Adhyaya 9
Vidyesvara SamhitaAdhyaya 946 Verses

Brahmā–Viṣṇu-Pūjā: Upacāra-Vistāra and Īśvara’s Prasāda (Offerings in Shiva Worship and the Lord’s Grace)

ဤအধ্যာယ၌ နန္ဒိကေရှဝရက ပူဇာအခမ်းအနားကို ရှင်းလင်းဖော်ပြသည်။ ဘြဟ္မာနှင့် ဗိဿနုတို့သည် ပရဏာမပြု၍ လက်အုပ်ချီကာ တိတ်ဆိတ်သိမ်မွေ့စွာ ရှိဝကို ညာဘက်၊ ဘယ်ဘက်တွင် စည်းကမ်းတကျ ရပ်တည်ကာ ချဉ်းကပ်ကြသည်။ ထို့နောက် ရှိဝကို မိသားစုတော်တင် (sakuṭumba) နှင့်အတူ အကောင်းဆုံး အာသန (varāsana) ပေါ်တွင် တင်ထားပြီး ‘ပုရုသ/ပရာကృత’ ဟူသော ရရှိနိုင်သော်လည်း ရိတုအရ မြင့်မြတ်စေသော ပစ္စည်းများဖြင့် ပူဇာပြုကြသည်။ အလှဆင်ပစ္စည်းများ (ဟာရ၊ နူပုရ၊ ကေယုရ၊ ကိရီဋ၊ မဏိ၊ ကုဏ္ဍလ)၊ ယဇ္ဉသုတ်၊ အဝတ်အစား၊ မာလာနှင့် လက်စွပ်၊ ပန်း၊ တမ္ဗူလ၊ ကမ္ဖော်၊ စန္ဒနနှင့် အဂရု လိမ်းဆေး၊ ထို့ပြင် သင်္ကန်းမီး၊ မီးအိမ်၊ အဖြူရောင် ထီး၊ ပန်ကာ၊ အလံ၊ စာမရ စသည့် ဥပစာရများကို စာရင်းပြုဖော်ပြပြီး စကားနှင့် စိတ်ကို ကျော်လွန်သော အလှူ (vāṇmanotīta-vaibhava) အထိ ဆိုထားသည်။ သင်ခန်းစာအဓိကမှာ—သခင်အတွက် သင့်တော်သော (pati-yogya) နှင့် ရနိုင်သမျှထဲမှ အကောင်းဆုံးကို ပူဇာအဖြစ် ဆက်ကပ်ရမည်ဟု သတ်မှတ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ရှိဝသည် ထိုအလှူများကို ပရသာဒအဖြစ် လူစုလူဝေးအား ဝေမျှပေးသဖြင့် ဝမ်းမြောက်သံများ ထွက်ပေါ်ကာ ပူဇာ၏ အဆုံးသတ်မှာ ကရုဏာနှင့် အစုလိုက် သန့်စင်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြသသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ရှိဝက ထိုမင်္ဂလာနေ့၌ ဒေဝနှစ်ပါး၏ ပူဇာကို ကျေနပ်ကြောင်း မိန့်ကြားသည်။

Shlokas

Verse 1

नंदिकेश्वर उवाच । तत्रांतरे तौ च नाथं प्रणम्य विधिमाधवौ । बद्धांजलिपुटौ तूष्णीं तस्थतुर्दक्षवामगौ

နန္ဒိကေရှွရ မိန့်တော်မူသည်။ ထိုအချိန်တွင် ဗြဟ္မာနှင့် မာဓဝ (ဗိဿနု) တို့သည် သခင်ဘုရားကို ဦးချ၍ ပူဇော်ကြ၏။ လက်နှစ်ဖက်ကို အန်ဂျလီဖြင့် ဆက်ကပ်ကာ တိတ်ဆိတ်စွာ ရပ်နေကြပြီး၊ တစ်ပါးသည် ညာဘက်၌၊ တစ်ပါးသည် ဘယ်ဘက်၌ ရပ်တည်ကြ၏။

Verse 2

तत्र संस्थाप्य तौ देवं सकुटुंबं वरासने । पूजयामासतुः पूज्यं पुण्यैः पुरुषवस्तुभिः

ထိုနေရာ၌ သူတို့နှစ်ဦးသည် ဘုရားသခင်ကို မိမိ၏ ദിവ్య မိသားစုနှင့်တကွ အထူးကောင်းမွန်သော အာසနပေါ်တွင် တင်ထားပြီး၊ ပူဇော်ထိုက်သော ထိုဘုရားကို ကုသိုလ်ပြုစေသော မင်္ဂလာပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် ပူဇော်ကြ၏။

