Adhyaya 14: Ritual Procedure for Śrāddha: Sequence, Eligibility, and Offerings to Ancestors

Verse 1

मार्कण्डेय उवाच । एतन्मे कथितं पूर्वं ब्रह्मपुत्रेण धीमता । सनकानुजेन विप्रर्षे ब्राह्मणान् शृणु साम्प्रतम् ॥ १४.१ ॥

မာရကဏ္ဍေယက ပြောသည်– «ဤအကြောင်းကို ယခင်က ဗြဟ္မာ၏ ပညာရှိသော သား၊ စနက၏ ညီဖြစ်သူက ငါ့အား ပြောကြားခဲ့သည်။ ယခု အို ဗြာဟ္မဏအထူးမြတ်၊ ဗြာဟ္မဏတို့နှင့် သက်ဆိုင်သော အကြောင်းကို နားထောင်လော့»။

Verse 2

त्रिणाचिकेतस्त्रिमधुस्त्रिसुपर्णः षडङ्गवित् । वेदवित् श्रोत्रियो योगी तथा वै ज्योष्ठसामगः ॥ १४.२ ॥

သူသည် နာချိကေတ သုံးမျိုးသော ယဇ်ကို ကျွမ်းကျင်ပြီး ‘မဓု’ သုံးမျိုးသော သင်ခန်းစာနှင့် ‘သုပါဏ’ သုံးမျိုးသော ရွတ်ဆိုမှုကို သိမြင်သူဖြစ်သည်။ ဝေဒ၏ အင်္ဂခြောက်ပါးကို သိသူ၊ ဝေဒသိပညာရှင်၊ စနစ်တကျ သင်ယူပြီးသော ရှရောထရိယ၊ ယောဂီ၊ ထို့ပြင် စာမန်သီချင်းများကို အထူးကောင်းစွာ သီဆိုသူဖြစ်သည်။

Verse 3

ऋत्विजं भागिनेयं च दौहित्रं श्वशुरं तथा । जामातरं मातुलं च तपोनिष्ठं च ब्राह्मणम् ॥ १४.३ ॥

«ပူဇော်ပွဲကို ဆောင်ရွက်သော ရ္ဋ္ဝိဇ် (ယဇ်ပုရောဟိတ်)၊ အစ်မ၏ သား၊ သမီး၏ သား၊ ယောက္ခမ၊ သားမက်၊ မိခင်ဘက် ဦးလေး (မာတုလ) နှင့် တပသ္ယာ၌ တည်ကြည်သော ဗြာဟ္မဏကိုလည်း ဂုဏ်ပြုလက်ခံရမည်»။

Verse 4

पञ्चाग्न्यभिरतं चैव शिष्यं संबन्धिनं तथा । मातापितॄरतं चैव एताञ्छ्राद्धे नियोजयेत् ॥ १४.४ ॥

ရှရဒ္ဓပွဲအတွက်လည်း မီးသန့်ငါးပါးကို ထိန်းသိမ်းရာ၌ စိတ်ဝင်စားသူ၊ တပည့်၊ ဆွေမျိုး၊ ထို့အပြင် မိဘကို ဝတ်ပြုစောင့်ရှောက်ရာ၌ တည်ကြည်သူတို့ကို ခန့်အပ်သင့်သည်။

Verse 5

मित्रध्रुक् कुनखी चैव श्यावदन्तस्तथा द्विजः । कन्यादूषयिता वह्निवेदोज्झः सोमविक्रयी ॥ १४.५ ॥

မိတ်ဆွေကို သစ္စာဖောက်သူ၊ လက်သည်းပုံပျက်သူ၊ သွားအရောင်မည်းညိုသော ဒွိဇ၊ ကညာကို ဖျက်ဆီးသူ၊ သန့်မြတ်သော မီးနှင့် ဝေဒကို လျစ်လျူရှုသူ၊ ဆိုမကို ရောင်းချသူ—ဤသူတို့ကို ဤနေရာ၌ ရှုတ်ချရမည့်သူများဟု ဖော်ပြထားသည်။

Verse 6

अभिशप्तस्तथा स्तेनः पिशुनो ग्रामयाजकः । भृतकाध्यापकश्चैव भृतकाध्यापितश्च यः ॥ १४.६ ॥

ထိုနည်းတူပင် ကျိန်စာခံရသူ၊ ခိုးသူ၊ အပြစ်တင်ပြောဆိုသူ၊ ရွာပူဇော်ပွဲကို အခကြေးငွေဖြင့် ဆောင်ရွက်သော ပုရောဟိတ်၊ လစာယူသင်ကြားသော ဆရာနှင့် လစာပေး၍ သင်ယူသူတို့ကိုလည်း ဤနေရာတွင် ရေတွက်ဖော်ပြထားသည်။

Verse 7

परपूर्वापतिश्चैव मातापित्रोस्तथोज्झकः । वृषलीसूतिपोष्यश्च वृषलीपतिर एव च । तथा देवलकश्चापि श्राद्धे नार्हन्ति केतनम् ॥ १४.७ ॥

