနှင့် မဟိမကို အပြည့်အဝ ရေတွက်ဖော်ပြ၍ မရနိုင်။
Verse 69
तथाप्युद्देशमात्रेण शक्त्या वक्ष्यामि तच्छृणु ॥ चन्द्रतारार्कसङ्काशमधिष्ठायानुजीविभिः ॥
သို့သော်လည်း အညွှန်းအနည်းငယ်သာဖြင့် ကျွန်ုပ်၏စွမ်းအားအတိုင်း ဖော်ပြမည်—နားထောင်ပါ။ (သူသည်) လ၊ ကြယ်နှင့် နေကဲ့သို့ တောက်ပသော အခြေအနေကို ရရှိပြီး အဖော်အပါ/အနုဇီဝိများနှင့်အတူ ထိုနေရာ၌ နေထိုင်သည်။
Verse 70
सहैव यानमागच्छेन्मम लोकं वसुन्धरे ॥ ततः कल्पसहस्रान्ते सप्तद्वीपेश्वरो भवेत् ॥
အို ဝသုန္ဓရာ၊ ဒိဗ္ဗယာန (ကောင်းကင်ယာဉ်) နှင့်အတူ (သူသည်) ကျွန်ုပ်၏ လောကသို့ ရောက်လာမည်; ထို့နောက် ကလ္ပ တစ်ထောင် အဆုံးတွင် သတ္တဒွီပ (ကျွန်းမြေ ခုနစ်ခု) ၏ အရှင်ဖြစ်လာမည်။
Verse 71
आयुरारोग्यसम्पन्नो जन्मातीतो भवेत् ततः ॥ ब्रह्मघ्नश्च सुरापश्च स्तेयी च गुरुतल्पगः ॥
ထို့နောက် (သူသည်) အသက်ရှည်ခြင်းနှင့် ကျန်းမာရေးပြည့်စုံကာ ‘ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းကို ကျော်လွန်သူ’ ဖြစ်လာသည်။ ဗြာဟ္မဏကို သတ်သူ၊ မူးယစ်သောက်သူ၊ ခိုးသူ၊ နှင့် ဂုရု၏ အိပ်ရာကို လွန်ကျူးသူ (လွန်ကဲသော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြစ်) တို့ပင်လည်း (ဤအကျိုးသက်ရောက်မှု၏ အကျုံးဝင်မှုအတွင်း ပါဝင်သည်)။
Verse 72
पश्ये च धीमानधनोऽपि भक्त्या स्पृशेन्मनुष्यं इह चिन्त्यमानः॥ शृणोति भक्तस्य मतिं ददाति विकल्मषः सोऽपि दिवं प्रयाति॥
ပညာရှိသူသည် ဆင်းရဲနေလည်း ဤလောက၌ ဘက္တိဖြင့် သတိရလျှင် လူသားက ထိတွေ့နိုင်သည်ဟု ငါမြင်၏။ သူသည် ဘက္တ၏ စိတ်ရည်ကို နားထောင်၍ နားလည်မှုကို ပေးတော်မူသည်; အညစ်အကြေးကင်းစင်သဖြင့် ထိုသူလည်း ကောင်းကင်ဘုံသို့ ရောက်၏။
Verse 73
दुःस्वप्नः प्रशममुपैति पठ्यमाने माहात्म्ये भवभयहारके नरस्य॥ यः कुर्याद्व्रतवरमेतदव्ययाया बोधिन्याः किमुत फलं तु तस्य वाच्यम्॥
လောကဘဝ၏ ကြောက်ရွံ့မှုကို ဖယ်ရှားပေးသော မဟာတ္မယကို ရွတ်ဖတ်နေစဉ် မကောင်းသောအိပ်မက်များသည် ငြိမ်းသက်သွားသည်။ ထို့ပြင် မဖျက်ဆီးနိုင်သော ဘောဓိနီ၏ အထူးကောင်းမြတ်သော ဝရတကို ကျင့်သူ၏ အကျိုးफलသည် စကားဖြင့် မဖော်ပြနိုင်လောက်အောင် ကြီးမား၏။
Verse 74
ते धन्यास्ते कृतार्थाश्च तैरेव सुकृतं कृतम्॥ तैरात्मजन्म सफलं कृतं ये व्रतकाःरकाः॥
သူတို့သည် ကံကောင်းမြတ်သူများ၊ ရည်မှန်းချက်ပြည့်စုံသူများဖြစ်ကြ၏—သူတို့ကြောင့်ပင် ကုသိုလ်ကောင်းမှု ပြီးမြောက်လေ၏။ ဝရတကို ကျင့်သူတို့သည် မိမိတို့၏ မွေးဖွားခြင်းကို အကျိုးရှိအောင် ပြုလုပ်ပြီးကြ၏။