Verse 3

पौरुषं प्राकृतं वस्तुज्ञेयं दीर्घाल्पकालिकम् । हारनूपुरकेयूरकिरीटमणिकुंडलैः

လူလုပ်၍ ပစ္စည်းသဘာဝဖြစ်သော အရာအားလုံးသည် မတည်မြဲကြောင်း သိရမည်—ကြာရှည်သော်လည်း သို့မဟုတ် ခဏတာသာ—လည်ဆွဲ၊ ခြေကောက်၊ လက်ကောက်၊ မကူဋ်၊ ရတနာနှင့် နားကပ်တို့ကဲ့သို့ပင်။

Verse 4

यज्ञसूत्रोत्तरीयस्रक्क्षौममाल्यांगुलीयकैः । पुष्पतांबूलकर्पूरचंदनागुरुलेपनैः

သခင်ရှီဝကို ယဇ္ဉသုတ်ကြိုး၊ အပေါ်ဝတ်အထည်၊ ပန်းကုံးများ၊ လင်နင်အဝတ်အစား၊ ပန်းမော်လီနှင့် လက်စွပ်တို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ထို့ပြင် ပန်းများ၊ ကွမ်း၊ ကမ္ဖာနှင့် စန္ဒန်၊ အဂရုအနံ့ဆီလိမ်းခြင်းတို့ဖြင့်လည်းကောင်း မင်္ဂလာပစ္စည်းများကို ဆက်ကပ်ကာ ပူဇော်ရမည်။

Verse 5

धूपदीपसितच्छत्रव्यजनध्वजचामरैः । अन्यैर्दिव्योपहारैश्च वाण्मनोतीतवैभवैः

အနံ့သင်းသော ဓూపနှင့် မီးအလင်း၊ အဖြူရောင် ထီးတော်၊ ပန်ကာများ၊ အလံတော်များနှင့် ယက်မြီးချာမရတို့ဖြင့်လည်းကောင်း၊ စကားနှင့် စိတ်ကူးကိုပင် ကျော်လွန်သော တန်ခိုးတင့်တယ်မှုရှိသည့် အခြားသော ဒိဗ္ဗအပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့်လည်းကောင်း သူတို့သည် သခင်ကို ပူဇော်ကြ၏။

Verse 6

पतियोग्यैः पश्वलभ्यैस्तौ समर्चयतां पतिम् । यद्यच्छ्रेष्ठतमं वस्तु पतियोग्यं हितद्ध्वजे

အရှင်သခင် (Pati) နှင့် ထိုက်တန်သော၊ သတ္တဝါတို့ ရရှိနိုင်သော ပူဇော်သက္ကာများဖြင့် အရှင်သခင် (သီဝ) ကို ပူဇော်ကြပါစေ။ အကောင်းဆုံးသော အရာဝတ္ထုများထဲမှ အရှင်သခင်နှင့် ထိုက်တန်သမျှကို ပူဇော်အပ်ပါသည်၊ အို အားလုံး၏ ကောင်းကျိုးအတွက် အောင်လံထူသူ။

Verse 7

तद्वस्त्वखिलमीशोपि पारं पर्यचिकीर्षया । सभ्यानां प्रददौ हृष्टः पृथक्तत्र यथाक्रमम्

သူတို့ကို (သံသရာပင်လယ်) ကူးမြောက်စေလိုသော ဆန္ဒဖြင့်၊ အရှင်တော်လည်း ပျော်ရွှင်လျက် စုဝေးနေသော လူအပေါင်းတို့အား ထိုအရာဝတ္ထုအားလုံးကို သီးခြားသီးခြား အစဉ်လိုက် ခွဲဝေပေးတော်မူ၏။

Verse 8

कोलाहलो महानासीत्तत्र तद्वस्तु गृह्णताम् । तत्रैव ब्रह्मविष्णुभ्यां चार्चितः शंकरः पुरा

ထိုအရာအံ့သြဖွယ်ကို ယူဆောင်ရန် ကြိုးစားကြသည့်အခါ ထိုနေရာ၌ ဆူညံသံကြီးနှင့် ရုန်းရင်းဆန်ခတ်မှု များစွာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ထိုနေရာ၌ပင် ရှေးကာလက ဗြဟ္မာနှင့် ဗိဿနုတို့က သင်္ကရကို ပူဇော်ကန်တော့ခဲ့ကြ၏။

Verse 9

इति श्रीशिवमहापुराणे विद्येश्वरसंहितायां नवमोऽध्यायः

ဤသို့ဖြင့် «သရီ ရှိဝ မဟာပုရာဏ» အတွင်းရှိ ဝိဒ္ယေရှ္ဝရ-သံဟိတာ၏ အခန်း (အဓ္ယာယ) ကိုး သည် အဆုံးသတ်လေ၏။