ထိုနည်းတူပင် ယခင်က အခြားသူနှင့် လက်ထပ်ဖူးသော မိန်းမ၏ ခင်ပွန်း၊ မိဘနှစ်ပါးကို စွန့်ပစ်သို့မဟုတ် မစောင့်ရှောက်သူ၊ ဝೃṣလီ၏ သားသမီးတို့က ထောက်ပံ့ထားသူ၊ ဝೃṣလီ၏ ခင်ပွန်း၊ ထို့ပြင် ဒေဝလက (ဘုရားရုပ်/နတ်ဘုရားဝတ်ပြု၍ အသက်မွေးသူ) တို့သည် śrāddha ပူဇော်ပွဲ၌ လက်ခံထိုက်သူ မဟုတ်ကြ။

Verse 8

प्रथमेऽह्नि बुधः कुर्याद् विप्राग्र्याणां निमन्त्रणम् । आनिमन्त्र्य द्विजान् गेहमागतान् भोजयेद् यतीन् ॥ १४.८ ॥

ပထမနေ့တွင် ပညာရှိသူသည် ဗြာဟ္မဏအထက်မြတ်တို့ကို ဖိတ်ကြားသင့်သည်။ ဖိတ်ကြား၍ အိမ်သို့ ရောက်လာသော ဒွိဇတို့ကို ဧည့်ခံကျွေးမွေးပြီး ယတီ (သံဃာ/တပသီ) များကိုလည်း အစာပေးသင့်သည်။

Verse 9

पादशौचादिना गृहमागतान् भोजयेद् द्विजान् । पवित्रपाणिराचान्तानासनेषूपवेशयेत् ॥ १४.९ ॥

ခြေသန့်စင်ခြင်းစသည့် ထုံးတမ်းအရ လုပ်ဆောင်ပြီးနောက် အိမ်သို့ ရောက်လာသော ဒွိဇဧည့်သည်တို့ကို ကျွေးမွေးရမည်။ လက်ကို သန့်စင်ထား၍ အာချမန (ရေစုပ်၍ သန့်စင်ခြင်း) ပြုပြီးနောက် သင့်လျော်သော အာသနများပေါ်တွင် ထိုင်စေသင့်သည်။

Verse 10

पितॄणामयुजो युग्मान् देवानामपि योजयेत् । देवानामेकमेकं वा पितॄणां च नियोजयेत् ॥ १४.१० ॥

ပိတೃ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်) များအတွက် အနံ့အရသာ/အပိုင်းအခြားကို မကွာမညီ (ကိန်းမ) နှင့် ကွာညီ (ကိန်းစုံ) အတွဲလိုက် ချထားသင့်ပြီး ဒေဝ (နတ်ဘုရား) များအတွက်လည်း ထိုနည်းတူ ချထားရမည်။ သို့မဟုတ် ဒေဝတို့နှင့် ပိတೃတို့ကို တစ်ပါးချင်းစီ အပိုင်းအခြား ချထားနိုင်သည်။

Verse 11

तथा मातामहश्राद्धं वैश्वदेवसमन्वितम् । कुर्वीत भक्तिसम्पन्नः सक्तन्त्रं वा वैश्वदेविकम् ॥ १४.११ ॥

ထိုနည်းတူ မိခင်ဘက် အဘိုးအတွက် śrāddha ပူဇော်ပွဲကို Vaiśvadeva ပူဇော်မှုနှင့်အတူ ပြုလုပ်ရမည်။ သဒ္ဓါပြည့်ဝသူသည် သတ်မှတ်ထားသော ရိုးရာလုပ်ထုံးလုပ်နည်းနှင့်အတူ Vaiśvadevika ပူဇော်ပွဲကိုလည်း ပြုနိုင်သည်။

Verse 12

प्राङ्मुखं भोजयेद्विप्रं देवानामुभयात्मकम् । पितृपैतामहानां च भोजयेच्चाप्युदङ्मुखान् ॥ १४.१२ ॥

အရှေ့ဘက်သို့ မျက်နှာမူစေ၍ ဗြာဟ္မဏကို အစာကျွေးရမည်၊ ထိုသူသည် နတ်တို့၏ နှစ်မျိုးသဘောကို ကိုယ်စားပြုသူဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ပိတೃများနှင့် ပိတామဟာများအတွက်လည်း မြောက်ဘက်သို့ မျက်နှာမူစေ၍ အစာကျွေးရမည်။

Verse 13

पृथक् तयोः केचिदाहुः श्राद्धस्य करणं द्विज । एकत्रैकेन पाकेन वदन्त्यन्ये महर्षयः ॥ १४.१३ ॥

အချို့ကဆိုသည်—အို ဒွိဇ၊ śrāddha ပူဇော်ပွဲကို နှစ်ဖက်အတွက် သီးခြားစီ ပြုလုပ်ရမည်ဟု။ အခြား မဟာဋ္ဌာန ရှင်ရသေ့ကြီးများကတော့ ချက်ပြုတ်ပြင်ဆင်မှု တစ်ကြိမ်တည်းဖြင့် တစ်ပြိုင်နက် ပြုလုပ်နိုင်သည်ဟု ဆိုကြသည်။