Verse 75
नारायणाच्युतानन्त वासुदेवेत यो नरः॥ सततं कीर्त्तयेद्भूमे याति मल्लयतां प्रिये॥
အို မြေမိခင်၊ လူတို့အနက် မည်သူမဆို မြေပြင်ပေါ်၌ အမြဲတမ်း ‘နာရာယဏ၊ အချျုတ၊ အနန္တ၊ ဝါစုဒေဝ’ ဟု ကီရတနပြုရွတ်ဆိုနေသူသည်—ချစ်မြတ်နိုးသူ—mallayatā ကို ရောက်ရှိသည်။
Verse 76
किं पुनः श्रद्धया युक्तः पूजयेनमामनन्यधीः॥ गुरूपदिष्टमार्गेण याति मल्लयतां नरः॥
ထို့ထက်ပို၍ သဒ္ဓါရှိပြီး စိတ်တစ်ခုတည်းမခွဲမဝေဖြင့် ငါ့ကို ပူဇော်သူသည်—ဂုရုက ညွှန်ပြသင်ကြားသော လမ်းစဉ်အတိုင်း—ထိုလူသည် mallayatā ကို ရောက်ရှိသည်။
Verse 77
तस्य यज्ञवराहस्य विष्णोरमिततेजसः॥ प्रयाणं ये च कुर्वन्ति ते पूज्याः सततं सुरैः॥
ယဇ္ဉ-ဝရာဟ ဖြစ်သော အလွန်မိုက်မဲမသတ်မှတ်နိုင်သော တေဇောရှိသည့် ဗိဿနု၏ ထွက်ခွာရာတွင် ပြုလုပ်သော ပရယာဏ အခမ်းအနားကို ဆောင်ရွက်သူတို့သည် နတ်တို့အတွင်း၌ပင် အမြဲတမ်း ပူဇော်ထိုက်သူများ ဖြစ်ကြသည်။
Verse 78
तस्मात् सुनियतैर्भाव्यं वैष्णवं मार्गमास्पदम्॥ दुर्ल्लभं वैष्णवत्वं हि त्रिषु लोकेषु सुन्दरी॥
ထို့ကြောင့် စည်းကမ်းတကျ နေထိုင်၍ ဝိုင်ෂ္ဏဝ မာဂ္ဂကို အခြေခံအဖြစ် ယူဆောင်သင့်သည်။ အလှမယ်ရေ၊ လောကသုံးပါး၌ ဝိုင်ෂ္ဏဝဖြစ်ခြင်းကို ရရှိရန် အမှန်တကယ် ရှားပါးလှသည်။
Verse 79
जन्मान्तरसहस्रेषु समाराध्य वृषध्वजम्॥ वैष्णवत्वं लभेत्कश्चित्सर्वपापक्शये सति॥
အခြားမွေးဖွားမှု ထောင်ပေါင်းများစွာအတွင်း ဗೃષဓွဇ ကို စည်းကမ်းတကျ အာရాధနာပြု၍၊ အပြစ်အားလုံး ပျက်စီးသွားသောအခါ တစ်ဦးဦးသည် ဝိုင်ෂ္ဏဝ အဖြစ်ကို ရနိုင်သည်။
Verse 80
पापक्शयमवाप्नोति चेश्वराराधने कृते॥ ज्ञानमन्विच्छता रुद्रं पूजयेत्परमेश्वरम्॥
အရှင်ကို အာရాధနာပြုလုပ်ပြီးသောအခါ အပြစ်ပျက်စီးခြင်းကို ရရှိသည်။ ဉာဏ်ပညာကို ရှာဖွေသူသည် အမြင့်ဆုံးအရှင် ရုဒ္ဒရကို ပူဇော်သင့်သည်။
Verse 81
संस्मृतः कीर्तितो वापि दृष्टः स्पृष्टोऽपि वा प्रिये॥ पुनाति भगवद्भक्तश्चाण्डालोऽपि यदृच्छया॥
ချစ်သူရေ၊ ဘုရား၏ ဘက္တကို သတိရခြင်း၊ ချီးမွမ်းခြင်း၊ မြင်ခြင်း သို့မဟုတ် ထိတွေ့ခြင်းပင်ဖြစ်စေ—သူသည် သန့်စင်ပေးသည်။ မတော်တဆ တွေ့ရသော ချန်ဒာလပင် (ဘက္တဖြစ်လျှင်) သန့်စင်စေတတ်သည်။
Verse 82
एतज्ज्ञात्वा तु विद्वद्भिः पूजनीयो जनार्दनः॥ वेदोक्तविधिना भद्रे आगमोक्तेन वा सुधीः॥