Verse 10

दिनमेतत्ततः पुण्यं भविष्यति महत्तरम् । शिवरात्रिरिति ख्याता तिथिरेषा मम प्रिया

«ထို့ကြောင့် ဤနေ့သည် အလွန်ပင် ပုဏ္ဏသုခဖြစ်လာလိမ့်မည်။ ဤလတိထိကို ‘ရှိဝရာထရီ’ ဟု ကျော်ကြားကြပြီး၊ ငါ့အတွက် အထူးချစ်မြတ်နိုးရာ ဖြစ်၏»။

Verse 11

एतत्काले तु यः कुर्यात्पूजां मल्लिंगबेरयोः । कुर्यात्तु जगतः कृत्यं स्थितिसर्गादिकं पुमान्

သတ်မှတ်ထားသော အချိန်၌ ငါ၏ လိင်္ဂနှင့် အဘိသေကပြုထားသော ရုပ်တုကို ပူဇော်သူသည် စကြဝဠာ၏ ကမ္ဘာဓမ္မကိစ္စ—ဖန်ဆင်းခြင်း၊ ထိန်းသိမ်းခြင်း စသည်တို့—ကို အမှန်တကယ် ဆောင်ရွက်နိုင်ပြီး၊ အရှင်၏ စည်းကမ်းတကျ အာဏာတော်၏ သင့်လျော်သော ကိရိယာဖြစ်လာ၏။

Verse 12

शिवरात्रावहोरात्रं निराहारो जितेंद्रि यः । अर्चयेद्वा यथान्यायं यथाबलमवंचकः

ရှီဝရာထရီ၏ ညနှင့်နေ့တွင် အစာမစားဘဲ အာရုံများကို ထိန်းနိုင်သူသည် သတ်မှတ်ထားသော ထုံးတမ်းအတိုင်း မိမိစွမ်းအားအလျောက် လိမ်လည်မှုမရှိဘဲ ရှီဝကို ပူဇော်ရမည်။

Verse 13

यत्फलं मम पूजायां वर्षमेकं निरंतरम् । तत्फलं लभते सद्यः शिवरात्रौ मदर्चनात्

တစ်နှစ်ပတ်လုံး မပြတ်မနား ငါ့ကို ပူဇော်ခြင်းမှ ရသော အကျိုးဖလသည် ရှီဝရာထရီညတွင် ငါ့ကို ပူဇော်သော် ချက်ချင်းပင် ထိုအကျိုးတူကို ရရှိသည်။

Verse 14

मद्धर्मवृद्धिकालोऽयं चंद्र काल इवांबुधेः । प्रतिष्ठाद्युत्सवो यत्र मामको मंगलायनः

«ဤကာလသည် ငါ့ဓမ္မ တိုးပွားရာကာလဖြစ်၏—လကာလက ပင်လယ်ကို လှိုင်းတက်စေသကဲ့သို့။ ထိုနေရာ၌ လင်္ဂ၏ ပရတိဋ္ဌာမှ စသော ပွဲတော်များသည် ငါ့၏ပွဲတော်များဖြစ်၍ မင်္ဂလာသို့ သွားရာလမ်း ဖြစ်လာ၏»။

Verse 15

यत्पुनः स्तंभरूपेण स्वाविरासमहं पुरा । स कालो मार्गशीर्षे तु स्यादाद्रा र् ऋक्षमर्भकौ

ထို့ပြင် အဆုံးမရှိသော တိုင်ပုံစံဖြင့် ငါသည် ယခင်က ကိုယ်တိုင် ပေါ်ထွန်းခဲ့သော ကာလကို သိမှတ်လော့။ ထိုသန့်ရှင်းသော အခါသည် မာရ္ဂရှီရ္ෂ လတွင်၊ အာရ္ဒြာ နက္ခတ်အောက်၌၊ အစောပိုင်း နူးညံ့သော အချိန်၌ ဖြစ်၏။

Verse 16

आद्रा र्यां मार्गशीर्षे तु यः पश्येन्मामुमासखम् । मद्बेरमपि वा लिंगं स गुहादपि मे प्रियः

မာဂရှီရ္ษ လတွင် အာဒြရာ (Ārdrā) သန့်ရှင်းသောအခါ၌ ဥမာ၏အဖော်ဖြစ်သော ငါ—သီဝကို မြင်သူ၊ သို့မဟုတ် ငါ၏ သာသနာတော်အရ အဘိသေကခံထားသော ရုပ်တော်ကို မြင်သူ၊ သို့မဟုတ် လင်္ဂကိုပင် မြင်သူသည် ဂုဟ (ကာတ္တိကေယ) ထက်တောင် ငါ့အတွက် ပို၍ ချစ်မြတ်နိုးရသူ ဖြစ်လာသည်။