Verse 14

विष्टारार्थं कुशान् दत्त्वा सम्पूज्यार्घविधानतः । कुर्यादावाहनं प्राज्ञो देवानां तदनुज्ञया ॥ १४.१४ ॥

နေရာခင်းကျင်းရန် ကုရှမြက်ကို ချထားပြီး၊ သတ်မှတ်ထားသော အရ္ဃျ ပူဇော်နည်းအတိုင်း ကောင်းစွာ ပူဇော်ကာ၊ ပညာရှိသည် နတ်တို့၏ အနုမတိဖြင့် နတ်များကို အာဝါဟန (ဖိတ်ခေါ်ခြင်း) ပြုရမည်။

Verse 15

यवाम्बुना च देवानां दद्यादर्घ्यं विधानवित् । सुगन्धधूपदीपांश्च दत्त्वा तेभ्यो यथाविधि । पितॄणामपसकव्येन सर्वमेवोपकल्पयेत् ॥ १४.१५ ॥

လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို သိကျွမ်းသူသည် နတ်များအတွက် ယဝ (barley) ရေဖြင့် အရ္ဃျကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် စည်းကမ်းအတိုင်း မွှေးကြိုင်သော မီးခိုး (ဓూప) နှင့် မီးအလင်း (ဒီပ) ကို ပူဇော်ပြီး၊ ပိတೃများအတွက်လည်း apasakavyā ပူဇော်မှုဖြင့် အရာအားလုံးကို ပြင်ဆင်ရမည်။

Verse 16

अनुज्ञां च ततः प्राप्य दत्त्वा दर्भान् द्विधाकृतान् । मन्त्रपूर्वं पितॄणां तु कुर्यादावाहनं बुधः । तिलाम्बुना चापसव्यं दद्यादर्घ्यादिकं बुधः ॥ १४.१६ ॥

ထို့နောက် ခွင့်ပြုချက်ရပြီးနောက် ဒರ್ಭမြက်ကို နှစ်ပိုင်းခွဲ၍ ထားကာ၊ ပညာရှိသော ပူဇော်သူသည် မန္တရများအတိုင်း ပိတೃ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်) များကို အာဝါဟန (ဖိတ်ခေါ်ခြင်း) ပြုရမည်။ နှမ်းရေ (နှမ်းနှင့်ရေ) ဖြင့်၊ ယဇ္ဉိုးပဝီတကို အပသဗျ (ဘယ်ဘက်) အနေဖြင့် ဝတ်ဆင်ကာ အရဃျနှင့် ထုံးစံပူဇော်မှုများကို ဆက်ကပ်ရမည်။

Verse 17

काले तत्रातिथिं प्राप्तमन्नकामं द्विजाध्वगम् । ब्राह्मणैरभ्यनुज्ञातः कामं तमपि पूजयेत् ॥ १४.१७ ॥

အချိန်တော်တော်မီ ထိုနေရာသို့ ဧည့်သည်တစ်ဦး—အစာလိုသော ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) ခရီးသွား—ရောက်လာလျှင်၊ ဘြာဟ္မဏများ၏ ခွင့်ပြုချက်ရပြီးနောက် သူ့ကိုလည်း စိတ်လိုလက်ရ ဂုဏ်ပြုပူဇော်ရမည်။

Verse 18

योगिनो विविधैरूपैर्नराणामुपकारिणः । भ्रमन्ति पृथिवीमेतामविज्ञातस्वरूपिणः ॥ १४.१८ ॥

ယောဂီတို့သည် လူသားတို့အတွက် အကျိုးပြုသူများဖြစ်၍၊ မိမိတို့၏ အမှန်တရားသော ရုပ်သဘောကို မသိမြင်နိုင်အောင် ပုံစံမျိုးစုံဖြင့် ဤကမ္ဘာမြေပေါ် လှည့်လည်သွားလာကြသည်။

Verse 19

तस्मादभ्यर्चयेत् प्राप्तं श्राद्धकालेऽतिथिं बुधः । श्राद्धक्रियाफलं हन्ति द्विजेन्द्रापूजितोऽतिथिः ॥ १४.१९ ॥

ထို့ကြောင့် ပညာရှိသည် ရှရဒ္ဓကာလ၌ ရောက်လာသော ဧည့်သည်ကို သင့်တော်စွာ ဂုဏ်ပြုပူဇော်ရမည်။ မဂုဏ်ပြုထားသော ဧည့်သည်—အထူးသဖြင့် ဒွိဇတို့အတွင်း အမြင့်မြတ်ဆုံးဟု ယူဆရသူ—သည် ရှရဒ္ဓအခမ်းအနား၏ ကုသိုလ်ဖလကို ဖျက်ဆီးတတ်သည်။