ဤအကြောင်းကို သိမြင်ပြီးနောက် ပညာရှိတို့သည် ဇနာရ္ဒနကို ပူဇော်ရမည်—ဝေဒတွင် ဆိုထားသော နည်းလမ်းအတိုင်းဖြစ်စေ၊ အို မင်္ဂလာရှိသူမ၊ အာဂမတွင် ဖော်ပြသော နည်းလမ်းအတိုင်းဖြစ်စေ; ပညာရှိသည် ထိုသို့ပင် ကျင့်ရမည်။
Verse 83
यम उवाच॥ एतच्छ्रुत्वा महाभागा धरणी संहितव्रता॥ समाराध्य जगन्नाथं विधिना तल्लयङ्गता॥
ယမက ပြောသည်– ဤအကြောင်းကို ကြားပြီးနောက် ကံကောင်းလှသော ဓရဏီသည် မိမိ၏ ဝရတ၌ တည်ကြည်ကာ သတ်မှတ်နည်းလမ်းအတိုင်း ဇဂန္နာထကို သေချာစွာ ပူဇော်ပြီး ထိုဘုရား၌ စိတ်လုံးဝ လိမ္မာဝင်သွား하였다။
Verse 84
महापातकभागी स्यात्सुगतिं नाप्नुयात्क्वचित्॥ उपवासासमर्थानां तथैव पृथुलोचने॥
ထိုသူသည် မဟာပာပ၏ အစိတ်အပိုင်းကို ခံယူရပြီး မည်သည့်နေရာတွင်မျှ သုဂတိကို မရနိုင်; ထိုနည်းတူပင် အို မျက်လုံးကျယ်သူမ၊ ဥပဝါသ (အစာရှောင်) မလုပ်နိုင်သူများအကြောင်းလည်း ဆိုထားသည်။
Verse 85
अतो यत्नेन वै साध्यं वैष्णवत्वं विपश्चिता॥ ये वैष्णवा महात्मानो विष्णुपूजनतत्पराः॥
ထို့ကြောင့် အို ဉာဏ်မြင်သူ၊ ကြိုးစားအားထုတ်၍ ဝိုင်ရှ္ဏဝဖြစ်ခြင်း၏ စည်းကမ်းကို ပြုစုပျိုးထောင်ရမည်; ဝိုင်ရှ္ဏဝ မဟာတ္မာတို့သည် ဗိဿဏုကို ပူဇော်ခြင်း၌ အထူးတလည် တက်ကြွသူများဖြစ်သည်။
Verse 86
तेषां नैवास्त्ययं लोको यान्ति तत्परमं पदम्॥ ये सकृद्द्वादशीमेतामुपोष्यन्ति विधानतः॥
သူတို့အတွက် ဤလောကသည် နောက်ဆုံးအခြေအနေ မဟုတ်တော့; အမြင့်မြတ်ဆုံး ပဒသို့ သွားရောက်ကြသည်—ဤ ဒ္ဝါဒသီနေ့၌ စည်းကမ်းအတိုင်း တစ်ကြိမ်ပင် အစာရှောင်သူတို့သည်။
Verse 87
प्रबोधनाख्यां सुधियस्ते यान्ति परमं पदम्॥ न यमं यातनादण्डान्नरकं न च किङ्करान्॥
‘ပရဗောဓနာ’ ဟုခေါ်သော ဒွာဒသီကို စောင့်ထိန်းကျင့်သုံးသော ပညာရှိတို့သည် အမြင့်ဆုံးသော အဘောဒ်သို့ ရောက်ကြသည်။ ထိုသူတို့သည် ယမမင်းကို မတွေ့၊ ညှဉ်းပန်းဒဏ်ခတ်မှုများကို မခံ၊ နရကကို မရောက်၊ ယမ၏ အစေခံတို့ကိုလည်း မတွေ့ကြ။
Verse 88
पश्यन्ति द्विजशार्दूल इति सत्यं मयोदितम्॥ एतत्ते सर्वमाख्यातं यथादृष्टं यथाश्रुतम्॥
“အို ဒွိဇတို့အနက် ကျားသဖွယ်မြတ်သူ၊ ထိုအရာများကို သူတို့ မမြင်ကြ” ဟူသည်မှာ ငါပြောသော အမှန်တရားပင်။ ငါမြင်သကဲ့သို့၊ ငါကြားသကဲ့သို့ ဤအရာအားလုံးကို သင့်အား ပြောပြပြီးပြီ။
Verse 89
कथितं मे महाभाग यत्त्वया परिपृच्छितम्॥ स्वयम्भुवा यथा प्रोक्तं गुह्याख्यानं महामुने॥
အို ကံကောင်းသူ၊ သင်မေးမြန်းခဲ့သမျှကို ငါပြောပြီးပြီ—ဤသည်မှာ စွယ်ယမ္ဘူ (ဗြဟ္မာ) က မိန့်ကြားခဲ့သကဲ့သို့သော လျှို့ဝှက်အကြောင်းအရာ ဖြစ်သည်၊ အို မဟာမုနိ။
Verse 90