Verse 17

अलं दर्शनमात्रेण फलं तस्मिन्दिने शुभे । अभ्यर्चनं चेदधिकं फलं वाचामगोचरम्

ထိုမင်္ဂလာနေ့၌ ဒർശန (မြင်ခြင်း) တစ်ခုပဲဖြင့်လည်း အကျိုးရလဒ် ပြည့်စုံနိုင်သည်။ သို့ရာတွင် အဘျာရ္စန (သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်ဝတ်ပြုခြင်း) ကိုပါ ပြုလျှင် အကျိုးက ပိုမိုကြီးမား၍ စကားဖြင့် မဖော်ပြနိုင်လောက်အောင် ဖြစ်သည်။

Verse 18

रणरंगतलेऽमुष्मिन्यदहं लिंगवर्ष्मणा । जृंभितो लिंगवत्तस्माल्लिंगस्थानमिदं भवेत्

“ဤစစ်မြေပြင်ပေါ်၌ပင် ငါသည် လင်္ဂ၏သဘာဝရှိသော ကိုယ်တော်ဖြင့် လင်္ဂကဲ့သို့ ချဲ့ထွင်ထင်ရှားခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဤနေရာသည် လင်္ဂကို ပူဇော်ရာ သန့်ရှင်းသော ‘လင်္ဂသ္ထာန’ ဖြစ်လာလိမ့်မည်။”

Verse 19

अनाद्यंतमिदं स्तंभमणुमात्रं भविष्यति । दर्शनार्थं हि जगतां पूजनार्थं हि पुत्रको

အစမရှိ အဆုံးမရှိသော ဤတိုင် (လင်္ဂ) သည် အဏုတစ်စိတ်ကဲ့သို့ သေးငယ်လာမည်။ လောကတို့ မြင်နိုင်ရန်နှင့် သားရေ၊ ပူဇော်နိုင်ရန် ဖြစ်၏။

Verse 20

भोगावहमिदं लिंगं भुक्तिं मुक्त्येकसाधनम् । दर्शनस्पर्शनध्यानाज्जंतूनां जन्ममोचनम्

ဤလင်္ဂသည် လောကီအာနန္ဒကို ပေးစွမ်းပြီး ဘုက္တိနှင့် မုက္တိ နှစ်မျိုးလုံးသို့ ရောက်စေသော တစ်ခုတည်းသော နည်းလမ်းဖြစ်၏။ မြင်ခြင်း၊ ထိတွေ့ခြင်း၊ သမาธိပြုခြင်းတို့ကြောင့် သတ္တဝါတို့သည် ထပ်ခါထပ်ခါ မွေးဖွားခြင်းမှ လွတ်မြောက်၏။

Verse 21

अनलाचलसंकाशं यदिदं लिंगमुत्थितम् । अरुणाचलमित्येव तदिदं ख्यातिमेष्यति

ဤနေရာ၌ ပေါ်ထွန်းလာသော လိင်္ဂသည် မီးတောက်လောင်သော တောင်တစ်လုံးနှင့် ဆင်တူ၏။ ထိုလိင်္ဂသည် အမှန်တကယ် “အရုဏာချလ” ဟူသော နာမဖြင့် ကျော်ကြားလာမည်။

Verse 22

अत्र तीर्थं च बहुधा भविष्यति महत्तरम् । मुक्तिरप्यत्र जंतूनां वासेन मरणेन च

ဤနေရာ၌ တီရ္ထ (သန့်ရှင်းသော ဖြတ်ကူးရာ) သည် နည်းလမ်းအမျိုးမျိုးဖြင့် အလွန်ကြီးမြတ်လာမည်။ ထို့ပြင် ဤနေရာ၌ သက်ရှိတို့သည် နေထိုင်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဤနေရာ၌ သေဆုံးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း မုတ်တိ (လွတ်မြောက်ခြင်း) ကို ရရှိမည်။

Verse 23

रथोत्सवादिकल्याणं जनावासं तु सर्वतः । अत्र दत्तं हुतं जप्तं सर्वं कोटिगुणं भवेत्

ဤသန့်ရှင်းသောဒေသသည် ရထားပွဲတော်တို့နှင့် အခြားမင်္ဂလာပွဲများကြောင့် ကောင်းမြတ်လှ၏၊ အရပ်ရပ်မှ လူအများ စုဝေးနေ၏။ ဤနေရာ၌ လှူဒါန်းသမျှ၊ မီးပူဇော် (ဟုတ) သမျှ၊ ဂျပ (မန္တရ) ရွတ်ဆိုသမျှ အားလုံးသည် ကုသိုလ်အကျိုး တစ်သန်းဆတိုး ဖြစ်လာမည်။