Verse 20

जुहुयाद् व्यञ्जनं क्षारैर्वर्ज्यमन्नं ततोऽनले । अनुज्ञातो द्विजैस्तैस्तु त्रिः कृत्वा पुरुषर्षभ ॥ १४.२० ॥

ထို့နောက် မီးထဲသို့ ဟောမအဖြစ် ချက်ပြုတ်ပြင်ဆင်ထားသော အစားအစာများကို ဆက်ကပ်ရမည်၊ သို့ရာတွင် ချဉ်ခါး/အယ်လ်ကာလီပါသော အစားအစာများကို ရှောင်ရမည်။ ထိုဘြာဟ္မဏတို့၏ ခွင့်ပြုချက်ရပြီးနောက်၊ အို လူတို့အတွင်း အမြတ်ဆုံးသူ၊ သုံးကြိမ် ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 21

अग्नये काव्यवाहनाय स्वाहेति प्रथमा हुतिः । सोमाय वै पितृमते दातव्या तदनन्तरम् ॥ १४.२१ ॥

ပထမဟုတိကို ယဇ္ဉာပူဇာကို သယ်ဆောင်သူ အဂ္နိ (ကာဗျဝါဟန) ထံ «ဆွာဟာ» ဟူသော မန္တရဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် ပိတೃများနှင့် ဆက်နွယ်သော ဆိုမ ထံ အလှူကို ပေးရမည်။

Verse 22

वैवस्वताय चैवान्या तृतीया दीयताहुतिः । हुतावशिष्टमल्पाल्पं विप्रपात्रेषु निर्वपेत् ॥ १४.२२ ॥

တတိယဟုတိကိုလည်း ဝိုင်ဝස්ဝတ (Vaivasvata) ထံ ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် ဟုတိမှ ကျန်ရစ်သမျှကို အနည်းအနည်းစီ ခွဲဝေ၍ ဗြာဟ္မဏတို့၏ ပန်းကန်များထဲသို့ ထည့်ပေးရမည်။

Verse 23

ततोऽन्नं मृष्टमत्यर्थमभीष्टमभिसंस्कृतम् । दत्त्वा जुषध्वमिच्छातो वाच्यमेतदनिष्ठुरम् ॥ १४.२३ ॥

ထို့နောက် အလွန်ကောင်းမွန်စွာ ပြင်ဆင်ထား၍ ရွေးချယ်သန့်စင်ထားသော အစာကို ပေးပြီး၊ မိမိဆန္ဒအတိုင်း «ကျေးဇူးပြု၍ သုံးဆောင်ပါ» ဟု ကြမ်းတမ်းမှုမရှိဘဲ ပြောရမည်။

Verse 24

भोक्तव्यं तैश्च तच्चित्तैर्मौनिभिः सुमुखैः सुखम् । अक्रुध्यता अत्वरता देयं तेनापि भक्तितः ॥ १४.२४ ॥

စိတ်ငြိမ်သက်၍ မျက်နှာသဘောကောင်းသော မုနိတို့သည် ထိုအစာကို သက်သာပျော်ရွှင်စွာ သုံးဆောင်ရမည်။ ထို့အပြင် ပေးသူသည်လည်း ဘက္တိဖြင့်၊ ဒေါသမရှိဘဲ အလျင်မလိုဘဲ ပေးရမည်။

Verse 25

रक्षोघ्नमन्त्रपठनं भूमेरास्तरणं तिलैः । कृत्वाऽध्येयाश्च पितरस्त एव द्विजसत्तमाः ॥ १४.२५ ॥

ရက္ခသတို့ကို နှိမ်နင်းကာကွယ်သော မန္တရကို ရွတ်ဖတ်ပြီး၊ မြေပြင်ပေါ်တွင် နှမ်းစေ့များကို ခင်းကျင်းထားကာ၊ ထိုပင် ပိတೃများကို အထူးကောင်းမြတ်သော ဒွိဇ (ဗြာဟ္မဏ) တို့က ရိုသေစွာ ဖိတ်ခေါ်၍ ရွတ်ဆိုရမည်။

Verse 26

पिता पितामहश्चैव तथैव प्रपितामहः । मम तृप्तिं प्रयान्त्वद्य होमाप्यायितमूर्त्तयः ॥ १४.२६ ॥

ယနေ့ ငါ၏ ဖခင်၊ အဖိုး၊ အဖိုးကြီးတို့သည် ဟောမ (မီးပူဇော်) အလှူဖြင့် ရုပ်သဏ္ဌာန်အား ပိုမိုပြည့်ဝခိုင်မာလာ၍ စိတ်ကျေနပ်မှုကို ရရှိကြပါစေ။

Verse 27

पितापितामहश्चैव तथैव प्रपितामहः । मम तृप्तिं प्रयान्त्वद्य विप्रदेहेषु संस्थिताः ॥ १४.२७ ॥

ယနေ့ ဗြာဟ္မဏတို့၏ ကိုယ်ခန္ဓာများအတွင်း တည်ရှိနေကြသော ငါ၏ ဖခင်၊ အဖိုး၊ အဖိုးကြီးတို့သည် ငါ့ကြောင့် စိတ်ကျေနပ်မှုကို ရရှိကြပါစေ။