तत्ते सर्वं समासेन व्याख्यातं धर्मवत्सल॥
အို ဓမ္မကိုချစ်မြတ်နိုးသူ၊ ထိုအကြောင်းအရာအားလုံးကို ငါ သင့်အား အကျဉ်းချုပ်၍ ရှင်းပြပြီးပြီ။
Verse 91
यावज्जीव कृतात्पापात्तत्क्षणादेव मुच्यते॥ लाङ्गूलेनोद्धृतं तोयं मूर्ध्ना गृह्णाति यो नरः॥
အမြီးဖြင့် မြှောက်တင်ထားသော ရေကို မိမိခေါင်းပေါ်၌ လက်ခံယူသူသည် ဘဝတစ်လျှောက် ပြုခဲ့သော အပြစ်မှ ချက်ချင်း လွတ်မြောက်သည်။
Verse 92
द्विजं शुश्रूषते यस्तु तर्पयित्वातिभक्तितः ॥ नमस्येत्प्रयतो भूत्वा स पापेभ्यः प्रमुच्यते ॥
ဒွိဇ (ဗြာဟ္မဏ) ကို အလွန်သဒ္ဓါဖြင့် စေဝာပြု၍ စိတ်ကျေနပ်အောင် ပြုလုပ်ပြီးနောက် စည်းကမ်းတကျ နမස්ကာရဖြင့် ဦးညွှတ်ကန်တော့သူသည် အပြစ်များမှ လွတ်မြောက်၏။
Verse 93
या सा विष्णोः परा मूर्तिरव्यक्तानेकरूपिणी ॥ सा क्षिप्ता मानुषे लोके द्वादशी मुनिपुङ्गव ॥
အို မုနိတို့အထဲမှ အမြတ်ဆုံးရေရှင်! မပေါ်လွင်သော်လည်း အမျိုးမျိုးသောရုပ်သဏ္ဌာန်ရှိသည့် ဗိဿဏု၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး မူရတိသည် လူ့လောက၌ ‘ဒွာဒသီ’ ဟူ၍ ထင်ရှားစွာ တည်ထားခြင်းဖြစ်သည်။
Verse 94
या सा विष्णोः परा शक्तिरव्यक्तानेकरूपिणी ॥ सा मर्त्ये निर्मिता भूमे द्वादशीरूपधारिणी ॥
အို မြေမိခင်! မပေါ်လွင်ဘဲ အမျိုးမျိုးသောရုပ်သဏ္ဌာန်ရှိသည့် ဗိဿဏု၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး သက္တိသည် မရဏလောက၌ ‘ဒွာဒသီ’ ရုပ်ကို ဆောင်၍ ဖန်ဆင်းတည်ထောင်ထားသည်။
Verse 95
स ब्रह्महा सुरापश्च स स्तेयी गुरुतल्पगः ॥ एकादश्यां तु यो भुङ्क्ते पक्षयोरुभयोऽपि ॥
လဆန်းလကွယ် နှစ်ဖက်စလုံးတွင် ဧကာဒသီနေ့၌ စားသောက်သူသည် ဗြာဟ္မဏသတ်သူ၊ မူးယစ်သောက်သူ၊ ခိုးသူ၊ ဂုရု၏အိပ်ရာကို လွန်ကျူးသူ (ဂုရုတల్పဂ) နှင့် တူညီဟု သတ်မှတ်ရသည်။
Verse 96
शयने बोधने चैव हरेस्तु परिवर्तने ॥ उपोष्यैव विधानॆन नरो निर्मलतां व्रजेत् ॥
ဟရီ၏ အိပ်စက်ခြင်း (ရှယန)၊ နိုးထခြင်း (ဘောဓန) နှင့် ကိုယ်အနေအထားပြောင်းခြင်း (ပရိဝရ္တန) အခမ်းအနားများတွင် သတ်မှတ်ထားသောနည်းလမ်းအတိုင်း ဥပုသ်ဆောင်သူသည် သန့်ရှင်းမှုသို့ ရောက်၏။
Verse 97
पुष्पैर्धूपैस्तथा दीपनैवद्यैर्विविधैरपि ॥ सम्पूज्यैवमलङ्कारैर्विविधैरुपशोभितम् ॥
ဤသို့ ပန်းများ၊ အမွှေးတိုင်၊ မီးအိမ်များနှင့် အမျိုးမျိုးသော နైవေဒျ (အစားအစာပူဇော်ပွဲ) တို့ဖြင့် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ပြီးနောက်၊ အလင်္ကာရမျိုးစုံဖြင့် (ဘုရား/ဒေဝတားကို) တင့်တယ်လှပစေ၍ ပိုမိုတောက်ပစေ하였다။