Verse 24

मत्क्षेत्रादपि सर्वस्मात्क्षेत्रमेतन्महत्तरम् । अत्र संस्मृतिमात्रेण मुक्तिर्भवति देहिनाम्

အခြားသော သန့်ရှင်းကွင်းများအားလုံးနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင်တောင်၊ ငါ၏ သန့်ရှင်းဒေသထက်တောင် ဤကွင်းသည် ပိုမိုမြတ်ကြီး၏။ ဤနေရာကို သတိရရုံဖြင့် ကိုယ်ရှိသတ္တဝါတို့အတွက် မုက္ခတိ ဖြစ်ပေါ်၏။

Verse 25

तस्मान्महत्तरमिदं क्षेत्रमत्यंतशोभनम् । सर्वकल्याणसंपूर्णं सर्वमुक्तिकरं शुभम्

ထို့ကြောင့် ဤသန့်ရှင်းကွင်းသည် အလွန်ကြီးမြတ်၍ အလွန်လှပ၏။ ကောင်းမြတ်မင်္ဂလာအားလုံးနှင့် ပြည့်စုံကာ ကိုယ်တိုင်ပင် သုဘဖြစ်၍ သတ္တဝါအားလုံးအတွက် မုက္ခတိ ပေးတတ်၏။

Verse 26

अर्चयित्वाऽत्र मामेव लिंगे लिंगिनमीश्वरम् । सालोक्यं चैव सामीप्यं सारूप्यं सार्ष्टिरेव च

ဤနေရာ၌ လိင်္ဂ၌ တည်နေသော လိင်္ဂိန် အီશ્વရ၊ အမြင့်ဆုံးသခင်ဖြစ်သော ငါ့ကိုသာ ပူဇော်နမಸ್ಕာရ ပြုလျှင်၊ ငါ၏ လောကကို မျှဝေခြင်း (sālokya)၊ ငါ့အနီး၌ နေခြင်း (sāmīpya)၊ ငါ့ရုပ်သဏ္ဌာန်နှင့် ဆင်တူခြင်း (sārūpya)၊ နှင့် ငါ၏ အရှင်အာဏာနှင့် စည်းစိမ်ကို မျှဝေခြင်း (sārṣṭi) ကို ရရှိသည်။

Verse 27

सायुज्यमिति पंचैते क्रियादीनां फलं मतम् । सर्वेपि यूयं सकलं प्राप्स्यथाशु मनोरथम्

«သီဝနှင့် ပေါင်းစည်းခြင်း (sāyujya) သည် ကိရိယာ (ပူဇော်ကာရ) စသည့် သာဓနာများ၏ ပဉ္စမမြောက်နှင့် အမြင့်ဆုံး အကျိုးဟု မှတ်ယူကြသည်။ အမှန်တကယ် သင်တို့အားလုံးသည် မိမိတို့ ချစ်မြတ်နိုးသော ဓမ္မဆိုင်ရာ ဆန္ဒတို့ကို မကြာမီ ပြည့်စုံစွာ ရရှိကြလိမ့်မည်»။

Verse 28

नंदिकेश्वर उवाच । इत्यनुगृह्य भगवान्विनीतौ विधिमाधवौ । यत्पूर्वं प्रहतं युद्धे तयोः सैन्यं परस्परम्

နန္ဒိကေရှဝရ မိန့်တော်မူသည်။ “ဤသို့ပင် ဘဂဝန် သခင်တော်သည် နှိမ့်ချသိမ်မွေ့သော ဝိဓိ (ဗြဟ္မာ) နှင့် မာဓဝ (ဝိෂ္ဏု) တို့အား ကရုဏာတော်ဖြင့် အနုဂြဟ ပြုတော်မူ၏။ ထို့ပြင် အချင်းချင်း စစ်တိုက်ရာ၌ ယခင်က ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့သော သူတို့၏ စစ်တပ်များကိုလည်း သနားကြင်နာတော်မူ၍ ပြန်လည်တည်ငြိမ်စေတော်မူ၏။”

Verse 29

तदुत्थापयदत्यर्थं स्वशक्त्याऽमृतधारया । तयोर्मौढ्यं च वैरं च व्यपनेतुमुवाच तौ

ထို့နောက် သခင်တော်သည် မိမိ၏ သာသနာတော်အင်အားဖြင့် အမృతရေစီးကို သွန်းလောင်းကာ သူတို့ကို အပြည့်အဝ ပြန်လည်ထူထောင်တော်မူ၏။ ထို့ပြင် သူတို့နှစ်ဦး၏ မောဟနှင့် ရန်ငြိုးကို ဖယ်ရှားရန် မိန့်ကြားတော်မူ၏။