Verse 28

पिता पितामहश्चैव तथैव प्रपितामहः । तृप्तिं प्रयान्तु पिण्डेषु मया दत्तेषु भूतले ॥ १४.२८ ॥

ငါက မြေပြင်ပေါ်တွင် ပေးအပ်သော ပိဏ္ဍ (piṇḍa) ပူဇော်သကာများအားဖြင့် ငါ၏ ဖခင်၊ အဖိုး၊ အဖိုးကြီးတို့သည် စိတ်ကျေနပ်မှုကို ရရှိကြပါစေ။

Verse 29

पिता पितामहश्चैव तथैव प्रपितामहः । तृप्तिं प्रयान्तु मे भक्त्या यन्मयैतदुदाहृतम् ॥ १४.२९ ॥

ဤစကားကို ငါက श्रद्धာ (ဘက္တိ) ဖြင့် ထုတ်ဖော်ဆိုကြားသဖြင့် ငါ၏ ဖခင်၊ အဖိုး၊ အဖိုးကြီးတို့သည် စိတ်ကျေနပ်မှုကို ရရှိကြပါစေ။

Verse 30

मातामहस्तृप्तिमुपैतु तस्य तथा पिता तस्य पिता ततोऽन्यः । विश्वेऽथ देवाः परमां प्रयान्तु तृप्तिं प्रणश्यन्तु च यातुधानाः ॥ १४.३० ॥

သူ၏ မိခင်ဘက် အဖိုးသည် စိတ်ကျေနပ်မှုကို ရရှိပါစေ; ထို့အတူ သူ၏ ဖခင်၊ ဖခင်၏ ဖခင်နှင့် အခြား ဘိုးဘွားများလည်း ဖြစ်ပါစေ။ ထို့ပြင် ဝိශ්ဝေဒေဝ (Viśve-devas) တို့သည် အမြင့်ဆုံး ပြည့်စုံမှုသို့ ရောက်ပါစေ; ယာတုဓာန (အန္တရာယ်ပေးသော ဝိညာဉ်) တို့၏ ကျေနပ်မှု ပျက်စီး၍ ပယ်ဖျက်ခံရပါစေ။

Verse 31

यज्ञेश्वरो हव्यसमस्तकाव्यभोक्ता । अव्ययात्मा हरिरीश्वरॊऽत्र । तत्सन्निधानादपयान्तु सद्यो रक्षांस्यशेषाण्यसुराश्च सर्वे ॥ १४.३१ ॥

ယဇ္ဉ၏အရှင် ဟရီသည် ဟဝျနှင့် ကာဗျ ပူဇာအလှူတော် အားလုံးကို ခံယူသုံးဆောင်သူ ဖြစ်၍ မပျက်မယွင်းသော အတ္တမူလအဖြစ် ဤနေရာ၌ တည်ရှိသည်။ သူ၏ တည်ရှိမှုကြောင့် ရက္ခသများအားလုံးနှင့် အသူရများအားလုံး ချက်ချင်း ထွက်ခွာပါစေ။

Verse 32

तृप्तेष्वेतेषु विप्रेषु किरेदन्नं महीतले । दद्यादाचमनार्थाय तेभ्यो वारि सकृत्सकृत् ॥ १४.३२ ॥

ဤဗြာဟ္မဏဧည့်သည်တို့ စိတ်ကျေနပ်အောင် စားသောက်ပြီးနောက် မြေပြင်ပေါ်သို့ အစာကို ဖြန့်ချရမည်။ ထို့ပြင် အာစမန (ပါးစပ်ဆေးသန့်စင်ခြင်း) အတွက် ရေကို သူတို့အား တစ်ကြိမ်ပြီးတစ်ကြိမ် ပေးရမည်။

Verse 33

सुतृप्तैस्तैरणुज्ञातः सर्वेणान्नेन भूतले । सलिलेन ततः पिण्डान् समागृह्य समाहितः ॥ १४.३३ ॥

သူတို့ကို အပြည့်အဝ ကျေနပ်စေပြီး သူတို့ထံမှ ခွင့်ပြုချက်ရကာ မြေပြင်ပေါ်တွင် အစာအားလုံးကို ပူဇာအဖြစ် ဆက်ကပ်ပြီးနောက် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ရေနှင့်အတူ ပိဏ္ဍ (piṇḍa) ပူဇာများကို စုဆောင်းယူ하였다။

Verse 34

पितृतीर्थेन सलिलं तथैव सलिलाञ्जलिम् । मातामहेभ्यस्तेनैव पिण्डांस्तीर्थेन निर्वपेत् । दक्षिणाग्रेषु दर्भेषु पुष्पधूपादिपूजिताम् ॥ १४.३४ ॥