Verse 98
पापान्येतानि सर्वाणि श्रवणेनैव नाशयेत् ॥
ဤအပြစ်အားလုံးသည် ကြားနာခြင်းတစ်ခုတည်းဖြင့်ပင် ပျောက်ကွယ်သွားစေသည်။
Verse 99
मामाराध्य तथा याति तद्विष्णोः परमं पदम् ॥ वैष्णवा हि महाभागाः पुनन्ति सकलं जगत् ॥
ငါ့ကို စည်းကမ်းတကျ အာရာဓနာ၍ ပျော်ရွှင်စေသော် ထိုသူသည် ဗိဿဏု၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး အနေအထားသို့ ရောက်သည်။ အကြောင်းမူကား ဝိုင်ရှ္ဏဝများ—အလွန်ကံကောင်းသူများ—သည် ကမ္ဘာလောကတစ်လုံးလုံးကို သန့်စင်ပေးကြသည်။
The text frames moral repair as achievable through disciplined restraint and regulated ritual action: expiatory practices (notably cow-associated purifications and solar veneration) culminate in the prescription of Ekādaśī/Dvādaśī observance—especially Prabodhinī—as a repeatable ethical technology for reducing harmful conduct in Kali-yuga and re-aligning social life with dharma.
Key markers include Kārttika (month) and its śukla-pakṣa Ekādaśī known as Prabodhinī; the paired Dvādaśī context; references to pauṇamāsī (full-moon observance), viṣuva (solstice/equinox points), specified muhūrta (auspicious time), and astral conjunction notes involving Rohiṇī and Uttarabhādrapadā (as stated in the text’s timing claims).
Pṛthivī’s question positions Earth as a concerned witness to human misconduct. Varāha’s response links terrestrial well-being to human self-regulation: fasting, reduced consumption on Harivāsara, and structured worship/dāna are presented as practices that curb socially destructive behaviors, implying an early ecological-ethical logic where restraint and reverence support the stability of the inhabited world (Pṛthivī).
The chapter references Nārada and Dharmarāja (Yama) in the opening dialogue, then centers Varāha and Pṛthivī. It also invokes Mahādeva/Īśvara (as a prior point of inquiry about Ekādaśī), and enumerates the daśāvatāra sequence (Matsya, Kūrma, Varāha, Narasiṃha, Vāmana, Rāma, Kṛṣṇa, Buddha, Kalkin) as liturgical-cultural figures rather than dynastic lineages.