Verse 30

सकलं निष्कलं चेति स्वरूपद्वयमस्ति मे । नान्यस्य कस्यचित्तस्मादन्यः सर्वोप्यनीश्वरः

“ငါ၌ သဘောသဏ္ဍာန် နှစ်မျိုးရှိသည်—သကလ (အင်္ဂါရပ်ပါသော ပေါ်လွင်သဘော) နှင့် နိစ္စကလ (အစိတ်အပိုင်းမရှိသော မပေါ်လွင်သဘော) ဟူ၍။ ထို့ကြောင့် ငါ့အပြင် အခြားသခင်မရှိ၊ အခြားအားလုံးသည် ကိုယ်ပိုင်အာဏာမရှိသူများသာ ဖြစ်ကြသည်။”

Verse 31

पुरस्तात्स्तंभरूपेण पश्चाद्रू पेण चार्भकौ । ब्रह्मत्वं निष्कलं प्रोक्तमीशत्वं सकलं तथा

ရှေ့ဘက်တွင် တံတားတိုင်ကဲ့သို့သော ပုံသဏ္ဍာန်ဖြင့်၊ နောက်ဘက်တွင် ထင်ရှားပေါ်လွင်သော ရုပ်သဏ္ဍာန်ဖြင့်—ထိုသို့ ဗြဟ္မာနှင့် ဗိෂ္ဏုတို့သည် ထိုအရှင်ကို မြင်တွေ့ကြ၏။ ဘြဟ္မန်ဖြစ်ခြင်းကို အစိတ်အပိုင်းမရှိသော နိစ္ကလ (niṣkala) ဟု ကြေညာပြီး၊ အရှင်ဖြစ်ခြင်း (Īśatva) ကိုလည်း အစိတ်အပိုင်းနှင့် ပေါ်လွင်မှုရှိသော စကလ (sakala) ဟု သင်ကြားထားသည်။

Verse 32

द्वयं ममैव संसिद्धं न मदन्यस्य कस्यचित् । तस्मादीशत्वमन्येषां युवयोरपि न क्वचित्

ဤနှစ်မျိုးသော သတ္တဝါတရားသည် ငါ၌သာ ပြည့်စုံစွာ အောင်မြင်ပြီး အခြားမည်သူ၌မျှ မရှိ။ ထို့ကြောင့် အီရှတ္ဝ (အရှင်အာဏာ) သည် အခြားသူတို့၌ မတည်၊ သင်တို့နှစ်ဦး၌ပင် မည်သည့်အခါမျှ မတည်။

Verse 33

तदज्ञानेन वां वृत्तमीशमानं महाद्भुतम् । तन्निराकर्तुमत्रैवमुत्थितोऽहं रणक्षितौ

သင်တို့၏ မသိမှုကြောင့် ဤနေရာ၌ အံ့ဩဖွယ် အခြေအနေတစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်လာကာ သင့်တော်သော စည်းကမ်းကို ကျော်လွန်သကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်။ ထို့ကြောင့် ထိုမောဟကို ဖယ်ရှားရန် ငါသည် ဤစစ်မြေ၌ပင် ထလာခဲ့သည်။

Verse 34

त्यजतं मानमात्मीयं मयीशे कुरुतं मतिम् । मत्प्रसादेन लोकेषु सर्वोप्यर्थः प्रकाशते

ကိုယ်ကိုအခြေခံသော မာနကို စွန့်လွှတ်ကြလော့၊ ငါ—အရှင်—ထံ၌ သင်တို့၏ ဉာဏ်အမြင်ကို တည်စေကြလော့။ ငါ၏ ကျေးဇူးတော်ကြောင့် လောကတို့၌ ရည်မှန်းချက်နှင့် အဓိပ္ပါယ်မှန် အားလုံး ပေါ်လင်းလာမည်။

Verse 35

गुरूक्तिर्व्यंजकं तत्र प्रमाणं वा पुनः पुनः । ब्रह्मतत्त्वमिदं गूढं भवत्प्रीत्या भणाम्यहम्

ဤနေရာ၌ ဂုရု၏ အမိန့်တော်သည် အမှန်တကယ် ဖော်ပြပေးသူ ဖြစ်ပြီး ထပ်ခါထပ်ခါ သိမြင်ရန် အတည်ပြုသော သက်သေ (ပမာဏ) ဖြစ်သည်။ ဗြဟ္မတတ္တဝါ—အမြင့်ဆုံး သတ္တဝါတရား (ရှီဝ) ၏ နက်နဲလျှို့ဝှက်သော အမှန်တရားကို သင်တို့ကို ချစ်ခင်သဖြင့် ငါ ပြောကြားသည်။