ပိတೃ-တီရ္ထ (pitṛ-tīrtha၊ ဘိုးဘွားအတွက် လက်အနေအထား) ဖြင့် ရေကို ပူဇာကပ်လှူ၍ လက်နှစ်ဖက်ပေါင်းကာ ရေသွန်းပူဇာကိုလည်း ပြုရမည်။ ထိုနည်းတူပင် မိခင်ဘက် အဘိုးများအတွက် ပိဏ္ဍ (piṇḍa) များကို တောင်ဘက်သို့ အဖျားညွှန်ထားသော ကုရှမြက်ပေါ်တွင် ချထားကာ ပန်း၊ နံ့သာ၊ မီးခိုးနှင့် အခြားပူဇာများဖြင့် ဂုဏ်ပြုရမည်။

Verse 35

स्वपित्रे प्रथमं पिण्डं दद्यादुच्छिष्टसन्निधौ । पितामहाय चैवान्यं तत्पित्रे च तथापरम् ॥ १४.३५ ॥

ပထမ ပိဏ္ဍကို မိမိ၏ ဖခင်ထံသို့ အူချိဋ္ဌ (အစာ/ပူဇာကျန်) ရှိနေသည့် အနီး၌ ပူဇာကပ်လှူရမည်။ နောက်တစ်ပိဏ္ဍကို အဘိုးထံသို့၊ ထို့အပြင် ထပ်မံတစ်ပိဏ္ဍကို သူ၏ဖခင် (အဘိုး၏ဖခင်) ထံသို့လည်း ပူဇာကပ်လှူရမည်။

Verse 36

दर्भमूले लेपभुजः प्रीणयेल्लेपघर्षणात् । पिण्डे मातामहे तद्वद्गन्धमाल्यादिसंयुतैः ॥ १४.३६ ॥

ဒರ್ಭမြက်၏ အမြစ်အနီးတွင် လိမ်းထားသောအနံ့ဆီကို နူးညံ့စွာ ပွတ်သပ်၍ လိမ်းဆီကိုခံယူသော သတ္တဝါတို့ကို ကျေနပ်စေသင့်သည်။ ထိုနည်းတူ မိခင်ဘက် အဖိုးအတွက်လည်း အနံ့သာ၊ ပန်းကုံး စသည်တို့နှင့် ပြည့်စုံသော ပိဏ္ဍပူဇာကို ဆက်ကပ်ရမည်။

Verse 37

पूजयित्वा द्विजाग्र्याणां दद्यादाचमनं बुधः । पैत्रेभ्यः प्रथमं भक्त्या तन्मनस्को द्विजेश्वर ॥ १४.३७ ॥

နှစ်ကြိမ်မွေးဖွားသူတို့အနက် အမြင့်မြတ်ဆုံးတို့ကို ပူဇော်ပြီးနောက် ပညာရှိသည် အာစမန (ရေသောက်သန့်စင်ရန်) ကို ပေးရမည်။ အရင်ဆုံး သဒ္ဓါဖြင့် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ဘိုးဘွားပိတೃတို့ထံ ဆက်ကပ်ရမည်—အို နှစ်ကြိမ်မွေးဖွားသူတို့၏ အရှင်။

Verse 38

सुस्वधेत्याशिषा युक्तां दद्याच्छक्त्या च दक्षिणाम् । दत्त्वा च दक्षिणां तेभ्यो वाचयेद्वैश्वदेविकान् । प्रीयन्तामिति ये विश्वे देवास्तेन इतीरयेत् ॥ १४.३८ ॥

«သု-ဆွဓာ» ဟူသော အာသီသဖြင့် တွဲဖက်ကာ မိမိစွမ်းအားအတိုင်း ဒက္ခိဏာ (ပူဇော်ခ) ကို ပေးရမည်။ ထို့နောက် သူတို့အား ဒက္ခိဏာပေးပြီးလျှင် ဝိုင်ရှ္ဝဒေဝ မန္တရများကို ရွတ်ဖတ်စေကာ «ဤအရာကြောင့် ဝိශ්ဝေဒေဝတို့ ပျော်ရွှင်ကြပါစေ» ဟု ဆိုရမည်။

Verse 39

तथेति चोक्ते तैर्विप्रैः प्रार्थनीयास्तथाशिषः । पश्चाद्विसर्जयेद्देवान् पूर्वं पैत्रान्महामते ॥ १४.३९ ॥

ထိုဗြာဟ္မဏတို့က «အဲဒီလိုပဲ» ဟု ပြောသောအခါ ထိုနည်းတူ အာသီသများကိုလည်း တောင်းခံရမည်။ ထို့နောက် အို ပညာကြီးသူ၊ ဒေဝတို့ကို တရားဝင် ပြန်လွှတ်ရမည်—အရင်ဆုံး ပိတೃတို့ကို ပြန်လွှတ်ရမည်။

Verse 40

मातामहानामप्येवं सह देवैः क्रमः स्मृतः । भोजने च स्वशक्त्या च दाने तद्वद्विसर्जने । आपादशौचनात् पूर्वं कुर्यादेव द्विजन्मसु ॥ १४.४० ॥