Verse 36

अहमेव परं ब्रह्म मत्स्वरूपं कलाकलम् । ब्रह्मत्वादीश्वरश्चाहं कृत्यं मेनुग्रहादिकम्

ငါတစ်ဦးတည်းပင် အမြင့်ဆုံး ဘြဟ္မန် ဖြစ်သည်—ငါ၏ အတ္တသဘောသည် အစိတ်အပိုင်းနှင့် ခွဲခြားမှုတို့ကို ကျော်လွန်၏။ ငါသည် ဘြဟ္မာနှင့် အခြားတို့အဖြစ် ထင်ရှားလာသော အရှင်လည်း ဖြစ်၏။ ငါ၏ လုပ်ဆောင်မှုမှာ ကရုဏာတော် ပေးအပ်ခြင်းနှင့် ထိုကဲ့သို့သော ဒေဝကိစ္စများ ဖြစ်သည်။

Verse 37

बृहत्त्वाद्बृंहणत्वाच्च ब्रह्माहं ब्रह्मकेशवौ । समत्वाद्व्यापकत्वाच्च तथैवात्माहमर्भकौ

ငါသည် အလွန်ကျယ်ဝန်းသောအရာဖြစ်၍၊ အရာအားလုံးကို ချဲ့ထွင်ကြီးထွားစေသူဖြစ်သောကြောင့် “ဗြဟ္မာ” ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ငါ၏အာဏာအတွင်း၌ ငါသည် ဗြဟ္မာလည်းဖြစ်၍ ကေသဝ (ဗိဿဏု) လည်းဖြစ်သည်။ ငါသည် အားလုံးနှင့် တန်းတူ၍ အရာအားလုံးကို လွှမ်းမိုးနေသဖြင့် “အာတ်မန်” ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်—အို ကလေးရေ။

Verse 38

अनात्मानः परे सर्वे जीवा एव न संशयः । अनुग्रहाद्यं सर्गांतं जगत्कृत्यं च पंकजम्

“အတ္တမန်မဟုတ်သော” အရာအားလုံးသည် သေချာစွာပင် တစ်ဦးချင်းဝိညာဉ်များ (jīva) ဖြစ်ကြသည်—သံသယမရှိ။ သဒ္ဓါတရားဖြင့် အနုဂြဟာ (ကရုဏာတော်) ကို အစပြု၍ ဖန်ဆင်းခြင်း၏ အဆုံးတိုင်အောင်၊ ကြာပန်းကဲ့သို့သော ကမ္ဘာလောကနှင့် ၎င်း၏ လုပ်ဆောင်ချက်များသည် ထိုသို့ပင် ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်သည်။

Verse 39

ईशत्वादेव मे नित्यं न मदन्यस्य कस्यचित् । आदौ ब्रह्मत्त्वबुद्ध्यर्थं निष्कलं लिंगमुत्थितम्

အရှင်ဖြစ်ခြင်း (Īśatva) သည် အမြဲတမ်း ငါတစ်ဦးတည်း၏ အခွင့်အာဏာဖြစ်၍ အခြားမည်သူမျှ မပိုင်ဆိုင်။ ထို့ကြောင့် အစဦး၌ အပိုင်းအစမရှိသော (niṣkala) လင်္ဂသည် ပေါ်ထွန်းလာကာ ငါ၏ ဗြဟ္မန်သဘာဝကို သိမြင်သော ဉာဏ် ပေါက်ဖွားစေရန် ဖြစ်သည်။

Verse 40

तस्मादज्ञातमीशत्वं व्यक्तं द्योतयितुं हि वाम् । सकलोहमतो जातः साक्षादीशस्तु तत्क्षणात्

ထို့ကြောင့် သင်တို့နှစ်ဦး မသိမမြင်သေးသော ငါ၏ အရှင်ဖြစ်ခြင်းကို ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြရန်အတွက် ငါသည် ထင်ရှားသော ပြည့်စုံသည့် ရုပ်သဏ္ဍာန် (sakala) ကို ခံယူလာသည်။ ထိုခဏတည်းကပင် ငါသည် အရှင်တော်ကိုယ်တိုင် အတိအကျ တိုက်ရိုက် ရှိနေသည်။

Verse 41

सकलत्वमतो ज्ञेयमीशत्वं मयि सत्वरम् । यदिदं निष्कलं स्तंभं मम ब्रह्मत्वबोधकम्

ထို့ကြောင့် အချိန်မနှောင့်နှေးဘဲ မိမိ၌ရှိသော အရှင်တော်အာဏာ—ပေါ်လွင်သော (sakala) အရှင်အဖြစ်—ကို သိမှတ်ကြလော့။ ဤအပိုင်းမခွဲနိုင်သော (niṣkala) တိုင်တံသည် မိမိ၏ ဗြဟ္မသဘာဝ—ကန့်သတ်မှုအားလုံးကို ကျော်လွန်သော အပြည့်အဝအမှန်တရား—ကို ဖော်ထုတ်ပေးသူ ဖြစ်၏။