ဤနည်းတူ ဒေဝတို့နှင့်အတူ မိခင်ဘက် အဖိုးများအတွက်လည်း သတ်မှတ်ထားသော အစဉ်အလာကို မှတ်သားထားသည်။ အစားအစာကျွေးခြင်းနှင့် လှူဒါန်းခြင်းကို မိမိစွမ်းအားအတိုင်း ပြုလုပ်၍ အဆုံးသတ် ပြန်လွှတ်ခြင်းတွင်လည်း ထိုနည်းတူ နှစ်ကြိမ်မွေးဖွားသူတို့အတွက် ခြေသန့်စင်မီ ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 41

जानन्तं प्रथमं पित्र्यं तथा मातामहेषु च । विसर्जयेत् प्रीतिवचः सम्मान्याभ्यर्थितांस्ततः । निवर्त्तेताभ्यनुज्ञात आद्वारान्तमनुव्रजेत् ॥ १४.४१ ॥

ပထမဦးစွာ ပညာရှိသော ဖခင်ဘက် အကြီးအကဲများနှင့် မိခင်ဘက် မာတာမဟာဘက် အကြီးအကဲများကို ချိုမြိန်သောစကားနှင့် သင့်တော်သောဂုဏ်ပြုမှုဖြင့် ပြန်လွှတ်ရမည်။ ထို့နောက် ခွင့်ပြုချက်ရပြီးလျှင် တံခါးဝအထိ လိုက်ပို့ကာ ပြန်လည်ဝင်ရမည်။

Verse 42

ततस्तु वैश्वदेवाख्यां कुर्यान्नित्यक्रियां ततः । भुञ्जीयाच्च समं पूज्य भृत्यबान्धुभिरात्मना ॥ १४.४२ ॥

ထို့နောက် «ဝိုင်ရှဝဒေဝ» ဟုခေါ်သော နေ့စဉ်ကိစ္စကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထို့နောက် သင့်တော်သလို ပူဇော်ဂုဏ်ပြုပြီး၊ မိမိ၏ အလုပ်သမား/မှီခိုသူများနှင့် ဆွေမျိုးများနှင့်အတူ အတူတကွ စားသောက်ရမည်။

Verse 43

एवं श्राद्धं बुधः कुर्यात् पितृयं मातामहं तथा । श्राद्धैराप्यायिता दद्युः सर्वान् कामान् पितामहाः ॥ १४.४३ ॥

ဤသို့ပင် ပညာရှိသူသည် «ရှရဒ္ဓ» ကို ဖခင်ဘက် ပိတೃယ အပူဇော်နှင့် မိခင်ဘက် မာတာမဟာ အပူဇော်တို့ကိုလည်း ဆောင်ရွက်ရမည်။ ရှရဒ္ဓ အပူဇော်များကြောင့် စိတ်ကျေနပ်၍ အားဖြည့်ခံရသော ဘိုးဘွားများသည် လိုအင်ဆန္ဒ အားလုံးကို ပေးသနားကြမည်။

Verse 44

त्रीणि श्राद्धे पवित्राणि दौहित्रः कुतपस्तिलाः । रजतस्य तथा दानं तथा संदर्शनादिकम् ॥ १४.४४ ॥

ရှရဒ္ဓ အခမ်းအနားတွင် သန့်စင်စေသော အရာသုံးပါးဟု ဆိုသည်မှာ—သမီး၏သား (dauhitra)၊ kutapa ဟုခေါ်သော သိုးမွေးအဝတ်၊ နှင့် နှမ်းစေ့ (tilāḥ) တို့ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ငွေ (ရဇတ) ကို လှူဒါန်းခြင်းနှင့် မျက်နှာမြင်ကာ ဂါရဝပြုခြင်း (saṃdarśana-ādikam) စသည့် အပြုအမူများလည်း ကုသိုလ်ရှိသည်ဟု ဆိုထားသည်။

Verse 45

वर्ज्यस्तु कुर्वता श्राद्धं क्रोधोऽध्वगमनं त्वरा । भोक्तुरप्यत्र विप्रेन्द्र त्रयमेतन्न संशयः ॥ १४.४५ ॥

ရှရဒ္ဓ ကို ဆောင်ရွက်နေသူအတွက် ဒေါသ၊ ခရီးထွက်သွားခြင်း၊ နှင့် အလျင်အမြန်လုပ်ခြင်းတို့ကို ရှောင်ကြဉ်ရမည်။ ထို့အပြင် ဤနေရာတွင် စားသောက်သူအတွက်လည်း၊ ဗြာဟ္မဏအထွတ်အမြတ်ရေ—ဤသုံးပါးကို မသံသယဘဲ ရှောင်ကြဉ်ရမည်။

Verse 46

विश्वेदेवाः सपितरस्तथा मातामहाः द्विज । कुलं चाप्यायते पुंसां सर्वं श्राद्धं प्रकुर्वताम् ॥ १४.४६ ॥

အို ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) ရေ၊ ဝိශ්ဝေဒေဝများသည် ပိတೃများနှင့် မိခင်ဘက် အဘိုးများနှင့်အတူ ကျေနပ်ကြ၏။ သရဒ္ဓကရိယာများကို စည်းကမ်းတကျ ဆောင်ရွက်သော ယောက်ျားတို့၏ မျိုးရိုးတစ်လျှောက်လုံးလည်း အာဟာရပြည့်ဝ၍ တိုးတက်繁栄မည်။

Verse 47

सोमाधारः पितृगणो योगाधारश्च चन्द्रमाः । श्राद्धं योगिनियुक्तं तु तस्मद्विप्रेन्द्र शस्यते ॥ १४.४७ ॥

ပိတೃအစု၏ အထောက်အကူ (အဓာရ) သည် ဆိုမဖြစ်၏၊ ရာသီကောင်းသော ယောဂများ၏ အထောက်အကူမှာ လဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် အို ဗြာဟ္မဏတို့အထဲမှ အမြတ်ဆုံးရေ၊ သင့်လျော်သော ယောဂနှင့် တွဲဖက်၍ ပြုလုပ်သော သရဒ္ဓကို ချီးမွမ်းကြသည်။

Verse 48

सहस्रस्यापि विप्राणां योगी चेत् पुरतः स्थितः । सर्वान् भोक्तॄंस्तारयति यजमानं तथा द्विज ॥ १४.४८ ॥

ဗြာဟ္မဏ တစ်ထောင်ထဲ၌ပင် ရှေ့တန်းတွင် ယောဂီတစ်ဦး ရှိနေပါက၊ ပူဇော်ပွဲကို စားသုံးသူ အားလုံးနှင့် ယဇမာန (ယဇ္ဉပွဲပြုသူ) ကိုပါ ဓမ္မအကျိုးဖြင့် ကူးမြောက်စေသည်ဟု ဆိုကြ၏၊ အို ဒွိဇရေ။

Verse 49

मह्यं सनत्कुमारेण पूर्वकल्पे द्विजोत्तम । कथितं वायुना चापि देवानां शम्भुना तथा ॥ १४.४९ ॥

အို ဒွိဇတို့အထဲမှ အမြတ်ဆုံးရေ၊ ဤအကြောင်းကို ယခင်ကလ္ပ၌ သနတ်ကုမာရက ငါ့အား ဟောကြားခဲ့၏။ ဝါယုကလည်း ပြောကြားခဲ့ပြီး၊ နတ်တို့အထဲမှ သမ္ဘုကလည်း ထိုနည်းတူ ရှင်းပြခဲ့၏။

Verse 50

इयं सर्वपुराणेषु सामान्यापैत्रिकी क्रिया । एतत् क्रमात् कर्मकाण्डं ज्ञात्वा मुच्येत बन्धनात् ॥ १४.५१ ॥

ဤသည်မှာ ပုရာဏအားလုံးတွင် ဖော်ပြထားသော သာမန် ပိတೃကရိယာ (ဘိုးဘွားပူဇော်ရေး) ဖြစ်၏။ ကမ္မကဏ္ဍ၏ ကရိယာစဉ်ကို အစဉ်လိုက် သိမြင်နားလည်ပါက ချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်နိုင်၏။

Verse 51

एतदाश्रित्य निर्वाणं ऋषयः संशितव्रताः । प्राप्ता गौरमुखेदानीं त्वमप्येवं परो भव ॥ १४.५२ ॥

ဤသင်ခန်းစာကို အားကိုး၍ ဝတ္တရားကို တင်းကျပ်စွာ ထိန်းသိမ်းသော ရှင်ရသေ့တို့သည် မောက္ခကို ရရှိခဲ့ကြသည်။ ယခု အလင်းရောင်မျက်နှာရှိသူရေ၊ သင်လည်း ထိုနည်းတူ မြင့်မြတ်သော အဆင့်သို့ ရောက်ပါစေ။

Verse 52

इति ते कथितं भक्त्या पृच्छतो द्विजसत्तम । पितॄन्यष्ट्वा हरिं ध्यायेद्यस्तस्य किमतः परम् । न तस्मात् परतः पित्र्यं तन्त्रमस्तीति निश्चयः ॥ १४.५३ ॥

“ဒွိဇတို့အနက် အမြတ်ဆုံးသူရေ၊ သင်မေးမြန်းသဖြင့် ငါသည် ဘက္တိဖြင့် ဤအရာကို သင်အား ပြောကြားပြီးပြီ။ ပိတೃတို့ကို သင့်တင့်စွာ ပူဇော်ပြီးနောက် ဟရီကို သမาธိဖြင့် ညှိနှိုင်းသူအတွက် ထိုထက် မြင့်မြတ်သည့်အရာ ဘာရှိမည်နည်း။ ပိတೃဆိုင်ရာ တန္တရသည် ဤထက် မမြင့်ကြောင်း အတည်ပြုသော ဆုံးဖြတ်ချက်ပင် ဖြစ်သည်။”

Verse 53

धरण्युवाच ॥

ဓရဏီ (မြေမိခင်) က ပြောကြားလေ၏။