Verse 42

लिंगलक्षणयुक्तत्वान्मम लिंगं भवेदिदम् । तदिदं नित्यमभ्यर्च्यं युवाभ्यामत्र पुत्रकौ

လိင်္ဂ၏ လက္ခဏာများနှင့် ပြည့်စုံသောကြောင့် ဤအရာသည် အမှန်တကယ် ငါ၏ လိင်္ဂ ဖြစ်လာသည်။ ထို့ကြောင့် ချစ်သားတို့၊ သင်တို့နှစ်ဦးသည် ဤနေရာ၌ ဤလိင်္ဂကို အမြဲတမ်း ပူဇော်ကြလော့။

Verse 43

मदात्मकमिदं नित्यं मम सान्निध्यकारणम् । महत्पूज्यमिदं नित्यमभेदाल्लिंगसिंगिनोः

ဤလိင်္ဂသည် အမြဲတမ်း ငါ၏ သဘာဝတော်တည်းဟူသော အတ္တသတ္တဝါဖြစ်ပြီး ငါ၏ နီးကပ်သော စန္နိဓိကို ဖြစ်စေသော အကြောင်းရင်း ဖြစ်သည်။ လိင်္ဂနှင့် လိင်္ဂင် (လိင်္ဂကို ဆောင်သူ—သီဝ) တို့ မခွဲခြားနိုင်သဖြင့် ဤအရာသည် အမြဲတမ်း မဟာပူဇော်ထိုက်၏။

Verse 44

यत्रप्रतिष्ठितं येन मदीयं लिंगमीदृशम् । तत्र प्रतिष्ठितः सोहमप्रतिष्ठोपि वत्सकौ

ဤသဏ္ဍာန်တူ ငါ၏ လိင်္ဂကို မည်သူမဆို တည်ထောင် (ပရတိဋ္ဌာ) ထားသော နေရာ၌ ငါလည်း ထိုနေရာ၌ တည်ရှိနေ၏။ အမှန်အားဖြင့် ငါသည် တည်ထောင်ခြင်းအားလုံးကို ကျော်လွန်သူဖြစ်သော်လည်း၊ ချစ်သားတို့။

Verse 45

मत्साम्यमेकलिंगस्य स्थापने फलमीरितम् । द्वितीये स्थापिते लिंगे मदैक्यं फलमेव हि

လိင်္ဂတစ်ပါးတည်းကို တည်ထောင်ခြင်း၏ အကျိုးသည် ငါနှင့် တူညီသော အခြေအနေကို ရစေသည်ဟု ကြေညာထားသည်။ ဒုတိယ လိင်္ဂကို တည်ထောင်လျှင် အကျိုးသည် အမှန်တကယ် ငါနှင့် တစ်လုံးတစ်ဝတည်း ဖြစ်ခြင်းပင် ဖြစ်၏။

Verse 46

लिंगं प्राधान्यतः स्थाप्यं तथाबेरं तु गौणकम् । लिंगाभावेन तत्क्षेत्रं सबेरमपि सर्वतः

လိင်္ဂကို အဓိကပူဇော်ရာအဖြစ် တင်ထားရမည်၊ လူရုပ်ပုံ (bera) သည် ဒုတိယသာ ဖြစ်သည်။ လိင်္ဂမရှိလျှင် ထိုသန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರသည် ရုပ်ပုံရှိသော်လည်း အရာရာတွင် ပြည့်စုံသော သန့်မြတ်မှု မပြည့်ဝတော့။

Frequently Asked Questions

The chapter stages Brahmā and Viṣṇu performing a complete pūjā to Śiva (with His household) and culminates in Śiva’s pleased response and redistribution of the offered items as prasāda—arguing that even the highest cosmic deities model devotion and that worship is validated by divine grace.

The enumerated upacāras function as a semiotics of sovereignty: ornaments and textiles signify majesty, fragrance and light signify purity and illumination, and ‘vāṇmanotīta’ gifts indicate that true offering transcends mere materiality by carrying intention beyond speech and mind. The prasāda distribution encodes the teaching that offerings return transformed—sanctifying the community and converting private devotion into shared liberation-oriented merit.

Śiva is highlighted primarily as Īśvara/Śaṅkara—the Lord who receives worship and grants prasāda—together with His ‘sakuṭumba’ presence (divine household), signaling a householded, relational divinity rather than an abstract absolute, even while His grandeur is described as beyond speech and mind.